II SA/Kr 345/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędziowie: Sędzia WSA Monika Niedźwiedź WSA Mirosław Bator (spr.) WSA Jacek Bursa po rozpoznaniu w dniu 21 maja 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi C. Sp. jawna, Z. A., J. A., P. A. na uchwałę Rady Miejskiej w Tarnowie z dnia 24 stycznia 2001 r. nr XXXIII/644/2001 w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego postanawia: 1/ odrzucić skargę; 2/ zwrócić stronie skarżącej kwotę 300 (trzysta) złotych uiszczoną tytułem wpisu od skargi C. Sp. jawna, Z. A., J. A. i P. A. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na uchwałę Rady Miejskiej w Tarnowie z dnia 24 stycznia 2001 r. nr XXXIII/644/2001 w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu położonego w dzielnicy miasta T. – K., w rejonie ulic P. i G.. Zaskarżonej uchwale zarzucili naruszenie: 1/ art. 2 ust. 1 w zw. z art. 9, art. 10 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym w zw. z art. 140 Kodeksu cywilnego w zw. z art. 64 ust. 3 oraz art. 21 ust. 1 Konstytucji RP poprzez ustalenie dla działek skarżącego kierunku rekultywacji w planie miejscowym, co nie stanowi materii planu miejscowego i narusza kompetencje innego organu administracji publicznej, a tym samym nie pozwala ustalić kierunku rekultywacji, który uwzględniałby interes skarżącego i ogranicza jego prawo własności; 2/ art. 13 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych w zw. z art. 7 i art. 28 u.z.p., poprzez nieprawidłowe ogłoszenie w publikatorze uchwały tj. bez prawidłowego załącznika graficznego, a tym samym plan nie został skutecznie promulgowany, co oznacza, że nigdy prawidłowo nie wszedł w życie i nie może być podstawą do określenia rekultywacji dla przedsiębiorcy górniczego; 3/ art. 1 ust. 2 pkt 5, art. 2 ust. 1., art. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym w zw. z art. 140 kodeksu cywilnego oraz art. 31 ust. 3 i art. 64 ust. 3 Konstytucji RP, polegające na przekroczeniu granic przysługującego gminie władztwa planistycznego, które polega na nieuzasadnionym wprowadzeniu rekultywacji w kierunku leśno - parkowym z zachowaniem naturalnych oczek wodnych, co istotnie narusza prawo własności, nie znajduje uzasadnienia w interesie publicznym, pozostaje sprzeczne z zasadą proporcjonalności. W uzasadnieniu rozwinięto powyższe zarzuty. Skarżący wskazali, że plan obejmuje obszar w rejonie ulic P. i G. w T., w którym położone są nieruchomości nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...]. Działki te stanowią ich współwłasność. W konkluzji wniesiono o stwierdzenie nieważności uchwały. W odpowiedzi na skargę Rada Miejska w Tarnowie wniosła o jej odrzucenie. Organ wskazał, że działki nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...],[...], [...], [...], [...] i [...] obręb [...] stanowią własność skarżących osób fizycznych, tj. J. A., P. A. i Z. A.. Działka nr [...] obręb [...] stanowi własność innej osoby fizycznej, a działki nr [...], [...] i [...] stanowią własność Gminy Miasta Tamowa. Organ podał również, że skarżący J. A., P. A. i Z. A. skierowali do organu wezwanie do usunięcia naruszenia prawa w dniu 16 lipca 2025 r. (pismo datowane na dzień 14 lipca 2025 r.). Mając na uwadze powyższe, termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego upłynął w dniu 15 września 2025 r. (60 dni upływa w dniu 14 września 2025 r., czyli w niedzielę, dlatego termin do wniesieni skargi przesuwa się na pierwszy po tym dniu dzień roboczy). W sytuacji, gdy skarga wniesiona została w dniu 4 lutego 2026 r., należy stwierdzić, że nastąpiło to po terminie. Faktem jest, że skarżące osoby fizyczne wniosły wezwanie do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia, określone w art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym dwukrotnie. Ale to drugie wezwanie do usunięcia naruszenia prawa jest w sprawie bezskuteczne, czyli nie wywołuje zamierzonego skutku przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skarga wniesiona w niniejszej sprawie podlega odrzuceniu. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne został określony w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143, ze zm.); dalej: "P.p.s.a.", zgodnie z którą sądy administracyjne w zakresie swojej właściwości sprawują kontrolę pod względem legalności, to jest zgodności z prawem działań lub zaniechań administracji publicznej. Przed przystąpieniem do merytorycznej oceny zasadności skargi Sąd zobowiązany jest do ustalenia, czy odpowiada ona warunkom formalnym, czy wniesiona została w terminie, a także czy jest dopuszczalna. W myśl art. 58 § 1 pkt P.p.s.a., sąd odrzuca skargę niedopuszczalną z innych niż wymienione w punktach 1-5 tego przepisu. Skarga wniesiona w niniejszej sprawie przez osoby fizyczne tj. J. A., P. A. i Z. A. oparta została na art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 1153 ze zm.), zwanej dalej u.s.g. Zgodnie z tym przepisem, w brzmieniu obowiązującym przed 1 czerwca 2017 r., każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa - zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. W niniejszej sprawie znajduje zastosowanie powyższy przepis w tak przytoczonym brzmieniu, co wynika z art. 17 ust. 2 w zw. z art. 18 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2017 r., poz. 935). Stosownie do tych przepisów, art. 52 i art. 53 P.p.s.a. oraz przepisy u.s.g., w ich brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą, stosuje się do aktów i czynności organów administracji publicznej dokonanych po dniu wejścia w życie niniejszej ustawy, tj. po 1 czerwca 2017 r. Ponieważ zaskarżona uchwała Rady Miejskiej w Tarnowie została podjęta w dniu 24 stycznia 2001 r., a więc przed zmianą art. 101 ust. 1 u.s.g. (polegającą na rezygnacji z wymogu wezwania do usunięcia naruszenia prawa przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego na akty podejmowane przez organ gminy) oraz art. 53 P.p.s.a. (zgodnie z którym od dnia 1 czerwca 2017 r. skargę na akty, o jakich mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 P.p.s.a., tj. akty prawa miejscowego oraz inne akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej, można wnieść w każdym czasie), skarżący byli zobowiązani do wezwania Rady Miejskiej w Tarnowie do usunięcia naruszenia prawa i do zachowania terminu do wniesienia skargi przewidzianego w art. 53 § 2 P.p.s.a. - w brzmieniu obowiązującym przed 1 czerwca 2017 r. Wezwanie właściwego organu do usunięcia naruszenia jest obligatoryjnym elementem skuteczności wniesienia skargi na uchwałę organu gminy podjętą przed 1 czerwca 2017 r., w tym na uchwałę w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Z nadesłanych przez organ dokumentów bezsprzecznie wynika, że skarżący wystosowali wezwanie do usunięcia naruszenia prawa pismem z dnia 14 lipca 2025 r. (data wpływu do organu 16 lipca 2025 r.). Stosownie do art. 53 § 2 P.p.s.a. (w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 czerwca 2017 r.), w przypadkach, o których mowa w art. 52 § 3 i 4, skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 2 kwietnia 2007 r., II OPS 2/07 (ONSAiWSA 2007, Nr 3, poz. 60) wyjaśnił, że przepis art. 53 § 2 P.p.s.a. ma zastosowanie do skargi wnoszonej do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. Oznacza to, że skargę na uchwałę rady gminy podjętą przed 1 czerwca 2017 r., w trybie art. 101 u.s.g., należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu odpowiedzi rady gminy na wezwanie do usunięcia naruszenia interesu prawnego, a jeżeli rada nie udzieliła odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania. Odnosząc powyższe uwagi do okoliczności niniejszej sprawy stwierdzić należy, że termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego upłynął w dniu 15 września 2025 r. Natomiast skarga została wniesiona w dniu 4 lutego 2026 r., czyli po terminie dla dokonania tej czynności procesowej. Odnosząc się do zalegającego w aktach sądowych pisma z dnia 9 grudnia 2025 r. zatytułowanego jako wezwanie do usunięcia naruszenia prawa wyjaśnić należy, że Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu wydanym w składzie siedmiu sędziów NSA z dnia 24 czerwca 2002 r., sygn. akt OSA 2/02 (ONSA 2003, nr 1, poz. 2), wyraził pogląd, że wezwanie do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia, określone w art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym jest czynnością prawną, która przysługuje danemu podmiotowi w stosunku do określonej uchwały jednokrotnie, a następne pisma w tej samej sprawie, pochodzące od tego samego podmiotu, nie są wezwaniami w rozumieniu tego przepisu. W powołanym postanowieniu Naczelny Sąd Administracyjny podkreślał przy tym, że nie można instytucji wezwania, o której mowa w art. 101 ust. 1 u.g.s. traktować jak czynności nie wywołującej żadnych skutków prawnych, mogącej być powtarzaną wielokrotnie bez ograniczeń. Przyjęcie takiego poglądu pozbawiałoby to działanie znaczenia prawnego, byłoby zaprzeczeniem jego istoty i powodowałoby destabilizację obrotu prawnego, zamiast poprawić bezpieczeństwo tego obrotu. Takie rozumienie wezwania stawiałoby wnoszących skargi do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. w pozycji bardziej uprzywilejowanej, niż inne podmioty wnoszące skargi na podstawie innych przepisów. Stanowisko to, utrwalone w orzecznictwie sądów administracyjnych, podziela w pełni skład orzekający w niniejszej sprawie (zob. postanowienia NSA: z dnia 23 września 2016 r., sygn. akt II OZ 913/16; z dnia 16 grudnia 2008 r., sygn. akt II OSK 552/08; z dnia 24 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 2/12, z dnia 24 marca 2015 r., sygn. akt II OSK 545/15, z dnia 9 maja 2023 r., sygn. akt II OZ 220/23). Na marginesie odnieść się wypada jeszcze do wskazania w treści skargi, że wnosi ją również spółka C. Sp. jawna. Otóż z treści księgi wieczystej [...] bezpiecznie wynika, że współwłaścicielami działek których dotyczy rozpatrywana skarga są osoby fizyczne tj. J. A., Z. A. i P. A.. Tym samym spółka nie ma interesu prawnego w przedmiotowej sprawie. Wobec powyższego, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. Sąd orzekł jak w punkcie I sentencji postanowienia. Wpis sądowy od skargi zwrócono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a. (pkt II sentencji postanowienia).