II SA/Kr 333/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Izabela Dobosz (spr) Sędziowie WSA Barbara Pasternak WSA Ewa Rynczak Protokolant Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 kwietnia 2009 r. sprawy ze skargi W. M. na decyzję Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia 30 października 1998r., nr [...] w przedmiocie przyznania uprawnień kombatanckich skargę oddala Decyzją z dnia [...] września 1998 r. nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. na podstawie art. 1 ust. 1 oraz art. 1 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 1997 r. Nr 142 poz. 950 ze zmianami) odmówił W. M. przyznania uprawnień kombatanckich z tytułu służby wojskowej w Wojsku Polskim w okresie od [...] maja 1945 r. do [...] sierpnia 1947 r. W uzasadnieniu decyzji organ administracji publicznej powołał się na definicje pojęć "kombatant" i "działalność kombatancka", zawarte w art. 1 ust. 1 i art. 1 ust. 2 pkt 1 ustawy o kombatantach... Zgodnie z tymi przepisami pełnienie służby wojskowej w Wojsku Polskim po zakończeniu działań wojennych, jak również uczestnictwo w rozminowywaniu kraju w ramach tej służy nie zostało uznane przez ustawodawcę za działalność kombatancką, dlatego nie było podstaw do przyznania W. M. uprawnień kombatanckich zgodnie z jego wnioskiem. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy wniósł W. M. wskazując, że z prasy i radia dowiedział się, iż parlament podjął decyzję o zaliczeniu do kombatantów osób pełniących służbę wojskową w latach 1945 - 1947. Opisał przebieg naboru do służby wojskowej i wskazał, że osoby, które wstąpiły do wojska zaledwie miesiąc przed nim tj. w kwietniu 1945 r. obecnie są uważani za kombatantów. Podniósł też, że czuje się dyskryminowany, bowiem jemu odmawia się przyznania uprawnień kombatanckich -pomimo, że pełnił trudną służbę przy rozminowywaniu m. in. [...], a przyznaje się rekompensaty osobom internowanym, które były pod dobrą opieką, miały zapewnione wyżywienie i "nie działa im się krzywda". Decyzją z dnia [...] października 1998 r. nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 k.p.a. utrzymał decyzję własną z dnia [...] września 1998 r. nr [...] o odmowie przyznania W. M. uprawnień kombatanckich. W uzasadnieniu tej decyzji Kierownik Urzędu wskazał, że po zapoznaniu się z treścią wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie znalazł podstaw do uchylenia własnej decyzji z dnia [...] września 1998 r. i dlatego utrzymał ją w mocy. Powyższą decyzję zaskarżył do sądu administracyjnego W. M. podnosząc te same argumenty, które wcześniej wskazał we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Podkreślił trudny charakter służby, która polegała na usuwaniu niewypałów, porządkowaniu zniszczeń całego obiektu [...] w P., magazynów podziemnych różnej broni i amunicji. Następnie skarżący został skierowany do marynarki Wojennej w G., a potem do [...], gdzie przeprowadzano rozminowywanie lotniska [...]. W trakcie rozminowywania wielu saperów zginęło. Skarżący wskazał też, że członkowie podziemia reprezentujący rząd [...] zakazali mu wstępowania do wojska. Ponieważ obawiał się ich reakcji, początkowo nie zgłaszał się do służby wojskowej, uczynił to dopiero wówczas, gdy zagrożono mu sądem wojennym. Gdyby wstąpił do wojska od razu, podjąłby służbę jeszcze w kwietniu 1945, a więc w czasie działań wojennych. W. M. podkreślił, że cała jego służba związana była z narażeniem życia i dlatego wyjątkowo prosi o doliczenie mu brakującego miesiąca i przyznanie uprawnień kombatanckich. W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób represjonowanych w W. wniósł o jej oddalenie i w całości podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Podkreślił, że służba w Wojsku Polskim po zakończeniu działań wojennych w czasie II Wojny Światowej nie stanowi podstawy do przyznania skarżącemu uprawnień kombatanckich. Postanowieniem z dnia 29 sierpnia 2001 r. postępowanie sądowoadministracyjne zawieszono wobec stwierdzenia śmierci skarżącego. Postępowanie to podjęto postanowieniem z dnia 10 marca 2009 r. z udziałem W. M. - wdowy po zmarłym skarżącym. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje . Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 VIII 2002r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 pos. 1270) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Sądowa kontrola nie wykazała naruszenia prawa. Bezsporne jest, iż W. M. rozpoczął służbę wojskową w Wojsku Polskim z dniem [...] V 1945r, a zatem już po zakończeniu działań wojennych ( zaśw. WKU w B. z [...].l.1996r, k.5 akt administracyjnych). Nie mógł zatem ubiegać się o przyznanie uprawnień kombatanckich z tytułu, o którym mowa w art. 1 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy z 24.l.1991 r., o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego ( Dz. U. Nr 142 poz. 950 ze zm.). Kombatantami są bowiem osoby, " które brały udział w wojnach, działaniach zbrojnych i powstaniach narodowych, wchodząc w skład formacji wojskowych lub organizacji walczących o suwerenność i niepodległość Rzeczypospolitej Polskiej" (art. 1 ust. 1 ustawy). "Za działalność kombatancką uznaje się :" Pełnienie służby wojskowej w Wojsku Polskim lub w [...] formacjach wojskowych przy armiach sojuszniczych podczas działań wojennych prowadzonych na wszystkich frontach przez Państwo Polskie ( art. 1 ust. 2 pkt 1 ustawy). W aktach sprawy brak ponadto dokumentów wskazujących na to, iż W. M. mógłby się ubiegać o uprawnienia kombatanckie z jakiegokolwiek innego tytułu określonego w art. 1, 2, 3 lub 4 ustawy o kombatantach... Niewątpliwie służba wojskowa w jednostkach rozminowujących kraj była bardzo niebezpieczna, jednakże ustawodawca nie przewidział z tego tytułu uprawnień kombatanckich . W tym stanie rzeczy należało orzec jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z 30 VIII 2002r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270).