II SA/Kr 3792/01
WyrokWSA w Krakowie2005-09-14
Skład orzekający: Sędzia NSA Joanna Tuszyńska, WSA Małgorzata Brachel –Ziaja, NSA Andrzej Irla
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może w trybie sprostowania oczywistej omyłki (art. 113 § 1 kpa) dokonać merytorycznej zmiany decyzji, w szczególności w zakresie powierzchni użytkowej pomieszczeń?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może w trybie sprostowania oczywistej omyłki (art. 113 § 1 kpa) dokonać merytorycznej zmiany decyzji. Sprostowanie dotyczy jedynie błędów pisarskich, rachunkowych lub innych oczywistych omyłek, które nie prowadzą do zmiany istoty rozstrzygnięcia. W niniejszej sprawie organy dokonały merytorycznej zmiany decyzji poprzez zmianę powierzchni użytkowej pomieszczeń apteki, co było niedopuszczalne.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o sprostowanie oczywistej omyłki w decyzji Wójta Gminy C. dotyczącej zmiany sposobu użytkowania części budynku przychodni na aptekę. W decyzji błędnie wpisano "pokoje gościnne" zamiast "apteka typu B" oraz podano niewłaściwą powierzchnię użytkową pomieszczeń apteki. Organ I instancji sprostował obie omyłki, zmieniając powierzchnię z 88,26 m kw. na 64,75 m kw. Wojewoda utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Skarżąca zarzuciła, że organ odwoławczy dokonał bezpodstawnej zmiany dotyczącej powierzchni użytkowej, a także naruszył zakaz orzekania na jej niekorzyść.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżone postanowienie Wojewody i poprzedzające je postanowienie organu I instancji w części dotyczącej sprostowania powierzchni użytkowej pomieszczeń apteki oraz zasądził od Wojewody na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 14 września 2005r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Joanna Tuszyńska (spr) Sędziowie : WSA Małgorzata Brachel –Ziaja NSA Andrzej Irla Protokolant : Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 września 2005r. sprawy ze skargi I. D. na postanowienie Wojewody [....] z dnia [...] 2001 r. Nr [...] w przedmiocie sprostowania decyzji I. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu I instancji w części dotyczącej sprostowania powierzchni użytkowej pomieszczeń apteki II. zasądza od Wojewody [....] na rzecz skarżącej I.D. kwotę 10 zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
IISA/Kr 3792/01
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...].07.2001 r. , wydaną na podstawie art.71 ust. l pkt l prawa budowlanego i art. 104 kpa Wójt Gminy C. , po rozpatrzeniu wniosku inwestora I.D. w sprawie zmiany sposobu użytkowania części budynku przychodni lekarskiej z przeznaczeniem na cele usługowe (apteka typu B]) na działce ew. nr [...] w W. , udzielił pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania części budynku (przyziemia) przychodni lekarskiej zlokalizowanego na działce ew. nr [...] położonej w W. na cele usługowe (pokoje gościnne), z określeniem powierzchni użytkowej pomieszczeń apteki na 88,26 m kw , zgodnie z projektem J.Z. i M.O.
We wniosku z dnia 4.09.2001 r. inwestor wniósł o sprostowanie oczywistej omyłki w tej decyzji polegającej na użyciu w rozstrzygnięciu słów "pokoje gościnne" zamiast "apteka typu B".
Postanowieniem z dnia [...].09.2001 r. , wydanym na podstawie art. 113 § l kpa i art. 126 kpa Wójt Gminy C. sprostował oczywiste pomyłki popełnione w decyzji w ten sposób , że w wierszu [...] skreśla się błędnie wpisane "pokoje gościnne" , a nadto w wierszu [...] wpisano jako powierzchnię użytkową pomieszczeń apteki - 88,26 , a winno być 64,75 m kw.
W uzasadnieniu wskazał , że jak wynika z przedłożonego projektu budowlanego i wniosku inwestora w projektowanej adaptacji nie występują żadne pomieszczenia przeznaczone jako "pomieszczenia gościnne". Jednocześnie w wierszu [...] błędnie wpisano jako powierzchnie użytkową pomieszczeń apteki - 88,26 m kw. , a z przedłożonego projektu wynika , że powierzchnia ta wynosi 64,75 kw. Stąd też uznano , że w wierszu [...] i [...] decyzji wystąpiły oczywiste omyłki.
W zażaleniu na to postanowienie I.D. zarzuciła , że oprócz sprostowania omyłki polegającej na błędnym użyciu słów "pokoje gościnne" zamiast "apteka typu B" , organ I instancji dokonał bezpodstawnej zmiany dotyczących danych w powierzchni użytkowej adaptowanej części przychodni na samodzielny lokal apteki. Zgodnie z projektem, całkowita powierzchnia użytkowa lokalu przeznaczonego na działalność apteki wynosi 88,26 m kw. Powierzchnia 64,75 m kw. to powierzchnia samych pomieszczeń aptecznych tzw. "funkcjonalna".
Postanowieniem z dnia [...] listopada 2001 r. znak : [...], na podstawie art.113 kpa i art.138 § l pkt l kpa w związku z art.144 kpa , Wojewoda utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy wskazał , że zgodnie z art.l 13 kpa oczywista omyłka może zostać sprostowana tak na wniosek , jak i z urzędu.
Organ odwoławczy wskazał, że użycie w decyzji słów "pokoje gościnne' było oczywistą omyłką , gdyż pozytywne rozstrzygnięcie organu nie mogło być sprzeczne z wnioskiem , który dotyczył apteki typu B.
Jednocześnie wyjaśnił , że w przedłożonym przy wniosku projekcie, opieczętowanym przez organ jako załącznik do decyzji , łączna powierzchnia pomieszczeń adaptowanych wynosi 88 , 26 m kw , natomiast powierzchnia pomieszczeń aptecznych 64,75 m kw.
Adaptacja pomieszczenia nie jest równoznaczna ze zmianą sposobu jego użytkowania. Jak wynika z projektu zmiana sposobu użytkowania pomieszczeń dotychczasowej przychodni dotyczy pomieszczeń przeznaczonych na pomieszczenia apteczne. Pozostałe pomieszczenia pozostają w ich dotychczasowym użytkowaniu (wiatrołap , pomieszczenia sanitarne , istniejąca klatka schodowa, korytarz).
Jest oczywistym, że powierzchnia użytkowa pomieszczeń apteki to zgodnie z przedłożonym projektem jest to powierzchnia pomieszczeń aptecznych , a nie łączna powierzchnia pomieszczeń adaptowanych.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższe postanowienie I.D. zarzuciła , że postanowienie to rażąco narusza jej interesy , gdyż powierzchnia pomieszczeń aptecznych (funkcjonalnych) wraz z pomieszczeniami przynależnymi (korytarze , pomieszczenia sanitarne , pomieszczenia do zajęć szkoleniowych) musi wynosić co najmniej 80 m kw.
Nadto podniosła , że zaskarżone postanowienie narusza przepis art. 139 kpa , gdyż organ odwoławczy nie może orzekać na niekorzyść odwołującej się strony.
W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie , podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Nadto dodała , że wszystkie pomieszczenia objęte adaptacją mogą być użytkowane zgodnie z zatwierdzonym projektem. Nie oznacza to jednak, że wszystkie pomieszczenia winny być objęte zgodą na zmianę sposobu ich użytkowania.
Sąd zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art.97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1271), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dlatego też właściwym do rozpoznania skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie.
Zgodnie z treścią art.3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi , sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania , nie będąc przy tym związanym granicami skargi / art.134 ustawy/.
Stosownie do treści art. 113 kpa organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach.
Błąd rachunkowy oznacza omyłkę w wykonaniu działania matematycznego, a błąd pisarski - to widoczne, wbrew zamierzeniu organu, niewłaściwe użycie wyrazu, widocznie mylna pisownia albo widoczne niezamierzone opuszczenie jednego lub więcej wyrazów. Na równi z błędami pisarskimi i rachunkowymi potraktowano inne oczywiste omyłki.
W postępowaniu o sprostowanie błędu pisarskiego na podstawie art. 113 § l kpa nie mogą być rozpatrywane kwestie merytoryczne będące przedmiotem decyzji, w której dokonano sprostowania.
Sprostowanie nie może prowadzić do zmiany merytorycznej decyzji. Jak wynika z uzasadnienia postanowień obydwu organów , skupiły się one na wyjaśnieniu , że zmiana cytowanej w decyzji powierzchni użytkowej pomieszczeń apteki z 88,26 na 64,75 m kw. jest zgodna z przepisami prawa i z przedłożonym projektem. Organy dokonały więc nie sprostowania , w tym zakresie , oczywistej omyłki , ale merytorycznej zmiany decyzji , co było niedopuszczalne.
W tymże projekcie wymieniono powierzchnię pomieszczeń aptecznych -64,75 m kw oraz łączną powierzchnię pomieszczeń adaptowanych - 88,26 m kw.
Prostowana decyzja używa innego określenia : powierzchnia użytkowa pomieszczeń apteki.
Sprostowanie liczby 88,26 na liczbę 64,75 , dotyczącą wszakże powierzchni użytkowej pomieszczeń apteki , po przeprowadzeniu wywodu , że powierzchnia użytkowa pomieszczeń apteki to powierzchnia pomieszczeń aptecznych , a nie łączna powierzchnia pomieszczeń adaptowanych , świadczy o tym , że w istocie organ dokonał merytorycznej zmiany decyzji, co w trybie art. 113 kpa jest niedopuszczalne. Wobec odesłania zamieszczonego w art. 144 kpa, iż do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań, przepis art. 139 kpa , stanowiący , że organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, chyba że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub rażąco narusza interes społeczny , może znaleźć w postępowaniu zażaleniowym tylko odpowiednie zastosowanie.
Reformatio in peius oznacza możliwość dokonania przez organ odwoławczy takiej zmiany treści rozstrzygnięcia organu I instancji, która polega na mniej korzystnym dla strony przekształceniu uprawnień lub obowiązków. Zakresem tego pojęcia nie można natomiast obejmować wszelkich działań organu II instancji, które strona może odczuwać jako "niekorzystne". Ponieważ sprostowania można dokonać z urzędu , organ nie był związany wnioskiem strony i mógł sprostować inne dostrzeżone omyłki , nie objęte wnioskiem.
W niniejszej sprawie przekroczone jednakże zostały granice podejmowania rozstrzygnięć w trybie art. 13 kpa.
Stosownie do treści art. 145 § l pkt c ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd uwzględniając skargę uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Dlatego też , na podstawie powołanego wcześniej przepisu i art. 135 ustawy orzeczono jak w punkcie I wyroku .
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art.200 ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło