II SA/Kr 350/08

WyrokWSA w Krakowie2008-09-03

Skład orzekający: Aldona Gąsecka-Duda, Krystyna Daniel, Ewa Rynczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej powinien umorzyć postępowanie, gdy strona domaga się ponownego rozpoznania sprawy, która została już rozstrzygnięta decyzją ostateczną, a wniosek można zakwalifikować jako próbę wzruszenia tej decyzji w trybie art. 154 k.p.a.?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., gdy strona domagała się ponownego rozpoznania sprawy zakończonej decyzją ostateczną, a jej wniosek został zakwalifikowany jako próba uchylenia decyzji w trybie art. 154 k.p.a. Ponowne rozpatrzenie sprawy w takiej sytuacji prowadziłoby do naruszenia art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. poprzez ponowne rozstrzygnięcie sprawy już rozstrzygniętej decyzją ostateczną.
Stan faktyczny
Skarżący J.K. domagał się przyznania uprawnień kombatanckich, jednak jego wniosek został odrzucony decyzjami administracyjnymi. Po stwierdzeniu przez WSA nieważności poprzednich decyzji z powodu ponownego rozstrzygnięcia sprawy, organ pierwszej instancji wezwał skarżącego do wskazania trybu postępowania, na podstawie którego chce wzruszyć ostateczną decyzję. Skarżący nie wskazał trybu, w związku z czym organ umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe. Organ odwoławczy utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący wniósł skargę do WSA, która została oddalona.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Aldona Gąsecka-Duda Sędziowie WSA Krystyna Daniel (spr.) WSA Ewa Rynczak Protokolant: Anna Fugiel po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 września 2008 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania skargę oddala Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzja [...] znak: [...] wydaną na podstawie art. 105 § 1 kpa umorzył postępowanie administracyjne zakończone decyzją Kierownika Urzędu z [...] Nr [...]. Organ l instancji w uzasadnieniu decyzji podał, że decyzją z [...]. utrzymaną w mocy decyzją z [...]. Kierownik Urzędu odmówił J.K. przyznania uprawnień kombatanckich z tytułu przebywania w obozie NKWD w okresie od września 1939 r. do [...] 1940 r. Decyzją z [...] Nr [...] organ orzekający odmówił uchylenia w/w decyzji na podstawie art. 154 kpa. Organ l instancji wskazał, że [...] maja 2006 r. do Urzędu wpłynęło pismo J.K. , z którego treści wynikało, że był to wniosek o uchylenie decyzji w trybie art. 154 kpa. W myśl art. 154 § 1 kpa decyzja ostateczna, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa, może być w każdym czasie uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Decyzją z [...] utrzymaną w mocy decyzją z [...] Kierownik Urzędu ponownie odmówił uchylenia decyzji o odmowie przyznania uprawnień kombatanckich. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z 5 lipca 2007 r. sygn. akt II SA/Kr 1286/06 stwierdził nieważność decyzji z [...] utrzymanej w mocy decyzją z dnia [...]., ponieważ zaskarżona decyzja zawierała istotną wadę określoną w art. 156 § 1 pkt 3 polegającą na ponownym rozstrzygnięciu sprawy już poprzednio rozstrzygniętej decyzją ostateczną. W tym stanie rzeczy zdaniem sądu organ administracji - w przypadku zakwalifikowania wniosku strony jako kolejnego podania o podjęcie decyzji w trybie art. 154 § 1 kpa - powinien podjąć rozstrzygnięcie polegające na umorzeniu postępowania w sprawie zakończonej zaskarżoną decyzją. Pismem z [...] października 2007 r. organ I instancji zwrócił się do strony o wskazanie trybu postępowania administracyjnego, na podstawie którego żądał wzruszenia decyzji ostatecznej. Wprawdzie strona udzieliła odpowiedzi na w/w zapytanie pismem z [...] października 2007 r., jednakże nie wskazała żadnego z art. wymienionych w piśmie Urzędu. Z uwagi na powyższe stosownie do art. 235 kpa podanie strony z [...] kwietnia 2006 r. zostało zakwalifikowane jako wniosek o uchylenie decyzji w trybie art. 154 kpa. Dlatego też mając na uwadze powyższe organ l instancji zgodnie z art. 105 § 1 kpa umorzył postępowanie, gdyż stało się ono bezprzedmiotowe. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożył J.K. , który nie zgodził się z wydaną przez organ l instancji decyzją. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z [...]. znak: [...], wydaną na podstawie art. 127 § 3 i art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy decyzję własną z [...]. Nr [...] o umorzeniu postępowania administracyjnego. Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji podał, że kolejna decyzja podjęta przez Kierownika Urzędu w trybie art. 154 § 1 kpa byłaby obarczona wadą określoną w art. 156 § 1 pkt 3 kpa polegającą na ponownym rozstrzygnięciu sprawy już poprzednio rozstrzygniętej decyzją ostateczną. Tożsamość sprawy administracyjnej istnieje w sytuacji, gdy występują te same podmioty w sprawie, dotyczy ona tego samego przedmiotu i tego samego stanu prawnego w niezmienionym stanie faktycznym tej sprawy. Analiza akt sprawy prowadzi do wniosku, iż organ wydając kolejną decyzję na wniosek strony w trybie art. 154 kpa orzekłby po raz drugi (w tym samym trybie) w tej samej sprawie administracyjnej. Organ II instancji wskazał bowiem, iż organ l instancji rozpatrywał już wniosek strony o rozpoznanie sprawy w trybie art. 154 kpa i decyzją z dnia [...] odmówił uchylenia decyzji ostatecznej o odmowie przyznania uprawnień kombatanckich. W ocenie organu II instancji nie budzi wątpliwości tożsamość sprawy, tak podmiotowa, jak i przedmiotowa. Taki sam jest również stan faktyczny sprawy. Zgodnie z art. 105 § 1 kpa organ administracyjny umarza postępowanie, jeśli stało się ono z jakiejkolwiek przy czyny bezprzedmiotowe. Przesłanką umorzenia postępowania na podstawie art. 105 § 1 kpa jest bezprzedmiotowość postępowania z jakiejkolwiek przyczyny, czyli z każdej przyczyny powodującej brak jednego z elementów materialnego stosunku w odniesieniu do jego strony podmiotowej lub przedmiotowej. Z bezprzedmiotowością postępowania mamy do czynienia wówczas, gdy w sposób oczywisty organ stwierdzi brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy (por. wyrok NSA z dnia 18.04.1995 r. sygn. akt SA/Łd 2424/94). Organ odwoławczy podał, że przedmiotem postępowania przewidzianego w art. 154 kpa jest sprawa uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej, na mocy której strona nie nabyła prawa. Jest to nowa sprawa administracyjna. Nie jest możliwe wydanie ponownie rozstrzygnięcia o odmowie uchylenia decyzji (...) z uzasadnieniem, że sprawa była już przedmiotem rozpoznania. Byłoby to w istocie wydanie drugiej decyzji w sprawie (wyrok WSA w Warszawie z dnia 31.03.2005 r. sygn. akt VII SA/Wa 278/04). W wyroku z 5 lipca 2007 r. sygn. akt II SA/Kr 1286/06, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, iż w przypadku zakwalifikowania wniosku strony jako kolejnego podania o podjęcie decyzji w trybie art. 154 § 1 kpa - organ powinien podjąć rozstrzygnięcie polegające na umorzeniu postępowania w sprawie. Skargę od powyższej decyzji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł J.K. i. Skarżący w obszernej skardze szczegółowo opisał swoje przeżycia z okresu II wojny światowej. Skarżący wskazał, że w okresie komunizmu był szykanowany i z tego powodu domaga się przyznania mu uprawnień kombatanckich. Nadto wskazał na swoje żydowskie pochodzenie i związane z tym prześladowania. Kierownik Urzędu do spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie w całości, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu decyzji z [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do dyspozycji art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozpoznając sprawę nie stwierdził, aby organy administracji wydając zaskarżone decyzje naruszyły przepisy prawa materialnego, czy przepisy postępowania administracyjnego w stopniu przesądzającym o niezgodności z prawem tych decyzji. Jak wynika ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego Kierownik Urzędu do spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. decyzją z [...]. znak: [...] utrzymaną następnie w mocy decyzją z [...] znak: [...] odmówił przyznania uprawnień kombatanckich skarżącemu J. K. Skarżący złożył wniosek o ponowne rozpoznanie jego sprawy. Kierownik Urzędu do spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z [...] znak: [...] utrzymaną następnie w mocy decyzją Kierownika Urzędu do spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z [...] znak: [...] utrzymał wcześniejszą decyzję z [...] o odmowie przyznania skarżącemu uprawnień kombatanckich. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z 5 lipca 2007 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Kr 1286/06 stwierdził nieważności decyzji Kierownika Urzędu do spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z [...] oraz z [...] Sąd stwierdził bowiem, że zaskarżone decyzje są obarczone istotnymi wadami określonymi w art. 156 § 1 pkt 3 kpa, polegającym na ponownym rozpoznaniu sprawy już poprzednio rozstrzygniętej decyzją ostateczną. Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że organ administracji publicznej winien ustalić dokładnie czego w swoich pismach domaga się skarżący. Zakwalifikowanie bowiem jego wniosku jako kolejnego podania o podjęcie decyzji trybie art. 154 § 1 kpa winno skutkować wydaniem rozstrzygnięcia o umorzeniu postępowania w sprawie zakończonej zaskarżoną decyzją. Kierownik Urzędu do spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych zgodnie z zaleceniami zawartymi w uzasadnieniu wyroku WSA w Krakowie z 5 lipca 2007 r. zwrócił się do skarżącego o wskazanie trybu postępowania administracyjnego, na podstawie którego zażądał on wzruszenia decyzji ostatecznej, przy czym organ bardzo szczegółowo przedstawił, wraz z powołaniem odpowiednich przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, tryby wzruszania ostatecznych decyzji administracyjnych. Skarżący w odpowiedzi na zapytanie Kierownika Urzędu wniósł pismo z [...] października 2006 r., w którym jednak nie wskazał na podstawie którego trybu postępowania administracyjnego domaga się wzruszenia decyzji ostatecznej. Organ administracji publicznej zakwalifikował, zatem pismo skarżącego jako wniosek o uchylenie decyzji w trybie art. 154 kpa i wydał zaskarżone decyzje o umorzeniu postępowania administracyjnego, z uwagi na jego bezprzedmiotowość. Należy stwierdzić, że organ administracji publicznej prawidłowo zgodnie z zaleceniami zawartymi w wyroku z 5 lipca 2007 r. ustalił, że skarżący domaga ponownego rozpoznania jego sprawy na podstawie art. 154 kpa. Organ administracji publicznej nie może wydać nowej decyzji w tej samej sprawie bez wzruszenia poprzedniej. Orzekanie bowiem przez organ administracji publicznej w sprawie, która została już rozstrzygnięta decyzją ostateczną stanowi podstawę stwierdzenia nieważności postępowania. Tymczasem decyzja Kierownika Urzędu do spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z [...]. jest decyzją ostateczną, która nie została wzruszona poprzez stwierdzenie jej nieważności, czy też wznowienie postępowania w sprawie. Dlatego też Kierownik Urzędu do spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych prawidłowo umorzył postępowanie administracyjne jako bezprzedmiotowe na podstawie art. 105 § 1 kpa. Z bezprzedmiotowością postępowania mamy bowiem do czynienia wówczas, gdy w sposób oczywisty organ stwierdzi brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy (por. wyrok NSA z 18 kwietnia 1995 r., SA/Łd 2424/94, ONSA z 1996, nr 2, s. 80). Jednocześnie należy zaznaczyć, że skarżący może wnieść o wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną, jeżeli w sprawie pojawią się nowe dowody poprzednio nieznane organowi rozpoznającemu sprawę. Jak wynika z analizy akt postępowania administracyjnego skarżący nie dostarczył Kierownikowi Urzędu zaświadczenia z Żydowskiego Instytutu Historycznego z [...]. na okoliczność przebywania w getcie w T. Mając zatem na uwadze przedstawione wyżej okoliczności sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny, uznając skargę za nieuzasadnioną, w oparciu o przepis art. 151 p.p.s.a. orzekło jej oddaleniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło