II SA/Kr 383/04

WyrokWSA w Krakowie2008-09-09

Skład orzekający: Kazimierz Bandarzewski, Grażyna Firek, Renata Czeluśniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu warunków zabudowy może zostać wydana, gdy nie ustalono tożsamości i zdolności prawnej wnioskodawcy, a także nie doręczono decyzji wszystkim stronom postępowania?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania administracyjnego. Kluczowe wady dotyczyły braku ustalenia tożsamości i zdolności prawnej wnioskodawcy, co uniemożliwiało ocenę jego zdolności do bycia stroną postępowania, oraz braku dowodu doręczenia decyzji organu pierwszej instancji wszystkim stronom, co stanowiło podstawę do wznowienia postępowania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na przebudowie dziedzińca i ogrodu na cele rekreacyjne. Skarżący podnosił zarzuty dotyczące przeznaczenia działki, jej położenia oraz sprzeczności z jego planami inwestycyjnymi. Sąd uchylił obie decyzje, wskazując na istotne wady proceduralne.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Kazimierz Bandarzewski Sędziowie WSA Grażyna Firek WSA Renata Czeluśniak (spr.) Protokolant: Joanna Obrał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 września 2008 r. sprawy ze skargi S.H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [....] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Na skutek wniosku złożonego w dniu [...] 2002 roku przez A. Prezydent Miasta K. wydał w dniu [...] roku decyzję nr [...] o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji p.n. przebudowa dziedzińca zajezdnego i ogrodu historycznego z przeznaczeniem na ogród rekreacyjny na działkach nr [...] ,[...], [...], [...], [...], [...], [...] obr. [...] Ś. przy ul. [...] w K. Organ pierwszej instancji wskazał, że decyzja została wydana na podstawie art. 39, 42, 40 ust.1 i 3 oraz art. 44 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tj. Dz.U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 z późn. zm.) w zw. z art. 85 ust. 1 ustawy z dnia 27.03.2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2003 r. Nr 80 poz.717) i art. 104 kpa oraz na podstawie uzgodnień dokonanych w toku postępowania przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, który wyraził pozytywne stanowisko w dniu [...]..2003 r. do projektowanej inwestycji oraz wydał postanowienie z dnia [...]2003 r., opinii Wydziału Środowiska i Rolnictwa Urzędu Wojewódzkiego, zawierającej pozytywne stanowisko z dnia [...]..2003 r., jak również na podstawie stanowiska Wydziału Gospodarki Komunalnej i Ochrony Środowiska UM z dnia [...]2003 r. i z dnia [...] oraz stanowiska Zarządu Dróg i Komunikacji z [...] 2003r. Wydanie decyzji zgodnie z dyspozycją art. 44 w/w ustawy poprzedzone zostało rozprawą administracyjną, która odbyła się w dniu [...]. Organ l instancji odnosząc się do zgłoszonych w trakcie rozprawy zarzutów współwłaścicieli, iż sprzeciwiają się planom wnioskodawcy ponieważ posiadają odmienne plany inwestycyjne co do nieruchomości, stwierdził, że decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu może uzyskać osoba nie posiadająca prawa do dysponowania terenem. Posiadanie tego prawa jest dopiero warunkiem rozpatrzenia wniosku o pozwolenie na budowę. Od wymienionej wyżej decyzji w dniu [...]..2003 r. odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego wniósł uczestnik S.H.. Wskazał, że jedna z działek objęta przedmiotową decyzją (nr [...]) położona jest w sąsiedztwie budynków i budowli o charakterze i przeznaczeniu mieszkaniowo-usługowo-komercyjnym oraz, że ma być wykorzystywana przez jej współwłaścicieli w celu uzyskiwania dochodów, zaś zamienienie jej na ogród rekreacyjny zniweczy te plany. Podniósł ponadto, że błędne jest oznaczenie działki, gdyż jest ona położona przy ul. [...], a nie przy ul. [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] , nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu Kolegium podniosło, że przedmiotowa decyzja została wydana na podstawie art.40 i 44 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, po prawidłowym przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, zajęciu stanowiska przez wymagane prawem organy i stwierdzeniu zgodności zamierzonej inwestycji z przepisami szczególnymi. W odpowiedzi na zarzuty odwołania wskazano, że decyzja ustalająca warunki zabudowy i zagospodarowania terenu jest dopiero pierwszym etapem działań podejmowanych przez inwestora w celu realizacji planowanej inwestycji i nie stanowi podstawy prawnej do rozpoczęcia robót budowlanych. Pozostali współwłaściciele nieruchomości również mogą złożyć wniosek o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a następnie złożyć na jej podstawie wniosek o pozwolenie na budowę. Ponadto organ drugiej instancji stwierdził, że okoliczność nieprawidłowego oznaczenia wnioskodawcy – A. a nie J. D., nie jest na tyle istotnym uchybieniem, które uzasadniałoby uchylenie zaskarżonej decyzji ponieważ z akt sprawy wynika, iż wnioskodawcą jest J.D., który złożył wniosek o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu w dniu [...]2002r. Od powyższej decyzji uczestnik S.H. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji organu pierwszej instancji. W skardze powtórzono argumenty zawarte w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji dotyczące położenia działki nr [...] w sąsiedztwie budynków i budowli o charakterze i przeznaczeniu mieszkaniowo-usługowo-komercyjnym. Wskazano ponownie, że działka nr [...] stanowi źródło dochodu dla jej współwłaścicieli. Skarżący stwierdził, iż nie zgadza się w związku z tym na przekształcenie jej w ogród rekreacyjny. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, przedstawione w uzasadnieniu decyzji utrzymującej w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje: Skarga jest uzasadniona, aczkolwiek z innych przyczyn, aniżeli wskazano w jej uzasadnieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego 5 przepisów postępowania, przy czym zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30.08.2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi kontrola sprawowana jest w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi czy też powołaną w niej podstawą prawną. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt. 1 b) ustawy z 30.08.2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Natomiast art. 145 § 1 pkt. 4 kpa stanowi, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. W aktach przedmiotowej sprawy brak jest dowodu doręczenia decyzji Prezydenta Miasta K. (decyzji organu pierwszej instancji) do wszystkich uczestników postępowania administracyjnego (D.D., P.D., B.M. J.H., S.H., P.H., E.D.). W związku z brakiem doręczenia decyzji pierwszej instancji strona, której nie doręczono decyzji bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Taka okoliczność stanowi przesłankę do wznowienia postępowania administracyjnego, a co za tym idzie na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 b) ustawy z 30.08.2002 roku prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do kwestii błędnego oznaczenia w decyzji strony, do której została ona skierowana stwierdzić należy, iż ma ona w niniejszej sprawie znaczenie zasadnicze. Organ pierwszej instancji wskazał jako wnioskodawcę A. (adres :[...] K., ul. S.[...]), ten podmiot traktował jako stronę postępowania, doręczając mu wszelką korespondencję, podczas gdy organ II instancji utrzymując w mocy decyzję l instancji przyjął, iż z akt sprawy wynika, iż wnioskodawcą i stroną postępowania jest J.D. W związku z powyższymi stwierdzeniami podnieść należy, iż w przedmiotowej sprawie organy administracyjne nie wyjaśniły, kto złożył wniosek o wydanie decyzji (osoba fizyczna, czy też inny podmiot prawny), czy jest on podpisany przez wnioskodawcę osobiście, czy przez jej pełnomocnika (jeżeli jest nim osoba fizyczna), czy też przez członków organu, jeżeli wniosek pochodzi od osoby prawnej, czy też pełnomocnika. W aktach administracyjnych sprawy na k.[...] znajduje się wniosek o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...]. 2002 r. złożony przez podmiot oznaczony jako A. i podpisany przez jedną osobę - podpis nieczytelny, nad pieczęcią. Z akt sprawy, a w szczególności z treści wniosku, czy dołączonych do niego dokumentów nie wynika, jaki charakter prawny ma podmiot oznaczony jako A. Nie wiadomo czy jest to spółka prawa handlowego, a jeżeli tak, to jaka, czy może fundacja lub stowarzyszenie albo inny podmiot prawa. Ponadto zauważyć należy, iż wniosek z dnia [...] 2002 r. - wobec nie uzupełnienia braków formalnych - został pozostawiony bez rozpoznania (k.[...] akt adm.), a kolejny wniosek o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...] 2003 r. podpisany został przez A.F. (k.[...]), bez wyjaśnienia, w czyim imieniu wniosek został złożony. Organ nie zażądał również przedłożenia pełnomocnictwa. Wobec powyższego nie można zgodzić się ze stanowiskiem organu II instancji, bez sprecyzowania w tym zakresie wniosku inicjującego postępowanie, iż z akt sprawy wynika, iż wnioskodawcą jest J.D. Pod wnioskiem z dnia [...]2002 r. istnieje nieczytelny podpis, ale po pierwsze nie zostało wyjaśnione kogo to podpis, po drugie czy osoba ta podpisała się w imieniu własnym , czy jako przedstawiciel A. , a nadto - jak wyżej zaznaczono -wniosek ten pozostawiono bez rozpoznania. Drugiemu z kolei wnioskowi nadano bieg bez wyjaśnienia podstawowych ww. kwestii formalnych. Przepis art. 29 kodeksu postępowania administracyjnego stanowi, że stronami (w postępowaniu administracyjnym) mogą być osoby fizyczne i osoby prawne, a gdy chodzi o państwowe i samorządowe jednostki organizacyjne i organizacje społeczne - również jednostki nie posiadające osobowości prawnej. Artykuł 30 kodeksu postępowania administracyjnego stanowi natomiast, że zdolność prawną i zdolność do czynności prawnych stron ocenia się według przepisów prawa cywilnego, o ile przepisy szczególne nie stanowią inaczej. W przedmiotowej sprawie nie ustalono czy wnioskodawca, a jednocześnie adresat decyzji l instancji jest osobą prawną, a w związku z tym nie można także ocenić czy posiada zdolność prawną i zdolność do czynności prawnych. W związku z powyższym nie wiadomo, czy podmiot wskazany w przedmiotowej decyzji posiada zdolność administracyjnoprawną, dysponuje zdolnością bycia podmiotem praw i obowiązków, o których rozstrzyga się przez wydanie decyzji administracyjnej, a przymiot taki strona powinna posiadać przez cały czas trwania postępowania administracyjnego od jego rozpoczęcia do zakończenia. Gdyby postępowanie zostało wszczęte na skutek wniosku podmiotu nieposiadajacego zdolności prawnej i zdolności do czynności prawnych decyzja dotknięta byłaby wadą nieważności w rozumieniu art. 156 § 1 pkt. 7 kodeksu postępowania administracyjnego, który to przepis stanowi, że organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Organ pierwszej instancji nie ustalił czy podmiot, do którego została skierowana decyzja może być stroną w postępowaniu administracyjnym, natomiast organ odwoławczy - bez wyjaśnienia powyższej kwestii, przyjął, iż wnioskodawcą jest inny podmiot (osoba fizyczna), mimo, iż - bez sprecyzowania i wyjaśnienia wniosku w tym zakresie - brak podstaw do przyjęcia takiej interpretacji wnioskodawcy, a w konsekwencji adresata decyzji. Stwierdzając zatem naruszenie przepisów postępowania administracyjnego -art.7, 8, 9, 10, 61§1, 63§2 i 3, 64§2 oraz 77 kpa orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 b i c ustawy z 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O zwrocie skarżącemu kosztów postępowania nie orzeczono wobec braku -mimo pouczenia - wniosku skarżącego. Przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania ma na celu wyjaśnienie, kto złożył wniosek o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, a nadto zapewnienie wnioskodawcy i wszystkim stronom postępowania czynnego w nim udziału. Odnosząc się do wniosku uczestniczki postępowania D.D. k. [...] akt sąd., rozpoznanego na rozprawie w dniu [...]września 2008 r. podnieść należy, co podniesiono już na wstępie nin. rozważań, iż Sąd administracyjny badając legalność zaskarżonego aktu administracyjnego bierze pod uwagę stan prawny obowiązujący w dacie jego wydania. Wobec tego wynik postępowania w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji [...] nie wpływa na bieg przedmiotowego postępowania.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło