II SA/Kr 336/10

WyrokWSA w Krakowie2010-04-16

Skład orzekający: Kazimierz Bandarzewski, Wojciech Jakimowicz, Jacek Bursa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wzrost wartości nieruchomości, stanowiący podstawę do ustalenia jednorazowej opłaty planistycznej, może być oceniany wyłącznie w oparciu o kryterium faktycznego jej wykorzystania, gdy przeznaczenie nieruchomości było określone w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, który utracił moc z powodu upływu terminu?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji naruszają prawo, ponieważ opłata planistyczna została ustalona w oparciu o kryterium faktycznego wykorzystania nieruchomości (jako rolnej), podczas gdy w poprzednio obowiązującym planie zagospodarowania przestrzennego nieruchomość ta była przeznaczona pod zabudowę jednorodzinną. Trybunał Konstytucyjny orzekł, że takie podejście jest niezgodne z Konstytucją.
Stan faktyczny
Skarżący I.L. i Z.L. wnieśli skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy Mogilany ustalającą jednorazową opłatę planistyczną z tytułu wzrostu wartości nieruchomości spowodowanego zmianą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz Konstytucji RP, argumentując, że zmiana planu nie wpłynęła na wzrost wartości ich nieruchomości, która od początku była przeznaczona pod zabudowę jednorodzinną.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, określił, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana, i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Kazimierz Bandarzewski Sędziowie WSA Wojciech Jakimowicz Jacek Bursa /spr. / Protokolant Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi I.L. i Z.L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 30 czerwca 2008 r. nr [....] w przedmiocie ustalenia jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz skarżących I.L i Z.L. kwotę 2917 / dwa tysiące dziewięćset siedemnaście / złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania . II S.A./Kr 336/10 Uzasadnienie wyroku z dnia 16 kwietnia 2010 roku. Decyzją z dnia 7.03.2008 r. Wójt Gminy Mogilany ustalił dla zbywców prawa własności nieruchomości położonej we wsi L. , oznaczonej jako działka nr [....] o pow. 0,0621 ha, Z.L. i I.L. , jednorazową opłatę w wysokości 13 063,40 złotych, z tytułu wzrostu wartości nieruchomości spowodowanej zmianą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W uzasadnieniu wskazano, że przedmiotowa działka w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego Gminy Mogilany, który zgodnie z art. 87 ust. 3 ustawy planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym z dniem 31.12.2003 r. utracił moc, ujęta była w terenach zabudowy jednorodzinnej i zagrodowej z usługami i rzemiosłem. W okresie od 1.01.2004 r. do 13.11. 2006 r. gmina nie posiadała planu zagospodarowania przestrzennego, w którym położona była przedmiotowa nieruchomość. Działka ta w okresie od 1.01.2004 r. do 13.11. 2006 r. nie była zabudowana, nie służyła do prowadzenia działalności gospodarczej, nie była wyłączona z produkcji rolnej, faktyczny jej sposób użytkowania to użytek zielony, a zatem była nieruchomością rolną. Zgodnie z uchwałą Rady Gminy Mogilany z dnia 20.02.2006 r. Nr XXX/271/2006 oraz uchwałą z dnia 3.08.2006 r. Nr XXXV/312/2006, przedmiotowa działka w 100% znajduje się w terenach zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej - MU 2. Z powyższego wynika, że uchwalenie przez Radę Gminy Mogilany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego spowodowało wzrost wartości w/w nieruchomości, co potwierdza opinia rzeczoznawcy majątkowego. W dniu [....] .01.2007 r., a zatem po wejściu w życie miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, została sporządzona umowa sprzedaży przedmiotowej działki. Uwzględniając wzrost wartości działki, którego wielkość wynika z operatu szacunkowego oraz stawkę opłaty planistycznej organ orzekł jak sentencji decyzji. Decyzją z dnia 30.06.2008 r. (.....) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. uchyliło powyższą decyzję w zakresie, w jakim decyzja określała ustalony w niej termin wpłaty, w pozostałej części utrzymując jaw mocy. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że zgodnie z art. 36 ust. 4 ustawy z dnia 27.03.2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz orzecznictwem WSA, podstawową przesłanką do pobierania opłaty planistycznej jest wzrost wartości nieruchomości, pozostający w związku z uchwaleniem planu miejscowego. Następnie w uzasadnieniu przedstawiono okoliczności co do okresów obowiązywania w Gminie Mogilany miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego oraz och postanowień, w zakresie istotnym dla przedmiotowej nieruchomości. Wskazano również, że przed uchwaleniem w roku 2006 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, nieruchomość kwalifikowała się jako rolna. W konsekwencji przyjęto, że przed wejściem w życie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, faktyczny sposób wykorzystania nieruchomości to niezabudowana nieruchomość rolna. W tym stanie rzeczy, uchwalenie w roku 2006 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Mogilany spowodowało wzrost wartości przedmiotowej nieruchomości, która została szczegółowo wyliczona w operacie szacunkowym biegłego rzeczoznawcy majątkowego. Skargę na powyższą decyzję wnieśli I.L. i Z.L. , zarzucając jej naruszenie: - art. 36 ust. 4 i 37 ust. l ustawy z dnia 27.03.2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w zw. z art. 32 ust. 2 w zw. z art. 64 ust. 2 i art. 168 Konstytucji RP; - art. 7 k.p.a.; art. 77 k.p.a. w zw. z art. 154 w zw. z art. 149 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami w zw. z § 50 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21.09.2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego; Przy takich zarzutach skarżący wnieśli o uchylenie decyzji organu II instancji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji, wstrzymanie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu przedstawili okoliczności faktyczne niniejszej sprawy, akcentując w szczególności, że przedmiotowa nieruchomość przez cały czas znajdowała się na terenach przeznaczonych pod zabudowę jednorodzinną, a zatem uchwalenie planu zagospodarowania przestrzennego, które miało związek z utratą mocy planu poprzedniego - zgodnie, z którym ich nieruchomość znajdowała się na terenach przeznaczonych na cele zabudowy mieszkaniowej -nie miało żadnego wpływu na wzrost wartości przedmiotowej nieruchomości. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło ojej oddalenie. W uzasadnieniu przedstawiono okoliczności faktyczne niniejszej sprawy oraz przytoczono argumenty przemawiające za oddaleniem skargi, zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Ponadto wskazano, że rolą organów nie jest stanowienie przepisów _powszechnie obowiązującego prawa, lecz_ ich stosowanie. Ponieważ przed uchwaleniem planu miejscowego nieruchomość skarżących nie była objęta miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, a przed wejściem w życie planu przedmiotowa nieruchomość była wykorzystywana jako niezabudowana nieruchomość rolna, uchwalenie planu miejscowego pozostaje w związku ze wzrostem jej wartości rynkowej. W tym stanie rzeczy skarga zasługuje na oddalenie. Postanowieniem z dnia 16 grudnia 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zawiesił niniejsze postępowanie sądowe na podstawie art. 125 § l pkt l ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi do czasu rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny kwestii zgodności z Konstytucją przepisów stanowiących podstawę prawną zaskarżonych decyzji. Postanowieniem z dnia 8 marca 2010 roku niniejsze postępowanie sądowe zostało podjęte. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Jak powyżej wskazano, niniejsze postępowanie sądowe było zawieszone na podstawie art. 125 § l pkt l ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, do czasu rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny kwestii zgodności z Konstytucją przepisów stanowiących podstawę prawną zaskarżonych decyzji. Wyrokiem z dnia 9 lutego 2010 r. (P 58/08) Trybunał Konstytucyjny, po rozpoznaniu pytania prawnego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, czy art. 37 ust. l ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, póz. 717, ze zm.) w zakresie, w jakim wzrost wartości nieruchomości odnosi do kryterium faktycznego jej wykorzystywania w sytuacjach, kiedy przeznaczenie nieruchomości było określone w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego uchwalonym przed l stycznia 1995 r., który utracił moc z uwagi na upływ terminu określonego przepisem art. 87 ust. 3 tej ustawy, jest zgodny z art. 2 i art. 32 Konstytucji orzekł, że art. 37 ust. l ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dż. U. Nr 80, póz. 717, z 2004 r. Nr 6, póz. 41 i Nr 141, póz. 1492, z 2005 r. Nr 11-3, póz. 954 i Nr 130, póz. 1087, z 2006 r. Nr 45, póz. 319 i Nr 225, póz. 1635, z 2007 r. Nr 127, póz. 880 oraz z 2008 r. Nr 199, póz. 1227, Nr 201, póz. 1237 i Nr 220, póz. 1413) w zakresie, w jakim wzrost wartości nieruchomości odnosi do kryterium faktycznego jej wykorzystywania w sytuacjach, gdy przeznaczenie nieruchomości zostało określone tak samo jak w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego uchwalonym przed l stycznia 1995 r., który utracił moc z powodu upływu terminu wyznaczonego w art. 87 ust 3 tej ustawy, jest niezgodny z art. 2 i art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, jak również poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, podstawą ustalenia opłaty planistycznej wskazanej w sentencji decyzji Wójta Gminy Mogilany z dnia 17.03.2008 r., było ustalenie, że w przypadku nieruchomości będącej własnością skarżących, która została przez nich sprzedana po wejściu w życie planu miejscowego, nastąpił wzrost jej wartości w związku z uchwałą Rady Gminy Mogilany z dnia 20.02.2006 r. Nr XXX/271/2006 oraz uchwałą z dnia 3.08.2006 r. Nr XXXV/312/2006, w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Mogilany, ponieważ w świetle postanowień w/w miejscowego planu, przedmiotowa działka w 100% znalazła się w terenach zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej - MU 2, a jej dotychczasowe faktyczne wykorzystanie wskazywało na to, że była to nieruchomość rolna. Biorąc zatem pod uwagę okoliczność, że podstawą rozstrzygnięcia wydanych w niniejszej sprawie decyzji, było odniesienie wartości przedmiotowej nieruchomości związane tym, iż wskutek uchwał Rady Gminy Mogilany z dnia 20.02.2006 r. Nr XXX/271/2006 oraz z dnia 3.08.2006 r. Nr XXXV/312/2006, w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Mogilany, znalazła się ona w terenach zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, wyłącznie do wartości wynikającej z faktycznego jej wykorzystywania przed wejściem w życie planu miejscowego, w świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 lutego 2010 r. oraz faktu, iż przedmiotowa nieruchomość, w uprzednio obowiązującym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego Gminy Mogilany, który zgodnie z art. 87 ust. 3 ustawy planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym z dniem 31.12.2003 r. utracił moc, ujęta była w terenach zabudowy jednorodzinnej i zagrodowej z usługami i rzemiosłem, należy wskazać, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji naruszają prawo, w stopniu dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 145 § l pkt l b i art. 135 oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przy czym o kosztach postępowania na podstawie art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło