II SA/Kr 3318/02

WyrokWSA w Krakowie2006-07-06

Skład orzekający: Joanna Tuszyńska, Andrzej Niecikowski, Wojciech Jakimowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, uchylając decyzję organu pierwszej instancji nakazującą rozbiórkę samowoli budowlanej, może wydać własną decyzję reformatoryjną nakazującą rozbiórkę, jeśli od daty rozpoczęcia budowy minęło ponad 5 lat, a nie ustalono daty jej zakończenia?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy, uchylając decyzję organu pierwszej instancji nakazującą rozbiórkę samowoli budowlanej, nie może wydać własnej decyzji reformatoryjnej nakazującej rozbiórkę, jeśli nie ustalił daty zakończenia budowy, a od daty jej rozpoczęcia minęło ponad 5 lat. W takiej sytuacji powinien zostać zastosowany art. 49 Prawa Budowlanego, który wyłącza możliwość nakazania rozbiórki po upływie 5 lat od zakończenia budowy, pod warunkiem, że jej istnienie nie narusza przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki dobudowy budynku lakierni (malarni) do istniejącego budynku mieszkalnego, wykonanej bez wymaganego pozwolenia na budowę. Organ pierwszej instancji nakazał rozbiórkę. Organ odwoławczy uchylił decyzję organu pierwszej instancji i nakazał rozbiórkę lakierni, uznając, że pozwolenie na budowę zostało wydane po rozpoczęciu robót. Skarżący zarzucił, że decyzja organu odwoławczego została wydana po upływie 5 lat od rozpoczęcia budowy lakierni, co wyłącza możliwość nakazania rozbiórki.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej nakazania M.G. dokonania rozbiórki dobudowy budynku lakierni (malarni), orzekł, że decyzja nie może być wykonywana i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Tuszyńska Sędziowie NSA Andrzej Niecikowski (spr.) AWSA Wojciech Jakimowicz Protokolant Monika Pilch po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 lipca 2006 r. sprawy ze skargi M.G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 18 listopada 2002 r. nr [...] w przedmiocie nakazania rozbiórki 1. uchyla zaskarżoną decyzję w części dotyczącej nakazania M.G. dokonania rozbiórki dobudowy budynku lakierni (malarni) do istniejącego budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr [...] położonej w I. przy ul. [...], 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana, 3. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego M.G. kwotę [...] zł (słownie: [...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] 2002 r. (znak: [...]) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Wadowicach, działając na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7.07.1994 r. Prawo Budowlane (Dz.U. nr.89 poz.414 z późn.zm.- obecnie tj. Dz.U. z 2003 r. nr.207 poz. 2016 z późn.zm.- zwanej dalej Prawem Budowlanym z 1994 r. nakazał M. G: 1. wykonanie rozbiórki dobudowy budynku lakierni (malarni) do istniejącego budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr [...] położonej w I. przy ul. S; 2. wykonanie rozbiórki dobudowy budynku obróbki drewna do istniejącego budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr [...] położonej w I. przy ul. S.; 3. uporządkowanie i przywrócić do stanu poprzedniego terenu po dokonaniu rozbiórki. Na skutek odwołania M.G., Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją z dnia 18.11.2002 r. (znak: [...]) uchylił zaskarżoną decyzję w całości i nakazał M.G. wykonanie na jego koszt rozbiórki dobudowy budynku lakierni (malarni) do istniejącego budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr [...] położonej w I. przy ul. S. W uzasadnieniu podniesiono, że organ I instancji w trakcie prowadzonego postępowania administracyjnego, stwierdził iż na posesji stanowiącej własność J. i A.G. w I. zlokalizowane są dwa dobudowane do budynku mieszkalnego budynki: lakierni oraz obróbki drewna. Inwestor M.G. roboty budowlane przy dobudowie lakierni rozpoczął we wrześniu 1997 r., natomiast budowa budynku obróbki drewna, wykonana została w 1995 r. Przedmiotowe obiekty budowlane zostały wybudowane bez wymaganego prawem pozwolenia na ich budowę. W czasie rozpoczęcia ich budowy inwestor nie dysponował wymaganym pozwoleniem co wymaga zastosowania kwalifikacji w trybie art. 48 prawa budowlanego z 1994 r. Zarzut odwołującego, że posiada pozwolenia na budowę przedmiotowych obiektów jest chybiony, ponieważ pozwolenie na budowę (znak: [...]) wydane zostało w dniu [...] 1998 r., czyli po dacie rozpoczęcia robót budowlanych przy przedmiotowych budynkach. Decyzją Wojewody z dnia [...]1999 r., decyzja o pozwoleniu na budowę została uchylona, a postępowanie w sprawie umorzono. Wobec powyższego pozwolenie na budowę przedmiotowych budynków zostało wyeliminowane z obrotu prawnego. Tego faktu nie zmienia zaskarżenie przedmiotowej decyzji do Naczelnego Sądu administracyjnego, gdyż zgodnie z art. 40 ust 1 ustawy z dnia 11.05.1995 o Naczelnym Sądzie Administracyjnym wniesienie skargi do Sądu nie wstrzymuje wykonania decyzji. Organ I instancji wydając skarżoną decyzję nie zwrócił jednak uwagi na to, iż budynek obróbki drewna powstał w roku 1995, co powoduje, iż do czasu wydania decyzji z dnia [...] 2002 r. przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. upłynęło ponad 5 lat. Wobec powyższego w sprawie winien zostać zastosowany art. 49 prawa budowlanego wg. którego nie można nakazać rozbiórki obiektu jeżeli upłynęło 5 lat od dnia zakończenia budowy obiektu budowlanego lub jego części, a jego istnienie nie narusza przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym, w szczególności ustaleń miejscowego planu zagospodarowani przestrzennego. Na właścicielu spoczywa wówczas obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego (art. 49 ust. 1). Wobec powyższego organ pierwszej instancji winien wszcząć i prowadzić odrębne postępowanie względem budynku gospodarczego służącego do obróbki drewna. Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję złożył M.G. i wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w części nakazującej dokonanie rozbiórki dobudowy budynku lakierni do istniejącego budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr [...] położonej w I. przy ulicy S. zarzucił, że uchylając decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] 2002 roku pozbawił ją mocy prawnej, a więc nie został przerwany bieg 5 - cio letniego terminu od września 1997 roku. Dopiero decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 18.11.2002 roku jako ostateczna w postępowaniu administracyjnym nakazała dokonanie przedmiotowego obiektu budowlanego - lakierni. Wydana została jednak po upływie 5 - cio letniego okresu postawienia tego obiektu przez skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga w sprawie niniejszej została złożona przed dniem 1.01.2004 r. Zgodnie jednak z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r., Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz.1271), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 póz. 1270 - w skrócie p.o.p.s.a.). Skarga jest uzasadniona bowiem dokonana w trybie art. 1 § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r.; Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153 poz. 1269) kontrola sądowa stwierdziła, że zaskarżona decyzja jak i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji naruszają prawo. Art.7,77 i 107 § 3 kpa nakazują organowi ustalenie w sposób nie budzący wątpliwości stanu faktycznego, uzasadnienie decyzji także pod kątem zastosowanego prawa. Organ odwoławczy uchylając zaskarżoną decyzje w całości i wydając orzeczenie reformatoryjne nakazał skarżącemu wykonanie na jego koszt rozbiórki dobudowy budynku lakierni (malarni). W uzasadnieniu organ II instancji ustalił, że inwestor M.G. roboty budowlane przy dobudowie lakierni rozpoczął we wrześniu 1997 r. Trafnie skarga podnosi, że uchylając decyzję organu I instancji, organ odwoławczy przesądził o tym, że termin określony w art. 49 Prawa Budowlanego z 1994 r. ( w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania zaskarżonej decyzji) zamknął się datą wydania decyzji przez ten organ tj. dniem 18.11.2002 r. Istotne jest to, że art.49 ust. 1 Prawa Budowlanego z 1994 r. ( w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania zaskarżonej decyzji) stanowił o tym, że nie można nakazać rozbiórki, jeżeli upłynęło 5 lat od dnia zakończenia budowy obiektu budowlanego lub jego części a nie jej rozpoczęcia. Organ odwoławczy podzielając ustalenia organu I instancji ustala, jedynie, że rozpoczęcie dobudowy lakierni nastąpiło we wrześniu 1997 r. Nie ustala natomiast ( co jest istotne dla sprawy) kiedy nastąpiło zakończenie budowy, a data ta będzie mogła zadecydować o tym, czy w sprawie, do tego obiektu może mieć zastosowanie art. 49 Prawa Budowlanego z 1994 r. w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania zaskarżonej decyzji, który wykluczyłby możliwość zastosowania art. 48 tego w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania zaskarżonej decyzji. Skoro więc, kontrola sądowa wykazała, że zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, naruszają prawo na podstawie art. 145 § 1 pkt.1 lit. "c" oraz art. 135 , 152 art. 200 p.o.p.s.a. należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło