II SA/Kr 357/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Irla (spr.) Sędziowie WSA Piotr Głowacki WSA (del.) Robert Sawuła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 maja 2007 r. sprawy ze skargi J.W. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] stycznia 2004 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. określa, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonywane do czasu uprawomocnienia się wyroku, III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] na rzecz skarżącej J.W. kwotę 100zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. II SA/Kr 357/04 Uzasadnienie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. - Powiat Grodzki decyzją z dnia [...] lipca 2003 roku nr [...] wydaną na podstawie art. 66, art. 80 ust. 2 pkt l i art. 83 ust. l ustawy Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. Nr 106, póz. 1126 z późn. zm.) oraz art. 104 kpa nakazał [...] Spółdzielni Mieszkaniowej z siedzibą w K. ul. K. jako zarządcy budynku przy ul. T. w K. wykonanie rozszczelnienia okien poprzez zamontowanie urządzeń doprowadzających powietrze w całym budynku zlokalizowanym przy ul. T. w K. oraz zgłoszenie wykonania obowiązku nałożonego tą decyzją i przedłożenie oświadczenia osoby uprawnionej o prawidłowości wykonania robót w terminie 7 dni od dnia zakończenia prac. W uzasadnieniu decyzji podano, że protokół okresowej kontroli przewodów kominowych z dnia 22.07.2002 r. stwierdza, że przyczyną nieprawidłowego działania przewodów wentylacyjnych w budynku mieszkalnym przy ul. T. jest szczelna stolarka uniemożliwiająca filtrację powietrza z zewnątrz w ilości niezbędnej do potrzeb wentylacyjnych. W cytowanej opinii kominiarskiej zalecono zamontowanie w oknach całego budynku urządzeń doprowadzających powietrze o wydajności wymaganej normą PN-83/B-03430-AZ3. W związku z tym Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. nakazał zarządcy budynku wykonanie odpowiednich urządzeń. Decyzja ta skierowana została jedynie do Związkowej Spółdzielni Mieszkaniowej w K. Na powyższą decyzję w dniu [...] lipca 2003 roku odwołanie złożyła J.W. zamieszkała w K. w budynku przy ul. T. W uzasadnieniu odwołująca się podała, że przy wydaniu przedmiotowej decyzji nie zostały uwzględnione uwagi zgłaszane przez nią Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego, a dotyczące nieprawidłowego stanu technicznego budynku przy ul. T. Odwołująca się podała również, że zgodnie z protokołem oględzin z 11.02.2003 roku jej mieszkanie posiada rozwiercone ramy okienne, więc przyczyną zaburzenia prac ciągów wentylacyjnych nie jest szczelna stolarka. Rzeczywistą przyczynę niewłaściwego funkcjonowania ciągów wentylacyjnych może wykazać tylko ekspertyza, której przeprowadzenie uniemożliwia właściciel nieruchomości. Ponadto odwołująca się wskazała, że kopię decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] lipca 2003 roku nr [...] otrzymała na swoją prośbę na spotkaniu zorganizowanym przez Prezesa Unii Konsumentów Polskich, które odbyło się w dniu 21 lipca 2003 roku. Podkreśliła też, że dopiero wtedy dowiedziała się o wydaniu tej decyzji i dlatego nie mogła wcześniej złożyć odwołania. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2004 roku znak [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził wniesienie odwołania z uchybieniem terminu. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że J.W. posiada na podstawie art. 28 kpa przymiot strony, ale w przedmiotowym postępowaniu przed organem I instancji udział brała jedynie [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa w K., której decyzję doręczono 7 lipca 2003 roku i która nie wniosła odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Organ odwoławczy przy tym uznał, że strona, która bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu przed wydaniem decyzji I instancji, może wnieść odwołanie od tej decyzji tylko w terminie otwartym dla strony, której decyzja ta została doręczona. Organ odwoławczy podkreślił, że w przedmiotowej sprawie decyzja została doręczona Związkowej Spółdzielni Mieszkaniowej w K. 7 lipca 2003 roku, a zatem termin do wniesienia odwołania upłynął 21 lipca 2003 roku. W dniu, w którym J.W. wniosła odwołanie, tj. 24 lipca 2003 roku, decyzja była już ostateczna. W związku w powyższym Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 134 kpa, art. 80 ust. 2 i art. 83 ust. 2 ustawy Prawo budowlane oraz art. 7 ust. 1 ustawy o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz zmianie niektórych ustaw (Dz. U. z 2003 r. Nr 80, poz. 718) stwierdził wniesienie odwołania z uchybieniem ustawowego terminu. Skargę na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosła J.W. W uzasadnieniu skarżąca zarzuciła naruszenie art. 6, art. 9, art. 58, art. 75 i art. 77 kpa. Podkreśliła, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał decyzję [...] nie zawiadamiając o niej skarżącej, chociaż z jej wniosku toczyło się postępowanie i w postępowaniu tym czynnie uczestniczyła. Ponadto skarżąca podała, że dowiedziała się o przedmiotowej decyzji 21 lipca 2003 roku i 24 lipca 2003 roku złożyła od niej odwołanie, które zawierało prośbę o przywrócenie terminu, unieważnienie decyzji [...], wstrzymanie jej wykonania oraz prośbę o poinformowanie o czynnościach, jakich powinna dokonać, aby postępowanie mogło być prawidłowo prowadzone. Skarżąca wskazała, że uchybienie terminowi nie nastąpiło z jej winy, odwołanie wniosła w trzecim dniu po uzyskaniu informacji o wydanej decyzji oraz że to na organie administracji spoczywa obowiązek ustalenia rzeczywistego żądania strony. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi. Podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu postanowienia z dnia [...] stycznia 2004 roku i podniósł, że w odwołaniu skarżącej nie było zawarte żadne sformułowanie dotyczące przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Spółdzielnia Mieszkaniowa w K. wniosła o oddalenie skargi, podkreślając, że J.W. posiada spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego nr [...] w budynku nr [...] przy ul. T. w K. i dlatego nie przysługuje jej przymiot strony w przedmiotowym postępowaniu. Stroną może być jedynie właściciel (zarządca) obiektu budowlanego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Zgodnie z art. 129 § 2 kpa odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie. W przedmiotowej sprawie bezspornym jest, że decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. nie została doręczona J.W. Organ odwoławczy uznał, że zaskarżoną decyzję doręczono [...] Spółdzielni Mieszkaniowej K. 7 lipca 2003 roku, a zatem skarżąca, wnosząc odwołanie 24 lipca 2003 roku, nie dochowała terminu do jego wniesienia przewidzianego przepisami kpa, ponieważ strona, której nie doręczono decyzji, może wnieść odwołanie tylko w terminie otwartym dla strony, której decyzja została doręczona, a w przedmiotowej sprawie termin do wniesienia odwołania dla Spółdzielni Mieszkaniowej upłynął, zdaniem organu odwoławczego, 21 lipca 2007 roku. W toku postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym zarówno Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. (k.82), jak również Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (k. 80), mimo wezwania, nie przedstawili dowodu doręczenia w dniu 7 lipca 2003 roku przedmiotowej decyzji Spółdzielni Mieszkaniowej w K. Dowód takiego doręczenia nie znajduje się również w aktach postępowania administracyjnego. W tej sytuacji ustalenie przyjęte w zaskarżonym postanowieniu, a stwierdzające doręczenie decyzji organu I instancji w dniu 7 lipca 2003 roku [...] Spółdzielni Mieszkaniowej w K., pozbawione jest podstaw. Istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia ma również kwestia treści pisma zawierającego odwołanie skarżącej od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego J.W. podniosła, że zawierało ono wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, natomiast Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego twierdził, że w odwołaniu skarżącej nie było zawarte żadne sformułowanie dotyczące przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Treść odwołania skarżącej od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. może wskazywać jednak na to, że intencją skarżącej, choć nie wyrażoną w sposób wyraźny i jednoznaczny, było złożenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. W odwołaniu skarżąca wskazuje bowiem na okoliczności, w jakich dowiedziała się o treści przedmiotowej decyzji, a które uniemożliwiły jej wniesienie odwołania w terminie wcześniejszym. Zwraca się również do organu odwoławczego o udzielenie wskazówek w kwestii uzupełnienia ewentualnych braków formalnych odwołania, co może przemawiać za uznaniem takich sformułowań za wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. W związku z tym należało rozważyć, czy odwołanie połączone było z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. W razie wątpliwości kwestię tę należało jednoznacznie wyjaśnić poprzez zażądanie od odwołującej się stosownych oświadczeń i wyjaśnień. Winno to nastąpić przed wydaniem postanowienia o stwierdzeniu wniesienia odwołania z uchybieniem ustawowego terminu. Wniosek bowiem o przywrócenie terminu powinien zostać rozpoznany w pierwszej kolejności. Wadliwości powyższe nie zezwalają na uznanie, że zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem. Dlatego też Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie i orzekł jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed Sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz, 1270 z późn. zm.). W przedmiocie kosztów postępowania orzeczono w oparciu o art. 200 w/w ustawy. W toku postępowania administracyjnego organy powinny w pierwszej kolejności ustalić, czy i kiedy decyzja [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] lipca 2003 roku została doręczona Spółdzielni Mieszkaniowej w K. Po dokonaniu takiego ustalenia należy zbadać, czy odwołanie od tej decyzji zostało wniesione przez J.W. z zachowaniem terminu. Natomiast w przypadku ustalenia, że zostało ono wniesione z uchybieniem terminu, organ administracji powinien wyjaśnić, czy odwołanie zawiera wniosek o przywrócenie terminu. W razie zaś przyjęcia, że odwołanie taki wniosek zawiera, wniosek ten powinien być rozpoznany przez organ w pierwszej kolejności.