II SA/Kr 337/10
WyrokWSA w Krakowie2010-04-16
Skład orzekający: Kazimierz Bandarzewski, Wojciech Jakimowicz, Jacek Bursa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wzrost wartości nieruchomości, spowodowany uchwaleniem nowego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, może być podstawą do ustalenia jednorazowej opłaty planistycznej, jeśli nieruchomość była wcześniej objęta planem o podobnym przeznaczeniu, a jej faktyczne wykorzystanie nie uległo zmianie?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że naruszają one prawo. Podstawą rozstrzygnięcia był wyrok Trybunału Konstytucyjnego, który uznał za niezgodny z Konstytucją art. 37 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zakresie, w jakim wzrost wartości nieruchomości odnosi się do kryterium faktycznego jej wykorzystywania, gdy przeznaczenie nieruchomości było już określone w poprzednim planie miejscowym, który utracił moc.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła ustalenia jednorazowej opłaty planistycznej dla skarżących J.K. i K.K. z tytułu wzrostu wartości ich nieruchomości, spowodowanego uchwaleniem nowego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Organ I instancji ustalił opłatę, wskazując na zmianę przeznaczenia działki w nowym planie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, uchylając jedynie termin płatności. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz Konstytucji RP, argumentując, że uchwalenie nowego planu nie wpłynęło na wzrost wartości nieruchomości, gdyż jej przeznaczenie pod zabudowę jednorodzinną było już określone w poprzednim planie.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana, oraz zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Kazimierz Bandarzewski Sędziowie WSA Wojciech Jakimowicz Jacek Bursa /spr. / Protokolant Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi J.K. i K.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 08 grudnia 2008 r. nr [....] w przedmiocie ustalenia jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz skarżących J.K. i K.K. kwotę 331, 25 zł / trzysta trzydzieści jeden złotych dwadzieścia pięć groszy / tytułem zwrotu kosztów postępowania
II S.A./Kr 337/10
Uzasadnienie wyroku z dnia 16 kwietnia 2010 roku.
Decyzją z dnia 17.03.2008 r. Wójt Gminy Mogilany ustalił dla zbywców -prawa własności nieruchomości położonej we-wsi L. , oznaczonej jako działka nr [....] o pow. 0,1100 ha, J.K. i K.K. jednorazową. opłatę w wysokości [....] złotych, z tytułu wzrostu wartości nieruchomości spowodowanej zmianą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
W uzasadnieniu wskazano, że przedmiotowa działka w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego Gminy Mogilany , który zgodnie z art. 87 ust. 3 ustawy planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym z dniem 31.12.2003 r. utracił moc, ujęta była w terenach zabudowy jednorodzinnej i zagrodowej z usługami i rzemiosłem oraz w terenach upraw polowych. W okresie od 1.01.2004 r. do 13.11. 2006 r. gmina nie posiadała planu zagospodarowania przestrzennego, w którym położona była przedmiotowa nieruchomość. Działka ta w okresie od 1.01.2004 r. do 13.11. 2006 r. nie służyła do prowadzenia działalności gospodarczej, ani nie była wyłączona z produkcji rolnej, a zatem była nieruchomością rolną. Zgodnie z uchwałą Rady Gminy Mogilany z dnia 20.02.2006 r. Nr XXX/271/2006 oraz uchwałą z dnia 3.08.2006 r. Nr XXXV/312/2006, przedmiotowa działka w 96% znajduje się w terenach zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej - MN l oraz w 4% w terenach ciągów pieszo -jezdnych - KP6. Z powyższego wynika, że uchwalenie przez Radę Gminy Mogilany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego spowodowało wzrost wartości w/w nieruchomości, co potwierdza opinia rzeczoznawcy majątkowego. W dniu [....] .01.2007 r., a zatem po wejściu w życie miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, została sporządzona umowa sprzedaży przedmiotowej działki. Uwzględniając wzrost wartości działki, którego wielkość wynika z operatu szacunkowego oraz stawkę opłaty planistycznej organ orzekł jak sentencji decyzji.
