II SA/Kr 3774/01

WyrokWSA w Krakowie2005-05-31

Skład orzekający: Sędzia NSA Izabela Dobosz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o umorzeniu postępowania w sprawie przyznania świadczenia pieniężnego osobom deportowanym do pracy przymusowej, wydana z powodu złożenia wniosku po terminie, może zostać uchylona w świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego stwierdzającego niezgodność przepisów ustawy z Konstytucją?
Ratio decidendi
Decyzja o umorzeniu postępowania w sprawie przyznania świadczenia pieniężnego osobom deportowanym do pracy przymusowej, wydana z powodu złożenia wniosku po terminie, podlega uchyleniu. Wynika to z wyroku Trybunału Konstytucyjnego, który stwierdził niezgodność przepisów ustawy regulujących termin składania wniosków z Konstytucją, co otwiera drogę do wznowienia postępowania i merytorycznego rozpoznania sprawy.
Stan faktyczny
R.S. złożył wniosek o przyznanie świadczenia pieniężnego dla osób deportowanych do pracy przymusowej po terminie ustawowym. Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych umorzył postępowanie, uznając wniosek za bezprzedmiotowy. Decyzja ta została utrzymana w mocy po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. R.S. złożył skargę, argumentując, że opóźnienie wynikało z zaniedbań innych instytucji i braku nagłośnienia sprawy przez media.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji i zasądzono od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 31 maja 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Izabela Dobosz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 31 maja 2005 r. sprawy ze skargi R. S. na decyzję Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...] 2001 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję tegoż organu z dnia [...] 2001 r. II. zasądza od Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych w Warszawie ma rzecz R. S. kwotę 10 zł (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych z [...] 09.2001 r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 105 § l kpa w zw. z art. 4 ust. 5 ustawy z 31.05.1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich ( Dz. U. Nr 87, poz. 395 ze zm. ) umorzono postępowanie administracyjne w sprawie wniosku o przyznanie uprawnienia do świadczenia, złożonego przez R.S. . Organ stwierdził, że wniosek został złożony po terminie ustawowym tj. po 31.12.1999 r. Termin ten nie może być przez organ przedłużony. Jego uchybienie powoduje bezskuteczność czynności procesowej podjętej przez stronę, a wszczęte postępowanie administracyjne jest bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy R.S. stwierdził, że wniosek złożył z opóźnieniem, gdyż Stowarzyszenie Polaków Poszkodowanych przez III Rzeszę Zarząd Terenowy w O. nie poinformowało go w stosownym czasie o terminie do złożenia wniosku o przyznanie świadczenia. Decyzją Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych z [...].11.2001 r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 127 §3 i 105 § l kpa oraz art. 4 ust. 5 ustawy z 31.05.1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i ZSRR ( Dz. U. Nr 87, poz. 395 ze zm. ) utrzymano w mocy decyzję własną z [...].09.2001 r. Organ podtrzymał swoje wcześniejsze stanowisko. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego R.S. wniósł o uchylenie decyzji, gdyż opóźnienie złożenia wniosku zostało spowodowane zaniedbaniem ze strony Fundacji Polsko-Niemieckie Pojednanie. Dodaje, że media nie nagłośniły sprawy terminu, ani też nie relacjonowały przepisów tej ustawy. W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § l ustawy z 30.08.2002 r. - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Skargi wniesione przed 1.01.2004 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego podlegają obecnie rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne. Sądowa kontrola wykazała naruszenie prawą dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, co z kolei pozwoliło sprawę rozpoznać w trybie uproszczonym w oparciu o art. 119 pkt l p. o. p. p. s. a. Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z 17.06.2003 r. ( sygn. akt P 24/02 Dz. U. Nr 110 poz. 1060 ) orzekł o niezgodności art. 4 art. 5 ustawy z dnia 31.05.1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich ( Dz. U, Nr 87 poz. 395 z 1998 r. ze zm. ) z art. 2 i 32 ust. l Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Daje to możliwość wznowienia postępowania w oparciu o art. 190 ust. 4 Konstytucji RP oraz art. 145 a § l kpa i merytorycznego rozpoznania uprawnień skarżącego. W tym stanie rzeczy orzeczono jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145 § l pkt l "b" p. o. p. p. s. a. w zw. z art. 97 § l przepisów wprowadzających ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z dnia 30.08.2002 r. ( Dz. U. Nr 153 poz. 1271 ze zm. ). Do spraw, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1.01.2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone ( co dotyczy niniejszej sprawy ) stosuje się bowiem powołane wyżej przepisy. O kosztach orzeczono na podstawie art. 55 ust. l ustawy z dnia 11.05.1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym ( Dz. U. Nr 75 poz. 364 ze zm. ) oraz art. 97 § 2 cytowanej wyżej ustawy z dnia 30.08.2002 r. przepisy wprowadzające ustawę - p. o. u. s. a. i ustawę - p. o. p. p. s. a. ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło