II SA/Kr 394/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku [...]. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi [...]. na decyzję Wojewody [....] z dnia [...] grudnia 2013 r. nr: [....] w przedmiocie odmowy ustalenia i wypłaty odszkodowania p o s t a n a w i a zwolnić skarżącą od kosztów sądowych Wraz ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na decyzję Wojewody z dnia [...] grudnia 2013 roku w przedmiocie odmowy ustalenia i wypłaty odszkodowania skarżąca [...] złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych. We wniosku skarżąca oświadczyła, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z [...] ur. [...] grudnia 1996 roku oraz [...]. Ich miesięczny dochód wynosi 3.850 zł i stanowi go renta skarżącej w wysokości [...] zł, renta rodzinna jej [...] w wysokości [...] zł i alimenty [...] w wysokości [...] zł. Wnioskodawczyni, ani jej domownicy, nie posiadają żadnego majątku nieruchomego, nie dysponują oszczędnościami, ani przedmiotami wartościowymi. W uzasadnieniu wniosku o prawo pomocy [...] podniosła, iż jej sytuacja finansowo – osobista nie pozwala na poniesienie kosztów sądowych. Z uzyskiwanych dochodów z renty i renty rodzinnej [...] pokrywane są wydatki związane z użytkowaniem mieszkania (czynsz 1.500 zł, prąd 150 zł, gaz 150 zł, telefon, tv i internet 100 zł). Z alimentów na [...] pokrywana jest tylko część jej niezbędnych wydatków, do których należą: czesne za szkołę 300 zł, telefon 100 zł, wydatki na zakup podręczników i przyborów szkolnych, finansowanie zajęć organizowanych przez szkołę, zakup ubrań i środków czystości. Skarżąca spłaca pożyczkę, która weszła w skład spadku po zmarłym [...] oraz raty pożyczki zaciągniętej na sfinansowanie kosztów pogrzebu [...]. Stan zdrowia skarżącej (zdiagnozowany [...], przebyta operacja [...]) nie pozwala jej na podjęcie pracy. Wnioskodawczyni zażywa liczne leki, których koszt wynosi około 200 zł miesięcznie. [...] cierpi na schorzenia [...], [...]. [...] skarżącej jest inwalidą [...] grupy, wymagającą opieki [...]. Stan zdrowia skarżącej oraz niewielkie, w porównaniu do niezbędnych wydatków, dochody nie pozwalają stronie na pokrycie kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Odnosząc się do zarządzenia referendarza sądowego wzywającego do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy [...] przesłała kopie następujących dokumentów: wyciągu z rachunku bankowego za okres od lutego do kwietnia 2014 roku, faktury za czynsz, decyzji ZUS potwierdzających wysokość renty skarżącej oraz renty rodzinnej jej [...], orzeczenia o stopniu niepełnosprawności skarżącej, faktury za gaz, odcinków płatności za prąd, [...] umów pożyczki gotówkowej, umowy o udostępnienie Indywidualnej Linii Kredytowej, odpisu skróconego aktu zgonu [...], przekazu pocztowego potwierdzającego wypłatę renty [...] za maj 2014 roku oraz faktury za leki. Strona podała, iż w zakresie ponoszonych kosztów wyżywienia, zakupu ubrań i innych wydatków związanych z życiem codziennym niemożliwe jest wskazanie konkretnej kwoty, albowiem na ten cel przeznaczane są środki, które pozostają po pokryciu kosztów mieszkania, mediów i zobowiązań. Skarżąca i jej rodzina żyją skromnie, w miarę możliwości finansowych zaspakajając swoje podstawowe potrzeby. Ze względu na trudną sytuację finansową strony zapłata wynagrodzenia z tytułu udzielonej pomocy prawnej została przez pełnomocnika skarżącej została odroczona do czasu zakończenia niniejszego postępowania. Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje: Generalną zasadą postępowania sądowego jest ponoszenie przez strony kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Natomiast przyznanie prawa pomocy jest wyjątkiem od zasady wynikającej z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.). W konsekwencji, zwolnienie od kosztów sądowych stanowi instytucję wyjątkową, która ma zastosowanie jedynie w przypadkach, gdy wnioskodawca nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania. W niniejszej sprawie skarżąca [...] wystąpiła z żądaniem zwolnienia jej od kosztów sądowych, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w takim zakresie przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje m. in. zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków (art. 245 § 3 p.p.s.a.). W ocenie orzekającego skarżąca uwiarygodniła w sposób wystarczający, że nie posiada środków na pokrycie kosztów w zainicjowanym postępowaniu sądowym. [...] jest schorowaną rencistką, a jedynym źródłem jej utrzymania jest świadczenie rentowe w wysokości 1.388,28 zł. Cierpi na szereg schorzeń (w tym [...]), posiada orzeczenie o [...] stopniu niepełnosprawności. Stan jej zdrowia wymaga przyjmowania leków, których koszt strona określiła na kwotę 200 zł miesięcznie. Skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z [...] otrzymującą alimenty w wysokości [...] zł oraz [...] pobierającą rentę rodzinną w wysokości [...] zł. Łączny dochód trzyosobowej rodziny wynosi zatem 3.995,23 zł. Miesięczne wydatki rodziny związane z koniecznym utrzymaniem (m. in. wysoki czynsz za mieszkanie), pokryciem kosztów leczenia skarżącej i edukacji [...] pokrywają niemal całkowicie uzyskiwane dochody. Skarżąca nie posiada przy tym żadnego majątku, oszczędności, ani przedmiotów wartościowych, które mogłyby zostać spieniężone celem pokrycia kosztów sądowych w sprawie. Nie jest ona zatem w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu siebie i rodziny. Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a.