II SA/Kr 3650/01

WyrokWSA w Krakowie2004-06-02

Skład orzekający: Andrzej Irla, Izabela Dobosz, Joanna Tuszyńska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pozbawienie uprawnień kombatanckich osoby, która pełniła służbę w Milicji Obywatelskiej w okresie walk z UPA, jest zasadne, jeśli uprawnienia te zostały pierwotnie przyznane z tytułu utrwalania władzy ludowej?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że pozbawienie uprawnień kombatanckich było zasadne. Milicja Obywatelska nie była służbą zmilitaryzowaną w rozumieniu ustawy o kombatantach, a zatem działania podejmowane w jej ramach, nawet jeśli obejmowały walkę z UPA, nie mogły stanowić podstawy do przyznania lub utrzymania uprawnień kombatanckich, jeśli zostały one pierwotnie uzyskane wyłącznie z tytułu utrwalania władzy ludowej.
Stan faktyczny
Skarżący F.R. został pozbawiony uprawnień kombatanckich decyzją Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych, ponieważ pierwotnie uzyskał je z tytułu utrwalania władzy ludowej w latach 1944-1946, podczas gdy pełnił służbę w Milicji Obywatelskiej. Skarżący podnosił, że w ramach służby w MO walczył z UPA, co powinno stanowić podstawę do utrzymania uprawnień. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję, uznając, że służba w MO nie jest działalnością kombatancką. Skarga do sądu administracyjnego została oddalona.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.

Pełny tekst orzeczenia

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 02 czerwca 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący : Sędzia NSA Andrzej Irla Sędziowie NSA : Izabela Dobosz / spr. / Joanna Tuszyńska Protokolant : Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 02 czerwca 2004r. sprawy ze skargi F.R. na decyzję Kierownika Urzędu Do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia 26 października 2001 r., Nr [....] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich - skargę oddala - Decyzją Kierownika Urzędu d/ s Kombatantów i Osób Represjonowanych z 09. 04.2001 r. Nr [....] , wydaną na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z 24. 01. 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego /Dz. U. z 1997r. Nr 142 poz. 950 ze zm. / pozbawiono F.R. uprawnień kombatanckich przyznanych przez ZW ZBOWiD w N. decyzją z dnia 28. 04. 1977r. z tytułu : walka zbrojna o utrwalenie władzy ludowej w okresie [....] 05. 1945r. - [....] 11. 1946r. F.R. w okresie zaliczonym przez b. ZBOWiD jako działalność kombatancka pełnił służbę w organach MO. Uznano zatem, że uprawnienia kombatanckie uzyskał na podstawie dotychczasowych przepisów wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944 - 1956 w "charakterze uczestnika walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej", co skutkuje obecnie pozbawieniem ich go. Organ powołał się na stanowisko SN, iż nie jest obowiązany do ustalania, czy istnieją inne przesłanki uzasadniające przyznanie uprawnień kombatanckich z tytułu działalności określonej w art. 1 ust. 2, art. 2 i art. 4 cytowanej ustawy. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy F.R. podaje, że w czasie jego służby w MO na trenie gmin G., T. walczył z UPA. Dołącza zeznania świadków, którzy z nim razem służyli oraz pismo KW Policji z [....] . 1993r. potwierdzające jego oświadczenie. Decyzją Kierownika Urzędu d/ s Kombatantów i Osób Represjonowanych z 26. 10. 2001r. Nr [....] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 kpa oraz art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z 24. 01. 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego / Dz. U. z 1997r, Nr 142 poz. 950 ze zm. / utrzymano w mocy decyzję własną z 9.04. 2001 r. Organ stwierdził, że pismo F.R. złożone [....]. 04. 2001r. nie wniosło nic nowego, co mogłoby stanowić podstawę do zmiany decyzji. Bezsporne jest bowiem, że F.R. uzyskał uprawnienia kombatanckie wyłącznie pełniąc służbę w MO / zaświadczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w N. nr [....]. Milicja Obywatelska stanowiła organ chroniący bezpieczeństwa i porządku publicznego, bezpieczeństwa obywateli i ich mienia. Nie była zatem służbą zmilitaryzowaną. Jakiekolwiek działania wykonywane podczas zatrudnienia w MO, nie mogą być zatem uznane za działalność kombatancką / powołano się na uchwałę NSA z 12. 06. 2000r.sygn. akt OPS 57 00 7. Prawidłowo zatem zastosowano art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy o kombatantach...., pozbawiając F.R. uprawnień. Urząd prowadząc postępowanie weryfikacyjne postępował zgodnie z art. 10 i 73 §1 kpa. W skardze do NSA F.R. powołuje się na to, że służąc w MO w miejscowościach T. i G. walczył z UPA. Stosowny materiał dowodowy znajduje się w aktach sprawy. W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu d/ s Kombatantów i Osób Represjonowanych wnosi o jej oddalenie podtrzymując argumenty, o których mowa w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje. Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z 30. 08. 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153 poz. 1270 / sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Sądowa kontrola nie wykazała naruszenia prawa. Bezsporne jest, iż skarżący uzyskał uprawnienia kombatanckie na podstawie zaświadczenia KMMO w K. z [....].03. 1976r, iż pracował w organach MO w charakterze funkcjonariusza od dnia [....] 05. 1945r. do [....]. 11. 1946r. i brał udział w utrwalaniu władzy ludowej / k. 4 akt administracyjnych /. Prawidłowo zatem Kierownik Urzędu d/ s Kombatantów i Osób Represjonowanych przyjął, iż skarżący jest osobą, o której mowa w art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z 24. 01. 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego /1. j. Dz. U. z 1997r. Nr 142 poz. 950 ze zm. / tzn., iż uzyskał uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944 - 1956 w charakterze "uczestnika walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej" i wykonując dyspozycję tego przepisu pozbawił F.R. uprawnień kombatanckich. Skarżący nie może zachować uprawnień w oparciu o art. 25 ust. 2 pkt 2 in fine ustawy z 24. 01. 1991 r., gdyż nie spełnia przesłanek, o których mowa w tym przepisie. W szczególności nie był uczestnikiem Wojny Domowej w Hiszpanii w latach 1936 - 1939, nie uzyskał uprawnień z tytułów określonych w ustawie ani też nie był żołnierzem z poboru pełniącym służbę wojskową w Wojsku Polskim w okresie od 10. 05. 1945 do 30/06. 1947r. WSA nie neguje faktu, iż w toku służby w MO skarżący mógł brać udział w walkach z UPA / posterunki, w których służył były położone na wschodnich terenach Polski /, niemniej jednak rację ma Kierownik Urzędu d/ s Kombatantów i Osób Represjonowanych twierdząc, iż MO nie była zmilitaryzowaną służbą państwową w rozumieniu art. 1 ust. 2 pkt 6 ustawy o kombatantach... /. Takie stanowisko zajął SN, a także NSA w swoim orzecznictwie, m. in. w przytoczonej w decyzji uchwale 7 sędziów NSA z 12. 06. 2000r. W tej sytuacji skargę, jako nieuzasadnioną należało oddalić na podstawie art. 151 p. o. p. p. s. a. / Dz. U. Nr 153 poz. 1270 /.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło