II SA/Kr 3271/00
WyrokWSA w Krakowie2004-11-29
Skład orzekający: Izabela Dobosz, Anna Szkodzińska, Renata Detka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo wydał nakaz rozbiórki budynków wzniesionych bez wymaganego pozwolenia na budowę, pomimo podnoszenia przez inwestora kwestii dotyczących wcześniejszych fundamentów i przepisów prawa budowlanego obowiązujących przed 1995 r.?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo zastosowały art. 48 Prawa budowlanego. Inwestorka rozpoczęła budowę wszystkich trzech budynków w lipcu 1999 r. bez ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, co uzasadnia nakaz rozbiórki. Dowody przedstawione przez skarżącą, dotyczące wcześniejszych fundamentów i przepisów z 1974 r., nie były wystarczające do podważenia ustaleń organów ani nie dawały podstaw do pouczania o skutkach rozpoczęcia budowy przed wejściem w życie Prawa budowlanego z 1994 r.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki trzech budynków mieszkalnych wybudowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę. Inwestorka uzyskała decyzję o ustaleniu warunków zabudowy, a następnie złożyła wniosek o pozwolenie na budowę, jednak przystąpiła do robót budowlanych przed uzyskaniem ostatecznej decyzji. Organ I instancji nakazał rozbiórkę, a decyzję tę utrzymał w mocy organ II instancji. Inwestorka złożyła skargę do sądu, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i niepełne zebranie materiału dowodowego, w tym dotyczące wcześniejszych fundamentów i przepisów z 1974 r.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 listopada 2004r Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Izabela Dobosz Sędziowie : NSA Anna Szkodzińska SO-del. Renata Detka (spr) Protokolant : Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 listopada 2004r, sprawy ze skargi J. P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] 2000r, Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki skargę oddala
II SA/Kr 3271/ 00
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] maja 2000 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ( Dz.U. nr 89, poz. 414 ) nakazał inwestorowi J.P.-W. rozbiórkę budynku mieszkalnego wolnostojącego na działce nr 1 oraz dwóch budynków mieszkalnych w zabudowie bliźniaczej na działce nr 2 położonych przy ul. [...] w K. - wybudowanych bez dopełnienia formalności wynikających z Prawa budowlanego tj. bez wymaganego zezwolenia na budowę. Organ I instancji ustalił, że oba budynki wybudowane zostały przez jednego inwestora, rozpoczęcie ich budowy nastąpiło [...]lipca 1999 r. bez wymaganej przepisami ostatecznej decyzji pozwolenia na budowę. Inwestorka [...] czerwca 1999 r. uzyskała decyzję o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla powyższej inwestycji, zaś [...] listopada tego samego roku złożyła wniosek o wydanie decyzji pozwolenia na budowę, przy czym przystąpienie do robót budowlanych nastąpiło w terminie poprzedzającym wniosek.
Odwołanie od tego rozstrzygnięcia złożyła J.P-W. , która przyznała fakt, że przystąpiła do budowy mając jedynie "decyzję WZZiT", lecz nie była świadoma, że nie upoważnia ona do rozpoczęcia prac, tym bardziej, że osoba je "nadzorująca stwierdziła, że budowę można rozpocząć". W "uzupełnieniu odwołania" sporządzonym przez profesjonalnego pełnomocnika J. P.-W. zarzuciła:
1. naruszenie art. 62 kpa przez orzeczenie w jednej decyzji o dwóch odrębnych stanach faktycznych, w których postępowanie winno toczyć się oddzielnie,
2. art. 7, 9 i 10§1 kpa przez spłycenie postępowania, nie wyjaśnienie wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności oraz braku poinformowania strony o istotnych okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogły mieć wpływ na treść wydanej decyzji, gdyby wcześniej zostały wyjaśnione. Wskazując na powyższe zarzuty wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji.
W uzasadnieniu J.P.-W. podniosła, że jej poprzedniczka prawna M.W. w roku 1991 zwróciła się do Urzędu Dzielnicowego N. z wnioskiem o wydanie informacji o terenie, gdyż zamierzała postawić dwa budynki mieszkalne. Ona też zleciła wykonanie pod nie fundamentów wykonanych z końcem 1992 r., na których J.P-W. kontynuowała budowę. Dlatego jedynie prawidłowo ustalony stan faktyczny może dać odpowiedź na pytanie, czy w sprawie będą miały zastosowanie obecnie obowiązujące przepisy Prawa budowlanego, czy też Prawa budowlanego z 1974 r. Dołączyła także kopię wniosku do Urzędu Dzielnicowego N. podpisanego przez M.W. , dołączoną do niego mapę sytuacyjno-wysokościową oraz umowę na wykonanie fundamentów na działce 3 z dnia [...] maja 1992 r.
Decyzją z dnia [...] listopada 2000 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy na podstawie art. 138 § l kpa.
W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ II instancji podniósł, że roboty budowlane zostały wykonane bez dopełnienia wymogów przewidzianych Prawem budowlanym, dlatego orzeczenie o rozbiórce powstałych w ten sposób obiektów budowlanych w trybie art. 48 ustawy Prawo budowlane, jest obowiązkiem organu nadzoru budowlanego.
Odnosząc się do zarzutów odwołania organ podniósł, że przepis art. 62 kpa nie został naruszony, gdyż zachodzą jednocześnie trzy przesłanki wymagane tym przepisem. Zachodzi mianowicie identyczny stan faktyczny, ta sama podstawa prawna oraz właściwość tego samego organu administracji publicznej. Nie zostały także naruszone pozostałe przepisy kpa, na które powoływała się odwołująca, bowiem stan faktyczny i prawny został przez organ I instancji wyjaśniony wyczerpująco, strony miały możliwość zapoznania się z aktami, uczestniczenia w postępowaniu i informowane były o każdym jego stadium. Jeśli chodzi o dostarczone przez stronę dowody dołączone do "uzupełnienia odwołania", to są one niewystarczające, gdyż w aktach sprawy brak jest ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, a tylko ona uprawniałaby do rozpoczęcia prac. Prośba o informację o terenie wskazuje jedynie na zainteresowanie byłej właścicielki ewentualną zabudową działki, natomiast umowa zlecenia na wykonanie fundamentów nie wyjaśnia, na jakiej podstawie inwestor zlecił takie prace. Ponadto podnoszona okoliczność, że aktualna budowa była kontynuacją wzniesionych wcześniej fundamentów nie znajduje potwierdzenia w aktach sprawy.
Skargę na powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodka Zamiejscowego w Krakowie złożyła J.P.-W. zarzucając:
1. obrazę przepisów postępowania, w szczególności art. 7, 9 i l 0 § l kpa przez spłycenie postępowania, nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla sprawy, braku poinformowania strony o istotnych okolicznościach faktycznych i prawnych, mających wpływ na treść rozstrzygnięcia,
2. art. 75 § l i 77 § l kpa przez nie zebranie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, dającego podstawę do ostatecznego rozstrzygnięcia,
3. art. 62 kpa przez orzeczenie w jednej decyzji o dwóch odrębnych stanach
faktycznych.
Wskazując na powyższe skarżąca wniosła o uchylenia zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu skarżonej decyzji.
Wojewódzki Sad Administracyjny zważył, co następuje :
Skarga nie jest zasadna.
W szczególności nie ma racji skarżąca, zarzucając organom naruszenie przepisów proceduralnych, a to art. 7, 9, 10 § l, 75 § l i 77 § l kpa, albowiem w sprawie zostały przeprowadzone wszelkie dowody jakie były niezbędne do poczynienia ustaleń i wydania rozstrzygnięcia, J.P.W. brała czynny udział w postępowaniu, była zawiadamiana o poszczególnych czynnościach, a także o możliwości zapoznania się z aktami przed wydaniem decyzji. Naruszenia powyższych przepisów trudno się zatem dopatrzyć, tym bardziej, że skarga poza sformułowaniem zarzutu nie przytacza argumentacji potwierdzającej jego zasadność i nie wyjaśnia, na czym konkretnie uchybienia w tym zakresie miałyby polegać. Powołuje się jedynie na okoliczność, że w postępowaniu administracyjnym przed organem I instancji J. P.W. występowała bez adwokata, "w związku z czym nie miała świadomości, że dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy mają istotne znaczenie ewentualne zaszłości sprzed 1975 r.".
Nawet jeśliby przyjąć powyższe jako konkretyzację stawianego zarzutu naruszenia przez organy obu instancji art. 9 kpa, to i tak nie można go uznać za trafny, albowiem postępowanie dowodowe przeprowadzone w sprawie nie dawało żadnych podstaw do tego, aby skarżącą pouczać o skutkach ewentualnego rozpoczęcia budowy przed wejściem w życie obecnie obowiązującego Prawa budowlanego, tj. przed 1 stycznia 1995
Sama J.P.-W. wyjaśniając przed organem I instancji w dniu [...] marca 2000 r. przyznała bowiem, że budowę wszystkich trzech budynków rozpoczęła dnia [...] lipca 1999 r. poczynając od fundamentów. Protokół sporządzony wówczas został skarżącej odczytany i podpisany przez nią ( k. [...] akt postępowania organu I instancji), nie ma zatem żadnych podstaw do przyjęcia, aby zawierał informacje niezgodne z prawda taki zarzut nie jest zresztą stawiany. Skoro tak, to w świetle pozostałych zebranych w sprawie dowodów i przyznanej przez skarżącą okoliczności, że będące przedmiotem postępowania budynki mieszkalne wzniosła bez ostatecznej decyzji o pozwoleniu na ich budowę, orzeczenie o konieczności ich rozbiórki było w świetle art. 48 ustawy Prawo budowlane konieczne, co słusznie podkreślił w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ II instancji, bez żadnej potrzeby badania "zaszłości" sprzed 1 stycznia 1995 r.
Ze względów, o których mowa wyżej organ odwoławczy nie przeprowadził także postępowania wyjaśniającego w zakresie okoliczności powołanych w odwołaniu oraz dołączonych do niego dowodów, przy czym nie można postawić zarzutu, aby do nich się nie odniósł.
Wojewódzki Sąd Administracyjny podziela przy tym wyrażony w pisemnych motywach zaskarżonej decyzji pogląd, że dowody te nie wpływają w żaden sposób na prawidłowość wydanej decyzji orzekającej rozbiórkę.
Uprawnia do niego nie tylko oświadczenie J. P.-W. , o którym mowa wyżej, czy też treść znajdującego się w aktach postępowania aktu notarialnego z dnia [...] 1998 r. zawierającego umowę sprzedaży działek 2 i 1 zawartą pomiędzy M.W. i J.P.-W. ( w której znajduje się zapis, że obie działki są nie zabudowane ), ale także inne okoliczności. Z treści aktu notarialnego wynika bowiem, że poprzedniczka prawna skarżącej była właścicielką większej nieruchomości oznaczonej nr 4 , która podzielona została na pięć mniejszych działek, a dwie z nich sprzedane zostały skarżącej. Zlecenie wykonania przez M.W. w roku 1992 fundamentów na działce oznaczonej w tej umowie nr 3, nie dowodzi zatem nie tylko tego, że zostały one w ogóle faktycznie wzniesione, ale także, iż - jak sugeruje to skarżąca - zlecenie to dotyczyło działek nabytych później przez J. P –W. .
Dlatego w ocenie Sądu władny był organ odwoławczy uznać za prawidłowe ustalenia poczynione przez organ I instancji, że objęte postępowaniem obiekty budowlane zostały w całości ( od fundamentów ) wybudowane pod rządami Prawa budowlanego z 7 lipca 1994 r. Do takiego stanowiska uprawniały bowiem dowody zebrane w sprawie. Stosownie do dyspozycji art. 107 § 3 kpa organ II instancji wskazał przy tym powody, dla których odmówił nadania znaczenia faktycznego i prawnego okolicznościom oraz dowodom przedstawionym przez skarżącą w "uzupełnieniu odwołania", a z przyczyn o jakich mowa wyżej argumentację tę należy uznać za przekonującą i logiczną.
Nie jest także zasadnym zawarty w skardze zarzut naruszenia art. 62 kpa. Przede wszystkim przepis ten normuje inną sytuację, dotycząca mianowicie zasad prowadzenia jednego postępowania w stosunku do więcej niż jednej strony, co w niniejszej sprawie nie ma miejsca.
Nie było przy tym podstaw do tego, aby oddzielnie wszcząć i prowadzić postępowanie w zakresie dotyczącym każdego z przedmiotowych obiektów budowlanych z osobna, skoro wzniesione zostały przez tego samego inwestora, w takich samych okolicznościach faktycznych ( bez wymaganego pozwolenia na budowę ), wyczerpujących tę samą normę prawa materialnego. Ma zatem rację organ odwoławczy podnosząc w pisemnych motywach swojego rozstrzygnięcia, że pogląd przeciwny jest nie do przyjęcia w świetle zasady szybkości i prostoty postępowania wyrażonej w art. 12 kpa.
W tym stanie rzeczy, uznając zarzuty podniesione w skardze za chybione, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz. 1270 ).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło