II SA/Kr 393/10

PostanowienieWSA w Krakowie2010-09-29

Skład orzekający: Renata Czeluśniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą, która poniosła znaczące straty finansowe, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w całości lub części?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że osoba fizyczna, która wykazała znaczące straty z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, mimo uzyskiwania dochodów, nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W związku z tym, zwolnienie od kosztów sądowych jest uzasadnione, aby zapewnić stronie prawo do sądu.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych po wniesieniu sprzeciwu od zarządzenia referendarza sądowego. Wskazała na trudną sytuację finansową wynikającą ze strat w działalności gospodarczej, niskie dochody i wysokie wydatki. Skarżąca prowadzi gospodarstwo domowe z córką, a jej źródłem utrzymania jest dochód z działalności gospodarczej oraz alimenty na córkę. Przedłożyła bilans firmy wykazujący znaczące straty.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zwolnić skarżącą od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Renata Czeluśniak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym wniosku J. J. o zwolnienie od kosztów sądowych po wniesieniu sprzeciwu od zarządzenia Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 3 września 2010r. w dniu 29 września 2010 r. w sprawie ze skargi J. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w przedmiocie kary pieniężnej za usunięcie drzew postanawia zwolnić skarżącą od kosztów sądowych. W sprzeciwie od zarządzenia referendarza sądowego skarżąca podtrzymała swoje stanowisko, że jej aktualna sytuacja finansowa nie pozwala na uiszczenie kosztów sądowych z uwagi na opisane we wniosku i wykazane załączonymi do niego dokumentami postępowania sądowe i egzekucyjne, potwierdzające niemożność ściągnięcia należności od jej kontrahentów, w wyniku czego poniosła w rzeczywistości stratę z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, pomimo, że w bilansie nieściągnięte należności stanowią część dochodu. Skarżąca oświadczyła, że prowadzi gospodarstwo domowe z córką. Źródłem utrzymania rodziny jest dochód uzyskiwany z tytułu działalności gospodarczej w wysokości 1000 zł miesięcznie i alimenty w wysokości 1000 zł otrzymywane przez córkę. Skarżąca oświadczyła, że nie posiada cennych ruchomości, oszczędności, ani majątku, który mogłaby spieniężyć. Wysokość miesięcznych wydatków skarżąca obliczyła na kwotę 1800 zł (k.56 akt sąd.) Ponadto skarżąca przedłożyła bilans firmy za okres 1.01.2010 r. - 30.06.2010 r., z którego wynika, że strata wynosi 223 674, 30 zł, a z bilansu firmy z dnia 20.09.2010 r. dołączonego do sprzeciwu wynika, że strata ta wzrosła do kwoty 224 921,71 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm.), w skrócie "ppsa", przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Należy podkreślić, że instytucja prawa pomocy służy zabezpieczeniu prawa do sądu osób, które nie są w stanie ponieść kosztów związanych z postępowaniem. Ocena, czy w konkretnej sprawie zachodzą przesłanki do udzielenia stronie prawa pomocy oraz co do zakresu tego prawa należy do sądu, który opiera się na oświadczeniu strony obejmującym dokładne dane o jej stanie majątkowym, dochodach i stanie rodzinnym. Wobec oświadczenia skarżącej zawartego we wniosku i sprzeciwie Sąd uznał, że dane przedstawione przez skarżącą mogą być podstawą oceny sytuacji majątkowej i rodzinnej skarżącej pod kątem przyznania prawa pomocy. W ocenie Sądu, aktualnie, skarżąca nie jest w stanie uiścić wpisu sądowego od skargi kasacyjnej bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu swoim i rodziny. Świadczy o tym z jednej strony wysokość comiesięcznych dochodów i wydatków rodziny skarżącej, a z drugiej aktualne straty z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej. Zdaniem Sądu obowiązek uiszczenia wpisu od skargi powodowałby zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej oraz mógłby spowodować niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych jej rodziny. W tej sytuacji brak zwolnienia od kosztów sądowych w praktyce pozbawiałby stronę prawa do sądu. W związku z powyższym Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 260, 243 § 1, 244 § 1, 245 § 3, 246 § 1 pkt 2 ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło