II SA/Kr 3699/01

WyrokWSA w Krakowie2005-09-21

Skład orzekający: Sędzia NSA Izabela Dobosz, WSA Renata Czeluśniak, AWSA Mariusz Kotulski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy nadzoru budowlanego prawidłowo ustaliły brak ważnego pozwolenia na budowę domu mieszkalnego, co skutkowało odmową zastosowania zwolnienia z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę szopy?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji z powodu naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organy nie podjęły wszelkich niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w szczególności nie zbadały w sposób wyczerpujący materiału dowodowego dotyczącego pozwolenia na budowę domu mieszkalnego, a także naruszyły art. 10 kpa poprzez nieuczestniczenie w postępowaniu strony M.K. Ponadto, decyzja organu I instancji była niespójna w zakresie oznaczenia działki.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej E.K. rozbiórkę budowanej szopy drewnianej, która była w budowie bez pozwolenia na budowę. Organ I instancji uznał, że E.K. nie posiada ważnego pozwolenia na budowę domu mieszkalnego, co uniemożliwiało skorzystanie ze zwolnienia z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę szopy. Decyzja ta została uchylona przez organ II instancji w części dotyczącej treści rozstrzygnięcia z powodu niepodania wymiarów szopy. E.K. wniósł skargę do sądu, argumentując, że szopa jest mu potrzebna do przechowywania narzędzi do budowy domu, który buduje od lat 60-tych.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. Zasądzono od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz skarżącego E.K. kwotę 10 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 21 września 2005r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Izabela Dobosz (spr) Sędziowie : WSA Renata Czeluśniak AWSA Mariusz Kotulski Protokolant : Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 września 2005r. sprawy ze skargi E. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] 2001 r., Nr [...] w przedmiocie nakazania rozbiórki I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz skarżącego E. K. kwotę 10 zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z 24 I 2001r Nr [....] , wydaną na podstawie art. 48 w zw. z art. 80 ust. 2 pkt l i 83 ust. l ustawy z dnia 7 VIII 1994 r Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2000r Nr 106 , poz. 1126 ) oraz art. 104 kpa nakazano E.K. zam. ul. [....] w G. rozbiórkę szopy drewnianej będącej w budowie - bez pozwolenia na budowę - na działce nr [....] położonej przy ul. [....] w G. . Polecono o wykonaniu powyższego obowiązku powiadomić pisemnie Inspektorat w terminie 7 dni od zakończenia robót. Powołano się na protokół kontroli przeprowadzonej [....] 2000r, z którego wynika , że w listopadzie 2000r. E.K. przystąpił bez pozwolenia do budowy szopy drewnianej , o wymiarach w rzucie 3 m x5,10m na działce nr [....] położonej przy ul. [....] j w G . Do dnia kontroli wykonał konstrukcje ścian i dach z elementów drewnianych oraz deskowanie pełne dachu i trzech ścian . Do zakończenia budowy pozostało wykonanie ściany przedniej i pokrycie dachu. Szopa posadowiona jest na elementach betonowych - bez trwałego połączenia z gruntem . W czasie kontroli E.K. oświadczył, że od lat siedemdziesiątych buduje budynek mieszkalny , a przedmiotową szopę będzie wykorzystywał do przechowywania materiałów budowlanych . Wobec tego [....] 2000r. przeprowadzono kontrolę budowy budynku mieszkalnego na działce nr [....] przy ul. [....] w G. i stwierdzono , że budynek jest częściowo użytkowany - E.K. zamieszkuje w dwóch pomieszczeniach na parterze - a piętro budynku jest w stanie surowym otwartym. Budynek ma numer porządkowy [....] i w budynku tym E.K. jest zameldowany na pobyt stały od [....] IX 1972r ( wpis w dowodzie osobistym ) . W czasie kontroli budynku E.K. nie okazał pozwolenia na budowę , projektu budowlanego , dziennika budowy oświadczając jedynie , że pozwolenie takie zostało wydane pod koniec lat 60-tych . W związku z tym organ stwierdził , że " należy uznać , że E.K. nie posiada aktualnego pozwolenia na wykonywanie robót budowlanych związanych z dokończeniem budowy budynku mieszkalnego , a tym samym nie może skorzystać ze zwolnienia z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę szopy w myśl art. 29 ust. l pkt 3 Prawa budowlanego". Nie uznano , iż E.K. dokonał remontu szopy , gdyż rozebrał poprzednia szopę i wybudował nową wykorzystując cześć materiału z rozbiórki - o mniejszych wymiarach i w większej odległości od granicy . W myśl art. 3 pkt 5 prawa budowlanego przedmiotowa szopa jest tymczasowym obiektem budowlanym, jednak art. 29 prawa budowlanego nie przewiduje zwolnienia z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę tego typu obiektu w sytuacji , gdy nie jest on położony na terenie budowy realizowanej w pozwoleniu na budowę . Wobec tego uznano rozbiórkę za konieczna z rozumieniu art. 48 prawa budowlanego. W odwołaniu E.K. twierdzi , że wszystkie problemy wynikają z konfliktu z sąsiadem S.E. . Szopa jest stronie potrzebna do przechowywania różnych materiałów niezbędnych dla różnych prac budowlanych i gospodarczych . Ma zamiar ubiegać się o zezwolenie na budowę budynku gospodarczego , a do tego czasu wnosi o nie rozbieranie szopy. Decyzją [....] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z29X2001r nr [....] wydaną na podstawie art. 138 §1 pkt 2 kpa oraz art. 80 ust. 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z 7 VII 1994r -Prawo budowlane (t. j. z 2000r., Dz. U. Nr 106 , póz. 1126 ) uchylono zaskarżoną decyzję w części dotyczącej treści rozstrzygnięcia i nakazano inwestorowi E.K. zam. przy ul. [....] w G. rozbiórkę szopy drewnianej w wymiarach w rzucie 3m x5,10 m , będącej w budowie - bez pozwolenia na budowę , położonej na działce nr [....] przy ul. [....] w G . Organ uznał, iż organ I instancji prawidłowo ustalił , że E.K. nie posiada ważnego pozwolenia na budowę domu mieszkalnego a zatem przedmiotowej szopy nie można uznać za obiekt przeznaczony do czasowego użytkowania w trakcie realizacji robót budowlanych ( art. 29 pkt l ust. 3 prawa budowlanego ) , do budowy którego nie jest wymagane zgłoszenie właściwemu organowi . Nie zakwestionowano również podstawy prawnej ( art. 48 prawa budowlanego ) , a rozstrzygnięcie organu II instancji zostało spowodowane tym , że organ I instancji w wyrzeczeniu nie podał wymiarów szopy , przez co nie określił dokładnie parametrów tego obiektu. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego E.K. wnosi o uchylenie decyzji. Dom buduje od końca lat 60 -tych i do tej pory go nie ukończył z powodów finansowych . Twierdzi , że jest prześladowany przez swojego sąsiada S.E. . Pragnie kontynuować budowę domu . Przedmiotowa szopa jest mu potrzebna na narzędzia i sprzęt do tej budowy. W odpowiedzi na skargę [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosi o jej oddalenie podtrzymując argumenty , o których mowa w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje . Zgodnie z art. 3§1 ustawy z 30 VII 2002r (Dz. U. Nr 153. poz. 1270) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( p.o.p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie . Sprawy , w których skargi zostały wniesione do NSA przed dniem l I 2004r i postępowanie nie zostało zakończone ( co ma miejsce w niniejszej sprawie ) podlegaj ą rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie powyższej ustawy ( art. 97 § l ustawy z 30 VIII 2002r przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271 ze zm .). Sądowa kontrola wykazała naruszenie przepisów postępowania , które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy . Wbrew bowiem treści art. 7 kpa organy nadzoru budowlanego nie podjęły wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy mając m . in. na względzie słuszny interes obywatela oraz wobec treści art. 77 kpa nie zebrały w sposób wyczerpujący i nie rozpatrzyły całego materiału dowodowego . Organy arbitralnie przyjęły , że skarżący nie ma ważnego pozwolenia na budowę domu , mimo iż same przyznają , że skarżący jest w tym domu zameldowany od 1972r a dom posiada numer ewidencyjny . W okresie tym obowiązywało Prawo budowlane z 31 I 1961r (Dz.U. Nr 47 , poz. 46 ), należy zatem domniemywać , że skarżący miał pozwolenie na użytkowanie swojego domu ( art. 64 ust. l i art. 67 ust.l) , a tym samym pozwolenie na budowę . Czy pozwolenie to nie straciło ważności ( art. 41 ust. l pkt 2 tej ustawy ) można by ocenić jedynie wówczas , gdyby zbadać jego treść . Organ tego jednak nie zrobił , choć zgodnie z art. 77 kpa powinien to uczynić choćby poprzez sięgnięcie do materiałów archiwalnych . Twierdzenie , że skoro skarżący pozwolenia na budowę domu nie pokazał organom nadzoru budowlanego , to takiego pozwolenia nie ma jest przedwczesne . Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym skarżący oświadczył , że żona będąc współwłaścicielką działki wyprowadziła się od niego i zabrała wszystkie dokumenty . Organ powinien zatem zwrócić się w tej sprawie do żony skarżącego - M.K. , ewentualnie przesłuchać ją w trybie art. 86 kpa. Należy zaznaczyć , że M.K. nie brała udziału w postępowaniu w niniejszej sprawie od samego początku ; w szczególności nie była zawiadomiona i nie uczestniczyła w kontroli budowy szopy przeprowadzonej w dniu [....]. XI 2000r . Również zawiadomienie o kolejnej kontroli w dniu [....] XII 2000r nie zostało jej doręczone , a właśnie w piśmie informującym o tej kontroli z [....] XII 2000r ( k. 9 akt administracyjnych ) organ domagał się okazania dokumentów związanych z budową domu, w tym pozwolenia na budowę . Jednocześnie organy traktowały M.K. jako stronę , gdyż przesyłały jej wydane decyzje w sprawie. Organ I instancji w dniu [....] I 2001 r przesłał co prawda M.K. zawiadomienie o wszczęciu postępowania , jednakże należy zauważyć , że postępowanie to zostało wszczęte wcześniej ( na skutek pisma S.E. - .... XI 2000r), a materiał dowodowy w nim zgromadzony został użyty jako podstawa do wydania decyzji. W tej fazie postępowania M.K. nie brała udziału , co stanowi naruszenie art. 10 kpa. W tej sytuacji skoro nie sposób ocenić prawidłowości ustaleń organów w przedmiocie budynku mieszkalnego przy ul. [....] w G. , nie można przyjąć za prawidłowe rozumowania organu , iż przepis art. 29 ust. l pkt 3 Prawa budowlanego z 7 VII 1994r (t.j. Dz.U. z 2000r Nr 106 p. 1126) nie ma w tym przypadku zastosowania. Dodać należy , że decyzja organu I instancji jest niespójna , czego nie dostrzegł organ II instancji zmieniając ją . W osnowie decyzji jest bowiem mowa o działce nr [....], podczas gdy w uzasadnieniu - o działce nr [....] , co sprawia , że nie wiadomo jaką szopę (na której działce ) organ kazał rozebrać . Ten fakt również musiał spowodować uchylenie decyzji zarówno organu I jak i II instancji. Z powyższych względów orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145 § l pkt l lit. "c" ustawy z 30 VIII 2002., p.o.p.p.s.a. w zw. z art. 97 § l przepisów wprowadzających ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z dnia 30 VIII 2002r (Dz.U. Nr 153 , poz. 1271). O kosztach orzeczono na podstawie art. 55 ust. l ustawy z dnia 11 V 1995r o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 75 , poz. 364 ze zm .) oraz art. 97 § 2 cytowanych wyżej przepisów wprowadzających .

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło