II SA/Kr 3595/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Biernat Sędziowie: NSA Izabela Dobosz AWSA Wojciech Jakimowicz (spr.) Protokolant: Edyta Domagalska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 marca 2005r. sprawy ze skargi B.S. na postanowienie Wojewódzkiego Zespołu d/s Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w K. z dnia 24 października 2001 r., Nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania postanawia skargę odrzucić. Pismem z dnia 12 października 2001 r. B.S. zwróciła się do Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w K. z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od orzeczenia z dnia [...] sierpnia 2001 r. w sprawie zaliczenia B.S. do lekkiego stopnia niepełnosprawności z kodu P na okres do 31 sierpnia 2002 r. wydanego przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w L. Jednocześnie złożono odwołanie od orzeczenia organu pierwszej instancji. Strona podniosła, że opóźnienie, jakie powstało w terminie złożenia odwołania powstało z niewiedzy, a nie ze złej woli i było spowodowane tym, że wnioskodawczyni skupiła się na załatwianiu spraw związanych z kontrolą chorego dziecka w szpitalu w P. B.S. podniosła także, że nie miała świadomości, iż treść orzeczenia organu pierwszej instancji nie daje jej żadnych uprawnień. Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w K., postanowieniem z dnia 24 października 2001 r., znak: [...] działając na podstawie art. 6 ust 1 pkt. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (DZ. U. Nr 123, poz. 776 z późn. zm.) i art. 59 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r., kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 9 poz. 26 z późn. zm.) po rozpatrzeniu wniosku B.S. z dnia 17 października 2001 r. - odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu wskazano, że w dniu [...] sierpnia 2001 r. Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w L. wydał orzeczenie, w którym zaliczył B.S. do lekkiego stopnia niepełnosprawności z kodu P na okres do 31 sierpnia 2002 r. W dniu 20 września 2001 r. został potwierdzony odbiór orzeczenia przez męża B.S. Natomiast w dniu 17 października 2001 r. zostało złożone przez B.S. odwołanie wraz z prośbą o przywrócenie terminu. Zgodnie z art. 129 § 2 k.p.a. oraz art. 13 ust. 1 obowiązującego w dacie orzekania przez organ drugiej instancji rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 12 stycznia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad orzekania o stopniu niepełnosprawności oraz wydawania opinii (Dz.U Nr 7 poz. 60) termin do wniesienia odwołania wynosi 14 dni i w tym przypadku upłynął w dniu 4 października 2001 r. Ustosunkowując się do prośby o przywrócenie terminu, stwierdzono, iż rozpatrzenie wniesionego po upływie terminu odwołania uzależnione jest od spełnienia kilku przesłanek przewidzianych w art. 58 k.p.a. Zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego - dla oceny zasadności wniosku o przywrócenie terminu niezbędne jest uprawdopodobnienie przez osobę braku swojej winy, a więc zachowania należytej staranności, oraz faktu, że przeszkoda uniemożliwiająca, zachowanie terminu była od niej niezależna i istniała do czasu złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Przy ocenie winy należy przyjąć obiektywny miernik należytej staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. W przedmiotowej sprawie - zdaniem organu - trudno jest nie przypisać stronie winy, albowiem została ona pouczona o trybie wnoszenia odwołania, które należało wnieść do Zespołu Powiatowego w terminie 14-dniowym. W uzasadnieniu prośby o przywrócenie strona należycie nie uprawdopodobniła braku swojej winy. Odwołująca się nie wykazała należycie, iż doznała przeszkód, uniemożliwiających jej wniesienie odwołania w ustawowym terminie. Kontrola lekarska dziecka nie jest wystarczającym powodem, by w ciągu 2 tygodni nie znaleźć czasu na złożenie odwołania. Ponadto odwołująca się nie sprecyzowała, kiedy kontrola powyższa miała miejsce i jak długo trwała. Nie przedstawiła też żadnego zaświadczenia lekarskiego dokumentującego fakt kontroli. Podkreślono również, iż osoba zainteresowana nie zrobiła nic, aby przez okres dwóch tygodni dowiedzieć się na temat treści w/w orzeczenia i uprawnień z niego wynikających zważywszy, że odwołująca się jest osobą młodą nie pracuje, mieszka z mężem, który aktualnie jest osobą bezrobotną i jak sama twierdzi pomaga jej w wykonywaniu codziennych obowiązków. W związku z powyższym organ odwoławczy stwierdził, iż strona nie spełniła wszystkich przesłanek wymaganych do przywrócenia terminu i dlatego postanowiono odmówić jej przywrócenia terminu. Pouczono stronę, iż postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania jest ostateczne w trybie postępowania administracyjnego i służy na nie stronie prawo wniesienia skargi bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Krakowie. B.S. złożyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodka Zamiejscowego w Krakowie skargę na postanowienie z dnia 24 października 2001 r., znak: [...] Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w K. W skardze strona przyznaje, że opóźnienie w złożeniu odwołania nastąpiło z jej winy, ale również w wyniku niewiedzy. Odwołanie zostało złożone, gdy strona zorientowała się, że orzeczenie organu pierwszej instancji nie uprawnia jej do świadczenia, na które liczyła. B.S. podnosi również, iż nikt jej nie poinformował, w jaki sposób należy uzasadniać wniosek o przywrócenie terminu i jakie dokumenty do niego dołączyć. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w K. wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko prezentowane w sprawie. Podniesiono dodatkowo, że strona nie spełniła przesłanek uzasadniających przywrócenie terminu do złożenia odwołania. Organ wskazał, że pierwszą przesłanką jest uprawdopodobnienie przez stronę braku winy. To kryterium wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie tego obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. Drugą przesłanką przywrócenia terminu jest wniesienie przez zainteresowanego prośby o przywrócenie terminu. Trzecią przesłanką przywrócenia terminu jest dochowanie terminu (nieprzywracalnego) do wniesienia prośby o przywrócenie terminu. Termin do wniesienia tej prośby zaczyna biec dopiero od dnia ustania przeszkody i licząc od tego dnia wynosi siedem dni. Wreszcie czwartą przesłanką jest dopełnienie wraz z prośbą o przywrócenie terminu tej czynności, dla której był ustanowiony termin przywracalny, w tym przypadku będzie to odwołanie. Organ odwoławczy podniósł, że w przedmiotowej sprawie strona nie dopełniła wszystkich warunków koniecznych do przywrócenia terminu. Trudno jest bowiem w powyższym przypadku nie przypisać stronie winy. Została ona bowiem pouczona o trybie wnoszenia odwołania, które należało wnieść do Zespołu Powiatowego w terminie 14 dni. Skarżąca, która nie zrozumiała treści orzeczenia, nie zrobiła nic, aby przez okres dwóch tygodni, dowiedzieć się na temat treści orzeczenia Zespołu Powiatowego i uprawnień z niego wynikających, zważywszy, iż jest ona osobą młodą nie pracuje, mieszka z mężem, który jest osobą bezrobotną. Kontrola lekarska dziecka nie jest wystarczającym powodem, by w ciągu dwóch tygodni nie znaleźć czasu na wniesienie odwołania. Podkreślono również, iż skarżąca w swojej skardze do sądu przyznaje, iż opóźnienie w złożeniu odwołania wynika z jej winy. W związku z powyższym przy braku spełnienia wszystkich przesłanek określonych w art. 58 k.p.a., organ postanowił odmówić przywrócenia terminu. Na rozprawie w dniu 14 marca 2005 r. skarżąca B.S. nie stawiła się. W imieniu Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w Krakowie stawiła się A.M. (pełnomocnictwo w aktach sprawy) wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz. 1270) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na określone kategorie postanowień, tj. na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Organem właściwym w kwestii przywrócenia terminu - jak wynika z art. 59 § 1 k.p.a. - jest organ właściwy w sprawie. Organem kompetentnym do rozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania jest zatem właściwy w sprawie organ odwoławczy. Od postanowień organu odwoławczego, które mają charakter postanowień ostatecznych nie przysługuje zażalenie. Art. 59 § 2 k.p.a. stanowiący, że o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia dotyczy - analogicznie do rozumienia art. 59 § 1 zdanie pierwsze k.p.a. wszystkich postanowień w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia, zarówno postanowień o przywróceniu tego rodzaju terminu, jak i postanowień o odmowie jego przywrócenia. Zwłaszcza nie znajdowałoby żadnego uzasadnienia twierdzenie, że ostateczny charakter uzyskuje wyłącznie postanowienie o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie o odmowie przywrócenia terminu ma charakter aktu procesowego, a zatem nie należy do kategorii postanowień rozstrzygających sprawę co do istoty. Postanowienie to nie kończy również postępowania w sprawie, albowiem w konsekwencji odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania organ odwoławczy jest zobowiązany do podjęcia w trybie art. 134 k.p.a. postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowieniem kończącym postępowanie nie jest zatem postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, lecz postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie nie jest również postanowieniem wydanym w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym. Mając powyższe na uwadze należało skargę na postanowienie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w K. z dnia 24 października 2001 r., znak: [...] złożoną przez B.S. odrzucić jako niedopuszczalną na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 cytowanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowiącego, iż sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.