II SA/Kr 3285/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kremer Sędziowie: AWSA Dorota Dąbek (spr) NSA Wiesław Kisiel Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 maja 2005 r sprawy ze skargi E.P. na postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 15 listopada 2002 r Nr : [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia I uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji II orzeka , że uchylone postanowienia nie mogą być wykonane Uzasadnienie. W dniu 15 listopada 2002r. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny po rozpoznaniu zażalenia E. P., postanowieniem nr [...] utrzymał w mocy postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...].2002r. nr [...], którym nałożono na E. P. grzywnę w wysokości [...] tys. zł w celu przymuszenia do wykonania obowiązków wymienionych w punkcie 3 tytułu wykonawczego z dnia [...].2002r. w brzmieniu "wycofać z obrotu warzywa okopowe. Działalność obiektu prowadzić zgodnie z decyzją zezwalającą na prowadzenie działalności z dnia [...].1995r. [...]". W podstawie prawnej zaskarżonego postanowienia powołano się na art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 14.03.1985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, art. 18 i art. 122 §3 ustawy z dnia 17.06.1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, §55 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 28.02.2000r. w sprawie warunków sanitarnych oraz zasad przestrzegania higieny przy produkcji i obrocie środkami spożywczymi, używkami i substancjami dodatkowymi dozwolonymi oraz art. 144 i 138 §1 pkt 1 kpa. W uzasadnieniu zaś wskazano, że zastosowano dalszą grzywnę w celu przymuszenia, albowiem nadal nie wykonane zostały obowiązki wymienione w punkcie 3 tytułu wykonawczego z dnia [...] .2002r. Opisane powyżej rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie opierały się na następującym stanie faktycznym: Decyzją z dnia [...] 1995r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] wyraził zgodę na rozpoczęcie działalności sklepu spożywczo-przemysłowego w [...] prowadzonego przez E. P. przy ul. [...] w zakresie określonym w protokole z dnia [...] .1995r., w którym to protokole ustalono m.in. zakaz sprzedaży warzyw okopowych. Na podstawie protokołu z kontroli z dnia [...].2001r., Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] wydał decyzję z dnia [...].2001r. Nr [...] nakazującą E. P. prowadzącej Delikatesy "S" w [...] przy ul[...] a m.in. wycofać z obrotu w tym sklepie warzywa okopowe (pkt. 3 decyzji), bowiem w czasie kontroli stwierdzono w sprzedaży warzywa okopowe nie oczyszczone, eksponowane w sali sprzedaży i rozważane na wadze ogólnospożywczej, co powoduje zanieczyszczenie ziemią i pyłem stoiska oraz sąsiednich stoisk. Wskazano, że wraz z pyłem roznoszone są zarazki chorobotwórcze bytujące w ziemi a stan taki powoduje zagrożenie dla zdrowia klientów. Stwierdzono, że sprzedaż taka narusza przepisy rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 28.02.2000r. w sprawie warunków sanitarnych oraz zasad przestrzegania higieny przy produkcji i obrocie środkami spożywczymi, używkami i substancjami dodatkowymi dozwolonymi. Zgodnie z powołanym przepisem warzywa i owoce luzem winny być sprzedawane na wydzielonym stanowisku, a warzywa korzeniowe tylko wówczas, gdy są oczyszczone z ziemi. Obowiązku określonego w pkt. 3 powyższej decyzji E.P. nie wykonała, co wykazała kontrola sanitarna sprawdzająca przeprowadzona w dniu [...].2001r. Wobec nie wykonania obowiązku wynikającego z wydanej decyzji administracyjnej, Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] wystosował do strony w dniu [...] 2001 r. upomnienie z zagrożeniem wszczęcia postępowania egzekucyjnego, a następnie, po uprzednim stwierdzeniu nie wykonania obowiązku (kontrola z dnia [...].2002r. ) wszczął postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...].2002r. Wystawiony tytuł wykonawczy stanowił podstawę do zastosowanie środka egzekucyjnego w egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym - grzywny w celu przymuszenia postanowieniem z dnia [...] .2002 r. [...] Następnie w dniu [...].2002r. wydana została decyzja Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] wyrażająca zgodę na rozpoczęcie działalności żywieniowo-żywnościowej w następującym zakresie: wyrażono zgodę na sprzedaż artykułów spożywczych i wędlin bez pieczarek i jaj luzem; ustalono obowiązek, iż warzywa okopowe winny być popakowane i umieszczone na wydzielonym regale (nie dopuszcza się pakowania warzyw okopowych na zapleczu sklepu); dopuszczono sprzedaż niewielkiej ilości artykułów chemii domowej (artykuły wydzielające zapachy jak mydło, proszek należy umieścić w zamykanej szafce). Następnie postanowieniem z dnia [...] 2002r. [...] utrzymanym w mocy postanowieniem Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] .2002 r. po uprzednim stwierdzeniu w dniu [...].2002 r. nie wykonania obowiązku nałożonego decyzją dnia [...].2001r. wymienionego w tytule wykonawczym z dnia [...] .2002r. ("pkt 3: wycofać z obrotu warzywa okopowe; działalność obiektu prowadzić zgodnie z decyzją zezwalającą na prowadzenie działalności z dnia [...] .1995r."), nałożono na E.P. ponowną grzywnę w wysokości [...] zł. W skardze z dnia [...] .2002r. E. P. zarzuciła rażące naruszenie przepisów postępowania administracyjnego przejawiające się w odstąpieniu od rzeczowego ustalenia stanu faktycznego i pominięcie faktu, iż w rzeczywistości skarżąca wykonała zalecenie a następnie na podstawie decyzji z dnia [...].2002r. prowadziła sprzedaż zgodnie z tą decyzją. Tymczasem okoliczność wydania decyzji z dnia [...] 2002r. została całkowicie pominięta przez Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego. W skardze podniesiono także, że skarżąca prowadziła sprzedaż warzyw okopowych w workach foliowych a towary umieszczone były na wydzielonym regale. Wobec powyższego skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonych postanowień jako bezprzedmiotowych wobec zastosowania się do zaleceń i prowadzenia działalności zgodnie z decyzją z dnia [...].2002r. W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o jej oddalenie. W związku z postawionym w skardze zarzutem, Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny podniósł, że decyzja z dnia [...] 2002 r. wydana została w związku z poszerzeniem zakresu działalności przez Skarżącą i również w niej ustalono, że warzywa okopowe winny być popakowane i umieszczone na wydzielonym regale. Przeprowadzona w dniu [...] .2002r. kontrola sanitarna wykazała, że przedmiotowe zarządzenie nie jest wykonane - w sprzedaży znajdują się warzywa okopowe nie oczyszczone tj. ziemniaki i cebula. Na sali sprzedaży eksponowane były ziemniaki w worku około 20 kg, na regale cebula do rozważania. W protokole z tej kontroli stwierdza się także, że działalność prowadzona jest niezgodnie z decyzją z dnia [...].2002 r. Postawiony zatem zarzut o pominięciu faktu wydania takiej decyzji oraz wykonania obowiązku z niej wynikającego jest niezgodny z prawdą. Zaznaczono też, że kontrola obiektu w dniu [...].2002r. przeprowadzona została w obecności E.P., co potwierdziła swoim podpisem na protokole. W tym stanie rzeczy skarga jako nieuzasadniona winna być oddalona. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 97 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271), sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarga w niniejszej sprawie została złożona w 2002r., a więc przed dniem 1 stycznia 2004r. W konsekwencji podlega rozpoznaniu zgodnie z wyżej wskazaną zasadą. W ocenie Sądu zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji naruszają prawo. Z przepisów ustawy z 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wynika tryb postępowania w sprawie nałożenia grzywny w celu przymuszenia (art. 122), jak również tryb postępowania przy nakładaniu dalszych grzywien w celu przymuszenia (art. 123). Z regulacji tej wynika, że w przypadku nakładania grzywny w celu przymuszenia doręcza się zobowiązanemu odpis tytułu wykonawczego i postanowienie o nałożeniu grzywny po uprzednim bezskutecznym upływie 7-dniowego terminu od doręczenia upomnienia, w przypadku zaś dalszych grzywien w celu przymuszenia, gdy zobowiązany mimo wezwania nie wykonał obowiązku określonego w tytule wykonawczym, stosuje się tryb przewidziany w art. 122 ustawy. Nałożenie dalszych grzywien wymaga więc każdorazowo powtórzenia procedury przewidzianej w art. 122, tj. należy ponownie przesłać odpis tytułu wykonawczego i postanowienie o nałożeniu grzywny. Nie jest jedynie potrzebne wysyłanie ponownego upomnienia przewidzianego w art. 15 (por. R. Hauser, Z. Leoński, "Egzekucja administracyjna. Komentarz do ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji", Warszawa 1995, str. 191). W niniejszej sprawie opisane powyżej wymogi proceduralne nie zostały spełnione. Podkreślenia na wstępie wymaga zasadność podniesionych w skardze zarzutów co do nieuwzględnienia w zaskarżonym postanowieniu faktu wydania decyzji z dnia [...].2002r. Decyzją tą dokonano zmian w zakresie obowiązków sanitarnych obciążających skarżącą, m.in. w zakresie zasad sprzedaży warzyw okopowych. W decyzji bowiem z dnia [...].1995r. istniał zakaz sprzedaż warzyw okopowych (stąd treść decyzji a dnia [...].2001r. w punkcie 3: "wycofać z obrotu warzywa okopowe..."), w decyzji natomiast z [...].2002r. dopuszczono sprzedaż warzyw okopowych ustalając jedynie warunki sprzedaży ("warzywa popakowane i umieszczone na wydzielonym regale"). Po wydaniu zatem decyzji z dnia [...] 2002r. ocena spełnienia przez skarżącą obowiązków sanitarnych w zakresie sprzedaży warzyw okopowych winna była być dokonywana właśnie w oparciu o treść tej decyzji, a nie decyzji wcześniejszej, ustalającej odmienne obowiązki w tym zakresie. Orzekające w sprawie organy administracyjne nie uwzględniły jednak tego i w zaskarżonym postanowieniu w sprawie nałożenia ponownej grzywny odniosły się wyłącznie do poprzedniej decyzji z dnia [...].2001r. i do opartego na niej tytułu wykonawczego. W niniejszej sprawie doszło zatem do naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 §1 pkt c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, co powoduje konieczność uchylenia zarówno zaskarżonego postanowienia, jak i poprzedzającego go postanowienia organu I instancji. Postanowienia te oparte bowiem zostały na nieaktualnym tytule wykonawczym odnoszącym się do obowiązków ustalonych we wcześniejszej decyzji administracyjnej tj. do decyzji z dnia [...].2001r. ustalającej obowiązki zgodnie z decyzją z dnia [...].1995r. W niniejszej sprawie nie uwzględniono zatem zmian, jakie zaszły w stanie faktycznym po wydaniu tytułu wykonawczego i nałożeniu pierwszej grzywny w celu przymuszenia. Nie uwzględniono bowiem nowej treści obowiązków, jak wynikała z decyzji z dnia [...].2002r. Wbrew zatem regulacji zawartej w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nie dopełniono w niniejszej sprawie obowiązku doręczenia upomnienia oraz wystawienia i doręczenia tytułu wykonawczego uwzględniającego treść decyzji z dnia [...].2002r. Dopiero po spełnieniu tych wymogów możliwe byłoby zastosowanie jednego ze środków egzekucyjnych przewidzianych w ustawie tj. grzywny w celu przymuszenia, przy zastosowaniu wymogów proceduralnych przewidzianych w art. 122 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, jak też stosowanie ewentualnych dalszych grzywien, przy uwzględnieniu treści art. 123 tej ustawy. Za sprzeczne z prawem uznać natomiast należy odnoszenie się przy nakładaniu dalszych grzywien do wcześniejszych, nieaktualnych już obowiązków wynikających z poprzedniej decyzji. Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w sentencji.