II SA/Kr 330/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kremer Sędziowie NSA Wiesław Kisiel WSA Bożenna Blitek(spr.) Protokolant Agnieszka Słaboń po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 stycznia 2005 r sprawy ze skargi A. J. i M. D. na decyzję Generalnej Dyrekcji Dróg Publicznych w [...] z dnia 17 stycznia 2002 r Nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji, II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana, III. zasądza od Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad na rzecz A. J. zwrot kosztów postępowania sądowego w kwocie [...] ([...]) złotych Decyzją z dnia 17.01.2002r., znak: [...] Generalny Dyrektor Dróg Publicznych [...] w [...] w wyniku wniosku złożonego przez firmę "[...] " P.H.U. s.c. w [...] o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Generalnego Dyrektora Dróg Publicznych z dnia [...].11.2001r. (prawdopodobnie chodzi o [...].11.2001r., a nie [...] listopada) znak: [...] w sprawie Samowolnego zajęcia pasa drogowego drogi krajowej nr [...][...] , w km [...] strona lewa, poprzez ustawienie w nim tablicy reklamowej o treści: ""[...] " - Producent, [...] , [...] 100m, hurt-detal" -utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Na uzasadnienie podano, że firma samowolnie naruszyła pas drogowy drogi krajowej Nr [...] , albowiem umieściła własną reklamę bez zezwolenia. Decyzja na zajęcie pasa drogowego jest wydawana na wniosek osoby lub firmy i na jej adres oraz dotyczy konkretnej reklamy o określonej szacie graficznej i wielkości. Zostaje wydawana na czas określony. Wysokość opłaty zależy od zadeklarowanego czasokresu i wielkości reklamy. Taka decyzja nie upoważnia ani do udostępnienia miejsca określonego w zezwoleniu osobom trzecim, ani do ustawienia innej reklamy niż określona w treści decyzji. Reklama została zlokalizowana na nasypie drogowym, bezpośrednio za barierą energochłonną. Zgodnie z Ustawą o drogach publicznych - pas drogowy sięga minimum 0,75m od podstawy tego nasypu, a tym samym nie jest prawdą jakoby została zlokalizowana na gruncie [...] "[...] ". Zaznaczono, że już w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania, które zgodnie ze zwrotnym potwierdzeniem jego odbioru zostało dostarczone firmie w dniu [...] .05.2001 r. poinformowano wraz z podaniem podstawy prawnej, że: zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia jest zabronione; może ono nastąpić wyłącznie za zezwoleniem zarządu drogi; za umieszczenie w pasie drogowym bez zezwolenia zarządu drogi reklamy, zarząd drogi pobiera karę pieniężną w wysokości dziesięciokrotnej opłaty za zajęcie pasa drogowego. Ponieważ przed wydaniem decyzji reklamę usunięto - naliczona kara objęła okres od [...] .05.2001r. do [...] .07.2001r., czyli okres stwierdzonej samowoli. Jako podstawę prawną decyzji podano art. 40 ust. 4 ustawy z dnia 21.03.1985r o drogach publicznych (Dz.U. z 2000r. nr 71, poz. 838 z późn. zm.); par.1 ust.1 oraz par.11 ust.3 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24.01.1986r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o drogach publicznych (Dz.U. nr 6, poz.33 z późn. zm.) i stosowne przepisy kpa. Na decyzję tę złożyli skargę A. J. i M. D. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą FIRMA "[...]" PHU s.c. w [...] wnosząc o jej uchylenie i stwierdzenie, iż wydana została niezgodnie z prawem, albowiem - zdaniem skarżących - naruszono przepisy prawa materialnego, tj. art. 40 ust. 4 cyt. wyżej ustawy o drogach publicznych i § 11 ust. 3 i 4 cyt. Rozporządzenia, gdyż zajęcie pasa drogowego nie miało charakteru zawinionego, a sporna tablica reklamowa została usunięta niezwłocznie po uzyskaniu przez skarżących informacji, że ustawiona jest niezgodnie z przepisami. Zarzucono także naruszenie prawa procesowego - art. 9 kpa poprzez powiadomienie skarżących o naruszeniach prawa stwierdzonych w toku wizji z dnia [...] .05.2001r. dopiero w decyzji wydanej [...].07.2001 r. w sytuacji, gdy wysokość kary uzależniona jest od długości okresu zajęcia pasa drogowego. Na uzasadnienie skargi podano także, że z orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego - wyrok z dnia 17.06.1998r., sygn. akt II S.A 537/98 (zbiory orzecznictwa LEX nr 41388) wynika, że samowolne zajęcie pasa drogowego oznacza działanie świadomie bezprawne i dlatego powołane przepisy Ustawy o drogach publicznych oraz powołanego Rozporządzenia znaj duj ą zastosowanie wyłącznie w razie stwierdzenia winy osób dopuszczających się naruszenia. Zdaniem skarżących - nie można przypisać im winy w działaniu, albowiem tablica reklamowa została umieszczona w tym miejscu przed laty przez poprzedniego właściciela znajdującej się w tym miejscu hali, tj, przez [...] "[...] " i przy zakupie przedmiotowej hali skarżący uzyskali zapewnienie, że nie ma przeszkód faktycznych i prawnych do zmiany treści umieszczonej reklamy. Nadto wobec okoliczności, że grunt, na którym stoi tablica jest według skarżących nadal własnością [...] i skarżący go tylko dzierżawią- nie mieli świadomości, że przedmiotowa konstrukcja znajduje się w obrębie pasa drogowego, ani że zajęli go z naruszeniem przepisów prawa. Podano, że o takiej ewentualności zostali powiadomieni dopiero pismem z dnia [...] .05.2001 r., w którym jednocześnie wyznaczono termin wizji lokalnej na dzień [...] .05.2001r., jednak w wizji tej nie mogli uczestniczyć. Skarżący zarzucili, że mimo wyniku wizji, na podstawie której stwierdzono naruszenie prawa - decyzja w sprawie kary została wydana dopiero prawie 2 miesiące później, co narusza - zdaniem skarżących treść art. 9 kpa, albowiem wymiar kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego uzależniony jest od okresu zajęcia tego pasa. Świadczy to według skarżących, że organ administracji przez 2 miesiące utrzymywał skarżących w mylnym przekonaniu, że ich zachowanie nie narusza prawa. W odpowiedzi na skargę organ administracyjny wniósł o jej oddalenie. Na uzasadnienie podano, że nieprawdziwe jest twierdzenie jakoby skarżący nie mieli świadomości, że reklama znajdowała się w pasie drogowym, gdyż zlokalizowana była na nasypie drogowym, który w sposób oczywisty wchodzi w skład pasa drogowego. Nieprawdziwe jest też twierdzenie strony, że nie otrzymała żadnego pisma, które stwierdzałoby naruszenie prawa z wezwaniem do usunięcia tablicy reklamowej, gdyż już w zawiadomieniu z dnia [...] .05.2001 r. skarżący zostali powiadomieni, że zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia jest zabronione i podlega karze pieniężnej. Podano też, że skarżący nie wnosili o zmianę terminu wizji, mimo że o terminie wizji lokalnej wyznaczonej na dzień [...] maja 2001 r. zostali powiadomieni pismem potwierdzonym przez A. J. w dniu [...] maja 2001 r. Skarżący nie zainteresowali się przebiegiem wizji, nie zgłosili się do siedziby zarządcy drogi, nie nadesłali żadnych wyjaśnień. To zaniechanie działania i wykazany brak zainteresowania spowodował, że decyzja opiewa na 53 dni pozostawania reklamy w pasie drogowym. Postanowieniem z dnia 24 kwietnia 2002r. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie - Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie oddalił wniosek skarżących o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W aktach sprawy zalega jeszcze jedna decyzja wydana w dniu [...] .11.2001r. przez Generalnego Dyrektora Dróg Publicznych - po rozpoznaniu wniosku A. J. oraz M. D. prowadzących działalność gospodarczą pod nazwą Firma "[...]" P.H.U. s.c. - a stwierdzającą nieważność swojej decyzji z dnia [...].07.2001r. w tej samej sprawie, albowiem organ nie wiedział o fakcie, że "firma ta jest spółką cywilną, a więc Stroną w toczącym się postępowaniu administracyjnym winni być wspólnicy spółki. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. (Dz.U. nr 153, poz.1270) - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego nie będąc w sprawowaniu tej kontroli związany granicami skargi (art. 3 par. 1 i art. 134 par. 1 p.p.s.a.). W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdza, że wniosek z dnia [...] grudnia 2001 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy wniesiony przez stronę postępowania A. J. oraz M. D. prowadzących działalność gospodarczą pod nazwą FIRMA "[...]" PHU s.c. nie został rozpoznany, a został rozpoznany nieistniejący wniosek firmy "[...] " P.H.U. s.c. i zaskarżona decyzja została skierowana do podmiotu nie będącego stroną w sprawie tj. do firmy "[...] " P.H.U. s.c., a nie do wspólników prowadzących działalność gospodarczą, mimo iż decyzją z dnia [...].11.200Ir. właśnie z tego powodu organ stwierdził nieważność swojej decyzji z dnia [...].07.2001r. w tej samej sprawie i wydał ponownie decyzję, która była przedmiotem wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Mając powyższe na względzie - Wojewódzki Sąd Administracyjny na mocy art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w związku z art. 156 § 1 pkt 4 kpa orzekł jak w pkt. 1 wyroku. W oparciu o treść art. 152 p.p.s.a. orzeczono, że zaskarżona decyzja wydana w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy nie może być wykonana -jak w pkt II wyroku. Na podstawie art. 200 p.p.s.a. orzeczono o zwrocie kosztów postępowania -jak w pkt. III wyroku.