II SA/Kr 368/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Bator Sędzia WSA Agnieszka Nawara - Dubiel (spr.) Sędzia WSA Sebastian Pietrzyk po rozpoznaniu w dniu 27 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym skargi A. T. i S. T. na decyzję nr AB.IV.67.40.1.275.2024JM Wojewody Małopolskiego z dnia 4 lutego 2025r. r., znak: WI-I7840.7.73.2024.AŁ. w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego oddala skargę. II SA/Kr 368/25 UZASADNIENIE Wojewoda Małopolski – decyzją z 4 lutego 2025 r., znak: WI-I.7840.7.73.2024.AŁ, wydaną po rozpatrzeniu odwołania A. T. i S. T. od decyzji Starosty Krakowskiego nr AB.IV.1.664.2024 z 25 lipca 2024 r., znak: AB-IV.6740.1.275.2024.IM, udzielającej Z. P. pozwolenia na budowę oraz zatwierdzającej projekt zagospodarowania działki i projekt architektoniczno-budowlany dla inwestycji "Budowa szczelnego, wybieralnego zbiornika na wody opadowe oraz instalacji kanalizacji deszczowej, dz. nr [...] w m. F., gm. [...]" – umorzył postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia Wojewoda wskazał, że – powołujący się na wyrok z 7 maja 2024 r., sygn. akt II SA/Kr 499/24 – autorzy odwołania (właściciele drogi wewnętrznej, tj. działki nr [...] oraz graniczących od strony południowej z działką inwestycyjną działek nr [...] i [...]) nie brali udziału w postępowaniu przed Starostą, bo ten – za projektantem – obszarem oddziaływania obiektu objął wyłącznie działkę inwestycyjną. Następnie Wojewoda stwierdził, że samo graniczenie z działką inwestycyjną nie wystarcza do uznania za stronę, a planowana inwestycja nie tylko nie oddziałuje w sposób negatywny na istniejącą zabudowę na działkach odwołujących się, ale również nie ogranicza w żaden sposób przyszłej, potencjalnej ich zabudowy. Z PZT wynika, że zbiornik na wody opadowe ma zostać usytuowany tak, że odległość wylotu zbiornika od granicy z działką nr [...] wynosi 15,61 m, a od dwóch pozostałych działek jest jeszcze większa. Zbiornik będzie znajdował się w całości pod ziemią. Z oczywistych względów nie mają zastosowania przepisy dotyczące przesłaniania i zacieniania. Z uwagi na charakter obiektu nie mają zastosowania przepisy przeciwpożarowe. Inwestycja nie zalicza się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, ani nie wpływa na dostęp do drogi, możliwości korzystania z przyłączy energii elektrycznej, wody, kanalizacji czy zagospodarowania terenu działek odwołujących się. W ramach inwestycji nie planuje się zmiany ukształtowania terenu przez wykonanie nasypów lub dołów, które mogłyby doprowadzić do zmiany kierunku lub natężenia spływu wód deszczowych ze szkodą dla sąsiadów. Nie ma przepisów prawa co do zbiorników na wody opadowe, które mogłyby wprowadzać ograniczenia w zabudowie działek sąsiednich. Co do wyroku, Wojewoda wskazał, że nie ma on żadnego przełożenia, bo zapadł w sprawie prowadzonej przez organy nadzoru budowlanego (art. 53a ust. 1 Pb). Na koniec Wojewoda stwierdził m.in., że podziemny zbiornik ma na celu zniwelowanie uciążliwości związanych z zalewaniem działki inwestycyjnej i działek sąsiednich przez zbieranie i odprowadzanie wody z dachu budynku celem wykorzystania przez system zraszania do nawadniania trawnika w okresach suchych. Jego budowa spowoduje więc przynajmniej częściowe zatrzymanie wody na działce inwestora (samo wkopanie zbiornika nie spowoduje zmiany kierunku spływu wód). W skardze A. T. i S. T. wnieśli o uchylenie decyzji, zarzucając przy tym naruszenie: 1) art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 Pb, a także art. 5 ust. 1 pkt 9 Pb w zw. z art. 140 Kodeksu cywilnego przez przyjęcie, że nie są stronami, podczas gdy sporny obiekt negatywnie oddziałuje na ich własność; 2) art. 138 § 1 pkt 3 w zw. z art. 127 § 1 k.p.a. przez zastosowanie, podczas gdy należało merytorycznie rozpatrzeć ich odwołanie jako pochodzące od stron; 3) art. 124 § 2 i art 107 § 3 w zw. z art. 126 w zw. z art 11 k.p.a. przez wybiórcze rozpoznanie odwołania z pominięciem przedłożonej przez nich prywatnej opinii (z której wynika, że prace budowlane, w tym zmiana rzędnych, oddziałują bezpośrednio) oraz przez ograniczenie się do niewyczerpującej argumentacji co do tego, że nie są stronami. W uzasadnieniu skargi podnieśli w szczególności, że zabudowanie wiatą czy altaną – stale zalewanego – terenu jest niemożliwe. Tymczasem stosunki wodne na terenie ich działek i działki inwestora są złożone i zostały już przez tego ostatniego naruszone (wszczęte postępowanie z art. 234 Prawa wodnego i wyrok II SA/Kr 499/24), zaś obiekt jest de facto legalizowany, bo został wybudowany na siedem miesięcy przed zainicjowaniem postępowania w sprawie pozwolenia na budowę (inwestor do protokołu z 4 stycznia 2024 r. przed burmistrzem podał, że uczestniczy w programie "Moja woda" i ma podziemny betonowy zbiornik na wodę deszczową, do którego odprowadzony jest system rynien z budynku mieszkalnego). W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Sprawę rozpoznano – na zasadzie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: "p.p.s.a.") – na wniosek stron w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (k. 21, 32, 40, 43). W razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 138 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, organ odwoławczy wydaje decyzję, w której umarza postępowanie odwoławcze. Przesłanką wydania decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego jest bezprzedmiotowość postępowania odwoławczego, w tym przede wszystkim stwierdzenie przez organ odwoławczy, że wnoszący odwołanie nie są stronami postępowania. Konsekwencją umorzenia postępowania odwoławczego jest to, że zawarta w odwołaniu argumentacja podważająca decyzję organu pierwszej instancji nie może być rozpatrzona. Stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu (art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 418, dalej: "Pb"). Ilekroć w ustawie jest mowa o obszarze oddziaływania obiektu - należy przez to rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zabudowie tego terenu (art. 3 pkt 20 Pb). "W obowiązującym stanie prawnym obszarem oddziaływania obiektu jest teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zabudowie tego terenu. W takim kształcie definicja obowiązuje od 19.09.2020 r., kiedy to weszły w życie przepisy zastępujące »ograniczenia w zagospodarowaniu terenu« »ograniczeniami w zabudowie terenu«. Jako uzasadnienie dla takiej zmiany wskazano konieczność dostosowania definicji obszaru oddziaływania obiektu do materii prawa budowlanego, tak żeby odnosiła się wyłącznie do przepisów uniemożliwiających lub ograniczających możliwość wykonywania na nieruchomościach sąsiednich robót budowlanych, w tym budowy obiektów budowlanych" [D. Sypniewski, R. Godlewski, M. Goss, J. Góralski [w:] W. Ł. Gunia, D. Sypniewski, R. Godlewski, M. Goss, J. Góralski, Prawo budowlane. Komentarz, Warszawa 2022, art. 3.]. W świetle powyższego nie chodzi więc o jakiekolwiek "negatywne oddziaływanie", bo przymiot strony postępowania przydaje dopiero – z woli ustawodawcy wąsko rozumiane – oddziaływanie, które powoduje ograniczenia w zabudowie wynikające z odrębnych przepisów. Sąd, podzielając przytoczone wywody Wojewody, nie znalazł podstaw do ustalenia, że nieruchomość skarżących mogłaby znaleźć się w obszarze, na którym przepisy szczególne, w związku ze sporną inwestycją, wprowadzałyby ograniczenia w zabudowie. Zresztą do takich przepisów szczególnych sami skarżący nie nawiązali ani w odwołaniu (k. 108-110 a.a.), ani w skardze. Wyeksponować należy w szczególności to, że na mapie do celów projektowych w projekcie zagospodarowania terenu podziemny zbiornik na deszczówkę zlokalizowany jest z dala od granicy z działką drogową (nr [...]), która stanowi bufor między działką inwestycyjną (nr [...]) a zabudowaną budynkiem mieszkalnym działką skarżących (nr [...]). Odnosząc się zaś do twierdzenia skargi, że niemożliwe jest zabudowanie wiatą czy altaną stale zalewanego terenu, należy podkreślić, że skarżąca zainicjowała przed Burmistrzem Gminy [...] – odrębne od obecnie kontrolowanego – postępowanie w trybie art. 234 Prawa wodnego (zawiadomienie o wszczęciu postępowania z 11 grudnia 2023 r., znak: [...]). Funkcją tego to właśnie odrębnego postępowania jest roztrząsanie kwestii zalewania nieruchomości skarżących. Na koniec należy wskazać, że wydany 7 maja 2024 r. (sygn. akt II SA/Kr 499/24) po rozpoznaniu skargi skarżących i nieprawomocny (postępowanie przed NSA zawieszone – postanowienie z 26 czerwca 2025 r., sygn. akt II OSK 2078/24) wyrok uchylający postanowienia organów nadzoru budowlanego obu instancji w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie prowadzenia robót budowlanych nie ma przełożenia na status stron w postępowaniu przed organami architektoniczno-budowlanymi, bo art. 28 ust. 2 Pb nie dotyczy postępowań wymienionych w rozdziale 5b Pb. Skoro Wojewoda słusznie umorzył postępowanie odwoławcze, to Sąd nie mógł orzec inaczej niż po myśli art. 151 p.p.s.a.