II SA/Kr 358/01

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 14 lutego 2005r Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Andrzej Irla Sędziowie : NSA Izabela Dobosz (spr) WSA Renata Czeluśniak Protokolant : Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lutego 2005r sprawy ze skargi K. K. na decyzję Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...] stycznia 2001r., Nr [...] w przedmiocie świadczenia pieniężnego z tytułu deportacji do pracy przymusowej I uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję tego samego organu z dnia [...] sierpnia 2000r, II zasądza od Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. na rzecz skarżącej K. K. kwotę 10 zł (dziesięć złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych z [...].VIII.2000r., Nr [...] wydaną na podstawie art. 1 ust. 1 i art. 4 ust. 1 ustawy z 31 V 1996r o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich /Dz.U. Nr 87, poz. 395 ze zm . / odmówiono K. K. przyznania uprawnień do wyżej wymienionego świadczenia. Organ stwierdził, że zebrany w toku postępowania materiał dowodowy nie jest wystarczający do wydania decyzji pozytywnej w sprawie. Strona nie przedstawiła w określonym terminie wymaganych przez Urząd dokumentów potwierdzających wnioskowany rodzaj i okres represji. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy K. K. przedstawiła swoje trudności wiążące się z udowodnieniem faktu pracy przymusowej na deportacji. Apeluje do Urzędu, aby ponownie rozpoznał sprawę. Powołuje się na zaświadczenie z Archiwum w L. potwierdzające, że za okupacji znajdowało się tamże gospodarstwo rolne W. M., w którym pracowała. Decyzją Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych z [...].I.2001 r., Nr [...], wydaną na podstawie art. 127 § 3 i 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 2 pkt 2 lit" a" i art. 4 ust. 1, 2 i 4 ustawy z 31 V 1996r o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i ZSRR/Dz.U. Nr 87, poz. 395 z późn . zm ./ utrzymano w mocy decyzję własną z [...].VIII.2000r. Zdaniem organu strona nie przedstawiła dowodów, które potwierdziłyby deportację i wykonywanie przez stronę pracy przymusowej. Oświadczenia świadków, chociaż udokumentowane nie są wiarygodne, gdyż doznane przez nich represje miały miejsce w odległości co najmniej kilkudziesięciu kilometrów od deklarowanego miejsca represji strony, a zatem świadkowie nie byli bezpośrednimi uczestnikami zdarzeń dotyczących strony . Organ w dalszej części decyzji pisze o nadesłanych dowodach " przez Panią G. G.". W skardze do NSA K. K. wnosi o uchylenie decyzji. Powołuje się na to, że od [...].1943r do [...].1945r pracowała u bauera W. M. /podaje, że jego żona nazywała się D. M. / w miejscowości L. Wysłała zapytanie do archiwów w G. i W. i czeka na informacje. W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych wnosi o jej oddalenie podtrzymując argumenty, o których mowa w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ powołuje się na ankietę i kartę osobową strony, z których wynika, że K. K. przebywała podczas wojny w D., a nie w powiecie L. Zdaniem organu zeznania świadków J. K. i T. S. nie są wiarygodne, gdyż pracowali oni w znacznej odległości od skarżącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 VIII 2002r (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.o.p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Sprawy w których skargi zostały wniesione do NSA przed dniem II 2004r i postępowanie nie zostało zakończone ( co ma miejsce w niniejszym przypadku ) podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie powyższej ustawy ( art. 97 § 1 ustawy z 30 VIII 2002r przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.). Sądowa kontrola wykazała naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wbrew bowiem treści art. 7 kpa Kierownik Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych nie podjął wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy mając m.in. na względzie słuszny interes obywatela oraz wbrew treści art. 77 kpa nie zebrał w sposób wyczerpujący i nie rozpatrzył całego materiału dowodowego. W toku zbierania dowodów Kierownik Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych zwracał się do archiwów państwowych w różnych miastach. Archiwum Państwowe w L. pismem z dnia l X 1999r znak : [...] poinformowało, że nie posiada akt z byłego powiatu [...] oraz że w sprawie deportacji i pracy przymusowej K. K. należy zwrócić się do Archiwum Państwowego w K. /k. 14 akt administracyjnych /. Urząd jednakże nie zwrócił się do tego archiwum, w każdym razie w aktach sprawy brak stosownego dowodu. Dokument taki mógłby mieć znaczenie w sprawie, toteż należy w toku dalszego postępowania wszcząć poszukiwania w Archiwum Państwowym w K. Należy też zauważyć, że pisma wysyłane do rozmaitych władz nie zawsze uwzględniały fakt, iż za okupacji skarżąca nazywała się inaczej - K. R. i że należy szukać dokumentów odnoszących się do tego nazwiska. Niewątpliwie skarżąca ma racje, iż postępowanie dowodowe potwierdziło fakt istnienia za okupacji gospodarstwa rolnego W. M. ( zaśw. Archiwum Państwowego w L. z [...].IV.1997r, k. 34 akt administracyjnych). Odnośnie do zeznań świadków należy stwierdzić, iż J. K. potwierdził fakt pracy przymusowej skarżącej od kwietnia 1943 do maja 1945 w gospodarstwie W. M. i wbrew temu, co twierdzi organ, nie tylko z nią korespondował, ale się spotykał za okupacji ( zeznania, k.6 akt administracyjnych ). Z kolei T. S. potwierdzając fakt deportacji K. K. i jej pracy w gospodarstwie W. M. dodaje " z zainteresowaną spotykaliśmy się na przepustce" z czego można wywnioskować, że praca świadka i skarżącej nie miała charakteru dobrowolnego, a wzajemne kontakty wymagały "przepustki". Należy zaznaczyć, że Kierownik Urzędu d/s Kombatantów i Osób represjonowanych w wydanych decyzjach nie analizował szczegółowo zeznań świadków, jak tego wymaga art. 107 § 3 kpa. W decyzji z [...].VIII.2000r bardzo ogólnikowo odniósł się do materiału dowodowego, z kolei uzasadnienie zaskarżonej decyzji robi wrażenie jakby podawane argumenty dotyczyły innej strony - jest tam bowiem wyraźnie mowa o G. G., a nie K. K. Do materiału dowodowego organ ustosunkował się obszerniej dopiero w odpowiedzi na skargę, podnosząc m.in. sprawę ankiety i karty osobowej strony. W tej sytuacji należy przesłuchać stronę w trybie art. 86 kpa, a świadków szczegółowo co do okoliczności wyjazdu ( deportacji) i pobytu strony na robotach przymusowych, a nadto zwrócić się do archiwum państwowego w K. w celu ustaleń, o których wyżej mowa. Z powyższych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 145 § l pkt 1 lit "c" p.o.p.p.s.a. /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/ w zw. z art. 97 § 1 ustawy z 30 VIII 2002r - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271/. O kosztach orzeczono na podstawie art. 55 ust. 1 ustawy z 11.V.1995r o Naczelnym Sądzie Administracyjnym / Dz.U. Nr 74 poz.368 ze zm. / w zw. z art. 97 § 2 cytowanych wyżej przepisów wprowadzających.