Decyzją z dnia 8.12.2008 r. (.....) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. uchyliło powyższą decyzję w zakresie, w jakim decyzja określała ustalony w niej termin wpłaty, w pozostałej części utrzymując jaw mocy.
W uzasadnieniu decyzji wskazano, że zgodnie z art. 36 ust. 4 ustawy z dnia 27.03.2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz orzecznictwem WSA, podstawową przesłanką do pobierania opłaty planistycznej jest wzrost wartości nieruchomości, pozostający w związku z uchwaleniem planu miejscowego. Następnie w uzasadnieniu przedstawiono okoliczności co do okresów obowiązywania w Gminie Mogilany miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego oraz och postanowień, w zakresie istotnym dla przedmiotowej- nieruchomości. Wskazano również, że przed uchwaleniem w roku 2006 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, sposób wykorzystania nieruchomości polegał na braku na niej zabudowy, nieruchomość była porośnięta nieuporządkowanymi nasadzeniami, nie była wykorzystywana dla prowadzenia działalności gospodarczej, a zatem nieruchomość kwalifikowała się jako rolna. W konsekwencji przyjęto, że przed wejściem w życie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, faktyczny sposób wykorzystania nieruchomości to niezabudowana nieruchomość rolna ugorowa. W tym stanie rzeczy, uchwalenie w roku 2006 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Mogilany spowodowało wzrost wartości przedmiotowej nieruchomości, która została szczegółowo wyliczona w operacie szacunkowym biegłego rzeczoznawcy majątkowego.
Skargę na powyższą decyzję wnieśli J.K. i K.K. , zarzucając jej naruszenie:
- art. 36 ust. 4 ustawy z dnia 27.03.2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez przyjęcie, iż wzrost wartości przedmiotowej działki nastąpił na skutek uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego;
- art. 2 Konstytucji RP w zw. z § 50 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21.09.2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego;
- art. 8 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez nieuwzględnienie w procesie wykładni zasad wykładni celowościowej.
Przy takich zarzutach skarżący wnieśli o uchylenie decyzji w całości i umorzenie postępowania.
W uzasadnieniu przedstawili okoliczności faktyczne niniejszej sprawy, akcentując w szczególności, że przedmiotowa nieruchomość przez cały czas znajdowała się na terenach przeznaczonych pod zabudowę jednorodzinną, a zatem uchwalenie planu zagospodarowania przestrzennego, które miało związek z utratą mocy planu poprzedniego - zgodnie, z którym ich nieruchomość znajdowała się na terenach przeznaczonych na cele zabudowy mieszkaniowej -nie miało żadnego wpływu na wzrost wartości przedmiotowej nieruchomości.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej oddalenie.
W uzasadnieniu przedstawiono okoliczności faktyczne niniejszej sprawy oraz przytoczono argumenty przemawiające za oddaleniem skargi, zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Ponadto wskazano, że rolą organów nie jest stanowienie przepisów powszechnie obowiązującego prawa, lecz ich stosowanie. Ponieważ przed uchwaleniem planu miejscowego nieruchomość skarżących nie była objęta miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i nie istniała aktualna decyzja o warunkach zabudowy, a przed wejściem w życie planu przedmiotowa nieruchomość była wykorzystywana jako niezabudowana nieruchomość ugorowa, uchwalenie planu miejscowego pozostaje w związku ze wzrostem jej wartości rynkowej. W tym stanie rzeczy skarga zasługuje na oddalenie.
Postanowieniem z dnia 29 kwietnia 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zawiesił niniejsze postępowanie sądowe na podstawie art. 125 § l pkt l ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi do czasu rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny kwestii zgodności z Konstytucją przepisów stanowiących podstawę prawną zaskarżonych decyzji. Postanowieniem z dnia 8 marca 2010 roku niniejsze postępowanie sądowe zostało podjęte.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Jak powyżej wskazano, niniejsze postępowanie sądowe było zawieszone na podstawie art. 125 § l pkt l ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, do czasu rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny kwestii zgodności z Konstytucją przepisów stanowiących podstawę prawną zaskarżonych decyzji.
Wyrokiem z dnia 9 lutego 2010 r. (P 58/08) Trybunał Konstytucyjny, po rozpoznaniu pytania prawnego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, czy art. 37 ust. l ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, póz. 717, ze zm.) w zakresie, w jakim wzrost wartości nieruchomości odnosi do kryterium faktycznego jej wykorzystywania w sytuacjach, kiedy przeznaczenie nieruchomości było określone w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego uchwalonym przed l stycznia 1995 r., który utracił moc z uwagi na upływ terminu określonego przepisem art. 87 ust. 3 tej ustawy, jest zgodny z art. 2 i art. 32 Konstytucji orzekł, że art. 37 ust. l ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, póz. 717, z 2004 r. Nr 6, póz. 41 i Nr 141, póz. 1492, z 2005 r. Nr 113, póz. 954 i Nr 130, póz. 1087, z 2006 r. Nr 45, póz. 319 i Nr 225, póz. 1635, z 2007 r. Nr 127, póz. 880 oraz z 2008 r. Nr 199, póz. 1227, Nr 201, póz. 1237 i Nr 220, póz. 1413) w zakresie, w jakim wzrost wartości nieruchomości odnosi do kryterium faktycznego jej wykorzystywania w sytuacjach, gdy przeznaczenie nieruchomości zostało określone tak samo jak w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego uchwalonym przed l stycznia 1995 r., który utracił moc z powodu upływu terminu wyznaczonego w art. 87 ust 3 tej ustawy, jest niezgodny z art. 2 i art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, jak również poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, podstawą ustalenia opłaty planistycznej wskazanej w sentencji decyzji Wójta Gminy M. z dnia 17.03.2008 r., było ustalenie, że w przypadku nieruchomości będącej własnością skarżących, która została przez nich sprzedana po wejściu w życie planu miejscowego, nastąpił wzrost jej wartości w związku z uchwałą Rady Gminy Mogilany z dnia 20.02.2006 r. Nr XXX/271/2006 oraz uchwałą z dnia 3.08.2006 r. Nr XXXV/312/2006, w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Mogilany, ponieważ w świetle postanowień w/w miejscowego planu, przedmiotowa działka w 96% znalazła się w terenach zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej - MN l oraz w 4% w terenach ciągów pieszo -jezdnych - KP6, a jej dotychczasowe faktyczne wykorzystanie wskazywało na to, że była to nieruchomość rolna. Biorąc zatem pod uwagę okoliczność, że podstawą rozstrzygnięcia wydanych w niniejszej sprawie decyzji, było odniesienie wartości przedmiotowej nieruchomości związane tym, iż wskutek uchwał Rady Gminy Mogilany z dnia 20.02.2006 r. Nr XXX/271/2006 oraz z dnia 3.08.2006 r. Nr XXXV/312/2006, w przedmiocie
uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Mogilany, znalazła się ona w terenach zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, wyłącznie do wartości wynikającej z faktycznego jej wykorzystywania przed wejściem w życie planu miejscowego, w świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 lutego 2010 r. oraz faktu, iż przedmiotowa nieruchomość, w uprzednio obowiązującym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego Gminy Mogilany, który zgodnie z art. 87 ust. 3 ustawy planowaniu-i zagospodarowaniu przestrzennym z dniem 3 L 12.2003 r. utracił moc, ujęta była w terenach zabudowy jednorodzinnej i zagrodowej z usługami i rzemiosłem oraz w terenach upraw polowych, należy wskazać, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji naruszają prawo, w stopniu dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 145 § l pkt l b i art. 135 oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przy czym o kosztach postępowania na podstawie art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło