II SA/Kr 352/19

Kraków, dnia 3 września 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Magda Froncisz po rozpoznaniu w dniu 3 września 2019 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. P. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi S. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 14 stycznia 2019 r. znak [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy postanawia: odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Wojewódzki Sad Administracyjny w Krakowie postanowieniem z 12 kwietnia 2019 r., sygn. II SA/Kr 352/19, odrzucił skargę S. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 14 stycznia 2019 r. znak [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd wskazał, że skarga została wniesiona 22 lutego 2019 r., po upływie terminu do jej wniesienia, czyli po upływie trzydziestu dni liczonych od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie, co nastąpiło 21 stycznia 2019 r. Odpis powyższego postanowienia z 12 kwietnia 2019 r. został doręczony skarżącemu dnia 24 kwietnia 2019 r. Następnie skarżący w piśmie z 30 kwietnia 2019 r. (data nadania przesyłki pocztowej - 30 kwietnia 2019 r.) wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. W uzasadnieniu wniosku przyznał, że faktycznie odbiór przesyłki nastąpił 21 stycznia 2019 r. Wskazał, że przesyłkę - pod nieobecność skarżącego - odebrała jego żona. Po powrocie skarżącego żona przekazała mu przesyłkę, błędnie podając datę odbioru jako 24 stycznia 2019 r. Dlatego skarżący był przekonany, że wnosząc skargę 22 lutego 2019 r. czyni to w terminie. Argumentował, że sprawa toczy się dłuższy czas i jest bardzo ważna, a przedmiotowy budynek niszczeje. Załączył oświadczenie żony wskazujące, że nieświadomie wprowadziła go w błąd co do daty odbioru postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302), dalej "P.p.s.a.", czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Stosownie do art. 86 § 1 P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym (art. 86 § 2 P.p.s.a.). W myśl art. 87 § 1 P.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 P.p.s.a.). Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi (art. 87 § 3). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4). Jak wynika z przywołanych powyżej przepisów, przywrócenie terminu jest uwarunkowane łącznym spełnieniem wskazanych w nich przesłanek. Brak choćby jednej z nich uniemożliwia zaś przywrócenie terminu. Przekładając powyższe przepisy na grunt niniejszej sprawy należy zauważyć, że data 24 kwietnia 2019 r. (data otrzymania odpisu postanowienia odrzucającego skargę ze względu na jej spóźnione wniesienie) jest datą, w której zdaniem skarżącego ustała przyczyna uchybienia terminu do jej wniesienia, bowiem skarżący dowiedział się z tą chwilą o wniesieniu skargi z uchybieniem terminu. Zatem składając wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w dniu 30 kwietnia 2019 r. dochowano powyższego siedmiodniowego terminu, co - biorąc pod uwagę, że skargę skarżący wniósł już uprzednio za pośrednictwem organu - umożliwiło merytoryczne rozpoznanie wniosku o przywrócenie terminu. Art. 86 § 1 P.p.s.a. nie określa, według jakich kryteriów należy oceniać zachowanie strony. Ocena braku winy została pozostawiona uznaniu sądu. Daje to sądowi możliwość uwzględnienia wszystkich okoliczności, jakie uzna za istotne. Odnosząc się do kwestii uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy skarżącego w uchybieniu terminu, należy zauważyć, że zgodnie z poglądami wyrażonymi w orzecznictwie, jako kryterium przy ocenie winy w uchybieniu terminu procesowego należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można się domagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Przywrócenie terminu nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Natomiast przywrócenie może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 czerwca 2007 r., sygn. akt II OSK 479/07 - powołane orzeczenia są opublikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W konsekwencji, dla przyjęcia winy wystarcza nawet niewielkie zaniedbanie. Przeszkody te muszą mieć charakter zewnętrzny i obiektywny. Strona musi uwiarygodnić swą staranność, jak również fakt, że przeszkoda, która spowodowała niedotrzymanie terminu, była od niej niezależna i istniała przez cały czas, aż do wniesienia prośby o przywrócenie terminu. W orzecznictwie przyjmuje się również zgodnie, że uprawdopodobnienie istnienia danej okoliczności jest środkiem zastępczym dowodu w ścisłym tego słowa znaczeniu i nie daje pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie (por. wyrok NSA z dnia 4 czerwca 2002 r., sygn. II SA/Ka 1977/00). Zatem osoba zainteresowana przywróceniem terminu ma uprawdopodobnić brak swojej winy, czyli powinna uwiarygodnić odpowiednią argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna. W myśl art. 53 § 1 oraz art. 54 P.p.s.a. skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie, za pośrednictwem organu, którego działanie jest przedmiotem skargi. Odpowiadające treści tych przepisów prawidłowe pouczenie zostało zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Należy podkreślić, że w przypadku, gdy przesyłka kierowana do strony odbierana jest w jej imieniu przez dorosłego domownika (w tym przypadku – żonę skarżącego), to konsekwencje nieprzekazania bądź spóźnionego przekazania kompletnej przesyłki obciążają stronę, bowiem na odbierającym przesyłkę spoczywa obowiązek prawidłowego jej przekazania adresatowi i poinformowania o terminie doręczenia. Dla prawidłowości dokonania doręczenia wymaga się, aby okoliczność ta wynikała z dołączonego do przesyłki potwierdzenia odbioru - powinno to nastąpić poprzez wymienienie na formularzu potwierdzenia odbioru w rubryce "rodzaj przesyłki", pism stanowiących zawartość przesyłki. Odbierający przesyłkę potwierdza jej odbiór na formularzu potwierdzenia odbioru przez wpisanie daty otrzymania przesyłki i umieszczenie czytelnego podpisu zawierającego imię i nazwisko. Potwierdzenie podpisem odbioru przesyłki oznacza nie tylko potwierdzenie, że przesyłka została doręczona osobie upoważnionej do jej odbioru w dacie na formularzu wskazanej, ale także, że zawartość przesyłki odpowiada tej, która została wskazana w formularzu potwierdzenia odbioru (por. postanowienie NSA z 31 marca 2010 r., sygn. I FSK 1929/09). Wypełniony prawidłowo pocztowy dowód doręczenia pisma w postępowaniu administracyjnym stanowi dokument urzędowy potwierdzający fakt i datę doręczenia wskazanych w nim pism. Zawinione (nawet nieświadomie) zaniedbania osób, które odbierają w imieniu strony skarżącej przesyłki pocztowe, obciążają samą stronę, a zatem nie mogą uwolnić strony od winy w niezachowaniu terminu, bowiem nie stanowią obiektywnej, zewnętrznej przeszkody. Tym samym w żaden sposób nie można usprawiedliwić okoliczności braku zachowania terminu do wniesienia skargi. W świetle powyższych uwag nie sposób przyjąć, że skarżący uprawdopodobnił, że uchybienie terminu do wniesienia skargi nastąpiło bez jego winy. Sąd w kwestii przywrócenia terminu ogranicza się do badania przesłanki winy w uchybieniu, o której mowa w art. 86 P.p.s.a. Sąd nie może brać pod uwagę innych zagadnień, takich jak długotrwałość postępowania, jego znaczenie dla strony czy wpływ na stan techniczny budynku, którego dotyczy postępowanie. Wobec powyższego Sąd odmówił przywrócenia uchybionego terminu do wniesienia skargi, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 86 § 1 i art. 87 § 2 P.p.s.a.