II SA/Kr 341/23
WyrokWSA w Krakowie2023-05-24
Skład orzekający: Paweł Darmoń, Magda Froncisz, Monika Niedźwiedź
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy instalacja urządzenia reklamowego podświetlanego od wewnątrz, z wykorzystaniem eliptycznej powierzchni ekspozycji, stanowi projekcję świetlną zabronioną przez uchwałę krajobrazową?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaproponowany przez inwestora sposób oświetlenia urządzenia reklamowego, polegający na podświetleniu od wewnątrz eliptycznej powierzchni ekspozycji, skutkuje emisją obrazu na zewnątrz, co stanowi projekcję świetlną. Taka projekcja jest zabroniona przez uchwałę krajobrazową, nawet jeśli nie jest realizowana za pomocą telebimu czy ekranu LED/LCD. W związku z tym, sprzeciw organu pierwszej instancji, utrzymany w mocy przez organ odwoławczy, był uzasadniony na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła sprzeciwu Prezydenta Miasta Krakowa wobec zgłoszenia przez K. Sp. z o.o. zamiaru instalacji urządzenia reklamowego (kasetonu ściennego) podświetlanego od wewnątrz. Organy administracji uznały, że takie podświetlenie stanowi projekcję świetlną, zabronioną przez uchwałę krajobrazową. Inwestor odwołał się od decyzji, a następnie złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zarzucając naruszenie przepisów prawa budowlanego i postępowania administracyjnego oraz błędną wykładnię uchwały krajobrazowej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Darmoń Sędziowie : WSA Magda Froncisz (spr.) WSA Monika Niedźwiedź Protokolant : starszy referent sądowy Kamila Maśloch po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 maja 2023 r. sprawy ze skargi K. Sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 5 stycznia 2023 roku, znak: WI-I.7840.2.99.2022.LS w przedmiocie sprzeciwu wobec zamiaru wykonania robót budowlanych. skargę oddala
Prezydent Miasta Krakowa decyzją z dnia 8 listopada 2022 r. nr AU-1075/6743/2022, znak: AU-01-7.6743.2368.2022.ANO, wniósł sprzeciw wobec zgłoszenia zamiaru wykonania przez K. Sp. z o.o. z siedzibą w K. robót budowlanych polegających na instalowaniu innego urządzenia reklamowego usytuowanego na ścianie ślepej budynku, na działce nr [...] obr. 2 Krowodrza, przy ul. [...] w Krakowie.
Organ ustalił, że zgłoszenie obejmuje zainstalowanie urządzenia przestrzennego w postaci kasetonu ściennego o wymiarach zewnętrznych 3 m x 4 m będzie miało powierzchnię ekspozycji o zakrzywionym kształcie (zakrzywienie eliptyczne) wykonaną z twardego wygiętego poliwęglanu (tworzywa sztucznego) nie zawierającego żadnych elementów elektronicznych. Zgodnie z informacją inwestora oraz załączonym rysunkiem nr 1 - schemat ideowy instalacji elektrycznej zasilania diod led, planowane do instalacji inne urządzenie reklamowe oświetlone będzie od tyłu za pomocą instalacji emitującej światło barwy białej, umieszczonej od spodu powierzchni ekspozycji przedmiotowego nośnika reklamowego.
Na terenie inwestycji obowiązują ustalenia uchwały nr XXXVI/908/20 Rady Miasta Krakowa z dnia 26 lutego 2020r. w sprawie ustalenia "Zasad i warunków sytuowania obiektów małej architektury, tablic reklamowych i urządzeń reklamowych oraz ogrodzeń" (tzw. uchwały krajobrazowej). Projektowane inne urządzenie reklamowe ma zostać zlokalizowane w I Strefie, określonej w przywołanej wyżej uchwale. W § 9 ust. 1 ww. uchwały ustala się gabaryty, standardy jakościowe oraz rodzaje materiałów budowlanych, z jakich mogą być wykonane tablice reklamowe i urządzenia reklamowe sytuowane w obszarze Miasta, w formie: (...) 7) innej tablicy reklamowej lub innego urządzenia reklamowego umieszczanych na obiektach budowlanych zgodnie z ustaleniami dla poszczególnych Stref, wykonanych z drewna, szkła, metali (w tym stali, stali ocynkowanej, stopów metali kolorowych), lub z dibondu, pleksi i innych tworzyw sztucznych. Natomiast zgodnie z § 9 ust. 2 ww. uchwały dopuszcza się podświetlenie tablic reklamowych i urządzeń reklamowych, o których mowa w ust. 1 przy zastosowaniu światła barwy białej.
Organ stwierdził, że tablice i urządzenia reklamowe (w tym inne urządzenia reklamowe, o których mowa w § 9 ust. 1 pkt 7 tzw. uchwały krajobrazowej) mogą być podświetlone przy zastosowaniu światła barwy białej. Niemniej jednak winno to być oświetlenie za pomocą zewnętrznego źródła światła, skierowanego (emitowanego) na powierzchnię ekspozycji nośnika reklamowego od zewnątrz (od przodu) urządzenia. W związku z powyższym, zgłaszane inne urządzenie reklamowe, podświetlone od tyłu za pomocą instalacji elektrycznej led umieszczonej od spodu powierzchni ekspozycji, stoi w sprzeczności z ustaleniami ww. uchwały.
Od ww. decyzji Prezydenta odwołanie wniósł inwestor, zarzucając naruszenie:
1. art. 30 ust. 6 pkt 2 P.b.;
2. § 9 ust. 1 pkt 7 oraz § 9 ust. 2 uchwały Rady Miasta Krakowa nr XXXVI/908/20 z dnia 26 lutego 2020 r.;
3. art. 6, 7, 10, 77 § 1, 80 oraz 107 § 3 k.p.a.;
4. oraz art. 8 i 11 k.p.a.
Wojewoda Małopolski zaskarżoną decyzją z dnia 5 stycznia 2023 r. znak WI-I.7840.2.99.2022.LS, po rozparzeniu odwołania K. Sp. z o.o. z siedzibą w K., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 104 § 1 k.p.a. oraz art. 81 ust. 1 i art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Organ wskazał, że przedmiotem zgłoszenia było urządzenie reklamowe w postaci kasetonu ściennego o powierzchni nie przekraczającej 12 m2, oświetlonego od wewnątrz.
Następnie powołano treść 9 ust. 2 uchwały krajobrazowej, zgodnie z którym urządzenia reklamowe mogą być podświetlone przy zastosowaniu światła barwy białej. Organ odwoławczy nie podzielił stanowiska Prezydenta, że podświetlenie może być zgodnie z uchwałą krajobrazową umieszczone wyłącznie od zewnątrz. Wyjaśnił, że termin podświetlenie ma szersze znaczenie i oznacza, że może być ono umieszczone z dowolnej strony. Jednakże zaproponowane przez inwestora rozwiązanie powoduje w rzeczywistości emisję wielobarwnych treści reklamowych, a to jest sprzeczne z § 9 ust. 2 cyt. uchwały.
Organ wskazał też, że przepisy uchwały krajobrazowej należy stosować ściśle zgodnie z celem uchwały, a kwestie tablic lub urządzeń reklamowych w formie wyświetlaczy w sposób szczególnie dotkliwy ingerują w krajobraz oraz komfort mieszkańców, a także w bezpieczeństwo w ruchu drogowym. Brak wskazania w uchwale co należy rozumieć pod pojęciem "podświetlenie" nie pozwala na dowolną interpretację § 9 ust. 2 cyt. uchwały.
Zdaniem organu należy uwzględnić również zakaz lokalizowania urządzeń reklamowych z wykorzystaniem projekcji świetlnych, określony w § 9 ust. 8 uchwały krajobrazowej. Projekcja świetlna to nic innego jak wyświetlanie obrazów i treści reklamowych, która w tym przypadku odbywa się na powierzchni ekspozycji urządzenia reklamowego - wypukłego poliwęglanu. Nośnik ten stanowi ekran projekcyjny, z którego wyświetlane treści oddziałują w przestrzeń publiczną Miasta Krakowa.
Reasumując stwierdzono, że zgłaszane inne urządzenie reklamowe zintegrowane z wewnętrzną instalacją oświetleniową powoduje wyświetlanie obrazu, w postaci projekcji świetlnej zamieszczonego na tym urządzeniu plakatu. Ustalone w uchwale krajobrazowej standardy decydują o harmonii i porządku przestrzennym Miasta Krakowa, mają na celu ochronę istniejącej struktury przestrzennej, tradycji miejsca, istniejących wartościowych lub zabytkowych obiektów i układów urbanistycznych. Przepisy uchwały mają stanowić środek prewencyjny ograniczający sytuowanie tablic reklamowych i urządzeń reklamowych w przestrzeni publicznej, za pomocą którego będzie możliwe przeciwdziałanie zawłaszczeniu przestrzeni publicznej. W ocenie organu II instancji obowiązujące przepisy uchwały krajobrazowej należy w takim przypadku stosować ściśle z celem uchwały, aby funkcjonowanie tego prawa na terenie Krakowa było skuteczne. Przedmiotowe urządzenie reklamowe stanowi znaczącą ingerencję w przestrzeń publiczną Krakowa, gdyż wykorzystuje ekspozycję plakatu w postaci projekcji świetlnej, która nie podlega ochronie. W tym zakresie wprowadzono w uchwale krajobrazowej zakaz lokalizowania takich urządzeń reklamowych (§ 9 ust. 8 uchwały krajobrazowej).
Od powyższej decyzji Wojewody Małopolskiego z dnia 5 stycznia 2023 r. znak WI-I.7840.2.99.2022.LS, inwestor K. Sp. z o.o. w K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, w której zarzucił naruszenie:
1. art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, mimo braku ku temu podstaw prawnych i faktycznych,
2. art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego poprzez jego błędne zastosowanie i utrzymanie w mocy sprzeciwu do zgłoszonych robót budowlanych w sytuacji, w której nie mamy w przedmiotowej sprawie do czynienia z niezgodnością z przepisami uchwały Rady Miasta Krakowa nr XXXVI/908/20 z dnia 26 lutego 2020 roku w sprawie ustalenia "Zasad i warunków sytuowania obiektów małej architektury, tablic reklamowych i urządzeń reklamowych oraz ogrodzeń";
3. postanowień § 9 ust. 1 pkt 7 oraz § 9 ust. 2 uchwały Rady Miasta Krakowa Nr XXXVI/908/20 z dnia 26 lutego 2020 roku w sprawie ustalenia "Zasad i warunków sytuowania obiektów małej architektury, tablic reklamowych i urządzeń reklamowych oraz ogrodzeń" poprzez błędną wykładnie i niezasadne przyjęcie, że inne urządzenie reklamowe i inna tablica reklamowa może być podświetlona tylko od zewnątrz, a wewnętrzne oświetlenie zastosowane w urządzeniu oznacza, że jest to już projekcja świetlna,
4. art. 6, 7, 8, 11, 77 oraz 107 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez dokonanie błędnych ustaleń stanu faktycznego, nie przeprowadzenie postępowania dowodowego i w konsekwencji przy braku ku temu zarówno podstawy faktycznej jak i prawnej wydanie decyzji utrzymujące w mocy sprzeciw do zgłoszonych robót budowlanych.
W świetle powyższego wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Wojewody Małopolskiego wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Organ odwoławczy wniósł w odpowiedzi o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2023r. poz. 259, dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu, stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. Z istoty kontroli wynika również, że zgodność z prawem zaskarżonej decyzji lub postanowienia podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego aktu. Należy również wskazać, że na mocy art. 145 § 1 p.p.s.a. uwzględnienie skargi na decyzję lub postanowienie następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (pkt 1 lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. c); a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność aktu lub wydanie go z naruszeniem prawa (pkt 2 i pkt 3). W razie nieuwzględnienia skargi podlega ona oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Dokonawszy kontroli legalności zaskarżonej decyzji Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowią w pierwszej kolejności przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. 2021 r. poz. 2351 ze zm., dalej: P.b.) regulujące instytucję zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych w art. 29-30. Instytucja ta zastępuje pozwolenie na budowę, o którym stanowi art. 28 ust. 1 P.b., w odniesieniu do robót wskazanych w art. 29 ust. 1 P.b. Zgodnie z art. 30 ust. 5 P.b. zgłoszenia należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych. Organ administracji architektoniczno-budowlanej, w terminie 21 dni od dnia doręczenia zgłoszenia, może, w drodze decyzji, wnieść sprzeciw. Do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli organ administracji architektoniczno-budowlanej nie wniósł sprzeciwu w tym terminie. Stosownie do art. 30 ust. 6 P.b. organ administracji architektoniczno-budowlanej wnosi sprzeciw, jeżeli: 1) zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę; 2) budowa lub wykonywanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, decyzji o warunkach zabudowy, inne akty prawa miejscowego lub inne przepisy; 3) zgłoszenie dotyczy budowy tymczasowego obiektu budowlanego, o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 7, w miejscu, w którym taki obiekt istnieje; 4) roboty budowlane zostały rozpoczęte z naruszeniem ust. 5.
W przedmiotowej sprawie Prezydent Miasta Krakowa wniósł skutecznie sprzeciw, w drodze decyzji, na podstawie przesłanki określonej w art. 30 ust. 6 pkt 2 P.b., uzasadniając to naruszeniem przez planowane roboty ustaleń aktu prawa miejscowego. Stanowisko to zaaprobował organ odwoławczy. W ocenie organów obu instancji planowane roboty budowlane polegające na instalowaniu innego urządzenia reklamowego na ścianie ślepej budynku znajdującego się na działce nr [...] obr. 2 Krowodrza, przy ul. [...] w Krakowie, są niezgodne z § 9 ust. 2 uchwały Rady Miasta Krakowa nr XXXVI/908/20 z dnia 26 lutego 2020 r. w sprawie ustalenia "Zasad i warunków sytuowania obiektów małej architektury, tablic reklamowych i urządzeń reklamowych oraz ogrodzeń" (Dz. Urz. Woj. Małopolskiego 2020 r. poz. 1984), zwanej uchwałą krajobrazową lub reklamową.
Zgodnie z przywołanym przepisem § 9 ust. 2 uchwały krajobrazowej: "Dopuszcza się podświetlenie tablic reklamowych i urządzeń reklamowych, o których mowa w ust. 1 przy zastosowaniu światła barwy białej." Urządzenia, o których stanowi § 9 ust. 1 uchwały, obejmują: tablicę reklamową stanowiącą baner, billboardu, panelu reklamowego, pylonu, słupa plakatowo-reklamowego ("okrąglaka"), innej wolnostojącej tablicy reklamowej lub innego wolnostojącego urządzenia reklamowego, a także innej tablicy reklamowej lub innego urządzenia reklamowego umieszczanych na obiektach budowlanych.
W przedmiotowej sprawie spór zasadniczo dotyczył tego, czy zaproponowany przez inwestora sposób oświetlenia planowanej ekspozycji reklamowej umieszczonej na eliptycznej powierzchni w ten sposób, że światło przenika od wewnątrz reklamy i stamtąd jest emitowane na zewnątrz – jest sprzeczny z zapisami cytowanej uchwały.
W przywołanym wyżej § 9 ust. 2 uchwały posłużono się pojęciem "podświetlenie", którego uchwała nie definiuje. Oznacza to, że interpretacja tego pojęcia powinna uwzględniać potoczne rozumienie tego pojęcia oraz cele uchwały reklamowe.
Zdaniem Sądu, w takim rozumieniu przez podświetlenie należy rozumieć skierowanie padającego światła na dany przedmiot w celu jego wyeksponowania, przy czym światło może być skierowane z różnych stron.
Cele uchwały reklamowej określono w § 3 uchwały następująco: 1) ustalenie zasad i warunków sytuowania na terenie Miasta Krakowa obiektów małej architektury, tablic reklamowych i urządzeń reklamowych oraz ogrodzeń, ich gabarytów, standardów jakościowych oraz rodzajów materiałów budowlanych, z jakich mogą być wykonane; 2) ochrona istniejącej struktury przestrzennej, tradycji miejsca, istniejących wartościowych lub zabytkowych obiektów i układów urbanistycznych poprzez ustalenie zasad i standardów decydujących o harmonii i porządku przestrzennym; 3) ochrona cennych historycznie i kulturowo walorów widokowych Miasta; 4) poszanowanie dobrego sąsiedztwa rozumianego jako przeciwdziałanie degradacji przestrzeni publicznej i terenów otwartych przez obiekty małej architektury, tablice reklamowe i urządzenia reklamowe oraz ogrodzenia; 5) przeciwdziałanie zawłaszczaniu przestrzeni publicznej poprzez ograniczenie sytuowania tablic reklamowych i urządzeń reklamowych w przestrzeniach publicznych.
Tak określone cele uchwały wskazują na dążenie prawodawcy lokalnego do ograniczenia możliwości sytuowania tablic i urządzeń reklamowych w sposób dominujący przestrzeń publiczną, a także taki, który byłby nadmiernie uciążliwy dla mieszkańców oraz zmniejszałby bezpieczeństwo uczestników ruchu drogowego, nadmiernie przyciągając uwagę przechodniów i kierowców. W takim też kontekście należy odczytywać normę wyrażoną § 9 ust. 8 uchwały, w którym wprowadzono "zakaz lokalizowania tablic reklamowych lub urządzeń reklamowych z wykorzystaniem projekcji świetlnych i elementów ruchomych lub emitujących światło o zmieniającym się natężeniu (błyskowe lub pulsujące), takich jak: telebimy, ekrany LED, LCD".
Zdaniem Sądu należy podzielić stanowisko organów, że zaproponowany przez inwestora sposób umieszczania oświetlenia, który w związku z eliptycznym kształtem powierzchni reklamowej powoduje, że światło nie jest rzucane na tą reklamę, lecz przenika powierzchnię reklamową od środka (od tyłu), powodując emisję obrazu na zewnątrz, stanowi w istocie zabronioną w uchwale projekcję świetlną i nie spełnia wymogów podświetlenia reklamy światłem barwy białej.
W efekcie tego podświetlenia, obraz staje się zbyt intensywny i powoduje nadmierne zawłaszczenie przestrzeni publicznej, czemu jak wskazano powyżej, uchwała ma zapobiegać. Wyrażenie zgody na taką reklamę, która choć nie jest formą telebimu, lecz wywołuje zbliżony efekt poprzez de facto wyświetlenie obrazu, podnosząc w ten sposób jej widoczność, naruszałoby harmonię i porządek przestrzenny miasta. Wskutek takiego sposobu rzucania światła, urządzenie reklamowe, choć nie jest telebimem, wywołuje efekt tożsamy z telebimem, którego umieszczanie w tym miejscu nie jest dozwolone.
Nie miał zatem racji autor skargi, który zarzucał organom naruszenie § 9 ust. 1 pkt 7 i ust. 2 uchwały krajobrazowej poprzez błędną wykładnię i niezasadne przyjęcie, że inne urządzenie reklamowe może być podświetlone tylko od zewnątrz. Choć w uchwale nie sprecyzowano tego, gdzie może być umieszczone podświetlenie, zakazana jest jednak projekcja obrazu, a taki efekt uzyskuje inwestor pomimo tego, że nie stosuje wykluczonych wprost telebimów, czy ekranów LED i LCD.
W konsekwencji Sąd nie podzielił zarzutów skargi, uznając, że organy wykazały podstawy do zastosowania art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego w związku z § 9 ust. 2 w zw. z § 9 ust. 8 uchwały reklamowej. Choć w uchwale nie sprecyzowano tego, gdzie może być umieszczone podświetlenie, niewątpliwie należało przyjąć, że zakazana jest projekcja obrazu, a taki efekt uzyskuje inwestor pomimo tego, że nie stosuje wykluczonych wprost telebimów, czy ekranów LED i LCD.
Sąd nie podzielił również zarzutów naruszenia przepisów postępowania, a to art. 6, 7, 11, 11 oraz 107 Kodeksu postępowania administracyjnego.
W ocenie Sądu organy wyjaśniły stan faktyczny i prawny sprawy w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia sprawy, co wykazano w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
W niniejszej sprawie Sąd podzielił rozstrzygnięcie i rozważania tut. Sądu w podobnych sprawach o sygn. II SA/Kr 338/23, II SA/Kr 340/23.
Z tych przyczyn Sąd stwierdził, że sprzeciw był uzasadniony, a w konsekwencji skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło