II SA/Kr 318/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Darmoń Sędzia WSA Magda Froncisz Sędzia WSA Monika Niedźwiedź (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 30 kwietnia 2026 r. sprawy ze skargi A. R.-G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 11 grudnia 2025 r. znak SKO.EA/418/127/2025, SKO.EA/418/128/2025 w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę. Postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 11 grudnia 2025 r. znak SKO.EA/418/127/2025, SKO.EA/418/128/2025 orzeczono o uchyleniu postanowienia organu I instancji w całości t.j. postanowienia Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 27 lutego 2025 r. nr EW-01.3160.6.6.2025.PM i umorzono postępowanie. Postępowanie to zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym. Opisanym na wstępie postanowieniem Prezydenta Miasta Krakowa orzeczono o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych: nr ZDMK/NIEP-ZRID/8/2024 z dnia 13.11.2024r., ZDMK/NIEPZRID/11/2024 z dnia 13.11.2024 r., ZDMK/NIEP-ZRID/14/2024 z dnia 13.11.2024 r., ZDMK/NIEP- ZRID/17/2024 z dnia 13.11.2024 r. z powodu braku podstaw do ich umorzenia. W uzasadnieniu postanowienia Prezydent Miasta Krakowa wskazał, że w dniach 27.01.2025r. oraz 29.01.2025 r. Pani A. R. - G. złożyła pisma zatytułowane "Wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego", "Uzupełnienie wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego", "Wniosek o prowadzenie egzekucji z poszanowaniem dóbr osobistych i godności osób, wobec których egzekucja jest prowadzona", w których treści wskazano numery tytułów wykonawczych: nr ZDMK/NIEP-ZRID/8/2024 z dnia 13.11.2024 r., ZDMK/NIEP- ZRID/11/2024 z dnia 13.11.2024, ZDMK/NIEP-ZRID/14/2024 z dnia 13.11.2024 r., ZDMK/NIEP-ZRID/17/2024 z dnia 13.11.2024 r. oraz wskazano na następujące okoliczności: niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. tj. brak wskazania imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela (pieczęć nieczytelna) oraz daty złożenia podpisu niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym, gdyż nakazuje wydanie rzeczy nieistniejących (nieruchomość wskazana w tytule wykonawczym na chwilę obecną nie istnieje, a zatem nie można wykonać jej wydania ani odebrania) niewykonalność i niewymagalność obowiązku wskazanego w tytule wykonawczym dlatego, że działka, której domaga się wierzyciel jeszcze nie powstała, ale także dlatego, że wierzyciel uchyla się od prawidłowego wyznaczenia terenu podlegającego zajęciu pod rozbudowę drogi gminnej i powiatowej a także od jego geodezyjnego wytyczenia, co uniemożliwia prawidłowe wykonanie decyzji ZRID. Nadto Zobowiązana wniosła o powstrzymywanie się od takich działań, które godzą w dobra osobiste i godność i osób, wobec których egzekucja jest prowadzona. Z uwagi na treść pism złożonych przez Zobowiązaną zostały one zakwalifikowane jako wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego z uwagi na zaistnienie przesłanki z art. 59 §1 pkt 2 i 3 u.p.e.a. W następstwie złożonego wniosku Prezydent Miasta Krakowa zwrócił się do ZDMK o zajęcie stanowiska w sprawie wniosku Zobowiązanej, a Wierzyciel nie przychylił się do złożonego przez Zobowiązaną wniosku. Wyjaśniono istotę umorzenia postępowania egzekucyjnego powołując stosowne przepisy prawa. Kolejno wskazano, że organ egzekucyjny zgodnie z art. 29 u.p.e.a. bada z urzędu dopuszczalność egzekucji i nie ma uprawnień do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Wyjaśniono poprawność wypełnienia tytułów wykonawczych wskazując, że żaden przepis rozporządzenia wykonawczego do u.p.e.a. dotyczącego wzorów tytułów wykonawczych nie wymaga wskazania daty podpisania tytułu wykonawczego. Prezydent Miasta Krakowa odniósł się do podnoszonej przez Zobowiązaną kwestii wydania Wierzycielowi nieruchomości, która nie istnieje w sensie prawnym. Zobowiązana argumentowała, że wydanie dz. nr [...] obręb [...] powstałej z podziału działki nr [...] jedn. ewid. K. - N. H.; dz. nr [...] obręb [...] powstałej z podziału działki nr [...] jedn. ewid. K. - N. H.; dz. nr [...] obręb [...] powstałej z podziału działki nr [...] jedn. ewid. K. - N. H. i dz. nr [...] obręb [...] powstałej z podziału działki nr [...] jedn. ewid. K. - N. H. jest niemożliwe dlatego, że działki nie powstały, a także dlatego, że w terenie nie wytyczono geodezyjnie ich granic , ani ich położenia. Prezydent Miasta Krakowa - przywołując regulację art. 12 ust.1 i art. 11f ust. 1 pkt 5 u.z.r.i.d. wyjaśnił, że decyzja o realizacji inwestycji drogowej zatwierdza podział nieruchomości. Linie rozgraniczające teren, w tym granice pasów drogowych, ustalone decyzją ZRID stanowią linie podziału nieruchomości. Podkreślono, że decyzja jest wprawdzie nieostateczna, ale ma nadany rygor natychmiastowej wykonalności, co czyni ją wykonalną (wywołuje skutki prawne). Ponadto wskazano, że podczas czynności egzekucyjnych zostaną geodezyjnie tymczasowo wytyczone linie rozgraniczające inwestycję i zarazem zostanie określony zakres terytorialny placu budowy, który zostanie przekazany wykonawcy. Dodano, że wskutek nadania decyzji ZRID rygoru natychmiastowej wykonalności zaistniała możliwość natychmiastowego rozpoczęcia realizacji inwestycji drogowej, a skutki owego rygoru rozciągają się także na możliwość wszczęcia i prowadzenia postępowania egzekucyjnego w odniesieniu do obowiązków wymienionych w art. 17 ust. 3 u.z.r.i.d. Nadto wyjaśniono, że w umowie nr [...] z dnia 30.12.2015 r. o zastępstwo inwestycyjne dla realizacji inwestycji drogowej w związku z koniecznością budowy i rozbudowy dróg publicznych spowodowanych realizacją inwestycji nie drogowej oraz w calu skomunikowania okolic ul. C. , ul. S. ul. N. znajduje się zapis, który obliguje Inwestora do dokonania trwałej stabilizacji granicznych granic, nowo wydzielonych działek w formie znaków betonowych w terminie 14 dni od dnia ostateczności decyzji Prezydenta Miasta Krakowa nr 34/6740.4/2023 z dnia 12.10.2023 r. Podkreślono wymagalność obowiązku wydania działek objętych tytułami wykonawczymi. Prezydent Miasta Krakowa wyjaśnił Zobowiązanej prawne skutki nadania rygoru natychmiastowej wymagalności decyzji ZRID. W części końcowej ustosunkowano się do wniosku Zobowiązanej o prowadzenie egzekucji z poszanowaniem dóbr osobistych i godności osób, wobec których egzekucja jest prowadzona. W konkluzji stwierdzono brak podstaw do umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec Zobowiązanej. Zaskarżone postanowienie zostało doręczone Zobowiązanej dnia 20.03.2025 r. Następnie pismem z dnia 27.03.2025 r. złożonym tego samego dnia w Organie Pani A. R. - G. złożyła wniosek o uzupełnienie postanowienia Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 27.02.2025 r. w zakresie rozstrzygnięcia poprzez wskazanie czy Prezydent Miasta Krakowa wydając postanowienie działał jako organ egzekucyjny czy też jako wierzyciel oraz poprzez wskazanie w treści rozstrzygnięcia, że postępowanie egzekucyjne, którego dotyczy rozstrzygnięcie jest zawieszone. Nadto wniesiono o uzupełnienie pouczenia o prawie wniesienia zażalenia o pouczenie o prawie zrzeczenia się zażalenia i tego skutkach. Prezydent Miasta Krakowa w odpowiedzi na złożony wniosek postanowieniem z dnia 23.04.2025 r. znak EW-01.3160.6.6.2025.PM odmówił uzupełnienia treści postanowienia z dnia 27.02.2025 roku nr EW-01.3160.6.6.2025.PM. W uzasadnieniu postanowienia wskazano na bezzasadność złożonego wniosku z uwagi na fakt, że po pierwsze Prezydent Miasta Krakowa działa w postępowaniu jako Wierzyciel i Organ egzekucyjny jednocześnie, aczkolwiek postanowienie wydał jako Organ egzekucyjny co wynika z sformułowania "Mając na uwadze powyższe wyjaśnienia Prezydent Miasta Krakowa działając jako organ egzekucyjny orzekł jak na wstępie". Dalej wskazano na sformułowanie rozstrzygające w kwestii zawieszenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec Pani A. R. - G. na podstawie art. 35 u.p.e.a. W części końcowej postanowienia wyjaśniono bezzasadność pouczenia o prawie do zrzeczenia się prawa do złożenia zażalenia od postanowienia, przywołując wprost obowiązujące w tym zakresie przepisy k.p.a. Postanowienie zostało doręczone Zobowiązanej dnia 19.05.2025 r. W dniu 26.05.2025 r. Pani A. R. - G. złożyła zażalenie na postanowienie Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 27.02.2025 roku oraz postanowienie tego organu o odmowie uzupełniania postanowienia wskazanego powyżej. Wydanemu postanowieniu zarzucono naruszenie: art. 59 w zw. z art. 3 u.p.e.a. poprzez prowadzenie egzekucji wydania nieruchomości, pomimo że obowiązek wydania został wprost wyłączony w decyzji ZRID, bowiem nieruchomość jest własnością Gminy, art. 59 w zw. z art. 29 u.p.e.a. poprzez prowadzenie egzekucji pomimo jej niedopuszczalności z uwagi na brak obligatoryjnych elementów tytułu wykonawczego określonych w art. 27 § 1 pkt 7a i 7c u.p.e.a., który nie wskazuje danych przedstawiciela ustawowego małoletniego a także imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do działania w imieniu wierzyciela - część C (pieczęć zupełnie nieczytelna) ani daty złożenia podpisu, co winno skutkować zwrotem tytułu wykonawczego Wierzycielowi i umorzeniem postępowania, art. 143 § 1 pkt 1 oraz art. 150 § 1 pkt 1 w zw. z art. 32 w zw. z art. 27 u.p.e.a. poprzez prowadzenie egzekucji pomimo niedoręczenia Zobowiązanej prawidłowego upomnienia i odpisu tytułu wykonawczego, art. 143 § 1 pkt 2 u.p.e.a. poprzez prowadzenie egzekucji w stosunku do nieistniejących nieruchomości, art. 141 w zw. z art. la pkt 5 u.p.e.a. w zw. z art. 140 k.c. poprzez uznanie, że egzekucja może dotyczyć wydania rzeczy przyszłej, która nie spełnia ustawowej definicji nieruchomości oraz nie ma wyznaczonych granic, art. 18 u.p.e.a. poprzez niezastosowania się do zasady aktualności, art. 1 u.p.e.a. poprzez wszczęcie postępowania egzekucyjnego pomimo nie uchylenia się od wykonania obowiązku, podczas gdy to wierzyciel uchyla się od prawidłowego wyznaczenia granic terenu podlegającego zajęciu pod rozbudowę drogi gminnej i powiatowej, art. 124 w zw. z art. 8 i 9 k.p.a. poprzez wydanie postanowienia, którego rozstrzygnięcie i pouczenie o prawie do wniesienia zażalenia zawierało istotne braki oraz poprzez odmowę ich uzupełnienia. art. 35 u.p.e.a. poprzez dokonanie czynności w postępowaniu egzekucyjnym tj. rozpoznanie wniosku o umorzenie postępowania w okresie zawieszenia postępowania, co jest niedopuszczalne. W konsekwencji wniesiono o uchylenie zaskarżonych postanowień i umorzenie postępowania egzekucyjnego. Nadto wniesiono o dopuszczenie dowodów z pisma UMK WG z dnia 21.03.2025 r. stwierdzającego, że działki których dotyczy egzekucja nie istnieją, co przesądza o braku przedmiotu egzekucji, a także dopuszczenie innych dołączonych do wniosku o umorzenie dokumentów. Z uwagi na braki w aktach sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze przeprowadziło postępowanie uzupełniające materiał dowodowy, a także zawiadomiło Zobowiązaną o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych materiałów dowodowych przed wydaniem rozstrzygnięcia w sprawie. Nadto w toku postępowania zażaleniowego do tut. Kolegium wpłynęło pismo Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 5.08.2025 r., w którym Organ egzekucyjny poinformował, że w dniu 4.08.2025 r. został wyegzekwowany obowiązek o charakterze niepieniężnym objęty tytułami wykonawczymi: nr ZDMK/NIEP- ZRID/8/2024 dnia 13.11.2024 r., ZDMK/NIEP-ZRID/11/2024 z dnia 13.11.2024 r., ZDMK/NIEP-ZRID/14/2024 z dnia 13.11.2024 r., ZDMK/NIEP-ZRID/17/2024 z dnia 13.11.2024 r., a postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie w.w. tytułów wykonawczych zostało zakończone. Po zapoznaniu się z całością akt sprawy Kolegium stwierdziło, że w dniach 27.01.2025r. oraz 29.01.2025 r. Pani A. R. - G. złożyła pisma zatytułowane "Wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego", "Uzupełnienie wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego", "Wniosek o prowadzenie egzekucji z poszanowaniem dóbr osobistych i godności osób, wobec których egzekucja jest prowadzona Nie budzi również wątpliwości, że złożony wniosek został zakwalifikowany jako wniosek Zobowiązanej o umorzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 i 3 u.p.e.a. W myśl przywołanego przepisu postępowanie egzekucyjne umarza się w całości albo w części w przypadku: niedopuszczalności egzekucji administracyjnej, w tym ze względu na zobowiązanego; niewykonalności obowiązku o charakterze niepieniężnym; niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27; śmierci zobowiązanego, gdy obowiązek: jest ściśle związany ze zobowiązanym, nie jest ściśle związany ze zobowiązanym, a egzekucja jest prowadzona wyłącznie z prawa majątkowego, które wygasło wskutek śmierci zobowiązanego; gdy postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania; gdy z wnioskiem o umorzenie postępowania egzekucyjnego wystąpi wierzyciel; gdy odrębne ustawy tak stanowią. W doktrynie wskazuje się, że umorzenie postępowania egzekucyjnego jest konsekwencją stwierdzenia, że postępowanie to nie może być prowadzone i że przyczyny niedopuszczalności egzekucji mają trwały, a nie przejściowy charakter. Do umorzenia postępowania egzekucyjnego może dojść również wskutek oceny, że egzekucja będzie bezskuteczna, gdyż zobowiązany nie posiada majątku albo gdy koszty egzekucji byłyby wyższe od kwoty możliwej do wyegzekwowania. Użycie w § 2 określenia "egzekucja administracyjna" zamiast "egzekucja należności pieniężnej" sugeruje, że brak majątku lub posiadanie zbyt niskiego dochodu przez zobowiązanego ma znaczenie również w przypadku egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym. Postępowanie egzekucyjne może być umorzone również w przypadku uznania zarzutu zobowiązanego w sprawie egzekucji administracyjnej wniesionego na podstawie art. 33 § 2 pkt 1-5 oraz na podstawie art. 33 § 2 pkt 6, jeżeli przyczyna braku wymagalności obowiązku ma charakter trwały lub wystąpiła przed wszczęciem egzekucji administracyjnej. Poczynając od 25.03.2024 r. podstawę do umorzenia postępowania egzekucyjnego stanowi wówczas art. 59 § 1a u.p.e.a. Wcześniej podstawę do umorzenia postępowania egzekucyjnego w przypadku uznania zarzutu stanowił art. 34 § 4 pkt 3 u.p.e.a. Postępowanie egzekucyjne należy umorzyć na podstawie art. 59 § 1a u.p.e.a. również wówczas, gdy wierzyciel z urzędu występuje do organu egzekucyjnego w trybie art. 34a u.p.e.a. o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Organ egzekucyjny będący równocześnie wierzycielem umarza z urzędu postępowanie egzekucyjne stwierdzając z urzędu okoliczności, o których mowa w art. 34a u.p.e.a. (P. M. Przybysz [w:] Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, wyd. II, LEX/el. 2025, art. 59). W niniejszej sprawie rozważenia wymaga, czy Organ egzekucyjny w świetle uregulowań u.p.e.a. miał możliwość rozpoznać wniosek w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego, z uwagi na zawieszenie postępowania egzekucyjnego. Z art. 35 u.p.e.a. wynika, że wniesienie przez zobowiązanego zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, nie później niż w terminie 7 dni od dnia doręczenia odpisu tytułu wykonawczego, zawiesza postępowanie egzekucyjne w całości albo w części z dniem doręczenia tego zarzutu organowi egzekucyjnemu do czasu zawiadomienia tego organu o wydaniu ostatecznego postanowienia w sprawie tego zarzutu. Przepisy art. 56 § 3, art. 57 § 1 i art. 58 stosuje się odpowiednio. W rozpoznawanej sprawie nie budzi wątpliwości, że Pan A. R. - G. po wszczęciu postępowania egzekucyjnego wobec jej osoby złożyła zarzuty w sprawie prowadzonej egzekucji, co skutkowało zawieszeniem postępowania w trybie art. 35 u.p.e.a. na co powołuje się Skarżąca. Kolegium wskazuje, że na mocy postanowień Prezydenta Miasta Krakowa, postępowania egzekucyjne prowadzone wobec Pani A. R. - G. na podstawie tytułów wykonawczych nr ZDMK/NIEP- ZRID/8/2024 z dnia 13.11.2024r., ZDMK/NIEP-ZRID/11/2024 z dnia 13.11.2024 r., ZDMK/NIEP-ZRID/14/2024 z dnia 13.11.2024 r., ZDMK/NIEP- ZRID/17/2024 z dnia 13.11.2024 r. zostały zawieszone. Rację ma więc Zobowiązana, powołując orzecznictwo sądów administracyjnych, iż zawieszone postępowanie egzekucyjne obliguje organ do powstrzymania się przed podejmowaniem jakichkolwiek czynności, w tym także polegających na merytorycznym rozpatrzeniu-na podstawie przesłanek wymienionych w art. 59 u.p.e.a., żądania przez stronę umorzenia postępowania egzekucyjnego, do czasu podjęcia tego postępowania. Jak wyjaśnił NSA w wyroku z dnia 17.01.2024 r., III FSK 3405/21 instytucja zawieszenia postępowania polega na wstrzymaniu czynności egzekucyjnych na skutek przeszkód w prowadzeniu egzekucji. Jej istota polega na przerwaniu na czas określony biegu tego postępowania w związku z wystąpieniem przeszkód do jego dalszego prowadzenia, a samo zawieszenie postępowania następuje na czas niezbędny do usunięcia tych przeszkód. Z art. 58 § 1 u.p.e.a. wynika, że w przypadku zawieszenia postępowania egzekucyjnego pozostają w mocy dokonane czynności egzekucyjne, z tym że w okresie zawieszenia z przyczyn określonych w art. 56 § 1 pkt 1 i 4 u.p.e.a. mogą być dokonywane, za zgodą organu egzekucyjnego, wypłaty z rachunków bankowych zobowiązanego po przedstawieniu przez niego dokumentów świadczących o konieczności poniesienia danych wydatków (zob. też wyrok NSA z 5.06.2024 r., I GSK 1649/20, LEX nr 3743887). Instytucja zawieszenia postępowania polega na wstrzymaniu czynności egzekucyjnych na skutek przeszkód w prowadzeniu egzekucji. Jej istota polega na przerwaniu na czas określony biegu tego postępowania w związku z wystąpieniem przeszkód do jego dalszego prowadzenia, a samo zawieszenie postępowania następuje na czas niezbędny do usunięcia tych przeszkód. W rezultacie trwający stan zawieszenia postępowania obliguje organy do powstrzymania się przed podejmowaniem jakichkolwiek - poza wyraźnie przewidzianymi w ustawie - działań, do czasu podjęcia postępowania. Istota zawieszenia postępowania egzekucyjnego wyraża się bowiem w tym, że w czasie zawieszenia organ egzekucyjny w zasadzie nie działa, choć należy mieć na uwadze, że art. 58 § 2 u.p.e.a. dopuszcza możliwość uchylania, pod określonymi warunkami, czynności egzekucyjnych. Z powyższego wynika, że w trakcie zawieszenia postępowania organ egzekucyjny nie może podejmować żadnych czynności, poza wskazanymi w ustawie. W świetle powyższego uznać należy, że orzeczenie Organu I instancji było przedwczesne, bowiem organ egzekucyjny podjął rozstrzygnięcie w dacie kiedy winien się powstrzymać od rozstrzygnięcia do czasu zakończenia postępowania w sprawie zarzutów, co w niniejszej sprawie nie nastąpiło. Aktualnie postępowania w sprawie zarzutów zostały zakończone postanowieniami Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie, część spraw toczy się nadal w sądzie administracyjnym, niemniej jednak nie konwaliduje to wadliwości postępowania organu egzekucyjnego. Prezydent Miasta Krakowa winien był się bowiem powstrzymać od wydawania rozstrzygnięcia z wniosku Zobowiązanej do czasu zakończenia postępowań w sprawie zarzutów i podjęcia zawieszonego postępowania. Co istotne w sprawie postępowania egzekucyjne prowadzone wobec Zobowiązanej Pani A. R. - G. są zakończone, a obowiązek niepieniężny został wyegzekwowany. Organ egzekucyjny nie podejmuje żadnych czynności związanych z zakończoną egzekucją (pismo PMK z dnia 6.10.2025 r.). Powyższe oznacza, że postępowanie zażaleniowe jest bezprzedmiotowe i jako takie winno zostać umorzone. Brak jest bowiem podstaw do rozpoznawania - w dacie orzekania przez Kolegium - sprawy z wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego, które zostało już zakończone, bowiem obowiązek został wyegzekwowany. Jak wskazuje się w doktrynie zobowiązany nie może domagać się umorzenia postępowania egzekucyjnego po jego zakończeniu. W razie zgłoszenia takiego żądania w tego rodzaju sytuacji organ egzekucyjny powinien na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. odmówić wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego - tak P. M. Przybysz [w:] Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, wyd. II, LEX/el. 2025, art. 59. Na powyższe postanowienie Kolegium skargę wniosła Pani A. R.-G., zarzucając skarżonemu postanowieniu naruszenie art. 105 w zw. z art. 138 § 2 K.p.a. w zw. z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.) przez celowe i bezpodstawne przewlekanie przez SKO postępowania zażaleniowego do czasu przeprowadzenia czynności egzekucyjnych, które pomimo wniosku nie zostały przez SKO wstrzymane, a następnie umorzenie postępowania ze względu na "zakończenie postępowania egzekucyjnego", a tym samym uchylenie się od rozpoznania zarzutów skarżącej, co doprowadziło do pozbawienia skarżącej ochrony prawnej i umożliwiło przeprowadzenie egzekucji pomimo oczywistej wadliwości tytułów wykonawczych przy jednoczesnym braku jakiejkolwiek ich kontroli. Taka interpretacja przepisów prawa, jak dokonana przez SKO, która uzależniałaby ochronę prawną wyłącznie od woli organu odwoławczego rozpoznania zażalenia we właściwym czasie, czyniłaby tę ochronę zupełnie iluzoryczną. Równocześnie tak podstawowa okoliczność, jak spełnienie przez tytuł wykonawczy warunków, o których mowa w art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji pozbawiona byłaby jakiejkolwiek kontroli organu odwoławczego, pomimo, że zarówno wniosek o umorzenie egzekucji, jak i zażalenie w tej sprawie złożono na długo przed dokonaniem czynności egzekucyjnych (tj. w terminie właściwym). Ponadto skarżąca wnosiła do SKO o wstrzymanie zaplanowanych czynności egzekucyjnych w związku z nierozpoznaniem wniesionych środków odwoławczych - czego również SKO nie uczyniło, pozbawiając skarżącą ochrony prawnej. Skarżąca w uzasadnieniu zarzutów skargi wskazuje, że zwracała się do SKO o wstrzymanie egzekucji do czasu rozpoznania złożonych środków odwoławczych - co spotkało się z odmową organu. Wbrew twierdzeniom SKO - Skarżąca nie domagała się umorzenia postępowania egzekucyjnego po jego zakończeniu, ale wniosek w tej sprawie złożyła zaraz po jego wszczęciu. SKO nie tylko nie dotrzymało ustawowych terminów rozpoznania sprawy, ale rozpoznało ją dopiero po tym jak upewniono się, że czynności egzekucyjne zostały przeprowadzone. Tymczasem w sprawie zarzutów egzekucyjnych (zawieszających egzekucję) SKO wydawało rozstrzygnięcia szybko - co świadczy o nierównym traktowaniu stron oraz podważa zaufanie obywateli do organów administracji. Nie do przyjęcia jest taka interpretacja prawa by organ własnym działaniem mógł uniemożliwić stronie skorzystanie z gwarantowanej ustawowo ochrony i rozpoznanie zarzutów dotyczących wad tytułów wykonawczych, na których opiera się egzekucja. Tytuł wykonawczy jest podstawowym i niezbędnym dokumentem w postępowaniu egzekucyjnym, a zatem jego wady (np. brak podpisu na takim dokumencie) zawsze muszą prowadzić do uchylenia dokonanych czynności egzekucyjnych i umorzenia egzekucji. Skoro wad tych skarżąca nie mogła podnosić w żadnym innym postępowaniu ani w ramach innego środka zaskarżenia - a wniosek o umorzenie egzekucji skarżąca złożyła we właściwym terminie (tj. niezwłocznie, przed zastosowaniem środków egzekucyjnych) - to podniesione zarzuty należało rozpoznać. W postępowaniu egzekucyjnym w administracji obowiązuje bowiem zasada niekonkurencyjności środków zaskarżenia, sprowadzająca się do ukształtowania środków ochrony prawnej w taki sposób, by Ich podstawy nie mogły być powielane, tzn. by nie zaistniała sytuacja, w ramach których dany zarzut byłby rozpatrywany w ramach kilku środków ochrony prawnej. Środki zaskarżenia w postępowaniu egzekucyjnym nie są względem siebie konkurencyjne. Nie można ich stosować zamiennie. Każdy z nich dotyczy konkretnych uchybień, jest wnoszony w różnym terminie i rozpoznawany z zastosowaniem innych przesłanek (por. wyrok NSA z 30 lipca 2025 r, sygn. akt I GSK 699/24). Takie rozumienie przepisów - na jakie powołuje się SKO. oznaczałoby oczywiście wadliwą konstrukcję i niekonstytucyjność postępowania egzekucyjnego. Należy zwrócić uwagę, że istotne wady postępowania egzekucyjnego prowadzonego w tej sprawie zostały już dostrzeżone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, który uchylił postanowienia o oddaleniu zarzutów egzekucyjnych - co oznacza, że sprawa nie jest zakończona. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w uzasadnieniu skarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), dalej p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie z art. 119 pkt 3 p.p.s.a., sąd może rozpoznać sprawę w trybie uproszczonym, gdy przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W myśl zaś art. 120 p.p.s.a. w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, których przedmiotem jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu. W wyniku takiej kontroli postanowienie podlega uchyleniu w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.). Natomiast w przypadku nieuwzględnienia skargi, Sąd w myśl art. 151 p.p.s.a. oddala skargę. Skarga podlega oddaleniu. W kontrolowanej sprawie istotne było, co prawidłowo dostrzegł organ odwoławczy, iż skarżąca po wszczęciu postępowania egzekucyjnego wobec jej osoby złożyła zarzuty w sprawie prowadzonej egzekucji, co skutkowało zawieszeniem postępowania w trybie art. 35 u.p.e.a. Z art. 35 u.p.e.a. wynika, że wniesienie przez zobowiązanego zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, nie później niż w terminie 7 dni od dnia doręczenia odpisu tytułu wykonawczego, zawiesza postępowanie egzekucyjne w całości albo w części z dniem doręczenia tego zarzutu organowi egzekucyjnemu do czasu zawiadomienia tego organu o wydaniu ostatecznego postanowienia w sprawie tego zarzutu. Przepisy art. 56 § 3, art. 57 § 1 i art. 58 stosuje się odpowiednio. Z kolei zawieszone postępowanie egzekucyjne obliguje organ do powstrzymania się przed podejmowaniem jakichkolwiek czynności, w tym także polegających na merytorycznym rozpatrzeniu-na podstawie przesłanek wymienionych w art. 59 u.p.e.a., żądania przez stronę umorzenia postępowania egzekucyjnego, do czasu podjęcia tego postępowania. Prawidłowo więc organ odwoławczy dostrzegł wadę wydanego postanowienia przez organ I instancji, a więc, iż organ ten nie miał podstaw prawnych, aby rozpoznać wniosek w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego, z uwagi na stan zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Powyższe doprowadziło do prawidłowego rozstrzygnięcia o uchyleniu postanowienia organu I instancji o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego. Dodatkowo z uwagi na również prawidłowo stwierdzony aktualny stan faktyczny i prawny to jest, iż postępowania egzekucyjne prowadzone wobec Skarżącej są zakończone, a obowiązek niepieniężny został wyegzekwowany, to organ odwoławczy nie miał również innej możliwości niż umorzenie postępowania. Brak było podstaw do rozpoznawania sprawy z wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego, które zostało już zakończone, bowiem obowiązek został wyegzekwowany. Powyższe oznacza, że postępowanie to stało się bezprzedmiotowe. Nie można bowiem domagać się umorzenia postępowania egzekucyjnego po jego zakończeniu. W razie zgłoszenia takiego żądania w tego rodzaju sytuacji organ egzekucyjny na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. powinien odmówić wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego – tak P. M. Przybysz [w:] Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, wyd. II, LEX/el. 2025, art. 59. Analogicznie zatem, jeśli zachodzą podstawy do odmowy wszczęcia postępowania, to w sytuacji jego wszczęcia zachodzi podstawa do umorzenia postępowania przez organ II instancji w sytuacji rozpoznawania środka zaskarżenia. Natomiast obszernie podkreślane w skardze kwestie długotrwałości postępowania w zakresie wniosku o umorzenie egzekucji, nie mogły wpłynąć na treść rozstrzygnięcia organu II instancji. W sytuacji spełnienia przesłanek uchylenia postanowienia organu I instancji jako nieprawidłowego oraz umorzenia postępowania w sytuacji jego bezprzedmiotowości, organ odwoławczy jest obowiązany do uchylenia wadliwego postanowienia, a także umorzenia postępowania z racji bezprzedmiotowości. W świetle powyższych okoliczności skarga nie ma usprawiedliwionych podstaw. Z powyższych względów Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.