II SA/Kr 3134/01

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 4 lipca 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Joanna Tuszyńska Sędziowie : WSA Małgorzata Brachel-Ziaja ( spr.) AWSA Mariusz Kotulski Protokolant : Edyta Domagalska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lipca 2005 r. sprawy ze skargi J. K. i J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] 2001 r. Nr [...] w przedmiocie podziału działek I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz skarżącej J. K. kwotę 10 ( dziesięć ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wójt Gminy L. decyzją Nr [...] z dnia . 28. 05. 2001 r., na podstawie art. 95 pkt. 6, art. 96 ust. l i 4 , art. 97 ust. 4 ustawy z dnia 21.08. 1997 r. o gospodarce gruntami - zatwierdził z urzędu projekt podziału nieruchomości obj. Kw [...] , której właścicielami są skarżący J.K. i J.K. oznaczonej w ewidencji gruntów jako działki: l/ nr [...] , o pow. 0,05 ha położona w K. gm L. na działki: 1/ nr [...] , o pow 0,01 ha, nr 353/5 o pow. 0,04 ha 2/ nr [...] , o pow. 0,15 ha położona w K. gm L. na działki: nr [...] , o pow. 0,02 ha, nr [...] o pow. 0,13 ha Z uzasadnienia decyzji wynika,, że działki zostały wydzielone pod budowę autostrady [...] zgodnie z decyzją Wojewody K. Nr [...] z dnia 29. 12. 1998 r. o ustaleniu lokalizacji autostrady płatnej [...] dla odcinka [...] (węzeł .....) do ul. [...] w województwie k. na obszarze miasta i gmin Z. , L. oraz decyzją Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast Nr [...] , w związku z czym podział mógł nastąpić niezależnie od ustaleń planu miejscowego zgodnie z art. 95 pkt. 6 u.g.n. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 23. 08. 2001 r. Nr Koi. Odw. [...] , po rozpoznaniu odwołania J.K. od powyższej decyzji-utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Z W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy stwierdził, że decyzja Wójta jest prawidłowa gdyż podział następuje z urzędu w trybie art. 95 ust. 3 u.g.n. tj. niezależnie od ustaleń planu zagospodarowania przestrzennego - zgodnie z decyzją Wojewody K. o ustaleniu autostrady płatnej [...] dla odcinka; od km [...] (węzeł .... ) do km [...] ( ul. ...). Projekt podziału przedmiotowych działek został opracowany zgodnie z decyzją Wojewody K. Stąd też protest przeciwko zawłaszczeniu wbrew woli właściciela czesi gruntu, jak i podnoszone zastrzeżenia dotyczące przebiegu autostrady nie mogą być argumentem w tej sprawie. Zwłaszcza, że dokonany podział nie powoduje zmiany stanu własności nieruchomości. Jeśli idzie o ochronę prawa osób trzecich, to zaproponowano w projekcie ekrany ochronne , pasy zieleni, na terenach przejścia autostrady przez zabudowę mieszkaniową. . a szczegóły rozwiązań będą przedstawione i uzgadnianie na etapie projektu budowlanego. W skardze na powyższą decyzję skarżący J.K. i J.K. wnosząc o jej uchylenie zarzucili, że: - jako właściciele przedmiotowych działek nie brali udziału w postępowaniu bez własnej winy gdyż organ I instancji nie zapewnił im możliwości czynnego udziału w sprawie; zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym i wypowiedzenia się w sprawie przed wydaniem decyzji, - podział narusza ich prawo własności przez zmniejszenie powierzchni działek - radykalnie zmniejsza wartość ich działek przez spadek atrakcyjności posiadanej parceli - znacznie przybliży pas drogowy autostrady . W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej odrzucenie gdyby okazało się, że jest spóźniona lub o oddalenie z uwagi na wydane wiążące decyzje o lokalizacji autostrady i dokonany podział z urzędu. Ponadto, ustosunkowując się do zarzutu naruszenia przepisu art. l O k.p.a. z powodu nie zapewnienia skarżącym udziału w prowadzonym przez Wójta Gminy L. postępowaniu w przedmiotowej sprawie, kolegium podniosło, że zarzut ten jest bezzasadny. Skarżący bowiem zostali zawiadomieni o wszczęciu postępowania w sprawie podziału nieruchomości oraz z możliwością zapoznania się z całą dokumentacją projektową. Sąd zważył, co następuje: Wspólna skarga J.K. i J.K. zastała wniesiona w terminie. Stosownie do przepisu art. 97 par. l ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1.01.2004 r. ł postępowanie nie zostało zakończone, podlegaj ą rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30. 08. 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Właściwym zatem do rozpoznania niniejszej skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie. Zgodnie z treścią art. 134 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd nie jest związany granicami skargi i zobowiązany jest do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa, a także przepisów, które powinny znaleźć zastosowanie w sprawie. Skarga jest zasadna, acz nie z powodów w niej wywiedzionych. Przepis art. 93 ust. 4 i 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji stanowił, że zgodność proponowanego podziału nieruchomości z ustaleniami planu miejscowego oraz przepisami szczególnymi z zastrzeżeniem art. 94 i art. 95, opiniuje wójt, burmistrz albo prezydent miasta, a opinię f.. wyraża się w formie postanowienia, na które przysługuje zażalenie. W aktach sprawy brak jest takiej opinii, a wiec nie został zachowany tryb postępowania przewidziany powołanym przepisem art. 93 ust. l pkt. 4 i 5 u.g.n , który poprzedzał wydanie decyzji o podziale. Postanowienie podejmowane w trybie powołanego przepisu ustawy jest częścią (etapem) postępowania o zatwierdzeniu podziału nieruchomości Nie można wiec było z pominięciem przewidzianego prawem trybu postępowania dokonać podziału przedmiotowej nieruchomości.. Należy zauważyć , że przepis par. 4 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 17.02 1998 w sprawie trybu dokonywania podziałów nieruchomości oraz sposobu sporządzania i rodzaju dokumentów wymaganych w tym postępowaniu /Dz. U. Z 1998 r. NR 25, poz!30/, nie może wyłączyć przewidzianego ustawą trybu postępowania, co znalazło wyraz w ugruntowanym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego i Sądu Najwyższego/por. Uchwała Składu Pięciu Sędziów NSA z dnia 1.03. 1999 r. OKP1/99-ONSA 1999/3 póz. 84, Wokanda 1999/7/33, Prok. i Pr 1999/6/50, wyrok SN z dnia 7. 03 2002 r publik. OSNP 2002/20/476, NSA z dnia 27. 09. 2000 publik. Lex nr 44240/, a także zostało stwierdzone orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego /por. orzeczenia z dn. 21.01. 1992 (U4/91) - OTK 192 cz.I, poz. 97 Zdaniem Trybunału Konstytucyjnego , rozporządzenie może wprowadzać do ustawy zmiany ale tylko w takim przypadku gdy ustawa jednoznacznie przewiduje możliwość takiej zmiany. Delegacja ustawowa dla Rady Ministrów zawarta wart. 100u,g,n. nie obejmowała upoważnienia do dokonania zmiany w ustawie, a zatem wymagany ustawą o gospodarce tryb przewidziany art. 93 ust. 4 i 5 musiał być przez organ I instancji zachowany. Przepis art. 93 ust. 3 ustanawia przesłankę materialną niedopuszczalności podziału, stanowiąc, że podział nieruchomości jest niedopuszczalny jeżeli projektowane do wydzielenia działki gruntu nie mają dostępu do drogi publicznej. Przepis ten zawiera również ustawowe wyjaśnienie pojęcia dostępu do drogi publicznej.: za dostęp do drogi publicznej uważa się również wydzielenie drogi wewnętrznej wraz z ustanowieniem na tej drodze odpowiednich służebności dla wydzielonych działki gruntu albo ustanowienie dla tych dziełek innych służebności drogowych, jeżeli nie ma możliwości wydzielenia drogi wewnętrznej z nieruchomości objętej podziałem. Trzeba stwierdzić, że przedmiotowy projekt podziału nieruchomości stanowiącej działki oznaczone nr [...] i nr [...] obj.Kw [...] nie uwzględnia konieczności dostępu do drogi dla wydzielonych działek , a tym samym jest niedopuszczalny w świetle powołanego wyżej przepisu art. 93 ust. 3 u.g.n. Jeśli idzie o zarzut nie brania udziału skarżących w postępowaniu bez własnej winy, to nie znajduje on uzasadnienia w okolicznościach sprawy. Byli oni bowiem zawiadomieni o wszczęciu postępowania administracyjnego z jednoczesnym wezwaniem do zapoznania się z dokumentacją projektową i pouczeniem o możliwości składania uwag lub wniosków w zakreślonym terminie , z czego nie skorzystali. W tym stanie rzeczy należało uchylić decyzje organów I i II instancji stosownie do przepisu art. 135 ustawy - prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Takie sięgające "w głąb" sprawy rozstrzygnięcie jest niezbędne dla jej końcowego załatwienia w sytuacji gdy stwierdzone uchybienia postępowania nie mogą być usunięte w postępowaniu przez organem II instancji. Biorąc pod uwagę powyższe Sąd orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145 par. l pkt l lit. "a" i "c" prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.