II SA/Kr 370/16

PostanowienieWSA w Krakowie2016-12-22

Skład orzekający: Agnieszka Nawara - Dubiel

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie referendarza sądowego o oddaleniu wniosku o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, wydane w sytuacji braku podpisu na wniosku, powinno zostać uchylone, a postępowanie umorzone?
Ratio decidendi
Sąd uchylił postanowienie referendarza sądowego i umorzył postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy, uznając, że wniosek o przyznanie prawa pomocy, pozbawiony podpisu strony, stanowił brak formalny, który uniemożliwiał jego merytoryczne rozpoznanie. Referendarz powinien był wezwać stronę do uzupełnienia tego braku, a nie oddalić wniosek.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Referendarz sądowy oddalił ten wniosek, ponieważ nie został on podpisany przez skarżącego. Skarżący wniósł sprzeciw, argumentując, że wniosek był bezskuteczny z powodu braku podpisu, a w konsekwencji postanowienie referendarza również jest bezskuteczne. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał sprzeciw.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie referendarza sądowego i umorzono postępowanie w sprawie przyznania skarżącemu prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Nawara - Dubiel po rozpoznaniu w dniu 22 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu skarżącego wniesionego od postanowienia referendarza sądowego z dnia 11 października 2016 r. o oddaleniu wniosku skarżącego o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi G.K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 15 stycznia 2016 r. znak: [....] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie referendarza i umorzyć postępowanie w sprawie przyznania skarżącemu prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 11 października 2016 r. referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie oddalił wniosek skarżącego o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Od powyższego postanowienia sprzeciw wniósł skarżący podnosząc, że wniosek o przyznanie prawa pomocy nie był przez niego podpisany, a zatem był bezskuteczny. Zdaniem G.K. z tego powodu również zaskarżone sprzeciwem postanowienie jest bezskuteczne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 § 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718), zwanej dalej "p.p.s.a.", rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 6 grudnia 2016 r., sygn. II OZ 1350/16 (dostępnym w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych na stronie https://cbois.nsa.gov.pl/cbois/query) orzeczenie o uchyleniu zaskarżonego sprzeciwem postanowienia oraz umorzeniu postępowania w przedmiocie prawa pomocy należy uznać za merytoryczne rozstrzygnięcie (zmianę orzeczenia), o którym wspomina art. 260 § 1 p.p.s.a. Podzielając powyższe stanowisko należało takie właśnie wyrzeczenie zastosować w niniejszej sprawie. Zasadny bowiem okazał się zarzut sprzeciwu, iż wniosek o przyznanie prawa pomocy nie był przez skarżącego podpisany. W myśl art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a. każde pismo strony powinno zawierać podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika. Brak podpisu jest niewątpliwie brakiem formalnym pisma, który uniemożliwia nadanie mu dalszego biegu. Referendarz sądowy na podstawie art. 258 § 1 pkt 5 p.p.s.a. zobowiązany był do wezwania strony do uzupełnienia tego braku formalnego wniosku o przyznanie prawa pomocy po rygorem pozostawienia tego wniosku bez rozpoznania. Rację ma skarżący, iż niepodpisany wniosek o prawo pomocy nie wywołał skutków prawnych, a zatem referendarz nie mógł rozpoznać go merytorycznie. Sprzeciw od postanowienia został wniesiony skutecznie, jednak Sąd na tym etapie postępowania nie mógł merytorycznie rozpoznać wniosku o przyznanie prawa pomocy. Z tego względu zaskarżone sprzeciwem postanowienie należało uchylić, a postępowanie w tym zakresie umorzyć. Jednocześnie Sąd zwraca uwagę, że po wydaniu niniejszego postanowienia wnioskowi skarżącego o przyznanie prawa pomocy zostanie nadany prawidłowy bieg tj. skarżący zostanie wezwany o uzupełnienie jego braków formalnych. Umorzenie dotychczasowego, wadliwie przeprowadzonego postępowania umożliwi prawidłowe procedowanie w kwestii przedmiotowego wniosku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło