II SA/Kr 3301/00

WyrokWSA w Krakowie2004-11-15

Skład orzekający: Andrzej Irla, Stanisław Biernat, Izabela Dobosz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo pozbawił J.U. uprawnień kombatanckich, nie wyjaśniając wyczerpująco stanu faktycznego sprawy, w szczególności przebiegu służby wojskowej i ewentualnego udziału w walkach?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji z powodu naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organ nie podjął wszelkich niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, nie zebrał i nie rozpatrzył w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, w tym nie ustalił daty rozpoczęcia służby wojskowej, nie zbadał wojskowych akt personalnych skarżącego ani nie zwrócił się o sprawdzenie jego udziału w operacji "Wisła".
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych o pozbawieniu J.U. uprawnień kombatanckich przyznanych z tytułu "walki zbrojnej o utrwalenie władzy ludowej". Skarżący twierdził, że w okresie objętym decyzją pełnił służbę w Wojsku Polskim i brał udział w walkach. Organ nie zbadał wyczerpująco tych okoliczności, opierając się na stwierdzeniu, że sama służba wojskowa po określonej dacie nie jest działalnością kombatancką. J.U. wniósł skargę, zarzucając bezzasadność i krzywdzące go rozstrzygnięcie.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji. Zasądzono od Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz skarżącego kwotę 10 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 listopada 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Irla Sędziowie NSA: Stanisław Biernat Izabela Dobosz ( spr.) Protokolant: Karina Lutyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 listopada 2004r. sprawy ze skargi J. U. na decyzję Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...] 2000r.,Nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich I. uchyla zaskarżoną decyzję jak i utrzymaną nią w mocy decyzję tego samego organu z dnia [...] 2000r., II. zasądza od Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. na rzecz skarżącego J. U. kwotę 10 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją Kierownika Urzędu d/ s Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 05 czerwca 2000r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z 24. 01. 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego / Dz. U. z 1997r., Nr 142, poz. 950 ze zm. / pozbawiono J.U. uprawnień kombatanckich przyznanych przez ZW ZBOWiD w B. decyzją z dnia [...] 1978r z tytułu "walki zbrojnej o utrwalenie władzy ludowej" od [...]. 09. 1947r. do [...] 12.1947r. / łącznie 3 miesiące / (zaświadczenie ZBOWiD nr [...]). J.U. w okresie zaliczonym przez b. ZBOWiD jako działalność kombatancka pełnił służbę w Wojsku Polskim. Jak wynika z akt sprawy, podczas służby nie brał udziału w walkach z oddziałami wymienionymi w art. 1 ust. 2 pkt 6 ustawy. Wobec powyższego organ uznał, że uzyskał on na mocy dotychczasowych przepisów uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944 - 1956 w "charakterze uczestnika walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej" i wykonując dyspozycję art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy o kombatantach /... / pozbawił ich go. Organ powołał się również na orzecznictwo SN, iż nie jest obowiązany do wyjaśnienia czy istnieją przesłanki uzasadniające przyznanie uprawnień kombatanckich z tytułu działalności określonej w art. 1 ust. 2, art. 2 i 4 cytowanej ustawy. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy J.U. wnosi o uchylenie decyzji, którą uważa za bezzasadną i krzywdzącą go. Dodaje, że organ nie uwzględnił jego dokumentów zawartych w piśmie z [...]. 03. 2000r. Decyzją Kierownika Urzędu d/ s Kombatantów i Osób Represjonowanych z 5.12. 2000r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 127 § 3 oraz art. 129 kpa oraz art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego / Dz. U. z 1997r., Nr 142, poz. 950 ze zm. / utrzymano w mocy decyzję własną z 5. 06. 2000r. Organ stwierdził, że sam fakt pełnienia służby wojskowej po 30. 06.1947r nie jest działalnością kombatancką w świetle ustawy o kombatantach /... /. Również pobyt na robotach przymusowych nie jest w świetle ustawy z 24. 01. 1991 r. o kombatantach l ... l równoznaczny z działalnością kombatancką. Podtrzymał zatem swoje uprzednie stanowisko. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego J.U. stwierdza, że ustawa narusza jego podstawowe wolności i jest błędna. Twierdzi, że w okresie okupacji działał w podziemiu, do czego się nie przyznał po wojnie. Nie uważa się za osobę "utrwalającą władzę ludową". Do skargi dołącza kserokopię swojego pisma skierowanego do Kierownika Urzędu d/ s Kombatantów i Osób Represjonowanych z [...]. 03. 2000r. W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu d/ s Kombatantów i Osób Represjonowanych wnosi o jej oddalenie podtrzymując argumenty, o których mowa w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30. 08. 2002r. / Dz. U. Nr 153 poz. 1270 / Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / p.o.p.p.s.a. / sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. sprawy, w których skargi zostały wniesione do NSA przed dniem 1. 01. 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone / co ma miejsce w niniejszym przypadku / podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie powyższej ustawy / art. 97 § 1 ustawy z 30. 08. 2002r. przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153 poz. 1271 ze zm. /. Sądowa kontrola wykazała naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wbrew bowiem treści art. 7 kpa Kierownik Urzędu d/ s Kombatantów i Osób Represjonowanych nie podjął wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy mając m. in. na względzie słuszny interes obywatela oraz wbrew treści art. 77 kpa nie zebrał w sposób wyczerpujący i nie rozpatrzył całego materiału dowodowego. W niniejszej sprawie nie ustalono, kiedy skarżący rozpoczął służbę wojskową. W piśmie skierowanym do organu [...]. 03. 2000r. / k. [...] / skarżący podaje datę [...]. 04.1947r. jako datę poboru do wojska. Okoliczność ta wymaga wyjaśnienia z uwagi na treść art. 25 ust. 2 pkt 2 in fine ustawy z 24. 01. 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego /t. j. Dz. U. z 1997r. , Nr 142, poz. 950 ze zm. / oraz ewentualną możliwość zachowania uprawnień kombatanckich. Do tego pisma i wspomnianej okoliczności Kierownik Urzędu d/ s Kombatantów i Osób Represjonowanych nie odniósł się, co słusznie podkreśla skarżący, w swojej decyzji z 5. 06. 2000r. W deklaracji do ZBOWiDu oraz życiorysie skarżący podnosi nadto, że do [...] 09.1947r. służył w [...] Pułku Piechoty i brał udział w walkach z bandami UPA w B. Z wykazu CAW z 22. 08. 1995r. dołączonego do akt sprawy / k. [...] / wynika, że 42 pp - Ostrołęka - Żary uczestniczył w 1947r. w GO "Wisła" oraz, że zachowały się wykazy imienne żołnierzy biorących udział w tej akcji. Jednakże Kierownik Urzędu d/ s Kombatantów i Osób Represjonowanych nie zwrócił się do CAW o sprawdzenie tego, czy w owych wykazach figuruje nazwisko skarżącego, ani też nie zbadał wojskowych akt personalnych skarżącego. Nie zbadano całego przebiegu służby wojskowej pod katem widzenia ewentualnie możliwości zastosowania art. 1 ust. 2 pkt 6 ustawy o kombatantach / ... / skarżącego, a w aktach brak także książeczki wojskowej, która informowałaby o przebiegu służby wojskowej J.U. Odnośnie natomiast do zarzutów skarżącego dotyczących jego działalności okupacyjnej należy stwierdzić , że materiał dowodowy znajdujący się w aktach sprawy nie daje podstaw do uznania skarżącego za osobę pełniącą służbę w polskich podziemnych formacjach i organizacjach / art. 1 ust. 2 pkt 3 ustawy o kombatantach... /. W tej sytuacji orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy z 30. 08. 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153, poz. 1270 / w zw. z art. 97 § 1 przepisy wprowadzające ustawę - p.o.u.s.a. oraz ustawę - p.o.p.p.s.a. z 30. 08. 2002r. / Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm. /. O kosztach orzeczono na podstawie art. 55 ust. 1 ustawy z 11. 05. 1995r. o NSA / Dz. U. nr 74 poz. 368 ze zm. / w związku z art. 97 § 2 cytowanych wyżej przepisów wprowadzających.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło