II SA/Kr 329/09

WyrokWSA w Krakowie2009-05-12

Skład orzekający: Kazimierz Bandarzewski, Aldona Gąsecka -Duda, Barbara Pasternak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odszkodowanie za grunt zajęty pod drogę publiczną może zostać ustalone na podstawie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, jeżeli ostateczna decyzja administracyjna stwierdziła brak zajęcia nieruchomości pod pas drogowy?
Ratio decidendi
Skarga podlega oddaleniu, ponieważ organy administracji prawidłowo odmówiły ustalenia odszkodowania. Kluczowym warunkiem przyznania odszkodowania na podstawie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. jest ustalenie faktu zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną. W niniejszej sprawie ostateczna decyzja Wojewody z dnia [...] marca 2007 r. odmówiła stwierdzenia nabycia przez Skarb Państwa działki nr 1 z mocy prawa, wskazując na brak jej zajęcia pod pas drogowy. Brak jest zatem podstaw do ustalenia odszkodowania.
Stan faktyczny
J.G. wystąpił o odszkodowanie za działkę nr 1 zajętą pod drogę krajową. Wojewoda odmówił stwierdzenia nabycia tej działki przez Skarb Państwa z mocy prawa, wskazując na brak jej zajęcia pod drogę. Starosta odmówił ustalenia odszkodowania, a Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący domagali się odszkodowania również za działki nr 14 i 15, które ich zdaniem również znajdują się w pasie drogowym. Sąd uznał, że organy prawidłowo rozpoznały sprawę w zakresie pierwotnego żądania dotyczącego działki nr 1, a rozszerzenie żądania o nowe działki w skardze nie może wywrzeć skutku prawnego.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Kazimierz Bandarzewski (spr) Sędziowie WSA Aldona Gąsecka -Duda WSA Barbara Pasternak Protokolant Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 maja 2009 r. sprawy ze skargi A. G. i J. G. na decyzję Wojewody z dnia 30 grudnia 2008r., nr [...] w przedmiocie odszkodowania skargę oddala Wnioskiem z dnia 3 listopada 2005 r. J.G. wystąpił do Starosty N. o ustalenie i wypłatę odszkodowania za grunt oznaczony jako działka nr 1 , zajętą pod drogę krajową Nr [...].. Z akt sprawy wynika, że umową darowizny z [...].2002 r. A.G. darowała J.G. nieruchomość składającą się z działki o numerze 1. Wojewoda decyzją z dnia [...].03.2007 r. odmówił stwierdzenia nabycia przez Skarb Państwa z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. nieruchomości obejmującej działkę nr 1 wskazując, iż działka ta nie była w dniu 31 grudnia 1998 r. zajęta pod drogę krajową. Na tej podstawie Starosta N. decyzją z dnia [...] września 2008 r. znak: [...] odmówił ustalenia odszkodowania na rzecz J.G. z uwagi na fakt, iż Wojewoda orzekł o odmowie stwierdzenia nabycia przez Skarb Państwa z dniem 1 stycznia 1999 r. z mocy prawa własności nieruchomości zajętej pod fragment drogi krajowej nr [...], położonej w N. stanowiącej działkę ewidencyjną nr 1. Decyzję tą doręczono J.G. w dniu 27 października 2008 r. i strona ta wniosła od niej odwołanie w dniu 7 listopada 2008 r., domagając się ponownego rozpatrzenia sprawy. Odwołujący wskazał, że działka nr 1 powstała z połączenia: 1) działki o numerze 2 , która została następnie przekształcona w działkę oznaczoną numerem 3 zajętą pod drogę i włączoną do działki nr 1; 2) działki nr 4 , która została podzielona na działki nr 5 i 6 , przy czym działka nr 5 została zajęta pod drogę i razem z działką nr 6 włączone zostały do działki nr 1 ; 3) działki nr 7 , która została podzielona na działki nr 8 i 9 , przy czym działka nr 8 została zajęta pod drogę i razem z działką nr 9 zostały włączone do działki nr 1 ; 4) działek nr 10 , 11,12 i 13 . Odwołujący podniósł, iż ww. działki nabył jego dziadek W.W. w latach 1964-1968, ale nie uregulował ich stanu prawnego. Dopiero postanowieniem Sądu Rejonowego w N. z dnia [...]2001 r. sygn. akt: [...] ustalono, że z dniem [...] 1971 r. właścicielem całej działki nr 1 stała się A.G. , a tym samym była właścicielem działek nr 3 , 5 i 8 zajętych pod drogę. Wojewoda po rozpoznaniu odwołania, decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r. znak: [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty N. W uzasadnieniu Wojewoda, powołał się na art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną który ustanawia przesłanki ustalenia i wypłaty odszkodowania za nieruchomości zajęte pod drogi publiczne. Organ odwoławczy podniósł, iż Wojewoda decyzją ostateczną z dnia [...] marca 2007 r., znak: [...] odmówił stwierdzenia nabycia przez Skarb Państwa z mocy prawa, z dniem 1 stycznia 1999 r., własności części nieruchomości położonej w N. oznaczonej jako działka nr 1 o pow. 0,7539 ha, obj. K W Nr [...]. Wojewoda stwierdził, iż wnioskowana działka nr 1 nie została zajęta pod pas drogowy, brak jest zatem podstaw do ustalenia odszkodowania za przedmiotową działkę w trybie art. 73 ust. 4 wyżej wymienionej ustawy z dnia 13 października 1998 r. Organ podał, iż również brak jest podstaw do rozpatrzenia w niniejszym postępowaniu podnoszonej przez J.G. kwestii własności wskazanych w odwołaniu działek nr 3 , 5 , 8 zajętych pod drogę i ustalenia odszkodowania. Zgodnie bowiem z przepisem art. 129 ust. 5 pkt 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami organem właściwym rzeczowo do wydania odrębnej decyzji o odszkodowaniu, w sytuacji gdy nastąpiło pozbawienia praw do nieruchomości bez ustalenia odszkodowania, a obowiązujące przepisy przewidują jego ustalenie - jest starosta wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej, w tym konkretnym przypadku Starosta . Decyzję Wojewody doręczono A.G. i J.G. w dniu 8.01.2009 r. i strony te dnia 4 lutego 2009 r. wniosły na tą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Skarżący podnieśli, iż w ich piśmie z dnia 17 lipca 2005 r. skierowanym do Wojewody , nie zostały ujęte działki ewidencyjne o nr 14 i 15 , które aktualnie znajdują się w pasie drogowym. Wskazali, iż wcześniej nie otrzymali z geodezji takich informacji, a żądano od nich wskazania położenia tych dwóch brakujących działek Skarżący wnieśli o ponowne i wnikliwe rozpatrzenie sprawy obejmującej również wymienione działki. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie w pełni podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skarżący z zachowaniem 30-dniowego terminu wniosły skargi na decyzję Wojewody . Właściwym rzeczowo do rozpoznania niniejszej skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, który w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie P.p.s.a., uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu l-instancji nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 P.p.s.a.). Właściwość miejscowa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w tej sprawie wynika stąd, że Wojewoda , którego decyzja została zaskarżona, ma siedzibę w K. . Z art. 13 § 2 P.p.s.a. wynika, że do rozpoznania sprawy właściwym miejscowo jest ten wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Zgodnie z § 1 pkt 5 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz.U. z 2003 r. Nr 72, póz. 652 z późn. zm.) obszar właściwości Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie obejmuje obszar Województwa . Skarga jest niezasadna i podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a., zgodnie z którym sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną Przedmiotem postępowania przed sądem administracyjnym jest kontrola decyzji Wojewody z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] oraz poprzedzającej jej decyzji Starosty N. z dnia [...] września 2008 r. znak: [...]. Powyższe decyzje dotyczą nieruchomości oznaczonej nr 1. Natomiast w skardze A.G. i J.G. podnieśli, iż rozszerzają swoje żądanie wypłaty odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną również na działki o nr 14 i 15 . W pierwszej zatem kolejności należy zauważyć, iż we wniosku o odszkodowanie za nieruchomości zajęte pod drogę publiczną skarżący wymienili wyłącznie działkę nr 1. Zatem organy obu instancji rozpoznały w całości sprawę w zakresie żądania skarżących, a zgłoszenie dodatkowych działek do rozpoznania w niniejszej sprawie nie może wywrzeć skutku prawnego. Przechodząc do merytorycznej oceny prawidłowości decyzji obu instancji należy stwierdzić, iż zarówno decyzja Starosty N,. jak i Wojewody są poprawne i wydane zgodnie z prawem. Art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. z 1998 Nr 133, poz. 982 z późn. zm.) stanowi, iż nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, za odszkodowaniem ustalonym na wniosek właściciela nieruchomości zgłoszonym do dnia 31 grudnia 2005 r. Jak wynika z powyższego przepisu sprawa ustalenia i wypłaty odszkodowania obwarowana jest kilkoma przesłankami. Warunkiem koniecznym wypłaty odszkodowania za zajętą nieruchomość jest ustalenie faktu jej zajęcia pod drogę publiczną. Na podstawie akt sprawy Sąd ustalił, iż Wojewoda decyzją z dnia [...] marca 2007 r. znak: [...] odmówił stwierdzenia nabycia przez Skarb Państwa z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. własności nieruchomości działki nr ew. 1 o pow. 0,7539 ha. Powodem takiego rozstrzygnięcia była okoliczność braku zajęcia tej działki pod drogę publiczną. Decyzja Wojewody stała się ostateczna wobec niezaskarżenia jej do sądu administracyjnego. W związku z powyższym stwierdzić należy, iż działka o nr ew. 1 nie została zajęta pod drogę publiczną, wobec czego brak jest podstaw do ustalenia i wypłaty odszkodowania na podstawie art. 73 ustawy Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną. Skarżący w toku postępowania administracyjnego poodnosili, że działka nr 1 powstała z połączenia działek nr 16 , 6, 9, 10, 11, 12 i 13 . Ale zarazem dodali, że działka nr 3 (powstała z podziału działki nr 2 na działki nr 3 i 16 ), działka nr 5 (powstała z podziału działki nr 4 na działki nr 5 i 6 ) oraz działka nr 8 (powstała z podziału działki nr 7 na działki nr 9 i 8 ) - zostały zajęte pod drogę publiczną i nie weszły w skład działki nr 1. W skład działki nr 1 weszły bowiem działki nr 16 (jako część byłej działki nr 2 ), działka nr 6 (jako część byłej działki nr 4 ) oraz działka nr 9 (jako część byłej działki nr 7 . Takie zmiany mają potwierdzenie w dołączanych w toku postępowania przed organami administracji porównawczymi wykazami zmian działek ewidencyjnych (akta administracyjne sprawy, karta nr [...]). Tym samym już w toku postępowania administracyjnego sami skarżący podając, iż domagają się przyznania odszkodowania za działkę nr 1 dołączali dokumenty z których wynikało, że działka ta nie weszła w skład drogi publicznej. Skarżący przedkładali dokumenty datowane na styczeń 1994 r. z których wprost wynikało, że działka nr 1 nie jest częścią pasa drogowego (akta administracyjne, karty nr [...]). Tym samym już od 1994 r. granice działki nr 1 powinny być stronom znane. Takie dokumenty strony przekazały organowi już w toku postępowania przed organem I instancji. Z tych dokumentów wprost wynika, że działki nr 3 , 17, 18 , 8 weszły w skład działki drogowej oznaczonej jako działka nr 19 . A wiec już w toku postępowania przed organem l instancji skarżący domagali się ustalenia odszkodowania za konkretną działkę. Potwierdza to treść skargi, z której wynika w istocie, że skarżący modyfikują swoje żądanie i po raz pierwszy wskazują, że domagają się również odszkodowania za działki nr 14 i 15 . Gdyby skarżący podali, że domagają się odszkodowania za działki, które z przedkładanych przez nich dokumentów były zajęte pod drogę publiczną (np. działka nr 3 , nr 5 lub 8 ) - to wówczas istotnie można byłoby uznać, że organy administracji nie wyjaśniły sprawy w zakresie określenia przedmiotu żądania. Skarżący jednak precyzowali, że chodzi im o działkę nr 1 i wykazując zmiany gruntowe zarazem wskazywali, że w skład tej działki nie weszły te tereny, które byłyby zajęte pod drogę publiczną. Tym samym nie można w tej sprawie uznać, że organy administracji naruszyły prawo prowadząc postępowanie administracyjne. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło