II SA/Kr 322/04

WyrokWSA w Krakowie2005-11-22

Skład orzekający: Andrzej Niecikowski, Grażyna Firek, Barbara Pasternak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy umorzenie postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę jest uzasadnione w sytuacji, gdy roboty budowlane zostały już zakończone, a prawo nie aprobuje stanu powstałego w wyniku takiej inwestycji?
Ratio decidendi
Umorzenie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę jest uzasadnione, gdy inwestycja została już zrealizowana przed uzyskaniem ostatecznej decyzji. Pozwolenie na budowę może być udzielone tylko przed rozpoczęciem robót, a po samowolnym rozpoczęciu prac organ ma obowiązek stosować przepisy dotyczące likwidacji samowoli budowlanej. Umorzenie postępowania z powodu jego bezprzedmiotowości nie przesądza o możliwości dochodzenia roszczeń cywilnoprawnych.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi S. L. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy P. o umorzeniu postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę budynku rekreacyjnego. Wcześniejsze postępowania były wielokrotnie kwestionowane, a Naczelny Sąd Administracyjny uchylił poprzednie decyzje, wskazując na potrzebę szczegółowej analizy urbanistycznej i zgodności z planem zagospodarowania przestrzennego. W ponownym postępowaniu organ I instancji zlecił wykonanie opinii urbanistycznej, po czym umorzył postępowanie, stwierdzając zakończenie robót budowlanych i zgodność lokalizacji z planem zagospodarowania przestrzennego. Skarżący zarzucał naruszenie zaleceń NSA, nieprawidłowości w opiniach i postępowaniu, a także samowolę budowlaną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IISA/ Kr 322/ 04| WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 listopada 2005r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Niecikowski Sędziowie: WSA Grażyna Firek WSA Barbara Pasternak ( spr.) Protokolant: Karina Lutyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 listopada 2005r. sprawy ze skargi S. L. na decyzję Wojewody z dnia [...] marca 1999 r., Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę - skargę oddala - Wyrokiem z dnia 3 grudnia 1997r. sygn. akt SA/ Kr 1168/96 Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie, uchylił zaskarżoną przez S.L. decyzję Wojewody K. z dnia 9 września 1993r. Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia planu realizacyjnego oraz pozwolenia na budowę, oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji - Wójta Gminy P. z dnia [...] lipca 1993 r. Nr [...], którą udzielono K. i C. K. pozwolenia na budowę budynku rekreacyjnego położonego w S., na działce l. kat. "1". Wyrok powyższy wydany został w wyniku rozpoznania skargi S.L., który kwestionował w/w decyzje. Skarżący zarzucał wówczas, że mimo zawarcia między nim a inwestorem pisemnej ugody w przedmiocie projektu budynku, gwarantem której był inspektor ds. budownictwa Gminy P., ugoda ta nie została dotrzymana, budowa prowadzona jest mimo jego zastrzeżeń do projektu, przez co jego dom traci widok ze wszystkich okien, nadto, że budowany dom leży poza granicami strefy budowlanej, co winno spowodować wydanie przez organ II instancji decyzji kasatoryjnej. W uzasadnieniu w/w Wyroku Naczelny Sąd Administracyjny podniósł, że z akt nie wynika, aby zamierzona inwestycja była poprzedzona decyzją o ustaleniu jej lokalizacji, a także, jaka jest odległość zamierzonej inwestycji od; drogi publicznej, co jest wymagane przepisami ustawy z dnia 14.03.1985 r. o drogach publicznych /Dz.U. nr 14, póz. 60 ze zm./. Nie wynika także z uzasadnień decyzji obu instancji, czy zamierzona inwestycja jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, zaś znajdujący się w aktach administracyjnych wyrys z części graficznej planu jest zupełnie nieczytelny, był przez skarżącego –S.L.- cały czas kwestionowany co do prawidłowości odczytania. Skarżący złożył w postępowaniu sądowo -administracyjnym do akt opinię mgr inż. A.B., w której stwierdzono, że działka l. kat "1" w S., oraz budowany na niej dom leży poza strefą zabudowy rolniczej, jednorodzinnej, usług, rzemiosła nieuciążliwego i zabudowy letniskowej. Sąd uznał, że bez przekonującej, szczegółowej oceny stanowiska mgr inż. A.B. w toku postępowania administracyjnego za pośrednictwem przeprowadzonego w takim postępowaniu dopuszczonego przez organ administracyjny dowodu z opinii biegłego w tym zakresie, nie jest możliwa rzetelna kontrola prawidłowości rozstrzygnięcia sprawy. Rozstrzygając sprawę pozwolenia na budowę w ponownym postępowaniu, organ I instancji zlecił wykonanie opinii urbanistycznej dotyczącej zasięgu terenu budowlanego na działce nr pgr "2" w S. Opinię tę zlecono Biuru Rozwoju K. SA w K. Jednostka ta była autorem planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Gminy P. Opinia została wykonana w dniu 17.09.1998r. i doręczona Wójtowi Gminy P. w dniu 1.10.1998r. Organ I instancji w toku ponownego postępowania poczynił nadto ustalenia dotyczące stanu zaawansowania budowy spornego budynku. Decyzją z dnia [...] grudnia 1998r. nr [...] Wójt Gminy P. umorzył postępowanie w sprawie zatwierdzenia planu realizacyjnego i udzielenia pozwolenia na budowę budynku letniskowego na działce nr l. kat. pgr "2" w S. dla K. i C.K. W uzasadnieniu decyzji Wójt Gminy P. stwierdził, iż zlecił wykonanie opinii urbanistycznej dotyczącej zasięgu terenu budowlanego na działce pgr "2" w S., co wynikało z Wyroku NSA OZ w Krakowie z dnia 3.12.1997r. sygn. akt II SA/Kr 1168/96. Opinię tę wykonało Biuro Rozwoju K. SA w K., które opracowało miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego Gminny P. -zatwierdzony przez GN w P. uchwałą Nr [...] z dnia [...].04.1990r. Z opinii tej wynika, że lokalizacja budynku rekreacyjnego na działce pgr "2" we wsi Stróża Gm. P., własności K. i C. K. - jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Gminy P. uchwalonego cytowaną wyżej uchwałą. Opinia stwierdza ponadto, że budynek spełnia wymogi w zakresie prawa budowlanego dotyczące lokalizacji na działce, tj. odległości od lasu, odległości od granic działki, od sąsiednich budynków i od drogi wojewódzkiej. Dokonane i zatwierdzone uchwałą Rady Gminy P. Nr [...] z dnia [...].7.1993r. zmiany planu ogólnego Gminy P. nie dotyczą terenu będącego przedmiotem opinii. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego został wykonany przez podmiot posiadający stosowne uprawnienia i uchwalony zgodnie z obowiązującą ówcześnie procedurą. Opinię powyższą Wójt Gminy P. uznał za materiał dowodowy rozstrzygający o tym, że przedmiotowa działka położona jest w terenach budowlanych zabudowy letniskowej /m. in./ - tj. 65 MR, MN, UUR, UTL. Nadto, w toku przeprowadzonego postępowania ustalono, że roboty budowlane przy budowie przedmiotowego budynku zostały przez inwestora zakończone. Ustalono to na podstawie zapisów w dzienniku budowy oraz oświadczenia kierownika budowy- doręczonych organowi do akt sprawy w dniu 18.12.1998r. Zważywszy na powyższe okoliczności, a to fakt zakończenia robót budowlanych przy budowie przedmiotowego budynku, oraz przeznaczenie działki w planie ogólnym pod zabudowę letniskową, postępowanie w sprawie umorzono. Od decyzji Wójta Gminy P. odwołał się S.L. Zarzucił, że Wójt Gminy P. nie wykonał zaleceń NSA, ponieważ opinia opracowana przez Biuro Rozwoju K. SA nie ustosunkowuje się szczegółowo do opinii mgr inż. arch. A.B., załączona do opinii mapa nie zawiera naniesionego spornego budynku, z jej treści w sposób oczywisty wynika, że leży on w strefie niebudowlanej, co celowo zafałszowano zalepiając dom skarżącego czerwonym trójkącikiem. Podana w opinii odległość spornego budynku od drogi jest nie jest zgodna z prawem, nie jest prawdą, że budowa spełnia wymogi prawa budowlanego, jak podano w opinii ponieważ dom został wybudowany niezgodnie z zatwierdzonym projektem z powodu samowolnego wykonania okna w południowej połaci dachu, oraz balkonu od strony wschodniej, a pozwolenie na budowę jest niekompletne, nadto nie zawiera decyzji lokalizacyjnej, oraz dowodu potwierdzającego prawo dysponowania działką na cele budowlane. W odwołaniu od powyższej decyzji S. L. zarzucił także, iż w trakcie rozprawy przed NSA przeprowadzonej w dniu 3.12.1997r. prokurator Prokuratury Apelacyjnej oświadczył, że ugoda zawarta miedzy skarżącym a inwestorem musi być dotrzymana. Wobec tego Wyrok NSA z 3.12.1997r. nie został wyegzekwowany. Skarżący zarzucił, iż wbrew ustaleniom organu roboty przy budynku nie zostały zakończone, ponieważ brak szamba ściekowego i nie jest rozwiązana sprawa zaopatrzenia budynku w wodę, więc oświadczenie kierownika budowy o zakończeniu prac jest niezgodne z prawdą. Podniósł, że budowa była prowadzona nielegalnie, ponieważ wykonanie decyzji o pozwoleniu na budowę zostało wstrzymane Postanowieniem NSA z 22.12.1993 r. i decyzją Urzędu Gminy P. z [...].12.1993 r. Powołał się na: pismo KR Policji w M., gazowni, protokół wizji lokalnej Urzędu Gminy z [...].11.1995r., wszczęcie postępowania egzekucyjnego przez Urząd Gminy w P. w dniu [...].11.1995r. decyzję UG P. z [...].01.1999r. Nr [...], oraz oświadczenia świadków - z których jednoznacznie wynika fakt samowoli budowlanej, powołał się na wielokrotnie otrzymywane w UG P. informacje, że teren, na którym leży sporna działka nie jest terenem budowlanym. Zarzucił, że wybudowany nielegalnie dom pozbawił jego nieruchomość wszelkich walorów widokowych i rekreacyjnych, oraz uniemożliwił rehabilitację jego niepełnosprawnemu synowi. Wniósł o anulowanie zaskarżonej decyzji, oraz spowodowanie, aby decyzje wydawane przez podległe Wojewodzie urzędy wydawane były zgodnie z prawem. Po rozpatrzeniu odwołania S.L., Decyzją z dnia [...] marca 1999r.., Nr [...] wydaną z upoważnienia Wojewody, zaskarżoną decyzję Wójta Gminy P. z dnia [...] grudnia 1998r. znak [...] umarzającą postępowanie w sprawie zatwierdzenia planu realizacyjnego i udzielenia pozwolenia na budowę budynku letniskowego na działce nr l. kat pgr. "2" w S. utrzymano w mocy. W uzasadnieniu decyzji II instancji podtrzymano argumentację przedstawioną przez Wójta Gminy P. Stwierdzono, że organ I instancji rozpoznał ponownie sprawę zatwierdzenia planu realizacyjnego i pozwolenia na budowę budynku letniskowego z wniosku K. i Cz. K. z uwzględnieniem uwag zawartych w orzeczeniu NSA. Podniesiono, że zgromadzony materiał dowodowy miał rozwiać wątpliwości w sprawie prawidłowego odczytu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w jego części graficznej, a zawarte w sporządzonej przez Biuro Rozwoju K. SA opinii wnioski potwierdziły prawidłowość odczytu części graficznej planu, że lokalizacja budynku rekreacyjnego jest zgodna z ustaleniami Miejscowego Planu Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego Gminy P. z dnia 31.07.93r. Nie uznano zarzutu skarżącego o braku gwarancji bezstronności autora opinii, ponieważ BRK SA było i jest odrębną jednostką organizacyjną nie podlegającą Wojewodzie- jak sugeruje skarżący. Organ II instancji także uznał wykonaną opinię za wiążącą, w przeciwieństwie do opinii arch. A.B., który wykonał swój ą opinię na zlecenie inwestora, nie mając uprawnień urbanistycznych. Z tych powodów nie ma obowiązku ustosunkowywania się do tejże opinii. Nadto, z uwagi na zakończenie robót budowlanych przy budowie domu letniskowego należało postępowanie w przedmiocie zatwierdzenia planu realizacyjnego i pozwolenia na budowę umorzyć jako bezprzedmiotowe. Natomiast wnioski skarżącego dotyczące popełnionej samowoli budowlanej przy budowie obiektu winny być przedmiotem postępowania inspektora nadzoru budowlanego zgodnie z posiadanymi kompetencjami. Uznano tryb postępowania i treść uzasadnienia decyzji organu za prawidłowe, skoro obiekt został już zrealizowany. Decyzję powyższą zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie S.L. Wniósł o jej unieważnienie na podstawie art. 196 kpa, jako niezgodnej z prawem, oraz o wstrzymanie jej wykonania. W obszernym uzasadnieniu skargi podniósł zarzuty zawarte w odwołaniu od Decyzji Organu I instancji. Nadto podniósł, że przy wydawaniu poprzedniej decyzji o zatwierdzeniu planu realizacyjnego i pozwoleniu na budowę /Decyzja Wójta Gminy P. z [...] lipca 1993 r., [...]\ wyrys z mapy także został zafałszowany, a więc poprzednie pozwolenie na budowę wydano niezgodnie z planem ogólnym zagospodarowania gminy. Zarzucił także fałszerstwo popełnione w trakcie rozprawy terenowej w dniu 13.07.1993r., polegające na celowym, niezgodnym z prawdą podaniu odległości spornego budynku od drogi wojewódzkiej. Opinii BRK SA zarzucił, że nie spełnia zaleceń NSA, nie jest wiarygodna i bezstronna z tych samych powodów, które zawarto w odwołaniu od Decyzji Organu I instancji. Według skarżącego nie jest prawdą że budowa spełnia wymogi prawa budowlanego, bo pozwolenie na budowę jest niekompletne, nie ma decyzji lokalizacyjnej, na co zwracał uwagę NSA w Wyroku z 3 grudnia 1997r., ani poświadczenia własności działki, dom wybudowany został niezgodnie z zaskarżonym przez niego projektem. Skarżący zakwestionował uprawnienia i kompetencje mgr inż. M. C. - W. Kolejno zarzucił, że w zaskarżonej decyzji , ani w decyzji organu I instancji nie ustosunkowano się do ugody zawartej 24.08.1992r. wbrew oświadczeniu prokuratora Prokuratury Apelacyjnej w trakcie rozprawy przed NSA w dniu 3.12.1997r., że ugoda ta musi być dotrzymana. Podniósł, że budowa była prowadzona w warunkach samowoli budowlanej, szczegółowo opisując przebieg postępowania egzekucyjnego, którego podstawę stanowiła decyzja Wójta Gminy P. z dnia [...].07.1994r. nakazująca wstrzymanie robot budowlanych przy spornym budynku, wydana w związku z Postanowieniem NSA z 22.12.1993 w sprawie SA/Kr 2952/93 o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji o pozwoleniu na budowę /poprzedniej, z 30 lipca 1993r./, oraz omawiając orzeczenia organów administracji i NSA, które zapadły w tamtej sprawie. Skarżący zakwestionował ustalenia Wójta Gminy P. dotyczące zakończenia prac budowlanych przy spornym budynku zarzucając, że są niezgodne ze stanem faktycznym, oraz podniósł, że decyzja organu I instancji w niniejszej sprawie jest sprzeczna z decyzją Wójta Gminy P. z [...].01.1999r. którą zgłoszono sprzeciw w sprawie zakończenia budowy budynku letniskowego na działce nr pgr "2" wobec faktu, iż budowa była prowadzona częściowo w warunkach samowoli budowlanej. S.L. zarzucił, że w zaskarżonych decyzjach nie wzięto pod uwagę jego interesu prawnego, wydając przez cały okres postępowania bezprawne i stronnicze decyzje na korzyść inwestora, co spowodowało utratę przez skarżącego i jego rodzinę domu i ogrodu jako miejsca wypoczynku, zacienienie domu i utratę roślin w ogrodzie, oraz utratę wartości nieruchomości. Wniósł o powołanie bezstronnego i uczciwego biegłego. W kolejnych pismach skierowanych do Sądu skarżący powtórzył argumenty zawarte w uzasadnieniu skargi, oraz odwołaniu od decyzji organu I instancji. Załączył kolejną opinię sporządzoną na jego zlecenie, dotyczącą usytuowania spornego budynku. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, dodatkowo podkreślając, że przesłanki rozstrzygnięcia zostały przedstawione przez organ wyczerpująco i precyzyjnie, zaś zarzuty skargi są bądź powtórzeniem zarzutów zawartych w odwołaniu od decyzji organu I instancji, bądź nie podważaj ą merytorycznej trafności rozstrzygnięcia. Odnośnie zarzutu braku uprawnień mgr inż. arch. M. C. – W., oraz stronniczości przedstawionej przez BRK SA opinii, uznano go za chybiony wobec przedłożenia dowodów stosownych uprawnień. W związku z wejściem w życie z dniem 1 stycznia 2004 r. ustaw: z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych i z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, na podstawie przepisu art. 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegaj ą rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153, póz. 1270 ze zm./ - w skrócie ppsa. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z przepisem art. 3 § l ustawy ppsa sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związany granicami skargi art. 134 ustawy ppsa. Badaniu sądu podlegają nie tylko kwestie objęte zarzutami strony skarżącej. Działając w granicach danej sprawy sąd ma obowiązek dokonania oceny legalności zaskarżonego aktu lub czynności w ogóle, a nie tylko ze względu na wskazane przez skarżącego zarzuty. Granice kontroli sądowej przy rozpoznawaniu skargi na decyzję administracyjną wyznacza przedmiot zaskarżonej decyzji. Ustawodawca, mówiąc o rozstrzyganiu przez sąd w granicach sprawy, używa pojęcia "sprawa" w rozumieniu sprawy, w której został wydany akt lub czynność. Powoduje to, że w niniejszym postępowaniu Sąd jest uprawniony i zobowiązany - niezależnie od zakresu zaskarżenia i rodzaju zarzutów zawartych w skardze - do badania zgodności z prawem materialnym i procesowym tylko Decyzji Wojewody z dnia [...] marca 1999r., nr [...] utrzymującej w mocy Decyzję Wójta Gminy P. z dnia [...] grudnia 1998r. znak [...] umarzającej postępowanie w sprawie zatwierdzenia planu realizacyjnego i udzielenia pozwolenia na budowę budynku letniskowego na działce nr l. kat pgr "2" w S. Zakresem rozpoznania sądu są objęte rozstrzygnięcia wydane w danej sprawie administracyjnej, zawsze jednak tylko w granicach stosunku administracyjnego, wyznaczającego tę, konkretną sprawę administracyjną. Powyższe sprawia, że w niniejszym postępowaniu Sąd nie jest uprawniony do kontroli rozstrzygnięć zapadłych w innych postępowaniach, ani też do kontroli przebiegu tych postępowań pod względem ich zgodności z przepisami prawa materialnego i procesowego. Podkreślić należy, iż znakomita część argumentów zawartych w skardze na decyzję Wojewody z [...] marca 1999r. dotyczy opisu postępowań administracyjnych, którym początek dała decyzja z 1990r. o pozwoleniu na budowę budynku letniskowego na działce l. kat pgr "2" w S. Są to zarzuty dotyczące toku postępowania egzekucyjnego spowodowanego niewykonywaniem przez inwestora decyzji Wójta Gminy P. z dnia [...].07.1994r. Nr [...] o wstrzymaniu robót budowlanych przy budowie spornego domu letniskowego. Skarżący zarzuca organom egzekucyjnym opieszałość, stronnicze i bezprawne działania, które doprowadziły do przerwania toczącego się postępowania egzekucyjnego i brak reakcji na jego liczne wystąpienia, których treścią było żądanie podjęcia działań w sprawie nielegalnie prowadzonej budowy. Zarzuty te, ze względu na przytoczoną wyżej argumentację dotyczącą granic kontroli sądowej przy badaniu zgodności z prawem decyzji administracyjnej nie są i nie mogą być przez sąd w niniejszej sprawie rozpoznawane, ponieważ nie dotyczą postępowania administracyjnego, które poprzedziło wydanie zaskarżonej i badanej przez sąd w niniejszej sprawie decyzji Wojewody z dnia [...] marca 1999r. Kolejne zarzuty skargi dotyczą fałszowania dokumentów, oraz usuwania przez urzędników z akt sprawy dokumentów świadczących o ich bezprawnych działaniach, oraz stronniczości organów prowadzących postępowania administracyjne związane ze sporną budową. Jako nie mające oparcia w ustaleniach i prawomocnych orzeczeniach organów ścigania lub sądów, a więc nie rzutujące na wynik postępowania administracyjnego zakończonego zaskarżoną decyzją, zarzuty te również nie są przedmiotem badania ani rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Dalsze zarzuty dotyczą postępowania administracyjnego, które zakończyło się decyzją Wojewody K. z dnia [...] września 1993r. Nr [...], zaskarżoną do NSA OZ w Krakowie i uchyloną przez omówiony wyżej Wyrok z 3 grudnia 1997r. Dotyczą one sfałszowania w tamtym postępowaniu administracyjnym mapy, oraz nieuwzględnienia przez organy administracyjne wspomnianej wyżej ugody zawartej przez skarżącego z inwestorem. W sprawie niniejszej Sąd rozpoznawał wyłącznie sprawę zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, będąc ograniczonym także -wbrew temu, czego chciałby skarżący -ramami postępowania administracyjnego toczącego się po uchyleniu przez NSA Wyrokiem z grudnia 1997r. sygn.. akt II SA.Kr. 1168/96 decyzji Wojewody z 1993r. Nr [...]. Sąd nie był w niniejszym postępowaniu uprawniony do badania przebiegu postępowania administracyjnego poprzedzającego wydanie tej decyzji, ani też do badania jej legalności. Kontrola taka została już przez Sąd przeprowadzona w postępowaniu II SA/Kr 1168/96. Skutkiem jej było uchylenie zaskarżonej decyzji, oraz decyzji ją poprzedzającej, a więc wyeliminowanie z obrotu prawnego obydwóch poprzednich decyzji o zatwierdzeniu planu realizacyjnego i pozwoleniu na budowę domu na działce 1. kat 6354/3 położonej w Stróży. Uchylenie decyzji z 1993 r. w/w Wyrokiem NSA z dnia 3 grudnia 1997r. miało taki skutek, że postępowanie w sprawie zatwierdzenia planu realizacyjnego i pozwolenia na budowę toczyło się ponownie, celem merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy wszczętej wnioskiem o wydanie pozwolenia na budowę. Z treści skargi Jak też odwołania od decyzji organu I instancji wynika, że skarżący chciałby poddania w niniejszym postępowaniu kontroli Sądu wszystkich dotychczasowych postępowań dotyczących prowadzonej budowy. Wyrok wydany przez NSA OZ w Krakowie w dniu 3 grudnia 1997r. nie spowodował skutków, jakich chce skarżący - tzn. generalnie istnienia stanu "nielegalności budowy", konieczności rozbiórki obiektu, itp. Wyrok ten spowodował wyeliminowanie obu decyzji z obrotu prawnego, a w związku z tym konieczność prowadzenia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę z wniosku inwestora ponownie. Organ I instancji prowadził po uchyleniu obydwu decyzji postępowanie, uwzględniając zalecenia NSA zawarte w wyroku z 1997r. Dopuścił i przeprowadził dowód z opinii biegłego, celem stwierdzenia , czy sporny budynek jest wybudowany w strefie budowlanej. Z wydanej przez BRK SA w K. opinii wynika jednoznacznie, że lokalizacja budynku rekreacyjnego na działce l. kat "2" we wsi S. gm. P. jest zgodna z ustaleniami Miejscowego Planu Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego Gminy P. - uchwalonego przez GRN w Pcimiu Uchwałą NR [...] z 26 kwietnia 1990r. i nie narusza ustaleń tego planu. Opinia ta zawiera nadto stwierdzenie, że zachowana jest odległość spornego budynku letniskowego od drogi wojewódzkiej. Pozostałe twierdzenia opinii dotyczące opisu budynku, oraz zgodności z wymogami dotyczącymi lokalizacji na działce nie były co prawda objęte zleceniem organu I instancji, nie wpływają jednak na końcowe ustalenia opinii dotyczące zasięgu terenu budowlanego na działce l. kat "2" położonej w S. Odnosząc się do zarzutów skarżącego dotyczących powyższej opinii stwierdzić należy, co następuje: nie znajduje uzasadnienia zarzut dotyczący braku uprawnień urbanistycznych mgr inż.. arch. M. C.-W., która w imieniu BRK SA opinię sporządziła. W aktach sprawy administracyjnej znajdują się kopie dokumentów świadczących o posiadanych przez Nią uprawnieniach, a to: dyplom Towarzystwa Urbanistów Polskich potwierdzający tytuł Rzeczoznawcy TUR, potwierdzenie Ministra Gospod. Przestrzennej i Budownictwa uprawnień do projektowania w planowaniu przestrzennym i wykonywania funkcji projektanta miejscowych planów zagospodarowania(przestrzennego, decyzja o stwierdzeniu przygotowania zawodowego pełnienia samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie, oraz ustanowienie mgr inż. arch. M. C.-W. biegłym sądowym m. in. w zakresie urbanistyki i architektury. Posiadane przez organy administracji powyższe dokumenty - nie potwierdzające ani zarzutów skarżącego, ani treści pisma z dnia 27. 04. 1999 r. -informacji Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast skierowanego do skarżącego, uprawniały i organy prowadzące postępowanie do uznania, że opinię sporządziła osoba o wymaganych uprawnieniach. / kopie w/w dokumentów oraz wyjaśnienie :stanowiska organu zawiera teczka nr 3/. Opinia ta nie zawiera co prawda ustosunkowania się do opinii mgr inż. arch. A.B. tak, jak zalecił w uzasadnieniu Wyroku z dnia 3.12.1997 r. NSA OZ w Krakowie, niemniej jednak -co jest najistotniejsze- wyjaśnia kwestię lokalizacji spornego budynku. Organy prowadzące postępowanie miały podstawy do uznania tej opinii za wiążącą. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji znajduje się stwierdzenie o braku obowiązku ustosunkowywania się do opinii inż. A.B., jednocześnie jednak podkreśla się, że opinia ta została sporządzona na zlecenie skarżącego /omyłkowo podano w uzasadnieniu "inwestora"/, przez osobę nie posiadającą uprawnień urbanistycznych. Stwierdzenie to, a także sam brak ustosunkowania się BRK SA do powyższej opinii stanowią uchybienia proceduralne, które jednak- biorąc pod uwagę całokształt materiału, oraz stan sprawy na dzień wydania zaskarżonej decyzji nie wpływają na ostateczne rozstrzygnięcie z uwagi na przedstawione niżej dalsze ustalenia. Wszystkie jednak zarzuty skargi dotyczące znajdującej się w aktach sprawy opinii BRK SA należy rozpatrzyć jednak -przede wszystkim- w związku z treścią przepisu art. 153 ustawy ppsa, który stanowi, że ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd praż organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Zarzuty ten nie mogą odnieść skutku, z uwagi na istotne zmiany w stanie faktycznym sprawy, które powodują nieaktualność zaleceń Naczelnego Sądu Administracyjnego zawartych w Wyroku z dnia 3 grudnia 1997r. Zmiany te polegają na zrealizowaniu inwestycji, a więc na nowym stanie faktycznym istniejącym w chwili wydania decyzji, a co za tym idzie - obowiązkiem organu rozstrzygnięcia sprawy z uwzględnieniem stanu faktycznego istniejącego w chwili wydawania ostatecznej decyzji. Przede wszystkim jednak zważyć należy, iż czynności podejmowane w toku postępowania administracyjnego doprowadziły do ustalenia, że inwestycja na działce l. kat "2" położonej w S. została zrealizowana. Wynika to z zapisów w dzienniku budowy, z oświadczenia kierownika budowy, oraz z dokumentacji fotograficznej, które to ustalenia organów Sąd uznaje za prawidłowe. Ugruntowany jest w orzecznictwie NSA pogląd, że decyzja o pozwoleniu na budowę może dotyczyć wyłącznie przyszłych zamierzeń inwestycyjnych. Realizacja robót budowlanych przez inwestora przed uzyskaniem ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, powoduje bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego wszczętego wnioskiem o pozwolenie na budowę. Jest tak nawet, jeżeli nie została wykonana całość tych robót. Pozwolenie na budowę może być udzielone tylko przed rozpoczęciem robót. Po samowolnym rozpoczęciu robót taka możliwość nie istnieje, bowiem na organie ciąży wówczas bezwzględny obowiązek stosowania przepisów przewidzianych dla likwidacji samowoli budowlanej. Stanowisko takie wyraził Naczelny Sąd Administracyjny m. in. w Wyrokach : IV SA 279/99 z 6.10.1999 r., IV SA 1750/96 z 6.10.1998 r., IV SA 1454/96 z 22.07.1998r., IV SA 1165/98 z 15.11.2000r. Pogląd ten całkowicie podziela skład WSA orzekający w niniejszej sprawie. Umorzenie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę następuje z powodu jego bezprzedmiotowości, co nie znaczy, że prawo aprobuje stan powstały w wyniku tak zrealizowanej inwestycji. Uruchamia się postępowanie w przedmiocie samowoli budowlanej - w zależności od stanu prawnego i taktycznego, jaki istniał w toku realizacji inwestycji. Poza zakresem badania i rozważań sądu w nin. sprawie jest, czy postępowanie takie toczyło się lub toczy, gdyż nie wchodzi to w zakres rozpoznania niniejszej sprawy. Jak i nie mają znaczenia zarzuty do tej opinii. Umorzenie w zaistniałej sytuacji postępowania jest zgodne art. 104 § 2 kpa., który stanowi, że decyzje rozstrzygają sprawę co do jej istoty całości, lub w części, albo w inny sposób kończą sprawę w danej instancji. Zakończenie robót przy budowie domu przez inwestora spowodowało, że wydanie decyzji rozstrzygającej sprawę co do jej istoty, tj. udzielenie pozwolenia na budowę, lub odmowa jego udzielenia - stały się bezprzedmiotowe. Wobec stwierdzenia takiego stanu, prawidłowo organy uznały, że postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę podlega umorzeniu, tj. zakończeniu w "inny" sposób. Nie przesądza to o możliwości dochodzenia roszczeń na drodze cywilnoprawnej - roszczeń dotyczących obniżenia wartości nieruchomości skarżącego na skutek ewentualnego stwierdzenia utraty walorów widokowych i rekreacyjnych nieruchomości, na skutek zabudowy działki sąsiedniej. Wobec dalszych zarzutów skargi, oraz stanowiska prezentowanego przez skarżącego w toku postępowania administracyjnego podkreślić należy także, iż kontrola aktów administracyjnych dokonywana jest przez sądy administracyjne pod względem ich zgodności z prawem materialnym i procesowym, nie zaś według kryteriów słusznościowych /tak Wyrok NSA II SA 1599/03/. Przeprowadzona przez Sąd kontrola zaskarżonej decyzji jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji nie wykazała, by decyzje te naruszały prawo. Z tych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie przepisu art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji Wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło