II SA/Kr 331/11
WyrokWSA w Krakowie2011-04-15
Skład orzekający: Mirosław Bator, Aldona Gąsecka-Duda, Joanna Tuszyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił uchylenia ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, mimo podniesionych przez stronę zarzutów dotyczących niezgodności inwestycji z przepisami prawa budowlanego oraz wadliwości decyzji o warunkach zabudowy?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie ma obowiązku wszczynać postępowania o wznowienie postępowania z urzędu, jeśli nie powziął informacji o możliwości wystąpienia przyczyn wznowieniowych. W przypadku, gdy strona wnosi o wznowienie postępowania z urzędu po terminie, organ powinien umorzyć postępowanie jako bezprzedmiotowe, jeśli nie stwierdzi przesłanek do wznowienia. Postępowanie wznowieniowe nie jest trzecią instancją, a weryfikuje jedynie przesłanki wznowienia, a nie merytoryczną zasadność pierwotnej decyzji.Stan faktyczny
Strona L.Z. wniosła o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę, podnosząc zarzuty dotyczące niezgodności inwestycji z przepisami prawa budowlanego oraz wadliwości decyzji o warunkach zabudowy. Organ I instancji wznowił postępowanie z urzędu, a następnie odmówił uchylenia decyzji. Organ II instancji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Skarżąca wniosła skargę do WSA, domagając się uchylenia decyzji organów obu instancji oraz pierwotnej decyzji o pozwoleniu na budowę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirosław Bator (spr.) Sędziowie: WSA Aldona Gąsecka-Duda NSA Joanna Tuszyńska Protokolant: Katarzyna Zbylut po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi L. Z. na decyzję Wojewody [...] z dnia 24 grudnia 2010 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji skargę oddala
Starosta P. decyzją z dnia [...] sierpnia 2010 r., znak: [...] o odmówił uchylenia ostatecznej decyzji własnej z [...] grudnia 2008 r., znak: [...] o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu Panu R.B. pozwolenia na budowę nieuciążliwych usług handlu (sklep) wraz z niezbędnymi instalacjami wewnętrznymi, zlokalizowanego na działce nr ewid. 1 w P. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazano art. 151 §1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, póz. 1071, ze zm.). W uzasadnieniu organ wskazał, iż decyzja została wydana po rozpatrzeniu sprawy wznowionej przez organ I instancji z urzędu w związku z wnioskiem Pani L.Z. z 19 grudnia 2009 r., w którym strona podnosiła, iż w sprawie zostały: "ujawnione nowe okoliczności faktyczne oraz wątpliwości prawne wobec decyzji Burmistrza Gminy P. o warunkach zabudowy". Wnioskodawczyni ponadto zarzuciła niezgodność inwestycji z przepisami prawa budowlanego. We wznowionym postępowaniu organ dokonał ponownej analizy sprawy, ze szczególnym uwzględnieniem zbadania prawidłowości projektu budowlanego przedmiotowej inwestycji. W wyniku przeprowadzonego postępowania organ uznał, że brak jest dowodu wskazującego na zaistnienie nowych okoliczności wskazanych przez wnioskodawczynię, a więc, że nie zachodzą przesłanki określone w art. 145 § l pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego.
Od decyzji, odwołała się L.Z. . W odwołaniu zarzucono, iż organ wydał decyzję bez należytego wyjaśnienia wszystkich okoliczności oraz na podstawie błędnej oceny przedłożonych przez stronę dowodów. Odwołująca wskazała, iż projektowana inwestycja nie spełnia wymagań stawianych przez przepis § 60 oraz § 12 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, póz. 690 z 2002 r. -tekst jednolity ze zm.) oraz, że: "dym wychodzący z komina w ścianie (budynku handlowo-usługowego) bezpośrednio sąsiadującej z budynkiem mieszkalnym kieruje się do okien na piętrze budynku mieszkalnego, powodując zatrucie mieszkańców".
Rozpoznając to odwołanie Wojewoda decyzją z dnia [...].12.2010 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Jako podstawę prawną wskazano przepisy art. 80 ust. 1 pkt 2, art. 81 ust. 1 pkt 2 i art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. Nr 156 póz. 1118 z 2006 r. - jednolity tekst, ze zm.) i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. Nr 98 póz. 1071 z 2000r. -jednolity tekst). Organ odwoławczy w uzasadnieniu wskazał, iż po dokonaniu analizy akt sprawy, zarzuty odwołania nie znajdują uzasadnienia a rozstrzygnięcie organu l instancji jest prawidłowe. Zawarte we wniosku o wznowienie postępowania zarzuty, dotyczą wyłącznie prawidłowości zatwierdzonego projektu budowlanego i jego zgodności z decyzją o warunkach zabudowy, w oparciu o którą orzeczono o pozwoleniu na budowę. Organ wskazał, iż badanie prawidłowości decyzji o warunkach zabudowy nie leży w gestii organów administracji architektonicznc-budowlanej. Wszelkie zastrzeżenia co do prawidłowości decyzji wydanej przez Burmistrza Gminy i Miasta P. winny być zgłaszane do organu wyższej instancji, jakim jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. Wnioskodawczyni, jako strona postępowania o wydanie pozwolenia na budowę, miała możliwość zapoznania się ze szczegółami projektu i zastosowanych w nim rozwiązań. Tym bardziej trudno uznać aby nie znane one były organowi zatwierdzającemu projekt budowlany. Zatem w rozpatrywanej sprawie przesłanki określone w art. 145 § l pkt 5 k.p.a. nie mają zastosowania. Organ odwoławczy wskazał także, iż w uzasadnieniu decyzji organu l instancji przedstawiono wyniki ponownej analizy prawidłowości projektu budowlanego we wszystkich zgłaszanych przez wnioskującą kwestiach. Organ II instancji, po przeprowadzeniu badania całości materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, potwierdza stanowisko zajęte przez organ I instancji. Odnosząc się do podnoszonego w odwołaniu zarzutu wadliwego działania komina, organ stwierdził, iż jak wynika z projektu budowlanego, komin został zaprojektowany prawidłowo. Ewentualna realizacja budowy niezgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym bądź nieprawidłowości w funkcjonowaniu poszczególnych jego elementów winny być analizowane przez organy nadzoru budowlanego.
Skargę na tą decyzję złożyła L.Z. żądając:
- uchylenia decyzji Wojewody numer z dnia [...] grudnia 2010 r. o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej Starosty P,
- uchylenia decyzji Starosty P. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu panu R.B. pozwolenia na budowę nieuciążliwych usług
handlu (sklep) wraz z niezbędnymi instalacjami wewnętrznymi, zlokalizowanego na działce nr ewid. 1 w P.
- uchylenie Postanowienia Starosty P. z dnia [...] sierpnia 2010r., o odmowie wstrzymania wykonania decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu panu R.B. pozwolenia na budowę.
W uzasadnieniu skarżąca wskazała, iż Starosta P. jako organ l instancji nie dokonał wyjaśnienia wszystkich okoliczności stanu faktycznego, nie przeprowadził określonych dowodów a przedłożone dowody wadliwie ocenił. Szczególnie dowody dotyczące tego, iż budynek usługowo-handlowy ogranicza światło słoneczne w pomieszczeniach mieszkalnych domu jednorodzinnego, bowiem rzuca cień na budynek mieszkalny i przez to pokoje są nasłonecznione tylko przez 2 godziny w dniach równonocy 21 marca i 23 września w godzinach od 7—do 17, dym wychodzący z komina w ścianie (budynku usługowo-handlowego) bezpośrednie sąsiadującej z budynkiem mieszkalnym kieruje się do okien na piętrze budynku mieszkalnego (komin ma nieodpowiednią wysokość), powodując zatrucie mieszkańców oraz niezachowane są odległości budynku usługowo-handlowego od granic sąsiadującej działki i od sąsiedniej zabudowy. Skarżąca wskazała także, iż organ II instancji rozpatrując odwołanie dokonał oceny formalno-prawnej dokumentacji projektowej i urzędowej. Nie wykonał wizji lokalnej jak również nie zlecił wykonania inwentaryzacji geodezyjnej spornych działek i obiektów budowlanych przez biegłego geodetę. Tymczasem w całym okresie realizacji inwestycji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. oraz Starosta P. nie podjęli wszystkich działań, aby sprawdzić czy -realizowana inwestycja wykonywana jest zgodnie z projektem i czy sam projekt nie jest obarczony wadą. Pobieżne kontrole zawsze kończyły się wnioskami, że projekt budowlany realizowany jest zgodnie decyzją o jego zatwierdzeniu. Fakt zatruwania przez dym z komina mieszkańców sąsiadującego domu jednorodzinnego, fakt nie zachowania odległości budynku wymaganych Prawem Budowlanym, fakt innej lokalizacji budynku na działce niż lokalizacja wyznaczona przez geodetę w dokumentacji budowy, okazały się nieistotne dla składanych wniosków o wstrzymanie budowy i zmiany decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do przepisu art. 145 p.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisów proceduralnych - o ile ich naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. treść wydanej decyzji lub postanowienia. Przepis art. 134 § 1 p.p.s.a. stanowi, iż sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tak więc sąd administracyjny, nie będąc związany granicami skargi, ocenia legalność decyzji administracyjnej w szerokim zakresie niezależnie od trafności zarzutów sformułowanych w skardze jak i ponad te zarzuty - w razie stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego bądź postępowania mającego wpływ na wynik postępowania. Przepis art. 151 mówi z kolei, że w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala.
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Przepis art. 145. § 1 k.p.a stanowi, iż w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli:
1) dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe,
2) decyzja wydana została w wyniku przestępstwa,
3) decyzja wydana została przez pracownika lub organ administracji publicznej, który podlega wyłączeniu stosownie do art. 24, 25 i 27,
4) strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu,
5) wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzje.
6) decyzja wydana została bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu,
7) zagadnienie wstępne zostało rozstrzygnięte przez właściwy organ lub sąd odmiennie od oceny przyjętej przy wydaniu decyzji (art. 100 § 2),
8) decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione.
Z kolei art. 147 k.p.a. przesądza, iż wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony. Wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt
4 oraz w art. 145a i art. 145b następuje tylko na żądanie strony.
Wznowienie postępowania z urzędu powinno mieć miejsce zawsze wtedy, gdy organ uzyska informacje, iż wystąpiła jedna z przyczyn wznowienionych, z wyjątkiem przyczyn o których mowa w art. 145 § 1 pkt 4 oraz w art. 145a i art. 145b. Jest przy tym rzeczą obojętną w jaki sposób organ informacje te pozyskał tj. czy w wyniku własnych podejmowanych działań czy też na skutek informacji przekazanych mu przez inny organ administracji lub też osobę trzecią Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 27 marca 2002 r. ILSA 2791/00, LEX nr 83816 wznowienie postępowania z urzędu przez organ jest jego prawem. Oznacza to, że organ nie ma obowiązku wszczynać postępowania w każdej prawomocnie zakończonej sprawie celem sprawdzenia, czy nie zachodzą podstawy do wznowienia. Obowiązek wznowienia ma natomiast miejsce w razie znalezienia przyczyny wznowienia.
Podkreślić przy tym należy, iż tak w doktrynie jak i w orzecznictwie nie budzi wątpliwości, iż wznowienie postępowania z urzędu jest uprawnieniem organu a nie jego obowiązkiem. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 23 sierpnia 1996 r. III SA 888/95 przyjął, iż nieskorzystanie przez organ administracji państwowej z możliwości wszczęcia z urzędu postępowania o wznowienie postępowania zakończonego wynikiem kontroli - umyka kontroli legalności decyzji (postanowień) dokonywanej przez sąd administracyjny, gdyż w tego rodzaju sprawach żaden tego rodzaju akt nie może być wydany. W takich przypadkach nie służy też skarga na bezczynność organu.
W niniejszej sprawie organ l instancji wznowił postępowanie, w sprawie zakończonej ostateczną decyzją z [...] grudnia 2008 r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu R.B. pozwolenia na budowę nieuciążliwych usług handlu (sklep) wraz z niezbędnymi instalacjami wewnętrznymi, zlokalizowanego na działce 1 w P. Inicjatorem tego postępowania była skarżąca, która w piśmie z 8 lutego 2010 r. złożyła wniosek o wznowienie postępowania z urzędu wskazując organowi okoliczności które jej zdaniem wniosek ten uzasadniały.
Podnieść przede wszystkim należy, iż w ocenie sądu organ wznowił postępowanie bezzasadnie. Wskazać tu należy, iż skarżąca byłą stroną postępowania administracyjnego zakończonego decyzją z [...] grudnia 2008 r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę i jako stronie służyło jej prawo złożenia wniosku o wznowienie postępowania przy zachowaniu reguł o których mowa w art. 48 k.p.a. tj. z zachowaniem terminu do wniesienia podania o wznowienie.
Nie można uznać za prawidłowy tok postępowania organów kiedy to, jeżeli strona która terminowi temu uchybiła i wnosi o wznowienie postępowania z urzędu - organ nawet bez badania czy faktycznie przyczyny takie mogły zaistnieć, niejako automatycznie wznawia postępowania z urzędu. Podkreślić należy, iż skarżąca w piśmie które zainicjowało postępowanie wznowieniowe oraz w piśmie z 2 czerwca 2010 r., nie wskazuje na żadne okoliczności, które by świadczyły, iż zaszła jakakolwiek przesłanka wznowienia o której mowa w art. 145 § 1 k.p.a. W tym zakresie sąd podziela stanowisko zaprezentowane przez organ, iż skarżąca w piśmie tym wskazuje na wadliwość decyzji o warunkach zabudowy wydanej dla przedmiotowej inwestycji, kwestię przesłaniania której to kwestii zatwierdzony projekt budowlany nie uwzględnił oraz podnosi, iż dym wychodzący z komina ściany sąsiadującej, kieruje się do jej okien. W szczególności nie są to przesłanki o których mowa w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Żadna z tych okoliczności nie mogła wskazywać, iż wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję. W tej sytuacji organ - ponieważ nie powziął żadnych informacji o możliwości wystąpienia przyczyn wznowieniowych, mógł zaniechać jakiegokolwiek działania, lub też, jeżeli wszczął w tej sprawie postępowanie, winien umorzyć je jako bezprzedmiotowe. Organ l instancji jednak, postanowieniem z dnia [...] lipca 2010 r. wznowił postępowania, by następnie decyzją z dnia [...] sierpnia 2010 r. odmówić uchylenia decyzji z [...] grudnia 2008 r. w dodatku błędnie uzasadniając zajęte w sprawie stanowisko. Uzasadnianie to skupiło się bowiem na analizie zgodności inwestycji z decyzja o warunkach zabudowy. Wskazać tu należy, iż postępowanie wznowieniowe nie jest trzecią instancją postępowania administracyjnego a postępowaniem nadzwyczajnym w którym weryfikowanie są jedynie przesłanki wznowieniowe. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez organ odwoławczy.
Tym niemniej zgodnie z dyspozycja art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, póz. 1270 z późn. zm.) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:
a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Uchybienia których dopuścił się organ, bezpodstawnie wznawiając
postępowanie, z całą pewnością nie stanowi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. W ocenie sądu uchybienia te nie są naruszeniem przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Postępowanie zakończyło się bowiem decyzją o odmowie uchylenia decyzji. Decyzja ta merytorycznie miała więc taki sam skutek ja decyzja o umorzenia postępowania a co za tym idzie nie podlega uchyleniu przez sąd administracyjny.
Zarzuty skargi są bezpodstawne. Stanowią zasadniczo powtórzenie argumentów sformułowanych we wniosku o wznowienie postępowania z urzędu oraz odwołaniu i nie wskazują na żadne okoliczności o których mowa w 145. § 1 k.p.a. W szczególności podnieść należy, iż przesłanką do wznowienia postępowania nie mogą być odstępstwa w realizacji zamierzenia inwestycyjnego od zatwierdzonego projektu budowlanego oraz ponowne badanie poprawności projektu budowlanego. Pierwsza z tych okoliczności badana jest przez organy nadzoru budowlanego w trybie art. 50 i art. 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2006 Nr 156 póz. 1118), druga natomiast, podlega badaniu organów w zwykłym trybie odwołania od decyzji organu l instancji.
Na koniec podnieść należy, iż wskazana przez skarżącą w piśmie z 16 marca 2011 r. okoliczność, iż decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] stycznia 2011 r. stwierdzono nieważność decyzji o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji pn: budowa budynku nieuciążliwych usług handlu położonego na działce nr 1 w P. wraz z budową infrastruktury technicznej jest nową okolicznością. Sąd administracyjny bada legalności decyzji administracyjnych a więc stan faktyczny i prawny na dzień wydania przez organy zaskarżonej decyzji. Ponieważ decyzja organu II instancji wydana została [...] grudnia 2010 r. a wzmiankowana wyżej decyzja 'Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. w dniu [...] stycznia 2011 r., organ odwoławczy nie miał możliwości uwzględnienia w wydanej przez siebie decyzji nowego stanu prawnego jaki decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. ustanowiła. Tym bardziej okoliczności tej nie mógł uwzględnić organ l instancji. Okoliczności ta jest zatem bez znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy.
Mając na uwadze powyższe, skargę jako niezasadną należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). .
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło