II SA/Kr 372/01
WyrokWSA w Krakowie2005-01-26
Skład orzekający: Andrzej Niecikowski, Joanna Tuszyńska, Renata Czeluśniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny może dokonać pełnej kontroli zaskarżonej decyzji, jeśli organ odwoławczy nie przedstawił akt organu pierwszej instancji?Ratio decidendi
Brak akt organu pierwszej instancji uniemożliwia sądowi administracyjnemu dokonanie pełnej kontroli zaskarżonej decyzji. Zaniechanie organu w tym zakresie, na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. "c" Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, musi skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K., która uchyliła decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. nakazującą rozbiórkę wiaty. Organ odwoławczy wskazał na niejasności dotyczące charakteru robót budowlanych (przebudowa czy remont) oraz konieczność uzupełnienia postępowania dowodowego. Skargę na decyzję organu odwoławczego złożył M. B., kwestionując jej zasadność. Sąd administracyjny nie otrzymał akt organu pierwszej instancji.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję.Pełny tekst orzeczenia
WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 26 stycznia 2005r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący : Sędzia NSA Andrzej Niecikowski / spr. / Sędziowie : NSA Joanna Tuszyńska WSA Renata Czeluśniak Protokolant : Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 stycznia 2005r. sprawy ze skargi M. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 16 stycznia 2001 r., Nr [...] w przedmiocie nakazania rozbiórki - uchyla zaskarżoną decyzję -
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B., decyzją z dnia [...].07.2000 r. (znak: [...]), działając na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7.07.1994 r. Prawo Budowlane (Dz.U. nr.89 poz.414 z późn.zm.- obecnie tj. Dz.U. z 2003 r. nr 207 poz. 2016 - zwanej dalej Prawem Budowlanym z 1994 r.) nakazał Z. i J. K., rozbiórkę wiaty usytuowanej na posesji w W. w odległości 0.75 od granicy działki G. L.
Odwołanie Z. i J. K. zostało uwzględnione i Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją z dnia 16.01.2001 r. (znak: [...]) uchylił zaskarżoną decyzje i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia wywodząc w uzasadnieniu co następuje:
1/ art. 48 Prawa Budowlanego z 1994 r., może być zastosowany tylko i wyłącznie w stosunku do robót budowlanych będących budową, przez którą należy rozumieć w myśl art. 3 pkt. 6 Prawa budowlanego "wykonanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę , rozbudowę , nadbudową oraz przebudowę ".
2/ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ I instancji stwierdził iż : "Analizując zebrane materiały ustalono, że Państwo K. dokonali przebudowy obiektu, dokonując zmiany jego lokalizacji przesuwając obiekt o 30 cm w stosunku do lokalizacji poprzedniego" a także "W opisywanym przypadku nastąpiła zmiana lokalizacji obiektu a więc nastąpiła jego przebudowa a nie remont, czyli wykonywanie robót w istniejącym obiekcie" - zdaniem organu odwoławczego zgromadzony materiał dowodowy jednoznacznie nie potwierdza stanowiska organu I instancji.
3/ organ I instancji powinien wyjaśnić oświadczenie inwestorów K. złożone w trakcie wizji lokalnej w dniu [...].07.200 r. w którym podnieśli, że w 1996 r., Urząd Rejonowy B. - Filia B. prowadził postępowanie w sprawie przedmiotowej szopy i wydał w dniu [...].01.1996 r. decyzję (Nr [...]). Organ I instancji winien uzupełnić akta sprawy o dokumenty z tym postępowaniem administracyjnym związane. Akta te mogą pomóc w ustaleniu stanu przed wykonaniem robót budowlanych przez inwestorów K. tj. ustalenie czy wykonany został remont czy przebudowa przedmiotowej wiaty, bowiem wątpliwości organu odwoławczego budzi charakter robót budowlanych. W świetle art. 3 pkt. 8 Prawa budowlanego remont polega na ,. wykonywaniu w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a nie stanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym". W odniesieniu do robót budowlanych, będących remontem ma zastosowanie tryb postępowania wynikający z art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego.
4/ postępowanie dowodowe organu I instancji nie doprowadziło do wyjaśnienia całokształtu okoliczności sprawy. Przeprowadzone przez organ I instancji postępowanie wyjaśniające, w którym w taki sposób zgromadzono materiał dowodowy nie czyni zadość przepisowi art. 77 § l k.p.a. mówiącemu o obowiązku organu orzekającego wyczerpującego zebrania rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję złożył M. B. i wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i "podtrzymanie w mocy" decyzji organu I instancji zarzucił, że postępowanie przed Urzędem Rejonowym w B. - Filia w B. o którym mowa w zaskarżonej decyzji nie dotyczyło budowy, przebudowy czy też remontu przedmiotowego obiektu, a jedynie wody, która w czasie deszczu spływała z dachu na sąsiednią posesję doprowadzając do jej podmakania. Powodem wydania decyzji o rozbiórce był fakt, że Z. i J. K. dokonali przebudowy obiektu o którym mowa w decyzji o rozbiórce. Stary obiekt praktycznie został całkowicie rozebrany, a na jego miejscu wybudowano od podstaw zupełnie nową budowlę nie przypominającą w najmniejszym stopniu poprzedniej. Przez pewien czas w tym miejscu nie było żadnego obiektu. Poprzednia wiata zbudowana została w ten sposób , że w ziemię zostały wbite cztery kołki na których zamocowano zadaszenie kryte dachówką. Powierzchnia dachu wynosiła maksymalnie 15 m2. Zostało to udokumentowane materiałem fotograficznym zebranym w sprawie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która przedstawia cztery kołki i dwie płetwy. Obecnie istniejący obiekt jest zupełnie nowym obiektem powstałym w wyniku przebudowy a nawet nowej budowy a nie remontu.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Zarówno na gruncie obowiązującej do dnia 1.01.2004 r., ustawy z dnia 11.05.1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. nr 74 poz. 368 z późn.zm. - art. 52 ust. l ) jak i obecnie obowiązującej ustawy z dnia 30.08.2002 r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - ( art. 133 § 1 p.o.p.s.a.) Sąd orzeka na podstawie akt sprawy, które organ obowiązany jest przedstawić Sądowi wraz z odpowiedzią na skargę. W sprawie niniejszej Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. przedstawił odpowiedź na skargę i przedłożył akta ale tylko organu II instancji, wyjaśniając w piśmie z dnia 12.03.2001 r., że "całość akt I instancji zostanie niezwłocznie przesiana do Sądu po otrzymaniu ich z Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w B.".
Do dnia rozprawy akta te nie zostały przedstawione.
To zaniechanie organu uniemożliwia Sądowi dokonanie pełnej kontroli zaskarżonej decyzji.
Nie mniej jednak należy zwrócić uwagę, że zarówno w orzecznictwie sądowym jak i doktrynie podnosi się, że art. 138 § 2 kpa, stanowi w istocie wyłom w kodeksowej konstrukcji postępowania odwoławczego. Celem bowiem tego postępowania jest ponowne rozpatrzenie i rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej przez organ odwoławczy, a strona tego postępowania ma prawo do merytorycznego załatwienia jej sprawy, rozstrzygniętej zaskarżoną odwołaniem decyzją organu pierwszej instancji. Wynika z tego, że przepis art. 138 § 2 Kodeksu nie powinien być interpretowany rozszerzające (zob. uzasadnienie uchwały SN z dnia 16 stycznia 1997 r., III ZP 5/96; uzasadnienie uchwały NSA z dnia 4 maja 1998 r., FPS 2/98, ONSA 1998 Nr 3, poz. 79).
Brak akt organu I instancji uniemożliwia Sądowi dokonanie kontroli pod kątem prawidłowości zastosowania przez organ odwoławczy art. 138 § 2 kpa i musi powodować na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. "c" p.o.p.s.a. uchylenie zaskarżonej decyzji. O kosztach nie orzeczono bowiem skarżący nie domagał się ich zasądzenia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło