II SA/Kr 3106/03
WyrokWSA w Krakowie2005-10-19
Skład orzekający: Elżbieta Kremer, Grażyna Danielec, Piotr Lechowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy może uchylić ostateczną decyzję organu pierwszej instancji w zwykłym trybie odwoławczym, jeśli odwołanie zostało wniesione po terminie i nie zawiera wniosku o przywrócenie terminu?Ratio decidendi
Organ odwoławczy, który rozpoznał odwołanie wniesione po terminie, bez wniosku o przywrócenie terminu i bez stwierdzenia jego uchybienia, naruszył przepisy prawa w sposób rażący. W konsekwencji, decyzja organu odwoławczego jest dotknięta wadą nieważności, ponieważ narusza zasadę trwałości ostatecznej decyzji administracyjnej.Stan faktyczny
Skarżący S. i W. S. wnieśli skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, która uchyliła decyzję Prezydenta Miasta o zmianach w operacie ewidencji gruntów i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia. Skarżący zarzucili, że odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji zostało wniesione po terminie, co skutkowało uchyleniem ostatecznej decyzji. Sąd administracyjny rozpoznał sprawę na podstawie przepisów PPSA, ponieważ postępowanie nie zostało zakończone przed 1 stycznia 2004 r.Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, orzeczono, że decyzja nie może być wykonana, oraz zasądzono zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżących.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kremer Sędziowie NSA Grażyna Danielec NSA Piotr Lechowski (Spr.) Protokolant Monika Pilch po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 października 2005 r sprawy ze skargi S. S. i W. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...] z dnia 14 listopada 2003 r Nr [...] w przedmiocie zmian w operacie ewidencji gruntów I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji, II. orzeka, że opisana w punkcie pierwszym decyzja nie może być wykonana, III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...] na rzecz skarżących tytułem zwrotu kosztów postępowania kwotę 290,- zł ( słownie: dwieście dziewięćdziesiąt ).
Decyzją z dnia 14 listopada 2003 r znak [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...] , po rozpatrzeniu odwołania T. D. uchylił w całości zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] września 2003 r znak [...] orzekającą o wprowadzeniu w ewidencji gruntów obrębu [...] jedn. ewid. [...] zmian konfiguracji, powierzchni i oznaczenia dla działek ewid. nr [...] obj. KW [...] , nr [...] obj. KW [...] i nr [...] obj. KW [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W podstawie prawnej decyzji powołano przepisy art. 138 § 2 kpa oraz art. 7 "b" ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r Prawo geodezyjne i kartograficzne (tj. Dz. U. z 2000 r Nr 100, poz. 1086 z późn. zm.).
W uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego wskazano następujące okoliczności faktyczne i motywy prawne przyjęte za podstawę rozstrzygnięcia.
S. i W. małż. S. jako właściciele na prawach wspólności ustawowej działki ewid. [...] obj. KW [...] oraz T. D. jako właściciel działek ewid. [...] i [...] obj. KW [...] , wspólnym wnioskiem wystąpili o dokonanie zmian przedmiotowych w ewidencji gruntów, co do tych działek stosownie do przedłożonego operatu pomiarowego oznaczenia punktów granicznych działki 169 przyjętego do zasobu za Nr [...] z dnia [...].08.2003 r.
Prezydent Miasta [...] decyzją z dnia [...] września 2003 orzekł o wprowadzeniu zmian w operacie ewidencji gruntów dla obrębu Nr [...] polegających na zmianie konfiguracji, powierzchni i oznaczenia działek:
• nr [...] o pow. 0.0303 obj. KW [...] na działkę [...] o pow. 0.0300 ha,
• [...] o pow. 04760 ha na [...] o pow. 0.4747 ha oraz [...] o pow. 0.0128 ha na [...] o pow. 0.0144 ha obie objęte KW [...] , zgodnie z mapą uzupełniającą i wykazem zmian gruntowych przyjętą do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego z dnia [...] .08 2003 za Nr KERG [...] .
W odwołaniu od tej decyzji T. D. podnosił, że po analizie dokumentacji doszedł do przekonania, że poszerzenie działki [...] w kierunku zachodnim nie było słuszne, gdyż w jej powierzchni zawarta jest powierzchnia dawnej działki [...] odwołującego się i poszerzenie w terenie nie odbywa się kosztem działki Nr [...] według mapy z 1973 r.
Rozpatrując odwołanie, organ odwoławczy ustalił, że w protokole z czynności wyznaczania punktów granicznych stwierdzono, iż strony zgodnie "wnosiły o zmiany ewidencji gruntów do stanu terenowego zbliżonego do danych zawartych w operacie z 1932 i 1941 r". Stwierdzając, że decyzja Prezydenta Miasta [...] stała się ostateczna z dniem 1 października 2003 r, zarazem organ odwoławczy ustalił, że wprowadzone nią zmiany, uwidaczniają inny przebieg granic działek niż przyjęty do ewidencji w protokole stanu władania spisanym w dniu [...] października 1976 r i podpisany przez ówczesnych władających działkami [...] oraz [...] i [...] .
Wskazując, że odwołanie kwestionuje wyznaczenie punktów granicznych, uznał organ, że sprawa nie może zostać rozstrzygnięta w drodze postępowania ewidencyjnego, a przy ponownym rozpatrzeniu należy pouczyć strony o treści przepisu art. 39 pkt 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne.
Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego – Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie na powyższą decyzję złożyli S. i W. małż. S.. Skargę oparto na zarzucie naruszenia prawa, a to rozpatrzenia odwołania złożonego z uchybieniem terminu do jego wniesienia, w następstwie czego, uchylono decyzję ostateczną. Skarżący wnieśli o stwierdzenie nieważności tej decyzji, ewentualnie o jej uchylenie i utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, pozostawił rozstrzygnięcie uznaniu Sądu, przyznając, że decyzja organu I instancji doręczona została T. D. dnia [...] "listopada 2003", a odwołanie złożył dnia [...] października 2003 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył:
Skargę wniesiono do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. Wobec niezakończenia postępowania przed tą datą, stosownie do przepisu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.), sprawa podlega rozpoznaniu przez właściwy Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie przepisów – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Zgodnie z przepisem art. 145 § 1 pkt. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( DZ. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, Sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.
Skarga jest uzasadniona, gdyż zaskarżona decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wydana została z rażącym naruszeniem przepisu art. 134 kpa w zw. z art. 129 § 2 kpa, a zatem zachodzi przewidziana art. 156 § 2 kpa przyczyna nieważności decyzji w postaci jej wydania z rażącym naruszeniem przepisów prawa.
Decyzja organu I instancji – Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] września 2003 r została doręczona T. D. dnia [...] września 2003 r (k. 7 akt adm.), wraz z pouczeniem o dopuszczalności, terminie i sposobie wniesienia od niej odwołania.
Wobec doręczenia decyzji dnia [...] września 2003 r (wtorek), przewidziany art. 129 § 2 kpa termin czternastu dni do wniesienia odwołania, stosownie do przepisu art. 57 § 1 kpa, upłynął z końcem dnia 30 września 2003 r (wtorek).
Z akt postępowania administracyjnego wynika, że T. D. datowane na dzień [...]października 2003 odwołanie, złożył osobiście w dniu [...] października 2003 wprost do organu II instancji (k. 15 akt adm.), przy czym odwołanie nie zawierało wniosku o przywrócenie uchybionego terminu, ani nie wskazywało żadnych okoliczności mających usprawiedliwić opóźnienie.
W takiej sytuacji organ odwoławczy stosownie do przepisu art. 134 kpa obligowany był do stwierdzenia postanowieniem wniesienia odwołania z uchybieniem terminu.
Z chwilą upływu terminu 14 dni do wniesienia odwołania, decyzja organu I instancji stała się ostateczna, co zgodnie z art. 16 kpa statuującym zasadę trwałości decyzji oznacza, że uchylenie lub zmiana tej decyzji, stwierdzenie jej nieważności lub umorzenie postępowania mogło nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie – a zatem w drodze tzw. trybów nadzwyczajnych – lub w przypadkach przewidzianych w ustawach szczególnych.
Z przymiotu ostateczności decyzji zdawał sobie sprawę organ odwoławczy, co wynika wprost z uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Rozpoznanie odwołania, wniesionego po upływie terminu do jego złożenia, a w konsekwencji wzruszenie w zwykłym trybie odwoławczym decyzji ostatecznej, stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt. 2 kpa, bez względu na motywy czy racje jakie organ przyjmował za uzasadniające merytoryczną kontrolę decyzji organu I instancji, mającej przymiot decyzji ostatecznej.
Ewentualne wzruszenie takiej decyzji może nastąpić tylko w drodze tzw. trybów nadzwyczajnych.
Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w punkcie I-szym sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).
W związku z treścią rozstrzygnięcia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 152 powołanej ustawy należało orzec jak pkt II sentencji. Orzeczenie w przedmiocie zwrotu na rzecz skarżących zastąpionych przez pełnomocnika adwokata, kosztów postępowania sądowego oparto na przepisach art. 200, 205 § 2 i 210 powołanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło