II SA/Kr 32/23

WyrokWSA w Krakowie2023-03-08

Skład orzekający: Joanna Tuszyńska, Mirosław Bator, Jacek Bursa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, gdy strona, która nie brała udziału w postępowaniu przed organem pierwszej instancji, wniosła odwołanie po terminie, ale nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, ponieważ termin ten biegnie od dnia doręczenia decyzji pozostałym stronom postępowania, a strona wnosząca odwołanie po terminie, która nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu, nie może skutecznie kwestionować tej okoliczności w postępowaniu o stwierdzenie uchybienia terminu. Kwestie dotyczące wadliwości postępowania przed organem pierwszej instancji lub braku przymiotu strony mogą być rozpatrywane w trybach nadzwyczajnych lub w ramach wniosku o przywrócenie terminu, a nie w postępowaniu dotyczącym terminowości odwołania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi D. J. na postanowienie Wojewody Małopolskiego, które stwierdziło wniesienie odwołania z uchybieniem terminu. Decyzja organu pierwszej instancji (Prezydenta Miasta Krakowa) zatwierdzająca projekt budowlany została doręczona stronom w dniu 28 stycznia 2019 r. Odwołanie D. J. zostało nadane 13 lutego 2019 r., co oznaczało uchybienie czternastodniowemu terminowi. D. J. zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych, w tym brak czynnego udziału w postępowaniu i nieprawidłowe doręczenie decyzji organu pierwszej instancji.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 § p.p.s.a.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Joanna Tuszyńska SWSA Mirosław Bator SWSA Jacek Bursa (spr.) po rozpoznaniu w dniu 8 marca 2023 roku na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi D. J. na postanowienie Wojewody Małopolskiego z dnia 14 listopada 2022 roku, znak: WI-I.7840.5.58.2022.PI w przedmiocie stwierdzenia wniesienia odwołania z uchybieniem terminu skargę oddala Postanowieniem z dnia 4 listopada 2022 r. Znak sprawy: WI-I.7840.5.58.2022.PI, Wojewoda Małopolski na podstawie art. 134 k.p.a. w zw. z art. 123 k.p.a. oraz art. 80 ust. 2 pkt 2, art. 81 ust. 1 i art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tj. Dz.U.2021.2351, ze zm), dalej: u.p.b., w związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 23 marca 2022 r., sygn. akt II SA/Kr 79/22, po ponownym przeprowadzeniu postępowania stwierdził, że odwołanie, wniesione przez D. J. od decyzji Prezydenta Miasta Krakowa z 28 stycznia 2019 r., nr 159/6740.1/2019, znak: AU-01-5.6740.1.1897.2018.JKU, którą zatwierdzono projekt budowlany i udzielono Inwestorowi: Gminie Miejskiej Kraków - Zarząd Infrastruktury Sportowej w Krakowie, pozwolenia na budowę zostało wniesione z uchybieniem terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu podkreślono, iż w związku z odwołaniem D. J. od w/w decyzji, Wojewoda Małopolski postanowieniem z 3 kwietnia 2019 r., znak: WI-I.7840.15.26.2019,EB sprostowanym postanowieniem z 16 maja 2019 r., znak: WI-I.7840.5.26.2019.EB, na podstawie art. 134 k.p.a. stwierdził niedopuszczalność odwołania. W wyniku zaskarżenia w/w rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 29 sierpnia 2019 r., sygn. akt II SA/Kr 636/19, uchylił zaskarżone postanowienie Wojewody Małopolskiego. W toku ponownie prowadzonego postępowania, Wojewoda Małopolski decyzją z 22 kwietnia 2020 r, znak: WI-1.7840.5.151.2019.KL, na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 i art. 105 k.p.a. umorzył postępowanie odwoławcze. W wyniku zaskarżenia w/w rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 8 października 2020 r., sygn. akt II SA/Kr 774/20, uchylił zaskarżone postanowienie Wojewody Małopolskiego. W toku ponownie prowadzonego postępowania Wojewoda Małopolski decyzją z 22 czerwca 2021 r, znak: Wl-I.7840.5.20.2021 .KL, na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 i art. 105 § 1 k.p.a. umorzył postępowanie odwoławcze. W wyniku zaskarżenia w/w decyzji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 23 marca 2022 r., sygn. akt II SA/Kr 79/22, uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody Małopolskiego, nakazując ocenić czy zachodzą podstawy do wydania postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminowi do wniesienia odwołania oraz czy w stosunku do odwołującego zachodzi (nie zachodzi) oczywistość braku przymiotu strony. Wg organu odwoławczego z materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie wynika, iż D. J. niewątpliwie przysługiwał status strony omawianego postępowania. Jednak jego odwołanie zostało wniesione po upływie terminu do wniesienia odwołania dla pozostałych stron postępowania, którym decyzję doręczono. Jak wynika z materiału dowodowego zgormadzonego w sprawie, decyzja nr 159/6740.1/2019 Prezydenta Miasta Krakowa z 28 stycznia 2019 r.. znak: AU-01- 5.6740.1.1897.2018.JKU, została doręczona ustalonym przez organ I instancji stronom postępowania, zgodnie z przepisami k.p.a, tj.: Inwestorowi, 28 stycznia 2019 r. oraz Zespołowi [...] w G., 28 stycznia 2019 r. Wobec powyższego, odwołanie D. J. mógł złożyć najpóźniej 11 lutego 2019 r., zaś zostało nadane 13 lutego 2019 r. (vide: stempel pocztowy, k.16 akt znak: WI-1.7840.5.26.2019). Wniosek o przywrócenie terminu nie został dołączony do odwołania wniesionego D. J.. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na powyższe postanowienie złożył odwołujący, zarzucając naruszenie: 1. art. 28 k.p.a. w zw. z art. 10 § 1 k.p.a. poprzez uznanie Skarżącego za stronę postępowania administracyjnego przez Organ II instancji, a mimo to nie uwzględnienie zasad czynnego udziału strony w postępowaniu i wydanie zaskarżonego postanowienia zamiast uchylenia decyzji Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 28 stycznia 2019 r. nr 159/6740.1/2019 znak: AU01-5.6740.1.1897.2018JKU, w którym to postępowaniu organ I instancji odmówił Skarżącemu przymiotu strony i nie dokonał doręczenia decyzji o pozwoleniu na budowę wydanej na rzecz inwestora Gminy Miejskiej Kraków-Zarząd Infrastruktury Sportowej w Krakowie; 2. art. 109 § 1 k.p.a. poprzez nie doręczenie Skarżącemu oraz innym stronom decyzji Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 28 stycznia 2019 r. nr 159/6740.1/2019 znak: AU-01- [...] 3. art. 138 § 2 k.p.a. w zw. z art. 134 k.p.a. poprzez wydanie zaskarżonego postanowienia zamiast wydania decyzji o uchyleniu zaskarżonej decyzji organu I instancji w całości oraz przekazaniu mu sprawy do ponownego rozpatrzenia, gdyż decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania dotyczących błędnego ustalenia kręgu stron postępowania, co stwierdził Organ II instancji w zaskarżonym postanowieniu uznając prawo Skarżącego do bycia stroną w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym; W uzasadnieniu podkreślono, iż w przypadku gdyby Skarżący został prawidłowo uznany za stronę postępowania i została mu w sposób prawidłowy doręczona decyzja Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 28 stycznia 2019 r. nr 159/6740.1/2019 znak: AU-01-5.6740.1.1897.2018.JKU, to posiadałby on możliwość zapoznania się z jego treścią w określonym czasie i złożenia stosownego odwołania. W związku z błędnym działaniem organu I instancji, zostały naruszone prawa przysługujące Skarżącemu jako stronie postępowania i tym samym nie może on ponosić negatywnych konsekwencji przedmiotowego działania. Co więcej, organ II instancji nie może poprzez swoje działania sankcjonować nieprawidłowości ustaleń organu I instancji i kontynuować stanu nieprzestrzegania praw strony przysługujących Skarżącemu. Wojewoda Małopolski pomimo zmiany stanowiska w sprawie i uwzględnienia praw Skarżącego do bycia stroną w postępowaniu odwoławczym nie podjął prawidłowych działań zmierzających do uchylenia decyzji organu I instancji oraz zapewnienia Skarżącemu prawa do aktywnego uczestnictwa w postępowaniu administracyjnym na każdym jego etapie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" - "c" p.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisów proceduralnych. Przedmiotowa sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt. 3 p.p.s.a., który stanowi, że sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Zgodnie z art. 120 p.p.s.a. w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie, gdyż sporne odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu, zaś skarżony organ nie naruszył wskazanych w skardze jak i badanych przez Sąd z urzędu przepisów dotyczących rozstrzygnięcia kontrolowanej sprawy. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż istotą kontrolowanej sprawy było ustalenie czy odwołanie wniesione zostało przez skarżącego w terminie, gdyż na mocy art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Zasadnie przyjął skarżony organ, iż strona, która została pozbawiona udziału w postępowaniu w pierwszej instancji, ma możliwość złożenia odwołania z tym, że termin do jego wniesienia dla takiej strony liczy się od dnia doręczenia (ogłoszenia) decyzji stronie, która brała udział w postępowaniu. Wynika to z faktu, iż w sytuacji braku wniesienia przez strony postępowania odwołania od decyzji pierwszej instancji w terminie określonym w art. 129 § 2 k.p.a, decyzja staje się ostateczna, niezależnie od tego czy organ doręczył (ogłosił) ją wszystkim stronom. Ostateczne decyzje mogą być wzruszane tylko w trybach nadzwyczajnych, uregulowanych w rozdziałach 12 i 13 Działu II k.p.a., a nie w postępowaniu w zakresie stwierdzenia uchybienia terminu, ponieważ w tymże bada się tylko kwestię terminowości odwołania. Organ zatem prawidłowo ustalił, iż sporne odwołanie zostało wniesione po upływie terminu do wniesienia odwołania dla pozostałych stron postępowania, którym decyzję doręczono. Decyzja I instancji została doręczona ustalonym przez organ I instancji stronom postępowania, zgodnie z przepisami k.p.a, w tym najpóźniejsze doręczenie nastąpiło 28 stycznia 2019 r., wobec powyższego, odwołanie od w/w decyzji skarżący mógł złożyć najpóźniej 11 lutego 2019 r., zaś złożył je dopiero 13 lutego 2019 r. Tym samym uchybił terminowi, o którym mowa w art. 129 § 2 k.p.a. Nadto nie wnioskował o przywrócenie terminu. W zaistniałej sytuacji organ odwoławczy, prawidłowo zgodnie z art. 134 w zw. z art. 129 § 2 k.p.a.: stwierdził w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Stanowisko organu jest zgodne z przyjętą linią orzeczniczą sądów administracyjnych, wyrażoną m.in. w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 9 maja 2012 r.. sygn. akt II SA/Kr 1878/11. Termin do wniesienia odwołania jest terminem wyznaczonym stronie przez ustawę dla dokonania określonej czynności procesowej. Oznacza to, że organ administracji publicznej nie ma żadnego wpływu na jego długość. W szczególności termin ten nie może zostać przedłużony ani skrócony przez organ. W razie stwierdzenia tej okoliczności organ odwoławczy nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania w trybie art. 134 k.p.a. Nadto rozpatrzenie przez organ administracji publicznej odwołania wniesionego po upływie terminu jest kwalifikowane, jako rażące naruszenie prawa, które na podstawie dyspozycji art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności wydanego rozstrzygnięcia. Okoliczności zaś podnoszone w skardze i odnoszące się do nieuznania skarżącego za stronę postępowania głównego przed wydaniem decyzji I instancji mogą być oceniane, jak wyżej wskazano, jedynie poprzez instytucje wzruszania ostatecznych decyzji w trybach nadzwyczajnych, uregulowanych w rozdziałach 12 i 13 Działu II k.p.a., ewentualnie poprzez przywrócenie terminu do wniesienia odwołania w przypadku odpowiedniego wniosku, a nie w postępowaniu w zakresie stwierdzenia uchybienia terminu, ponieważ w tymże bada się tylko kwestię terminowości odwołania. Z tego względu oddalono skargę w oparciu o art. 151 § p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło