II SA/Kr 397/03
WyrokWSA w Krakowie2006-08-02
Skład orzekający: Joanna Tuszyńska, Mariusz Kotulski, Piotr Głowacki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja odmawiająca zgody na zalesienie gruntów rolnych, oparta jedynie na formalnym stwierdzeniu o istnieniu urządzeń melioracyjnych w ewidencji, może zostać utrzymana w mocy bez faktycznego ustalenia ich przebiegu i wpływu zalesienia na ich stan?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania administracyjnego. Organy nie przeprowadziły wystarczającego postępowania wyjaśniającego, ograniczając się do formalnych stwierdzeń o istnieniu urządzeń melioracyjnych w ewidencji, zamiast ustalić ich faktyczny przebieg i wpływ zalesienia na ich stan. Ponadto, organ I instancji nie rozpatrzył wniosku jednego ze współwłaścicieli gruntu.Stan faktyczny
Skarżący S. L. wraz z E. L. złożyli wniosek o zgodę na zalesienie gruntów rolnych. Starosta odmówił zgody, powołując się na art. 65 ust. 1 pkt 1 Prawa wodnego, który zabrania niszczenia urządzeń wodnych, w tym melioracyjnych znajdujących się na działkach. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję Starosty w mocy. Skarżący zarzucił organom brak przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i oparcie się jedynie na formalnych stwierdzeniach.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego S. L. kwotę 10 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Tuszyńska Sędziowie WSA Mariusz Kotulski (spr) WSA Piotr Głowacki Protokolant Grażyna Grzesiak po rozpoznaniu w na rozprawie w dniu 2 sierpnia 2006 r. sprawy ze skargi S. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 13 stycznia 2003r., Nr [...] w przedmiocie odmowy wyrażenia zgody na zalesienie gruntów I uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego S. L. kwotę 10 zł ( dziesięć złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Wnioskiem z dnia [...].01.2002r. E. i S. L. zwrócili się do Starosty Powiatu o wyrażenie zgody na przeznaczenie gruntów rolnych oznaczonych jako działki [...],[...] i [...] o powierzchni 3,75 ha położonych w miejscowości L. do zalesienia. Do wniosku dołączone zostały odpisy ksiąg wieczystych KW [...] i K W nr [...], wypis z rejestrów gruntów dla przedmiotowych nieruchomości oraz dwie kopie mapy ewidencyjnej.
Zgodnie z art.3 ust.7 ustawy z dnia 8 czerwca 2001 r. o przeznaczeniu gruntów rolnych do zalesiania organ I instancji wystąpił do Wójta Gminy o akceptację przez Radę Gminy zmiany charakteru użytkowania gruntu z rolnego na leśny. Wobec braku stanowiska Rady Gminy uznał, iż Rada Gminy zaakceptowała wniosek. Następnie organ I instancji wystąpił do Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych Rejon Nadzoru Urządzeń o udzielenie informacji czy na nieruchomościach stanowiących własność E. i S. L. występują urządzenia melioracji wodnych szczegółowych. Pismem z dnia [...] lipca 2002r. w/w Zarząd Melioracji wodnych poinformował, że nieruchomości oznaczone jako działki [...],[...] i [...] zlokalizowane są w obszarze zmeliorowanym. W dniu [...].07.2002r. jak wynika z protokołu spisanego na okoliczność przeprowadzenia kontroli gruntu o powyższym poinformowani zostali E. i S. L., jednocześnie poinformowano strony o możliwości złożenia wniosku o wyłączenie gruntu z obszaru zmeliorowanego. W piśmie z dnia [...].10.2002r. Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych poinformował S. L., iż działki będące jego własnością nadal pozostają w ewidencji urządzeń melioracyjnych.
Decyzją z dnia [...].11.2002r., nr [...] Starosta, działając na podstawie art.3 ust.7 ustawy z dnia 8.06.2001 r. o przeznaczeniu gruntów rolnych do zalesienia (Dz.U. nr 73, poz.764) po rozpatrzeniu wniosku S. L. odmówił wyrażenia zgody na przeznaczenie gruntów rolnych oznaczonych jako działki nr [...],[...] i [...] do zalesienia. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że zalesienie przedmiotowych gruntów stałoby w sprzeczności z art.65 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 18.07.2001 r. Prawo wodne, który to przepis zabrania niszczenia lub uszkadzania urządzeń wodnych, do których zaliczono urządzenia melioracji wodnych szczegółowych znajdujących się na w/w działkach.
Odwołanie z dnia [...].12.2002r. od tej decyzji wniósł S. L. wskazując, że według jego wiedzy urządzenia melioracyjne są nieczynne "a zarówno działki wnioskowane do zalesienia jak też działki sąsiednie z uwagi na niską klasę gruntów od lat są odłogowane i porastają samosiewami drzew. Zatem argument jakoby zalesienie wpłynęło negatywnie na urządzenia melioracji wodnych szczegółowych jest chybiony i nie zasługuje na uwzględnienie. Moim zdaniem opinia wyrażona w niniejszej sprawie wyrażona w niniejszej sprawie przez Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych, zgodnie z którą działki te nadal pozostają w ewidencji urządzeń melioracji wodnych szczegółowych jest czysto formalna i pozostaje w sprzeczności z rzeczywistym stanem. Jednostka ta bowiem nie dysponuje szczegółową inwentaryzacja urządzeń melioracyjnych na tym terenie."
Decyzją z dnia 13.01.2003r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Starosty z dnia [...].11.2002r., nr [...]. W uzasadnieniu przywołano stan faktyczny sprawy oraz stan prawny mający zastosowanie w przedmiotowej sprawie. Podniesiono, iż "argumenty zawarte w odwołaniu nie są poparte żadnymi dowodami." W konsekwencji "wobec faktu, iż zalesienie gruntu może doprowadzić do uszkodzenia urządzeń melioracyjnych" organ odwoławczy uznał, iż omowa wyrażenia zgody na przeznaczenie gruntów rolnych do zalesienia było prawidłowe.
Decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 13.01.2003r. zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie S. L. (zwany dalej skarżącym) wnosząc o uchylenie decyzji Kolegium i zasądzenie kosztów. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł argumentację znaną już z odwołania od decyzji organu I instancji. Zarzucił, iż "SKO jak i organ I instancji stosownie do przepisów art. 6, 7, 8, 9, 11 i 12 kodeksu postępowania administracyjnego powinny w zakresie tym przeprowadzić postępowanie wyjaśniające i podjąć stosowne ustalenia celem rozstrzygnięcia sprawy. Dziwi więc, że zaskarżona decyzja wydana została bez odniesienia się do inwentaryzacji czy też faktycznego przebiegu w. w. urządzeń melioracyjnych, zaś SKO podobnie zaś jak organ I instancji, ograniczyli się do powołania w uzasadnieniach swoich decyzji treść pisma Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych."
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoją argumentację i wnioski wynikające z uzasadnienia zaskarżonej decyzji oraz wniosło o oddalenie skargi.
Zgodnie z brzmieniem art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz.1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi wniesione zostały do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy — Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Podzielając stanowisko organów administracyjnych i argumentację związaną z art.65 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 18.07.2001 r. Prawo wodne, zgodnie z którym zabrania się niszczenia lub uszkadzania urządzeń wodnych, a do takich zaliczane są m.in. urządzenia melioracji szczegółowych takie jak rowy, drenowania oraz deszczownie w pompami przenośnymi (art.73 ust. 1 pkt 1 w/w ustawy), Sąd stwierdził uchybienia, które muszą skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
Jako istotne uchybienie o charakterze formalnym wskazać należy, iż z wnioskiem z dnia [...].01.2002r. o wyrażenie zgody na przeznaczenie gruntów rolnych oznaczonych jako działki [...],[...] i [...] położonych w miejscowości L. do zalesienia zwrócili się do Starosty Powiatu E. L. i S. L., natomiast decyzja Starosty z dnia [...].11.2002r. została wydana "po rozpatrzeniu wniosku S. L." i tylko jemu doręczona. Z tego względu uznać należy, iż organ I instancji w ogóle nie rozpatrzył wniosku E. L. złożonego w tym samym zakresie. Sama decyzja organu I instancji z [...].11.2002r. nie zawiera stosownego wyrzeczenia (rozstrzygnięcia) w przedmiocie wniosku E. L., który to wniosek winien być załatwiony wspólnie z wnioskiem jej męża S. L.
Odnosząc się natomiast do twierdzeń skargi to należy je częściowo podzielić. Otóż organy administracyjne prowadząc postępowanie w przedmiotowej sprawie winny w sposób jednoznaczny ustalić stan faktyczny - nie ograniczając się jedynie do stwierdzeń Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych z pisma z dnia [...] lipca 2002r., że działki nr [...], [...] i [...] zlokalizowane są w obszarze zmeliorowanym i z pisma z dnia [...].10.2002r., iż działki te nadal pozostają w ewidencji urządzeń melioracyjnych.
Słusznie skarżący zarzuca, iż zaskarżone decyzje zostały wydane bez odniesienia się do inwentaryzacji czy też faktycznego przebiegu urządzeń melioracyjnych (ciągów drenażowych) na działkach nr [...], [...] i [...]. Samo stwierdzenie, że określona działka położona jest w obszarze zmeliorowanym i że pozostaje ona w ewidencji urządzeń melioracyjnych nie wyłącza samo w sobie możliwości jej zalesienia. Niezbędne jest określenie przebiegu urządzeń melioracyjnych w terenie i ustalenie obszaru, który ze względu na ochronę tych urządzeń (np. ciągów drenażowych, deszczowni) przed zniszczeniem i uszkodzeniem nie może być zalesiany. Dopiero takie ustalenia pozwolą na jednoznaczne stwierdzenie, czy określoną działkę można zalesiać w części (wówczas należy wskazać w jakiej części), czy też w ogóle nie może być ona zalesiana. Wynikać to będzie z przebiegu urządzeń melioracyjnych na działce oraz zapewnienia pasa ochronnego o odpowiedniej szerokości, celem zabezpieczenia tych urządzeń przed zniszczeniem lub uszkodzeniem.
Podsumowując stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji wydane zostały niezgodne z obowiązującymi przepisami prawa, w szczególności z obrazą art.7, art.9, art. 10, art.77 i art.107 § 3 k.p.a., w stopniu powodującym konieczność ich uchylenia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art.200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło