II SA/Kr 3311/00

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 sierpnia 2004r Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Joanna Tuszyńska Sędziowie : NSA Anna Szkodzińska (spr) AWSA Wojciech Jakimowicz Protokolant : Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 sierpnia 2004r sprawy ze skargi A. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] 2000r, Nr : [...] w przedmiocie zasiłku okresowego skargę oddala II SA/ Kr 3311/00 Uzasadnienie Decyzją z dnia 6 października 2000 r. znak [...] wydaną z upoważnienia Rady Miejskiej w K. , na podstawie art. art. 3, 4, 31 ust. 1, 2, 3 i 4, art. 36 i art. 38 ust. l ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej, oraz rozporządzenia MPiPS z dnia 10 marca 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad przyznawania zasiłku okresowego, przyznano A.C. zasiłek okresowy na okres od października do grudnia 2000 r. po 150 zł. miesięcznie z przeznaczeniem na zakup żywności i środków czystości. W uzasadnieniu wskazano, że A.C. spełnia kryteria dochodowe określone art. 4 ustawy, oraz wymagania określone rozporządzeniem. W odwołaniu od decyzji A.C. zarzucił, że przyznana pomoc jest niewystarczająca, a ponadto że decyzja zapadła bez aktualizacji wywiadu środowiskowego. Podał, że nie ma żadnych źródeł dochodu, a jego sytuacja, w tym zdrowotna, znacznie się pogorszyła, o czym informował w piśmie z dnia [...] października 2000 r. Wniósł o przyznanie realnej pomocy w kwocie po 400 zł miesięcznie z wyrównaniem od stycznia 2000 r. Ponadto odwołujący się podniósł, że decyzję otrzymał tylko dlatego, że zmuszono go do złożenia oświadczenia, iż nie złoży od niej odwołania. Decyzją z dnia 20 listopada 2000 r. znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. , na podstawie art. 138 § l pkt l kpa decyzje organu I instancji utrzymało w mocy. W uzasadnieniu podało co następuje: Z akt sprawy wynika, że A.C. w dniu [...] września 2000 r. wystąpił z wnioskiem o przyznanie zasiłku na uregulowanie zaległych opłat za czynsz i gaz, oraz w dniu [...] września 2000 r. o refundację kosztów naprawy roweru. Te dwa wnioski zostały rozpatrzone decyzją z dnia 4 października 2000 r., następnie zaskarżoną odwołaniem. Niezależnie od tego, ośrodek, znając trudną sytuację wnioskodawcy, zaskarżoną decyzją przyznał mu z urzędu zasiłek okresowy. A.C. jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku, a w miesiącu poprzedzającym przyznanie świadczenia nie miał żadnych dochodów. Mieszka w jednym mieszkaniu z żoną i 2 dzieci, ale prowadzi odrębne gospodarstwo domowe. Zasiłek okresowy jest świadczeniem uznaniowym. Organ może takie świadczenie w określonych ustawą warunkach przyznać. Zarówno wysokość zasiłku, jak i okres na jaki zostaje przyznany ustalany jest indywidualnie w każdej sprawie, przy uwzględnieniu wszystkich okoliczności, w tym potrzeb wnioskodawcy i możliwości finansowych ośrodka. A.C. od dłuższego czasu korzysta z różnych form pomocy /zasiłki okresowe, celowe, pomoc rzeczowa/ obecnie także z bezpłatnych obiadów. Z wyjaśnień organu instancji wynika, że wywiad środowiskowy był przeprowadzony w dniu [...] września 2000 r., zarzut zatem skarżącego dotyczący nieuwzględnienia jego aktualnej sytuacji, jest chybiony. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego A.C. powtórzył zarzuty odwołania. Podkreślił, że decyzje podejmowane są przez ośrodek dowolnie, że wywiad środowiskowy w dniu [...] września 2000 r. przeprowadzono w innym postępowaniu /z jego wniosku z dnia [...] września 2000 r. o przyznanie zasiłku celowego na uregulowanie zaległości czynszowych/. Ponadto podał, że w wyniku wywiadu przeprowadzonego w dniu [...] września 2000 r. uruchomiono przeciwko niemu całą akcję , której wynikiem była decyzja z dnia 5 października 2000 r. /zapadła po rzekomym wznowieniu postępowania/ nakazująca mu zwrot zasiłków okresowych pobieranych wcześniej. Podniósł dalej skarżący zarzuty dotyczące tej ostatnio wymienionej decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło oddalenie skargi podtrzymując swoje stanowisko. Dodało, że z dokumentów wynika, iż w 2000 r. A.C. uzyskał świadczenia w formie zasiłków celowych i okresowych na kwotę 2.908 zł. oraz w formie bezpłatnych obiadów na kwotę 1045,35 zł. Średnio miesięcznie A.C. otrzymywał więc 329,46 zł. Także obecnie A.C. objęty jest pomocą w postaci bezpłatnych obiadów oraz zasiłków celowych na żywność. W związku z wejściem w życie z dniem 1 stycznia 2004 r. ustaw : z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych i z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę -Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sprawa niniejsza podlega rozpoznaniu przez wojewódzki sąd administracyjny, na podstawie przepisów ustawy ostatnio wymienionej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył; Decyzja o przyznaniu zasiłku okresowego z zakresu pomocy społecznej ma charakter uznaniowy, a to oznacza, że zakres jej kontroli sądowej jest ograniczony do badania, czy podjęcie rozstrzygnięcia zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, z zachowaniem przepisów procedury. W szczególności sąd kontroluje, czy podjęto wszelkie niezbędne kroki zmierzające do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, pozwalającego na stwierdzenia istnienia bądź nieistnienia ustawowych przesłanek decyzji uznaniowej, oraz czy podjęta decyzja nie nosi znamion dowolności. Sam wybór rozstrzygnięcia, dokonywany w kryteriach słuszności i celowości, pozostaje poza kontrolą sądowo-administracyjną. Zasada generalna, jaką winny kierować się organy administracji w tego rodzaju postępowaniach wynika z art. 7 kodeksu postępowania administracyjnego. Wg. niej granice swobody organu wyznaczają z jednej strony interes społeczny, z drugiej słuszny interes obywateli. Właściwe wyważenie tych interesów wymaga sięgnięcia do przepisów prawa materialnego stanowiącego podstawę uznaniowego działania organu. Zawierają one z reguły co najmniej ogólne wskazania kierunkujące ocenę. W sprawie niniejszej organy administracji swe zadania wykonały poprawnie. Ustalona została należycie sytuacja życiowa i materialna skarżącego. Dokonane w czasie wywiadu środowiskowego spostrzeżenia upoważniały organ do poczynienia stosownych ustaleń. Nie ma wątpliwości, że skarżący spełnia kryterium dochodowe określone przepisem art. 4 ustawy i że nie radzi sobie sam z zaspokojeniem własnych potrzeb bytowych. Konieczności udzielenia pomocy skarżącemu organy nie kwestionują. Jak zresztą wynika z akt sprawy, pomocą taką - szerszą niż tylko wynikającą z zaskarżonej decyzji - skarżący została objęty. Określając jednak wysokość przyznawanego świadczenia organy zobowiązane były wziąć pod rozwagę fakt, że prawo do korzystania z pomocy społecznej mają wszystkie osoby jej wymagające. Przy ograniczonych środkach przeznaczanych na pomoc, nie jest możliwe całkowite zaspokojenie wszystkich potrzeb tych osób . Nieuwzględnienie zatem w całości oczekiwań skarżącego nie było wynikiem dowolności, lecz mieściło się w ramach dozwolonego uznania administracyjnego. O zgodności zaś przepisów powierzających organom administracji uznaniowe działania w zakresie przyznawania zasiłków okresowych z przepisem art. 67 ust. 2 Konstytucji RP wypowiedział się , w wyroku z dnia 20 listopada 2001 r. Trybunał Konstytucyjny /TK SK 15/01 OTK 2001/8/252/. Na koniec stwierdzić należy, że powtarzające się pretensje A.C. o to, że w sprawie nie została przeprowadzona rozprawa administracyjna, nie są uzasadnione. Organ przyznający świadczenie i organ rozpatrujący odwołanie nie są stroną postępowania administracyjnego, nie mogła zatem istnieć potrzeba "uzgodnienia interesów stron" /art. 89 § 2 kpa /, nie zachodziły też inne przesłanki zobowiązujące organ do przeprowadzenia rozprawy, czy choćby tylko uzasadniające takie działanie. Z tych powodów skargę, jako nieuzasadnioną, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało oddalić.