II SA/Kr 3065/02
WyrokWSA w Krakowie2006-06-22
Skład orzekający: Aldona Gąsecka-Duda, Kazimierz Bandarzewski, Janusz Kasprzycki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo przeprowadził postępowanie w sprawie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją o nakazie rozbiórki, uwzględniając wszystkie przesłanki formalne i merytoryczne?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzające ją postanowienie organu pierwszej instancji, uznając, że organy administracji nieprawidłowo przeprowadziły postępowanie w sprawie wznowienia postępowania. W szczególności, organy nie zbadały prawidłowo dopuszczalności wznowienia, nie ustaliły jednoznacznie przesłanek formalnych (termin, uprawniona osoba) ani merytorycznych (nowe okoliczności, nowe dowody), a także pominęły stronę, której dotyczyło pierwotne postępowanie o rozbiórkę.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie nakazu rozbiórki samowolnie odbudowanego budynku gospodarczego. Pierwotnie decyzją z 1999 r. nakazano rozbiórkę W. P. jako inwestorowi. Po zmianie właściciela nieruchomości, B. P. wniosła o wznowienie postępowania. Organ pierwszej instancji wznowił postępowanie i wydał nową decyzję nakazującą rozbiórkę B. P., J. G. i W. S. jako nowym właścicielom. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił tę decyzję w części dotyczącej J. G. i utrzymał w mocy w pozostałej części. Skarżący W. S. podniósł, że decyzja powinna być kierowana wyłącznie do B. P., która jest wyłącznym właścicielem budynku.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 21 października 2002 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta K. z dnia [...] sierpnia 2002 r. Uchyla również postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta K. z dnia [...] czerwca 2002 r. Orzeka, że wymienione decyzje nie podlegają wykonaniu. Zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego kwotę 10 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aldona Gąsecka-Duda Sędziowie AWSA Kazimierz Bandarzewski Janusz Kasprzycki / spr. / Protokolant Dorota Solarz po rozpoznaniu w Krakowie na rozprawie w dniu 22 czerwca 2006r. sprawy ze skargi W. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 21 października 2002 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie nakazu rozbiórki l. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu l instancji; II. uchyla postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m. K. z dnia [...]. 06. 2002 r. znak : [...] III. określa , że wymienione w punkcie l decyzje nie podlegają wykonaniu IV. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego W. S. kwotę 10 /dziesięć/ złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 1999 r., znak: [...], na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414 z późn. zm., zwanej dalej Prawo budowlane) Miejski Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. nakazał W. P. jako inwestorowi rozbiórkę samowolnie odbudowanego budynku gospodarczego, zlokalizowanego w zachodniej granicy działki przy ul. P. nr [...] w K..
W uzasadnieniu tej decyzji Miejski Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wskazał, że w postępowaniu ustalono fakt wymiany wszystkich ścian drewnianych istniejącego na działce budynku gospodarczego na murowane. W wyniku tego w miejsce istniejącego pierwotnie budynku gospodarczego powstał nowy budynek gospodarczy murowany. Zakres wykonanych robót wymagał uprzedniego uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. Skoro inwestor takiego pozwolenia nie uzyskał i rozpoczął prace, to skutkować to musiało nakazem rozbiórki z art. 48 Prawa budowlanego.
Od tej decyzji odwołanie wniosła W. P.. Równocześnie wniosła ona także wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
Postanowieniem z dnia [...] września 1999 r., znak: [...], na podstawie art. 59 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j. t. Dz. U. Nr 9 poz. 26 ze zm., zwanej dalej w skrócie k.p.a.) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Miejskiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] kwietnia 1999 r., znak: [...] o nakazie rozbiórki.
Postanowienie to zaskarżyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie W. P..
Wyrokiem z dnia 28 grudnia 2001 r., sygn. akt: II SA/Kr 1818/99 Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie, Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie oddalił skargę W. P. na postanowienie z dnia [...] września 1999 r., znak: [...] w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.
Niezależnie od powyższego pismem z dnia [...] grudnia 1999 r. W. P. wniosła o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją o rozbiórce budynku gospodarczego.
Decyzją z dnia [...] stycznia 2000 r., znak: [...], na podstawie art. 145 § 1, 147, 149 § 3 i 150 k.p.a. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta K. odmówił wznowienia tego postępowania.
To rozstrzygnięcie zostało decyzją z dnia [...] marca 2000 r., znak: [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego uchylone w całości a sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Jak wynika z akt sprawy W. P. wniosła również wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji o rozbiórce budynku gospodarczego. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2000 r., znak: [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zawiesił to postępowanie do czasu powrotu akt administracyjnych z NSA.
Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2002 r., na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 i 5, art. 147, 149 § 1 i 150 k.p.a. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta K. wznowił postępowanie administracyjne zakończone decyzją ostateczną Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta K. z dnia [...] kwietnia 1999 r., znak: [...] nakazującą W. P. wykonanie rozbiórki samowolnie odbudowanego budynku gospodarczego, zlokalizowanego w zachodniej granicy działki przy ul. P. [...] w K..
W uzasadnieniu Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta K. wskazał, że w toku postępowania egzekucyjnego toczącego się w celu wyegzekwowania obowiązku rozbiórki, wynikającego z decyzji z dnia [...] kwietnia 1999 r., znak: [...], W. P. złożyła zarzut, w którym podniosła, że postępowanie egzekucyjne jest prowadzone wobec osoby nie będącej już właścicielem działki, na której znajduje się objęty nakazem rozbiórki obiekt budowlany. Podała, że właścicielami są B. P., S. S., W. S.. W. P. darowała swoje udziały córce B. P.. B. P. wystąpiła więc z wnioskiem o wznowienie postępowania i o uchylenie decyzji o rozbiórce budynku gospodarczego. Nie brała ona bowiem udziału w postępowaniu w sprawie rozbiórki przedmiotowego budynku gospodarczego. Istnieje zatem podstawa do wznowienia postępowania w myśl art. 145 § 1 pkt 4 i 5 k.p.a. W przedmiotowej sprawie wyszły na jaw nowe okoliczności dotyczące prawa własności. W chwili podejmowania decyzji o rozbiórce W. P. nie była już właścicielem działki przy ul. P. [...] w K.. B. P. nie mogła natomiast być obarczona obowiązkiem rozbiórki, bo ten został orzeczony na inną osobę. Wystąpiły więc, zdaniem organu, przesłanki do wznowienia postępowania.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2002 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta K., na podstawie art. 151 § 1 pkt 2, art. 104 k.p.a. uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta K. z dnia [...] kwietnia 1999 r., znak: [...], nakazującą W. P. wykonanie rozbiórki samowolnie odbudowanego budynku gospodarczego, zlokalizowanego w zachodniej granicy działki przy ul. P. [...] w K. i orzekł, na podstawie art. 48 Prawa budowlanego nakazując B. P., J. G., W. S. rozbiórkę przedmiotowego obiektu gospodarczego.
W uzasadnieniu Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta K. wskazał, że W. P. wniosła zarzut w trakcie postępowania egzekucyjnego, iż nie jest ona właścicielem działki, na której zlokalizowany jest objęty nakazem rozbiórki budynek gospodarczy. Właścicielami są trzy osoby: B. P., S. S., W. S.. B. P. oświadczyła, że S. S. i W. S. nie żyją. Przedstawiła listę spadkobierców oświadczając, że właścicielami budynku gospodarczego są B. P., J. G., W. S.. Na wniosek B. P. wznowiono więc postępowanie na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 i 5 k.p.a. Nowi właściciele nieruchomości nie brali udziału w postępowaniu dotyczącym samowolnej odbudowy budynku gospodarczego. Ponadto organ nadzoru budowlanego podniósł, że w przedmiotowej sprawie wykonano roboty obejmujące wymianę wszystkich ścian zewnętrznych budynku z drewnianych na murowane, w wyniku czego w miejsce drewnianego powstał budynek murowany. Zakres wykonanych robót budowlanych wymagał zatem pozwolenia na budowę. Rozpoczęcie robót budowlanych bez uzyskania pozwolenia na budowę skutkować musi nakazaniem rozbiórki, na podstawie art. 48 Prawa budowlanego. Biorąc powyższe na uwadze orzeczono więc jak w osnowie decyzji.
Z powyższą decyzją nie zgodzili się B. P. i W. S. wnosząc od niej odwołania. B. P. podniosła, że przedmiotowy budynek gospodarczy był w granicy bez własnej ściany i przylegał do budynku sąsiada. Po wykonaniu przez sąsiada rozbiórki jego budynku, przedmiotowy budynek pozostał bez ściany i bez ogrodzenia. Odbudowano więc ścianę tego budynku i zarazem stanowiącą ogrodzenie. Na te prace, zdaniem odwołującej się, nie było wymagane pozwolenie na budowę. W. S. natomiast podniósł, że budynek wybudowała W. P.. Przekazała jednak ona swój udział córce B. P. i to ona winna być wyłącznie obciążona nakazem rozbiórki.
W wyniku rozpatrzenia odwołań B. P. i W. S. decyzją z dnia 21 października 2002 r., znak: [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylił zaskarżoną decyzję w części nakazującej J. G. wykonanie rozbiórki i w tym zakresie orzekł, że brak jest podstaw do obciążenia jej nakazem rozbiórki. W pozostałej części utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że w toku postępowania drugoinstancyjnego złożone zostało postanowienie Sądu Rejonowego w K. z dnia [...] grudnia 2000 r., sygn. akt: [...], z którego wynika, że B. P. jest właścicielką [...] części wspólnych nieruchomości przy ul. R. [...] w K. a W. S. jest właścicielem [...] części wspólnych nieruchomości przy ul. R. [...] w K.. Ponadto B. P. ma przyznane na własność lokale mieszkalne 1, 2 i 3, a W. S. lokal użytkowy - sklep w budynku mieszkalnym. Pozostali spadkobiercy - w tym J. G. - zostali spłaceni. Przepis art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego stanowi, że przez budowę należy rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę i przebudowę obiektu budowlanego. Analizując powyższą definicję i stan faktyczny, zdaniem organu II instancji stwierdzić należy, że inwestor całkowicie rozebrała drewniany budynek gospodarczy w czerwcu 1998 r i wybudowała obecny murowany. W świetle przepisu art. 28 Prawa budowlanego roboty budowlane można rozpocząć na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i 30 Prawa budowlanego. W świetle art. 29 Prawa budowlanego odbudowa wymagała uzyskania pozwolenia na budowę. W. P. zrealizowała budowę bez pozwolenia na budowę. W takim stanie rzeczy art. 48 ma zastosowanie. Właścicielami pozostałych części wspólnych, a więc także i przedmiotowego budynku są B. P. i W. S.. Ponieważ okazało się, że J. G. nie jest właścicielką, to decyzja organu I instancji musiała zostać zreformowana. Przepis art. 151 § 1 pkt 2 stanowi, że organ administracji po przeprowadzeniu postępowania wznowieniowego wydaje decyzję, w której uchyla decyzję dotychczasową i wydaje nową rozstrzygającą o istocie sprawy.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie W. S. podniósł, że bezspornym jest wybudowanie przedmiotowego budynku przez W. P. bez zezwolenia. W. P. aktem notarialnym darowała cały swój udział, łącznie z osobistymi nakładami na nieruchomość wspólną swojej córce B. P., która jest wyłącznym właścicielem przedmiotowego budynku gospodarczego. Budynek ten został wybudowany w celach zarobkowych z przeznaczeniem pod wynajem jako garaże. Skarżący nie może wyburzyć tego budynku, gdyż nie jest jego właścicielem ale także naraziłby się na roszczenie odszkodowawcze B. P.. Uważa zatem, że decyzja o rozbiórce winna być kierowana wyłącznie do B. P..
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:
Stosownie do treści art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej w skrócie p.p.s.a.).
W świetle art. 1 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, w tym w zakresie - legalności decyzji administracyjnych (art. 1 i art. 3 p.p.s.a.). Przy czym, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne nie są związane zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, dlatego też kontroli legalności dokonują również z urzędu.
Skarga jest zasadna.
Postępowanie wznowieniowe składa się z dwóch etapów. Pierwszy z nich - wstępny - rozpoczyna wniosek strony, zgłoszony właściwemu organowi w sprawie wznowienia postępowania. Etap ten kończy się albo wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania (art. 149 § 1 k.p.a.) albo podjęciem decyzji o odmowie wznowienia (art. 149 § 3 k.p.a.). Drugi etap, po wydaniu postanowienia o wznowieniu, zwany właściwym, polega na przeprowadzeniu postępowania dowodowego w celu zbadania zaistnienia przesłanek wznowienia. Etap ten kończy się wydaniem decyzji z art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. albo decyzji z art. 151 § 1 pkt 2, względnie z art. 151 § 2 k.p.a. (por. E. Mzyk w: Wznowienie postępowania administracyjnego w świetle orzecznictwa Sądu Najwyższego i Naczelnego Sądu Administracyjnego, Warszawa-Zielona Góra 1994 r., s. 44).
We wstępnym etapie postępowania w sprawie wznowienia postępowania rzeczą organu jest więc zbadanie, czy z żądaniem występuje strona, czy zachowała termin oraz, czy powołuje się na ustawowe przesłanki wznowienia, a także, czy postępowanie w sprawie wznowienia jest dopuszczalne z przyczyn przedmiotowych.
Właściwy w sprawie wznowienia niniejszego postępowania Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta K. w tym względzie nie poczynił właściwych ustaleń, zwłaszcza w kwestii dopuszczalności wznowienia w niniejszej sprawie.
Analiza art. 145 k.p.a. pozwala stwierdzić, że przepisy postępowania administracyjnego opierają wznowienie postępowania na dwóch przesłankach: rozstrzygnięcia sprawy decyzją ostateczną, wystąpienia jednej z przesłanek wymienionych w art. 145 § 1 k.p.a.
Z akt sprawy wynika, że wyrokiem z dnia 28 grudnia 2001 r., sygn. akt: II SA/Kr 1818/99 Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie, Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie oddalił skargę na postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji nakazującej W. P. rozbiórkę budynku gospodarczego. Pozostała zatem kwestia zakończenia postępowania odwoławczego zainicjowanego środkiem zaskarżenia wniesionym od decyzji rozbiórkowej. Postępowanie odwoławcze kończy wydanie postanowienia z art. 134 k.p.a. (o niedopuszczalności odwołania lub stwierdzające wniesienie odwołania z uchybieniem terminu) albo decyzji ostatecznej z art. 138 k.p.a. Zaniechanie wydania przez organ takich aktów uniemożliwia orzekanie w przedmiocie wznowienia postępowania (por. wyrok NSA z dnia z 23 listopada 1984 r., sygn. akt: II SA 1284/84, publik w ONSA 1984, nr 2, poz. 111).
W niniejszym postępowaniu, skoro organ odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, to zobligowany był w konsekwencji tego wydać postanowienie
z art. 134 k.p.a. stwierdzające wniesienie odwołania z uchybieniem terminu. Z akt administracyjnych nie wynika, aby takie postanowienie zostało wydane. W takim stanie rzeczy rozważenia więc wymagało, czy możliwe jest wznowienie postępowania wskutek nie zakończenia postępowania odwoławczego. Nadto organ właściwy w sprawie wznowienia nie wziął pod uwagę również i drugiej ważnej okoliczności, mianowicie uruchomienia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o rozbiórce. Wprawdzie wiadomym jest, że zostało ono zawieszone, ale ustalenia wymagało, czy nie zostało ono przypadkiem podjęte. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej jest, bowiem postępowaniem powodującym następstwa prawne dalej idące niż wynikające z postępowania w sprawie wznowienia. Wykazania więc wymagało, iż nie doszło do wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji o rozbiórce. W przypadku, gdyby tak się stało postępowanie w sprawie wznowienia staje się bezprzedmiotowe i należy go wówczas umorzyć.
Niezależnie od powyższego, zakładając dopuszczalność wznowienia, zauważyć należy, że właściwy w sprawie wznowienia Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta K. dopuścił się dalszych uchybień. Nie wypowiedział się w uzasadnieniu postanowienia o wznowieniu niniejszego postępowania w kwestii zachowania terminu do wniesienia wniosku o wznowienie. Ograniczył się jedynie do aspektów związanych osobami właścicieli nieruchomości, na której usytuowany jest przedmiotowy budynek gospodarczy oraz wywiódł w związku z tym o zaistnieniu przesłanek do wznowienia postępowania. Uzasadnienie aktu administracyjnego pełni niezmiernie ważną rolę. Stanowi ono uzewnętrznienie motywów jego wydania przez organ administracji publicznej. Poprzestanie zatem jedynie na przedstawieniu kwestii własnościowych i wynikających z tego tytułu konsekwencji w postaci zaistnienia przesłanek wznowieniowych: nie brania przez właścicieli udziału w postępowaniu dotyczącym rozbiórki przedmiotowego budynku gospodarczego i ujawnieniu się nowych dowodów, jest, zdaniem Sądu, błędne. To głównie, jak podkreślono wyżej, organ powinien się skupić na kwestiach związanych z legitymacją wnoszącego wniosek o wznowienie, zachowania przez niego terminu do złożenia wniosku o wznowienia oraz przytoczeniu przesłanek wznowieniowych. Mimo, że organ odwoławczy uchylając w tej sprawie decyzję o odmowie wznowienia wskazywał na okoliczności świadczące o zachowaniu przez B. P. terminu do wniesienia wniosku o wznowienie, który w tym przypadku liczy się od dnia, w którym dowiedziała się ona o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia, to organ wydający postanowienie o wznowieniu nie odniósł się do tych kwestii i nie przedstawił ich w uzasadnieniu tego aktu prawnego. Nie można przejść obok tej kwestii, i nie dokonać zweryfikowania i przedstawienia okoliczności z tym związanych przez organ właściwy w sprawie wznowienia. W takim stanie rzeczy Sąd nie może zweryfikować prawidłowości ustaleń w tym zakresie, a nie jest rzeczą Sądu ich dokonywanie za organ. Błędem jest również zawarcie w uzasadnieniu postanowienia o wznowieniu postępowania sformułowania: "tak więc w przedmiotowej sprawie występują przesłanki do wznowienia postępowania (...)". Poprzez użycie słowa "występują" organ daje wyraz o zaistnieniu tych przesłanek, takie jest bowiem znaczenie tego wyrazu. W postanowieniu o wznowieniu postępowania organ nie może wypowiadać się w tym względzie. Ma jedynie ocenić, czy wnoszący podanie się powołuje na ustawowe przesłanki wznowienia. Czym innym jest powoływanie się na przesłanki wznowieniowe, a czym innym jest wykazanie zaistnienia tych przesłanek. Ustalenia o ich zaistnieniu organ może prowadzić dopiero we wznowionym postępowaniu.
Nie wzięcie pod uwagę kwestii związanych z dopuszczalnością wznowienia oraz wyżej przedstawione kwestie dotyczące postanowienia o wznowieniu legły u podstaw jego uchylenia jako aktu naruszającego przepisy postępowania mające wpływ na wynik sprawy.
Sąd nie neguje poglądu o konieczności uprzedniego uzyskania na realizację takiego zakresu robót budowlanych, jaki miał miejsce w tym przypadku, decyzji o pozwoleniu na budowę. Słusznie stwierdzają organy, że poprzez wyburzenie ścian drewnianych i wzniesienie nowych murowanych doszło de facto do wybudowania nowego obiektu budowlanego - murowanego budynku gospodarczego. Wznawiając jednak postępowanie administracyjne, zakończone ostateczną decyzją o rozbiórce tego obiektu, w drugim jego etapie organ musi dowieść o zaistnieniu przesłanek do wznowienia. Tego jednak w sposób dostateczny organy, zdaniem Sądu nie uczyniły. Organy przyjęły, że w chwili wydawania decyzji o rozbiórce przedmiotowego obiektu budowlanego W. P. nie była już właścicielem posesji na której posadowiony był obiekt objęty nakazem rozbiórki. Jak wynikało z aktu notarialnego z [...] marca 1999 r. właścicielami byli B. P., S. S., W. S.. Wiadomym było również z oświadczenia B. P., że S. S. i W. S. zmarli i, jak wywiódł organ, właścicielami budynku gospodarczego byli B. P., J. G. i W. S.. Nowi właściciele nieruchomości przy ul. P. [...] w K., zdaniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta K., nie brali udziału w postępowaniu dotyczącym rozbiórki budynku gospodarczego, co stanowi przesłankę do wznowienia postępowania.
W ocenie Sądu wątpliwości budzą ustalenia organów w tym zakresie.
Z analizy materiału dowodowego: aktu notarialnego z [...] marca 1999 r., postanowienia Sądu Rejonowego w K., Wydział VII Cywilny o dział spadku i zniesieniu współwłasności z [...] grudnia 2001 r., okoliczności podniesionych i zawartych w notatce służbowej z dnia [...] marca 2000 r. wcale nie wynika, aby nowi właściciele posiadali w dacie wydawania decyzji o rozbiórce tytuł prawny do nieruchomości, na której usytuowany jest przedmiotowy obiekt gospodarczy. Ze wspomnianego aktu notarialnego wynika, że w dziale II księgi wieczystej KW [...] - K. wpisana jest własność nieruchomości na rzecz S. S. w 1/3 części, W. P. w 1/3 części i W. S. w 1/3 części ale bez praw do budynków. Oświadczenie natomiast B. P. jako samoistne nie mogło być wystarczającym dowodem w kwestiach związanych z następstwem prawnym. Kwestie te z resztą zostały ujawnione po dacie wydania decyzji o rozbiórce. W ocenie Sądu jednoznacznego dowiedzenia wymagało zatem, które z tych wymienionych osób bez własnej winy nie brało udziału w toczącym się postępowaniu w sprawie rozbiórki. "Nieuczestniczenie w postępowaniu, które stanowi podstawę wznowienia, musi nastąpić bez winy strony. Oznacza to, że jest ono wynikiem błędu proceduralnego organu, którego konsekwencją było niedopuszczenie strony do postępowania." (por. wyrok NSA z dnia 13 marca 2002 r., III SA 2415/01, LEX nr 121850). Rozważenia wymagało, czy zatem w takiej sytuacji wobec wszystkich z tych osób doszło do błędu proceduralnego organu polegającego na braku zawiadomienia o toczącym się postępowaniu i nie uczestniczenia tych osób w jego toku.
Nie wyjaśniły też organy, a budzi to wątpliwości, czy działka przy ul. P. [...] jest tożsama z tą przy ul. R. [...], co ma znaczenie dla zaistnienia przesłanki nie brania udziału przez strony w toczącym się postępowaniu w sprawie rozbiórki budynku gospodarczego. W tym ostatnim aspekcie organy pominęły we wznowionym postępowaniu W. P.. O ile otrzymała ona postanowienie o wznowieniu, to nie otrzymywała już dalszych wydawanych w tej sprawie decyzji administracyjnych: decyzji z dnia [...] sierpnia 2002 r., znak: [...], decyzji z dnia 21 października 2002 r., znak: [...]. Skoro w niniejszym przypadku wznowienie dotyczyło decyzji nakazującej W. P. rozbiórkę, to pominięcie jej i nie uczestniczenie w dalszym etapie wznowionego postępowania stanowi naruszenie art. 10 k.p.a.
W ocenie Sądu organy nie udowodniły zaistnienia przesłanki do wznowienia wymienionej w pkt 5 § 1 art. 145 k.p.a. tj., że wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody. Nie wiadomym jest, co ma być tymi nowymi dowodami stanowiącymi podstawę wznowienia. Po pierwsze muszą one być istotne, po drugie muszą one istnieć w dniu wydania decyzji ostatecznej, po trzecie muszą one być nieznane organowi, który wydał decyzję ostateczną. Jeżeli tymi dowodami miałyby być te dokumenty, z których wynika następstwo prawne po W. P. i innych osobach, jak zdają się uważać organy, to z powodu tego, że nie istniały one w dacie wydawania decyzji ostatecznej, nie można twierdzić, że ta przesłanka zaistniała. Ponadto, na podstawie tych dowodów organ opierał swoje twierdzenia o zaistnieniu przesłanki braku udziału strony bez własnej winy w toczącym się postępowaniu.
Powyższe obrazuje, że postępowanie w niniejszej sprawie zostało przeprowadzone z naruszeniem postanowień art. 7, 77 i 107 § 3 k.p.a., obligującym organy do wszechstronnego zbadania wszystkich istotnych okoliczności dla sprawy, rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i przedstawieniu motywów wydawanych rozstrzygnięć w ich uzasadnieniach.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy zobowiązane będą do ustalenia
w pierwszym rzędzie kwestii dopuszczalności wznowienia. Jeżeli organy dojdą do przekonania, iż jest ono dopuszczalne, to obowiązkiem ich będzie ustalenie w sposób niewątpliwy, że wniosek o wznowienie spełnia wszystkie wymogi formalne, w szczególności, że został złożony w ustawowym terminie i przez uprawnioną do tego osobę. Ponadto w dalszym etapie udowodnić muszą zaistnienie podstaw do wznowienia mając na względzie wyżej poruszone kwestie.
W takim stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie orzekł jak
w punkcie I sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U., z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U., Nr 153, poz. 1271 ze zm.).
Mając na względzie treść art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U., z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie orzekł jak w punkcie II sentencji wyroku, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U., z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U., Nr 153, poz. 1271 ze zm.).
Treść art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.) nakazywała orzeczenie jak w punkcie III sentencji wyroku.
O kosztach natomiast orzekł w punkcie IV sentencji wyroku, na podstawie art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U., z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U., Nr 153, poz. 1271 ze zm.)..
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło