II SA/Kr 3523/01
WyrokWSA w Krakowie2006-01-25
Skład orzekający: Andrzej Irla, Krystyna Daniel, Beata Cieloch
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja administracyjna wydana na podstawie przepisu uznanego następnie za niezgodny z Konstytucją RP może zostać uchylona na podstawie art. 145a § 1 k.p.a. w trybie wznowienia postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Decyzja administracyjna, której rozstrzygnięcie opiera się na przepisie uznanym przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją RP, stanowi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. W takiej sytuacji sąd administracyjny, stwierdzając naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, powinien uchylić zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. 'b' PPSA.Stan faktyczny
Skarżący H. K. złożył wniosek o przyznanie uprawnień kombatanckich po terminie określonym w ustawie. Organ pierwszej instancji umorzył postępowanie, uznając wniosek za złożony po terminie. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją organu drugiej instancji. Skarżący podnosił, że miał trudności z uzyskaniem dokumentów potwierdzających jego osadzenie w obozie, a także wskazywał na błąd w pisowni nazwiska ojca w dokumentach archiwalnych oraz na fakt, że jego bracia uzyskali uprawnienia. Skarżący powołał się również na wyrok Trybunału Konstytucyjnego uznający przepis o terminie za niezgodny z Konstytucją.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 stycznia 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Andrzej Irla Sędziowie : WSA Krystyna Daniel (spr) AWSA Beata Cieloch Protokolant : Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 stycznia 2006 r. sprawy ze skargi H. K. na decyzję Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych w [...] Z dnia 30 maja 2001 r., Nr [...] w przedmiocie uprawnień kombatanckich I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję tego samego organu z dnia [...] listopada 2000r., II. zasądza od Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych w [...] na rzecz skarżącego H. K. kwotę 10 zł ( dziesięć złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
H. K. pismem z dnia [...] .05. 2000 r. (data przyjęcia pisma: [...] . 06. 2000 r.) zwrócił się do Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie uprawnień kombatanckich wskazując, że miał duże trudności z odszukaniem dokumentów potwierdzających jego osadzenie w obozie przejściowym w [...] przy ul. [...] w 1940 r, po wysiedleniu z m. [...] b. pow. [...] .
Decyzją z [...] listopada 2000 r. Nr [...] , wydaną na podstawie art. 105 § l k.p.a. z zw. z art. 22 ust. 3 ustawy z 24. 01. 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 1997 r. Nr 142, poz. 950 z późn. zm.) Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych umorzył postępowanie, wskazując, że H. K., syn A., ur. [...]. 08. 1932 r. w m. [...] , złożył wniosek po terminie określonym w art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach. W uzasadnieniu organ wskazał, że wnioski o przyznanie uprawnień kombatanckich, określone w art. 1-4 z zastrzeżeniem ust. 4 w/w ustawy, mogą być kierowane, w trybie o którym mowa w ust. l (zarekomendowane przez właściwe stowarzyszenie) do dnia [...] grudnia 1998 r. przez osoby zamieszkałe na stałe w Polsce, a do dnia [...].12. 1999 r. przez osoby zamieszkałe poza granicami Polski. Nadto wskazał, że termin ten jest terminem prawa materialnego, w odniesieniu do którego nie stosuje się procedury przywrócenia terminu.
H. K. odwołał się od tej decyzji, uznając ją za niesprawiedliwą, wnosząc o ponowne rozpoznanie sprawy. Wskazał, że starania o uzyskanie niezbędnych dokumentów potwierdzających jego tytuł do uzyskania uprawnień kombatanckich podjął już w lipcu 1997 r., zwracając się w tej sprawie do Państwowego Archiwum w Łodzi (pierwszą odp. z Państwowego Archiwum otrzymał w dniu z 30.08.1997 r.) Wskazał też, że dokumenty archiwalne potwierdzające, iż w obozie przejściowym w [...] przebywał jego ojciec A., co dla sprawy miało istotne znaczenie, uzyskał dopiero po roku a nadto, na skutek błędu w pisowni nazwiska ojca (w dokumencie mylnie wpisano: A. K. zamiast A. K.) musiał podjąć dodatkowe starania celem wyjaśnienia tej nieścisłości, co dodatkowo wpłynęło na przekroczenie terminu do składania wniosków o przyznanie kombatanckich.
Decyzją z dnia 30 maja 2001 r. Nr [...] Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał swoją wcześniejszą decyzję, wskazując w uzasadnieniu na przekroczenie terminu ustawowego z art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego-Oddział Zamiejscowy w Krakowie H. K. podtrzymał dotychczasowe zarzuty. Nadto wskazał, że w dniu 28.08. 1997 r. zwrócił się z wnioskiem o przyznanie uprawnień kombatanckich do Stowarzyszenia Więźniów - Byłych Dzieci Hitlerowskich Obozów Koncentracyjnych. Wskazał też, że zaskarżona decyzja jest niesprawiedliwa ponieważ jego bracia C. i E., którzy przebywali z nim w obozie przejściowym w [...] przy ul. [...] uzyskali z tego tytułu uprawnienia kombatanckie, a on sam jest osobą chorą i ponosi duże koszty związane z leczeniem.
W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o jej oddalenie, powołując się na swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji
W dniu [...] .01. 2006 r. H. K. skierował do Naczelnego Sądu Administracyjnego-Oddział Zamiejscowy w Krakowie pismo, w którym wnosi o uznanie odpowiedzi na skargę udzielonej przez Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych za niezasadną i niezgodną z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 15. 04. 2003 r. (Dz. U. Nr 72 poz. 658), błędnie podając datę dzienną tego orzeczenia.
Na rozprawie w dniu 25 stycznia 2006r. stawił się H. K. i podtrzymał swoją skargę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:
Zgodnie z brzmieniem art. 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed Sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r i postępowanie nie zostało zakończone - czyli również w sytuacji niniejszej sprawy ze skargi H. K. - podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne , na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Stosownie do § l rozporządzenia Prezydenta RP z 25.04. 2003 r. w sprawie przekazania rozpoznania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych (Dz. U. Nr 72, poz. 653) rozpoznawanie spraw z zakresu Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych, w których stroną skarżącą są osoby zamieszkałe poza obszarem właściwości Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, przekazuje się wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości osoby te zamieszkują.
Na wstępie należy stwierdzić, że w dniu 30 maja 2001 r., kiedy została podjęta zaskarżona decyzja Nr [...] , którą Kierownik Urzędu ds. Kombatantów Osób Represjonowanych utrzymał w mocy s woj ą wcześniejszą decyzję z dnia 23.11. 2000 r., umarzającą postępowanie administracyjne w sprawie wniosku H. K. o przyznanie uprawnień kombatanckich, złożonego w dniu [...].06. 2000 r. (data przyjęcia pisma) obowiązywał przepis art. 22 ust. 3 ustawy z 24. 01. 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. Z 1997 r. Nr 142, poz. 950 z późn. zm.) stanowiący że: wnioski o przyznanie uprawnień z tytułów określonych w art. l - 4, z zastrzeżeniem ust. 4, mogą być kierowane w trybie , o którym mowa w ust. l, do dnia 31 grudnia 1998 r. przez osoby zamieszkałe na stałe w Polsce, a do dnia 31 grudnia 1999 r. przez osoby zamieszkałe poza granicami Polski.
Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 15 kwietnia 2003 r. sygn. akt. SK 4/02, opublikowanym w Dz. U. Nr 72 poz. 658, stwierdził, że przepis art. 22. ust. 3 ustawy o kombatantach jest niezgodny z art. 2 i art. 32 ust. l Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Na skutek tego orzeczenia, przepis art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach utracił moc obowiązująca z dniem 25 kwietnia 2003 r.
W związku z powyższym, Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie zachodzi sytuacja, w której rozstrzygnięcie zaskarżonej decyzji zostało oparte m. in. na przepisie art. 22 ust. 3 ustawy kombatantach, uznanym za sprzeczny z Konstytucją RP, a stosownie do art. 190 ust. 4 Konstytucji RP orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą aktu normatywnego, na podstawie którego zostało wydane prawomocne orzeczenie sądowe, ostateczna decyzja administracyjna lub rozstrzygnięcie w innych sprawach, stanowi podstawę do wznowienia postępowania, uchylenia decyzji lub innego rozstrzygnięcia na zasadach i w trybie określonych w przepisach właściwych dla danego postępowania. Należy wskazać, że na gruncie postępowania administracyjnego powyższa norma konstytucyjna znajduje potwierdzenie w treści art. 145a § l k.p.a.
W tym stanie rzeczy, ponieważ Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego z przyczyn określonych w art. 145a §1 k.p.a, należało, w oparciu o dyspozycję z art. 145 § l pkt l lit "b" ustawy z 30.08. 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 z późn. zm.), stanowiącą że: sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, orzec jak w sentencji.
O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 97 § 2 w zw. z art. 200 ustawy z 30.08. 2002 r. Przepisy wprowadzającą ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło