II SA/Kr 342/09
PostanowienieWSA w Krakowie2009-04-23
Skład orzekający: Monika Rudzka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sytuacja materialna i zdrowotna skarżącego uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu?Ratio decidendi
Skarżący wykazał, że jego trudna sytuacja materialna i zdrowotna, w tym niskie dochody z gospodarstwa rolnego, brak oszczędności, wysokie wydatki na leczenie oraz zadłużenie żony, uniemożliwiają mu poniesienie kosztów postępowania sądowego i wynagrodzenia pełnomocnika bez znacznego uszczerbku dla utrzymania rodziny. W związku z tym, na podstawie art. 246 § 1 PPSA, przyznano mu prawo pomocy w zakresie całkowitym.Stan faktyczny
Skarżący S.K. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. dotyczącą kary pieniężnej za usunięcie drzewa. Skarżący przedstawił swoją trudną sytuację materialną (dochody z gospodarstwa rolnego, brak oszczędności, pomoc od matki) i zdrowotną (choroby przewlekłe, wydatki na leczenie), a także zadłużenie żony. Organ rozpatrujący wniosek uznał, że sytuacja skarżącego uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.Rozstrzygnięcie
Zwolniono S.K. od kosztów sądowych oraz ustanowiono dla niego adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 23 kwietnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S.K. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 12 grudnia 2008 r. Nr: [....] w przedmiocie kary pieniężnej za usunięcie drzewa bez zewolenia p o s t a n a w i a I) zwolnić S.K. od kosztów sądowych; II) ustanowić dla S.K. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w K.
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek S.K. o zwolnienie od kosztów sadowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 12 grudnia 2008 roku Nr: [....] w przedmiocie kary pieniężnej za usunięcie drzewa bez zezwolenia.
Z danych zawartych w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną L.K. Ich miesięczny dochód z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego wynosi [....] zł. W skład majątku S.K. wchodzi parterowy budynek mieszkalny o powierzchni 56 m², budynek gospodarczy o powierzchni 96 m² oraz nieruchomość rolna wielkości 3,9 ha. Skarżący nie deklaruje posiadania oszczędności, jak również przedmiotów wartościowych.
Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżący podniósł, iż jego sytuacja materialna nie pozwala na poniesienie kosztów sądowych oraz wynagrodzenia kwalifikowanego pełnomocnika bez znacznego uszczerbku w budżecie rodzinnym. Wnioskodawca pozostaje w stałym leczeniu kardiologicznym, które łączy się z wydatkami na zakup lekarstw. Ze względu na pogarszający się stan zdrowia skarżący nie pracuje dorywczo. Żona skarżącego nie osiąga żadnych dochodów. Do wniosku skarżący załączył zaświadczenie lekarskie z dnia [....] 2008 roku o stanie swojego zdrowia.
Odnosząc się do wezwania referendarza sądowego do uzupełnienia danych zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący oświadczył, że dochód z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego obliczył na podstawie zaświadczenia z Urzędu Gminy, zgodnie z którym roczna dochodowość gospodarstwa rolnego skarżącego wynosi [....] zł, zatem miesięczny dochód wynosi [....] zł, a nie jak błędnie podał skarżący [....] zł. Żona skarżącego nie jest zarejestrowana w Urzędzie Pracy, ponieważ podlega społecznemu ubezpieczeniu rolników. Jej zadłużenie w KRUS wynosi [....] zł. L.K. nie uzyskuje żadnych zasiłków. Rodzina skarżącego nie korzysta z pomocy społecznej w formie zasiłków pieniężnych, ani rzeczowych. Na lekarstwa skarżący wydaje miesięcznie 50 zł. Za wodę nie płaci, gdyż korzysta z własnej studni. Opłata miesięczna za gaz wynosi 52 zł. Za prąd i telefon skarżący przedłożył rachunki opiewające na kwoty 61,21 zł, 130,11 zł i 130,11 zł (prąd) oraz 119,52 zł i 102,94 zł (telefon). Skarżący otrzymuje od swojej matki po [....] zł miesięcznie na życie.
Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje:
Instytucja przyznania prawa pomocy, zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami) przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym), lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). W niniejszej sprawie skarżący domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu.
Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Użyte w art. 246 ustawy sformułowanie "gdy osoba wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
W ocenie orzekającego skarżący S.K. w wystarczającym stopniu wykazał, iż znajduje się w sytuacji kwalifikującej do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Jego sytuacja materialna i zdrowotna jest bowiem bardzo trudna. Źródłem dochodu skarżącego oraz jego żony jest gospodarstwo rolne wielkości 3,9 ha. W utrzymaniu pomaga skarżącemu jego matka przekazując miesięcznie "na życie" środki pieniężne w wysokości [....] zł. Skarżący jest osobą schorowaną, cierpi na zaburzenia gospodarki lipidowej, wieloletnie nadciśnienie tętnicze oraz chorobę niedokrwienną oraz napadowe migotanie przedsionków. Ze złym stanem zdrowia związane są zwiększone wydatki na konieczne leczenie. Skarżący nie posiada żadnych oszczędności, ani przedmiotów wartościowych, które mogłyby zostać spieniężone. Żona skarżącego posiada zadłużenie z tytułu opłacania składek w KRUS w wysokości [....] zł.
Biorąc powyższe pod uwagę uznano, że w przedmiotowej sprawie zachodzą ustawowe przesłanki do przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie go od kosztów sądowych w całości i ustanowienie kwalifikowanego pełnomocnika z urzędu.
Z tych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło