II SA/Kr 3080/00
WyrokWSA w Krakowie2004-10-18
Skład orzekający: Izabela Dobosz, Stanisław Biernat, Wojciech Jakimowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo pozbawił uprawnień kombatanckich osobę, która odbywała służbę wojskową w okresie, za który przyznano te uprawnienia, jeśli nie udowodniono jej udziału w walkach z oddziałami UPA lub grupami Wehrwolfu?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo pozbawił uprawnień kombatanckich J.Z., ponieważ nie wykazał on, że w okresie służby wojskowej brał udział w walkach z oddziałami UPA lub grupami Wehrwolfu, co było jedynym potencjalnym tytułem do przyznania tych uprawnień na podstawie art. 1 ust. 2 pkt 6 ustawy o kombatantach. Wiedza historyczna oraz dostępne akta nie potwierdzają takiego udziału w walkach w latach 1952-1953 na terenach, gdzie skarżący odbywał służbę.Stan faktyczny
Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia [...] 2000 r. pozbawił J.Z. uprawnień kombatanckich przyznanych mu w 1986 r. z tytułu walki zbrojnej o utrwalenie władzy ludowej w latach 1952-1953. Organ uznał, że J.Z. odbywał jedynie służbę wojskową i nie brał udziału w walkach z oddziałami UPA ani grupami Wehrwolfu. Po utrzymaniu decyzji w mocy przez organ drugiej instancji, J.Z. wniósł skargę do sądu, podnosząc, że brał udział w walkach z UPA i kwestionując wiarygodność wykazu jednostek wojskowych.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę J.Z.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II SA/ Kr 3080/ 00 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 października 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Izabela Dobosz Sędziowie: NSA Stanisław Biernat ( spr.) AWSA Wojciech Jakimowicz Protokolant: Karina Lutyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 października 2004r. sprawy ze skargi J. Z. na decyzję Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...] 2000r., Nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich - skargę oddala -
Sygn. akt II SA/ Kr 3080/ 00
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...]06.2000 r. nr [...], Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych działając na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z 24.01.1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (t.jedn. Dz.U., 1997, Nr 142, poz. 950 z późn. zmianami), pozbawił uprawnień kombatanckich J.Z. , ur. [...] przyznanych mu przez ZW ZBoWiD w K. w 1986 r. z tytułu walki zbrojnej o utrwalenie władzy ludowej od [...].1952 r. do [...].1953 r. W uzasadnieniu organ podał, opierając się na aktach ZBoWiD, że w okresie, za który zostały przyznane J.Z, uprawnienia kombatanckie, odbywał on służbę w Wojsku Polskim. Z akt sprawy nie wynika jednak, aby podczas tej służby brał udział w walkach z oddziałami wymienionymi w art. l ust. 2 pkt 6 ustawy o kombatantach. Organ powołał następnie art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy o kombatantach..., stanowiący, że pozbawia się uprawnień kombatanckich osoby, które uzyskały takie uprawnienia wyłącznie z tytułu działalności w charakterze uczestnika walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej. Organ dodał, że nie jest obowiązany do wyjaśniania, czy istnieją inne przesłanki uzasadniające przyznanie uprawnień kombatanckich z tytułu działalności określonej w art. l ust. 2, art. 2 i art. 4 ustawy o kombatantach... .
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, nazwanym odwołaniem, J.Z. opisał walki, w których uczestniczył w czasie swojej służby wojskowej odbywanej w woj. białostockim i rzeszowskim.
W dniu [...].11.2000 r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wydał decyzję Nr [...], w której utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z 24.01.1991 r. o kombatantach... i art. 138 § l pkt l w związku z art. 127 § 3 k.p.a. W uzasadnieniu organ powtórzył motywy swojej wcześniejszej decyzji i stwierdził, że J.Z. odbywał służbę wojskową w [...] Brygadzie Korpusu Bezpieczeństwa Wewnętrznego. Jak wynika z wykazu jednostek dostarczonego przez Centralne Archiwum Wojskowe, jednostka ta w latach 1952-1954 nie brała udziału w walkach z oddziałami UPA ani grupami Wehrwolfu.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego J.Z. podał , że brał udział w walkach z UPA w grupie operacyjnej i dodał, że wykaz CAW jest niemiarodajny. Skarżący dołączył oświadczenie swojego dowódcy S.S. stwierdzające, że J.Z. brał udział w walkach z resztkami reakcyjnego podziemia wywodzącego się z UPA.
W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 97 § l ustawy z 30.08.2002 r., Przepisy wprowadzające ustawę -Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U., Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U., Nr 153, poz. 1270).
Stosownie do § l rozporządzenia Prezydenta RP z 25.04.2003 r., w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych (Dz.U., Nr 72, poz. 653) rozpoznawanie spraw z zakresu działania Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, w których stroną skarżącą są osoby zamieszkałe poza obszarem właściwości Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, przekazuje się wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości osoby te zamieszkują.
Uprawnienia kombatanckie przysługują osobie, która spełnia jedno lub więcej wymagań określonych w art. l ust. 2, art. 2 i art. 4 ustawy o kombatantach... .
W przypadku skarżącego, który rozpoczął odbywanie służby wojskowej po 30.06.1947 r. i odbywał ją w [...] Brygadzie Korpusu Bezpieczeństwa Wewnętrznego, jedyny tytuł przyznania lub zachowania uprawnień kombatanckich mógłby wynikać z art. l ust. 2 pkt 6 ustawy o kombatantach..., czyli z racji uczestniczenia w walkach w jednostkach Wojska Polskiego oraz zmilitaryzowanych służbach państwowych z oddziałami Ukraińskiej Powstańczej Armii oraz grupami Wehrwolfu.
Ani w aktach ZBoWiD, ani w aktach postępowania weryfikacyjnego, nie ma wiarygodnych dowodów na to, aby J.Z. uczestniczył w walkach ze wskazanymi wyżej oddziałami czy grupami. Wiedza historyczna dotycząca okresu powojennego również nie potwierdza tego, jakoby w latach 1952-1953 na terenach, gdzie odbywał służbę wojskową skarżący prowadzone były walki z oddziałami UPA. Walki takie zakończyły się kilka lat wcześniej. Por. np. M. Jaworski, Korpus Bezpieczeństwa Wewnętrznego 1945-1965, Warszawa 1984, s. 94-98. W aktach ZBoWiD znajdują się wiele oświadczenia świadków dotyczące służby wojskowej skarżącego. Nie dają one wszakże podstaw do przyjęcia, że J.Z. spełnia wymagania z art. l ust. 2 pkt 6 ustawy o kombatantach... .
Wobec tego Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdza, że zaskarżona decyzja nie narusza obowiązującego prawa.
Z powyższych względów, Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy z 30.08.2002 r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, (Dz.U., Nr 153, poz. 1270) skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło