II SA/Kr 388/10

WyrokWSA w Krakowie2010-09-30

Skład orzekający: Wojciech Jakimowicz, Aldona Gąsecka-Duda, Mariusz Kotulski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek nakazać rozbiórkę obiektu budowlanego wybudowanego samowolnie na terenie przeznaczonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego pod budowę obwodnicy, gdy legalizacja jest niemożliwa?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma obowiązek nakazać rozbiórkę obiektu budowlanego wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, jeśli obiekt ten znajduje się na terenie przeznaczonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego na cele niebudowlane, co uniemożliwia jego legalizację. Decyzja o rozbiórce w takiej sytuacji ma charakter związany.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki drewnianego budynku dobudowanego do budynku gospodarczego, który został wzniesiony bez pozwolenia na budowę na działce przeznaczonej w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego pod budowę obwodnicy. Organ I instancji nakazał rozbiórkę, uznając brak możliwości legalizacji obiektu ze względu na niezgodność z planem. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał decyzję w mocy. Strona skarżąca zarzucała m.in. nieprecyzyjne określenie obiektu i niewystarczające uzasadnienie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wojciech Jakimowicz Sędziowie: WSA Aldona Gąsecka-Duda WSA Mariusz Kotulski (spr.) Protokolant: Katarzyna Zbylut po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 września 2010 r. sprawy ze skargi S. D. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 22 grudnia 2009 r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki skargę oddala Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie zostało wszczęte z urzędu w przedmiocie kontroli legalności budynku o konstrukcji drewnianej, dobudowanego do istniejącego budynku gospodarczego zlokalizowanego na działce 1 w Z. , przewidzianego do rozbiórki (względem którego toczyło się postępowanie przed PINB znak: [...], WINB znak: [...] oraz WSA w Krakowie, zakończone nieprawomocnym wyrokiem z dnia 20.10.2009r. sygn. akt II SA/Kr 1303/08). Organ I instancji decyzją z dnia [...] grudnia 2008r. znak: [...]nakazał K. i S.D. , współwłaścicielom działki nr 1 rozbiórkę wybudowanego bez pozwolenia budynku o konstrukcji drewnianej, dobudowanego do budynku gospodarczego, zlokalizowanego na w/w działce w Z. przy ul. [...] . Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia stanowił przepis art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane. PINB uznał, iż brak jest możliwości przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego, gdyż przedmiotowy obiekt budowlany został usytuowany niezgodnie z aktualnym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, zatwierdzonym uchwałą Rady Gminy Z. nr [...] z dnia 30 maja 2003r., bowiem znajduje się na terenie o symbolu KGP, tj. na terenie komunikacji zarezerwowanym pod drogi główne ruchu przyspieszonego - przewidzianym pod budowę obwodnicy Z. Od powyższej decyzji odwołanie wniósł pełnomocnik strony, radca prawny S.K. , podnosząc, że rozstrzygnięcie organu l instancji nie jest precyzyjne. Obiekt, wobec którego nakazano rozbiórkę nie został dokładnie określony w rozstrzygnięciu, a jego parametry wynikają dopiero z uzasadnienia. Stwierdzono również, iż uzasadnienie decyzji jest niewystarczające. Nie wskazano podstawy, na jakiej wzniesiony obiekt wymaga pozwolenia na budowę. Strona odwołująca się zarzuciła także naruszenie zasad ogólnych postępowania administracyjnego tj. art. 6,7,8, 11 k.p.a. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r., nr [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu napisano, że decyzja I instancji była wydana zgodnie z przepisami prawa. Uznano, że prawidłowo jako podstawę prawną powołano art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, bowiem sporny obiekt został wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę i znajduje się na terenie przeznaczonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego przewidzianym pod budowę obwodnicy. W związku z powyższym brak było podstaw do wdrożenia procedury legalizacyjnej w oparciu o art. 48 ust. 2 ustawy prawo budowlane. Odpowiadając na zarzuty podniesiono w odwołaniu wskazano, iż określenie spornego budynku było w rozstrzygnięciu decyzji ścisłe i prawidłowe. W ocenie organu odwoławczego nie stanowi uchybienia fakt, iż dopiero w uzasadnieniu podano szczegóły dotyczące przedmiotowego obiektu, tym bardziej, że uzasadnienie obok osnowy decyzji stanowi jej integralną całość. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie pismem z dnia 1 lutego 2010r. S.D. zarzucił naruszenie przepisów prawa administracyjnego procesowego i materialnego, tj. art. 7, 77, 107 § 3, i 138 § 1 pkt 1 k.p.a. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. W uzasadnieniu zarzucono, że decyzja II instancji powiela błędy organu l instancji, wskazane w odwołaniu i powtórzono argumentację zawartą poprzednio w odwołaniu. Podniesiono także, iż organy administracyjne nie poczyniły wystarczających ustaleń, by przyjąć, że przedmiotowy obiekt jest budynkiem trwale związanym z gruntem. Organ II instancji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Ustosunkowując się do zarzutu skargi, organ odwoławczy wskazał, iż z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, tj. ze zdjęć wynika, iż kwestionowany obiekt o wymiarach 6 m x 20 m, posiadający fundamenty został "zakotwiczony" w gruncie, tzn. jest z nim trwale związany. Nieuzasadniony jest również w ocenie organu II instancji zarzut, że nieprecyzyjnie określono przedmiot którego dotyczy nakaz rozbiórki, bowiem z sentencji decyzji wynika, iż dotyczy on budynku budowlanego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Stosownie do art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do dyspozycji art. 134 § 1 p.p.s.a. Zaskarżona decyzja jest prawidłowa, a zarzuty podniesione w skardze nie zasługują na uwzględnienie. Zgodnie z art. 3 pkt. 2 ustawy prawo budowlane budynek to taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych, oraz posiada fundamenty i dach. Z akt sprawy ( k. [...]) wynika, iż przedmiotowa inwestycja spełnia kryteria wymienione w powyższej definicji i stanowi budynek. Obiekt ten, jako nie wymieniony w katalogu wyjątków wyliczonych w art. 29-31 w/w ustawy wymagał uzyskania pozwolenia na budowę na podstawie zasady wyrażonej w art. 28 ust. 1 cyt. ustawy. Nie ma wątpliwości również, iż w/w budynek, o jakim mowa w zaskarżonej decyzji został wybudowany bez pozwolenia na budowę, a pozwolenie takie dla tego rodzaju budynków jak wyżej wskazano jest wymagane. Bezspornym jest, iż budynek ten wzniesiono na terenie przeznaczonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego pod budowę obwodnicy. Fakt ten w żaden sposób nie jest również kwestionowany przez stronę skarżącą. Wskazać zatem w tym miejscu należy, że w myśl art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, chyba że według oceny organu potencjalnie możliwa jest legalizacja obiektu z uwagi na spełnienie przezeń przesłanek z art. 48 ust. 2 ustawy (wówczas dalszy tok postępowania przebiega odmiennie). W konsekwencji rozpoznający sprawę organ w pierwszej kolejności zbadać winien powstałą samowolę pod kątem możliwości jej legalizacji, a w zależności od wyniku poczynionych ustaleń bądź to wstrzymać prowadzenie robót (gdy budowa nie została jeszcze zakończona) i nałożyć na inwestora obowiązek przedłożenia dokumentów umożliwiających ewentualną przyszłą legalizację obiektu, bądź też, w razie stwierdzenia, że legalizacja nie jest możliwa nakazać rozbiórkę samowolnie wybudowanego lub będącego w budowie obiektu. Z ust. 2 art. 48 w/w ustawy wynika, iż w przypadku, gdy wybudowany obiekt budowlany znajduje się na terenie przeznaczonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego na cele niebudowlane, procedura legalizacyjna jest niemożliwa. Jeśli natomiast legalizacja a priori nie jest możliwa z uwagi na zawarte w art. 48 ust. 2 ustawy obwarowania wydanie decyzji o rozbiórce jest obligatoryjne i niezależne od woli organu. Decyzje podejmowane na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane mają bowiem charakter związany. Oznacza to, że jeżeli stwierdzona zostaje samowola budowlana i nie ma możliwości jej legalizacji, to organ jest nie tylko uprawniony, lecz nadto obligowany do wydania nakazu rozbiórki – por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 stycznia 1999r., IV SA 69/97, LEX nr 46680. Podzielić należy zatem w tej mierze w całej rozciągłości stanowisko orzekających w sprawie organów administracyjnych, iż dokonana przez stronę skarżącą budowa na przedmiotowej działce w/w obiektu budowlanego pozostaje w sprzeczności z ustaleniami planu miejscowego, co w efekcie uniemożliwia legalizację powstałej samowoli budowlanej. Efektem tej konstatacji jest obowiązek nakazania rozbiórki obiektu budowlanego, który został zrealizowany w sposób niezgodny z obowiązującym prawem. Skład orzekający nie dopatrzył się również żadnych uchybień w co do sposoby i zakresu uzasadnienia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Podzielić również należy stanowisko organu odwoławczego zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż w sposób wystarczający i precyzyjny wskazano obiekt podlegający obowiązkowi rozbiórki. Z sentencji decyzji organu I instancji z dnia [...].12.2008r. jasno wynika, iż wykonanie rozbiórki dotyczy "budynku o konstrukcji drewnianej o wym.6,0 x 20,0 m dobudowanego do budynku gospodarczego, zlokalizowanego na działce nr 1 w Z. przy ul. [...] . Jeżeli zobowiązany do wykonania nakazu rozbiórki ma jakiekolwiek wątpliwości co do treści decyzji może wystąpić w trybie art.113 k.p.a. o ich wyjaśnienie do organu, który wydał decyzję. Przeprowadzone w ramach określonych przepisem 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że nie jest ona dotknięta uchybieniami uzasadniającymi jej wzruszenie, pozostaje co do meritum w zgodzie z obowiązującym prawem. W świetle powyższych rozważań, nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w oparciu o art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło