II SA/Kr 3212/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Halina Jakubiec Sędziowie : NSA Krystyna Kutzner AWSA Dorota Dąbek (spr.) Protokolant : Agnieszka Słaboń po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 maja 2005 r sprawy ze skargi B. K. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia 29 października 2002 r Nr [...]. w przedmiocie choroby zawodowej skargę oddala Uzasadnienie. Decyzją z dnia 29 października 2002r., nr [...] ., Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] lipca 2002r., Nr [...] ., którą orzeczono o braku podstaw do stwierdzenia u B. K. choroby zawodowej narządu głosu. Jako podstawę prawną powołano art. 5 punkt 4a ustawy z dnia 14.03.1985r.o Państwowej Inspekcji Sanitarnej i przepisy Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983r. w sprawie chorób zawodowych oraz art. 138 §1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano, że przeprowadzone dochodzenie epidemiologiczne wykazało, iż B. K. pracowała w latach 1960-2001 jako nauczycielka w szkole podstawowej oraz bibliotekarka i w czasie wykonywania czynności zawodowych była narażona na nadmierny wysiłek głosowy. Biorąc pod uwagę okoliczność istnienia tego czynnika szkodliwego, zespoły lekarskie nie rozpoznały schorzenia zawodowego narządu głosu. W orzeczeniu z dnia [...] .09.2001r. [...] Ośrodek Medycyny Pracy w [...] rozpoznał u B. K. przewlekłe proste zapalenie błony śluzowej gardła niezawodowe, w uzasadnieniu stwierdzając, że badaniem laryngologicznym nie stwierdzono zmian chorobowych strun głosowych charakterystycznych dla ich uszkodzenia nadmiernym wysiłkiem głosowym. W orzeczeniu lekarskim z dnia [...] .04.2002r., wydanym na skutek odwołania skarżącej, Instytut Medycyny Pracy w [...] także orzekł o braku podstaw do rozpoznania przewlekłej choroby zawodowej narządu głosu związanej z nadmiernym wysiłkiem głosowym. W uzasadnieniu zaś wskazano, że w badaniu foniatrycznym i laryngostroboskopowym stwierdzono jedynie cechy przewlekłego prostego, podsychającego nieżytu błony śluzowej gardła oraz objawy nieprawidłowego sposobu tworzenia głosu w postaci udziału fałdów przedsionka krtani w fonacji. Stwierdzono zatem brak zmian chorobowych krtani w postaci przerostu i utrwalonego niedowładu strun głosowych, a także guzków śpiewaczych, nie znaleziono zatem podstaw do rozpoznania przewlekłej choroby narządu głosu związanej z nadmiernym wysiłkiem głosowym. W ocenie lekarzy dolegliwości B. K. związane są z przewlekłym stanem zapalnym błony śluzowej gardła o podłożu infekcyjnym, mają także charakter zaburzeń czynnościowych związanych z nieprawidłową techniką tworzenia głosu, o czym świadczy udział przedsionka krtani w fonacji. W zaskarżonej decyzji stwierdzono zatem, że brak jest podstaw do stwierdzenia u B. K. choroby zawodowej z powodu braku rozpoznania choroby zawodowej przez upoważnione jednostki służby zdrowia, tj. Ośrodek Medycyny Pracy w [...] i Instytut Medycyny Pracy w [...] . Wskazane orzeczenia są ze sobą zgodne i wskazują, że brak jest podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. W skierowanej do sądu administracyjnego skardze na powyższą decyzję B. K. wniosła o jej uchylenie, zarzucając naruszenie prawa poprzez niezastosowanie i nieuwzględnienie dyspozycji art. 136 kpa. Podniosła, że w odwołaniu od decyzji organu I instancji złożyła wniosek o przeprowadzenie dodatkowego postępowania dowodowego dla dokładnego rozpoznania powyższej sprawy. Wniosek ten dotyczył przeprowadzenia badań lekarskich skarżącej pod kątem choroby zawodowej. W oparciu o taki wniosek złożony na żądanie strony organ odwoławczy powinien był przeprowadzić dodatkowe postępowanie uzupełniające względnie zlecić je organowi I instancji, jednakże tego nie zrobił, co zdaniem skarżącej miało istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Wskutek powyższego doszło do naruszenia przepisów postępowania tj. art. 136 kpa. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu swojej decyzji. Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących naruszenia art. 136 kpa organ stwierdził, że w niniejszej sprawie uznano, iż stan faktyczny i prawny ustalony przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] jest prawidłowy i nie ma potrzeby przeprowadzania w tym względzie korekty. Wydane w sprawie orzeczenia lekarskie są zgodne co do braku podstaw do rozpoznania u skarżącej choroby zawodowej. Orzeczenia te zostały uznane przez Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] jako dowody wiarygodne. Dodano również, że Państwowy Inspektor Sanitarny nie ma obowiązku występowania o ponowne badania zwłaszcza gdy dotychczas wykonane badania, przez dwie upoważnione jednostki, nie budzą wątpliwości. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 97 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271), sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarga w niniejszej sprawie została złożona w 2002r., a więc przed dniem 1 stycznia 2004r. W konsekwencji podlega rozpoznaniu zgodnie z wyżej wskazaną zasadą. W ocenie sądu złożona w niniejszej sprawie skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do §1 ust. 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. nr 65, poz. 294 z późn. zm.), "za choroby zawodowe uważa się choroby określone w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia, jeżeli zostały spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy". Na pojęcie choroby zawodowej składają się zatem dwa elementy: istnienie schorzenia wymienionego w przedmiotowym wykazie oraz istnienie związku przyczynowego objętej wykazem choroby z warunkami wykonywanej pracy. W pozycji 7 wykazu chorób zawodowych wymieniono "Przewlekłe choroby narządu głosu związane z nadmiernym wysiłkiem głosowym (guzki śpiewacze, niedowłady strun głosowych, zmiany przerostowe)". Jeżeli zatem u danej osoby stwierdzone zostanie tego typu schorzenie, stanowi ono chorobę zawodową w rozumieniu cytowanych przepisów, jeżeli wywołane zostało działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy. W niniejszej sprawie bezsporną była okoliczność istnienia w środowisku pracy skarżącej czynników szkodliwych narażających na powstanie choroby zawodowej tj. nadmiernego wysiłku głosowego. Przeprowadzone natomiast u skarżącej dwukrotnie badania nie wykazały istnienia schorzenia wymienionego w cyt. powyżej wykazie chorób zawodowych. W orzeczeniu z dnia [...] .09.2001r. [...] Ośrodek Medycyny Pracy w [...] rozpoznał u B. K. przewlekłe proste zapalenie błony śluzowej gardła niezawodowe, w uzasadnieniu stwierdzając, że badaniem laryngologicznym nie stwierdzono zmian chorobowych strun głosowych charakterystycznych dla ich uszkodzenia nadmiernym wysiłkiem głosowym. Tak samo w orzeczeniu lekarskim z dnia [...].04.2002r., wydanym na skutek odwołania skarżącej, Instytut Medycyny Pracy w [...] orzekł o braku podstaw do rozpoznania przewlekłej choroby zawodowej narządu głosu związanej z nadmiernym wysiłkiem głosowym, w uzasadnieniu zaś wskazano, że w badaniu foniatrycznym i laryngostroboskopowym stwierdzono jedynie cechy przewlekłego prostego, podsychającego nieżytu błony śluzowej gardła oraz objawy nieprawidłowego sposobu tworzenia głosu w postaci udziału fałdów przedsionka krtani w fonacji. Stwierdzono zatem brak zmian chorobowych krtani w postaci przerostu i utrwalonego niedowładu strun głosowych, a także guzków śpiewaczych, nie znaleziono więc podstaw do rozpoznania przewlekłej choroby narządu głosu związanej z nadmiernym wysiłkiem głosowym. W ocenie lekarzy dolegliwości B. K. związane są z przewlekłym stanem zapalnym błony śluzowej gardła o podłożu infekcyjnym, mają także charakter zaburzeń czynnościowych związanych z nieprawidłową techniką tworzenia głosu, o czym świadczy udział przedsionka krtani w fonacji. Orzekające zatem w niniejszej sprawie zespoły lekarskie stwierdziły, że cechy rozpoznanego u B. K. schorzenia wskazują na inne niż zawodowe przyczyny tego schorzenia. Zarówno [...] Ośrodek Medycyny Pracy w [...] , jak i Instytut Medycyny Pracy w [...] po przeprowadzonych badaniach orzekły o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, uzasadniając dlaczego rozpoznane u pacjentki schorzenie nie jest chorobą zawodową w rozumieniu przepisów. Orzeczenia te są jasne, logiczne i wzajemnie spójne. W ocenie Sądu orzekające w sprawie organy administracyjne odmawiając uznania rozpoznanego u skarżącej schorzenia za chorobę zawodową, prawidłowo uznały te orzeczenia lekarskie za wiarygodne i wyczerpujące, opierając na nich swoje rozstrzygnięcia o braku u skarżącej choroby zawodowej. Nie każde bowiem schorzenie narządu głosu jest chorobą zawodową, przepisy wymagają dodatkowo występowania cech i objawów wskazanych w cyt. powyżej Rozporządzeniu w sprawie chorób zawodowych, a tego żadne z dwukrotnie wykonanych badań nie potwierdziło. Należy zatem przyjąć, że wydane w niniejszej sprawie decyzje zarówno organu II instancji, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, wydane zostały zgodnie z prawem materialnym. W ocenie Sądu także przeprowadzone w niniejszej sprawie postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone prawidłowo. Zgodnie z treścią § 10 cyt. powyżej Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983r. w sprawie chorób zawodowych, podstawą wydania przez inspektora sanitarnego decyzji w sprawie choroby zawodowej jest orzeczenie lekarskie wydane przez upoważnioną jednostkę służby zdrowia i wyniki dochodzenia epidemiologicznego. Opierając się na orzeczeniach lekarskich, orzekające w niniejszej sprawie organy administracyjne stwierdziły, że skoro upoważnione do rozpoznawania chorób zawodowych jednostki służby zdrowia nie znalazły podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, również inspektor sanitarny nie mógł wydać pozytywnej decyzji. Przedmiotowe orzeczenia lekarskie wydawane na użytek postępowania w sprawie chorób zawodowych są w istocie opiniami w rozumieniu art. 84 §1 kpa (tak m.in. NSA w wyroku z 21 września 2001r., sygn. akt I S.A. 2870/00; z dnia 14 kwietnia 1999r., sygn. akt I S.A. 1931/98; z dnia 5 listopada 1998r., sygn. akt I S.A. 1200/98, LEX nr 45833) i jak każdy dowód winny być przez organ wszechstronnie ocenione. Prawidłowo zatem orzekający w sprawie organ II instancji, nie mając wątpliwości co do treści tych opinii, nie uwzględnił wniosku zawartego w odwołaniu o uzupełnienie postępowania dowodowego o kolejne badania. Takie działanie organu nie może zostać uznane za naruszające art. 136 kpa. Z przepisu tego wynika jedynie możliwość przeprowadzenia przez organ odwoławczy dodatkowego postępowania wyjaśniającego w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie. Z możliwości tej musi organ administracyjny skorzystać jedynie wtedy, gdy jest to niezbędne dla wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. W niniejszej sprawie nie było potrzeby uzupełnienia postępowania dowodowego poprzez kolejne badanie lekarskie, wydane bowiem w sprawie opinie biegłych były w pełni spójne i wyczerpujące. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie prawidłowo zrealizowane zostały zasady wynikające z art. 7 i 77 kpa. Wobec zatem uznania opinii biegłych za wiarygodne i wyczerpujące, prawidłowo oparto na nich decyzje administracyjne. Wobec powyższego przyjąć należy, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa, zapadła po należytym wyjaśnieniu sprawy. Z tego powodu skarga została oddalona, w oparciu o 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w sentencji.