II SA/Kr 420/19

WyrokWSA w Krakowie2019-06-24

Skład orzekający: Krystyna Daniel, Jacek Bursa, Małgorzata Łoboz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego, prowadząc postępowanie naprawcze na podstawie art. 51 Prawa budowlanego, jest zobowiązany do zbadania, czy inwestor dysponuje prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, nawet jeśli roboty budowlane zostały wykonane bez wymaganego pozwolenia na budowę?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ nadzoru budowlanego, prowadząc postępowanie naprawcze na podstawie art. 51 Prawa budowlanego, jest zobowiązany do zbadania, czy inwestor posiada tytuł prawny do nieruchomości na cele budowlane. Brak takiego tytułu jest istotną wadą prawną, która uniemożliwia doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Organy nie mogą ograniczać swojej analizy wyłącznie do aspektów techniczno-budowlanych, ignorując kwestie własnościowe.
Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego prowadził postępowanie w sprawie przebudowy polegającej na połączeniu dwóch lokali mieszkalnych. Po przeprowadzeniu oględzin i uzyskaniu projektu budowlanego oraz ekspertyzy technicznej, organ I instancji stwierdził, że nie zachodzi konieczność nałożenia obowiązku wykonania dodatkowych robót budowlanych. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący J. W. zarzucił m.in. brak zbadania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz nierzetelność ekspertyzy technicznej.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji i zasądził od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krystyna Daniel Sędziowie : Sędzia WSA Jacek Bursa Sędzia WSA Małgorzata Łoboz (spr.) Protokolant: Maksymilian Krzanowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 czerwca 2019 r. sprawy ze skargi J. W. na decyzję nr [...] [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia 31 stycznia 2019 r. znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia braku konieczności nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...]na rzecz skarżącego J. W. kwotę 997 zł (słownie: dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu [...] w K. (dalej jako PINB) prowadził postępowanie administracyjne (wszczęte na wniosek J. W.) w sprawie: przebudowa części budynku mieszkalno - usługowego, polegająca na połączeniu dwóch odrębnych lokali mieszkalnych nr [...] i [...] na 2 kondygnacji budynku położonego na dz. nr [...] przy ul. [...] w m. S., [...]. W dniu [...] sierpnia 2018 r. PINB przeprowadził oględziny lokali mieszkalnych nr [...] i [...] w budynku przy ul. [...] na dz. nr [...] w S., w trakcie których ustalono, że połączenie lokali nr [...] i [...] nastąpiło po zakupie lokalu nr [...] w 1999 roku przez inwestorów E. i W. M.. Dokonano pomiarów lokalu nr [...] dołączonego do lokalu nr [...]. Wymiary dokonano na kopii rzutu piętra budynku stanowiącego załącznik do protokołu. Inwestorzy dołączyli do protokołu wypis z księgi wieczystej dla lokalu nr [...] i [...]. Wg oświadczenia inwestorów otwór w ścianie nośnej został zabezpieczony w nadprożu dwuceownikiem. Wykonano ścianki działowe z płyt k-g, zamurowano drzwi wewnętrzne między pokojami od strony zachodniej budynku, w dniu oględzin trwały prace polegające na bieżącej konserwacji pomieszczeń tj. malowanie ścian. Organ I instancji w dniu 29 sierpnia 2018 r. wydał postanowienie nr [...] znak: [...], którym wstrzymał prowadzone w budynku przy ul. [...] w S. roboty budowlane oraz nałożył na inwestorów E. M. i W. M. obowiązek przedłożenia inwentaryzacji architektoniczno-budowlanej oraz ekspertyzy technicznej wykonanych robót budowlanych i instalacyjnych. [...]WINB postanowieniem nr [...] z dnia 31 stycznia 2019 r. uchylił powyższe postanowienie PINB nr [...] z dnia 29 sierpnia 2018 r. Pismem z dnia 25 września 2018 r. E. M. i W. M. przedłożyli w PINB Projekt budowalny piętra budynku mieszkalnego położonego przy ul. [...] w S., zawierający inwentaryzację architektoniczno - budowlaną piętra budynku oraz ekspertyzę techniczną. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu [...] w K. decyzją nr [...] z dnia 29 października 2018 r. znak: [...], działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane (dalej jako "Pr. bud.") stwierdził, że nie zachodzi konieczność nałożenia na właścicieli - E. M. i W. M. obowiązku wykonania dodatkowych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia robót budowlanych stanowiących przebudowę części budynku mieszkalno - usługowego, polegających na połączeniu dwóch odrębnych lokali mieszkalnych nr [...] i [...] na II kondygnacji budynku położonego na dz. nr [...] przy ul. [...] w m. S., gm. S. do stanu zgodnego z prawem. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji stwierdził, uwzględniając wyniki załączonej do akt sprawy ekspertyzy technicznej oraz zgromadzonych dokumentów w sprawie robót budowlanych stanowiących przebudowę części budynku mieszkalno - usługowego, polegających na połączeniu dwóch odrębnych lokali mieszkalnych nr [...] i [...] na 2 kondygnacji budynku położonego na dz. nr [...] przy ul. [...] w m. S., iż wykonane roboty zostały przeprowadzone zgodnie ze sztuką budowlaną i nie powodują niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia ani niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. W odwołaniu J. W. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji z dnia 29 października 2018 r. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Odwołujący się zarzucił brak zbadania czy inwestorzy dysponują prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, co czyni przedwczesnym stwierdzenie, że nie zachodzi konieczność nałożenia na inwestorów żadnych obowiązków w celu doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Budynek stanowi współwłasność i na połączenie lokali niezbędna była zgoda wszystkich współwłaścicieli. Inwestorzy taką zgodą nie dysponują, zaś pozostali współwłaściciele, w tym odwołujący się, sprzeciwiają się połączeniu lokali nr [...] i [...]. Zdaniem strony legalizacja samowoli budowlanej wymaga zgodności nie tylko z przepisami technicznymi, lecz również wykazaniem się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W dalszej kolejności zarzucono organowi I instancji brak należytego ustalenia stanu faktycznego w zakresie zgodności z przepisami technicznymi wykonanych robót budowlanych. PINB naruszył przy tym gwarancje procesowe stron postępowania, poprzez zaniechanie poinformowania odwołującego się, że w sprawie został zebrany cały materiał dowodowy i można się do niego ustosunkować w wyznaczonym terminie. Podniesiono, że PINB w żaden sposób nie zweryfikował przedmiotowej ekspertyzy, nie skonfrontował jej ze stanem technicznym budynku, tylko automatycznie przepisał jej treść, w tym zawarte w niej tezy oraz wnioski. Ekspertyza została wykonana przez projektanta w specjalności architektonicznej, pomimo że zagadnienie dotyczy elementów konstrukcyjnych budynku. Ponadto autor ekspertyzy nie był w lokalach na parterze budynku, ani w piwnicach tymczasem w lokalu nr [...] na parterze nastąpiło pęknięcie wzdłużne na ścianie nośnej bezpośrednio pod usuniętą ścianą piętro wyżej między lokalami nr [...] i [...]. Pęknięcia są widoczne z obydwu stron ściany w pomieszczeniach w lokalu nr [...], a także na suficie. Pęknięcia stropu są również widoczne w piwnicy, jak i na strychu bezpośrednio nad lokalami nr [...] i [...], zaś pęknięcia ścian na klatce schodowej. Poza tym na elewacji budynku także widać pęknięcia. W związku z powyższym ekspertyza przedłożona przez inwestorów jest nierzetelna. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] (dalej jako [...]WINB) decyzją z dnia 31 stycznia 2019 r. znak: [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 29 października 2018 r., nr [...], znak: [...] W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przyjął ustalenia faktyczne organu I instancji za własne oraz stwierdził, że krąg stron postępowania pozostaje tożsamy w postępowaniu odwoławczym. [...]WINB przytaczając treść art. 51 ust. 1 pkt 2 Pr. bud. stanowiącego materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji, stwierdził, że zrealizowane przez E. M. i W. M., roboty budowlane należy zakwalifikować jako przebudowę, zgodnie z definicją zawartą w art. 3 pkt 7a Pr. bud. Zatem przedmiotowe roboty budowlane wymagały uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. W stosunku do robót budowlanych, innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub 49b ust. 1 Pr. bud., wymagających pozwolenia na budowę, realizowanych bez uzyskania takiego pozwolenia, zastosowanie znajduje tryb postępowania i przepisy prawa materialnego, zawarte w art. 50-51 Pr. bud. Mając na uwadze zgromadzony materiał dowodowy, w tym ww. ekspertyzę i inwentaryzację, sporządzone przez osobę wykonująca samodzielne funkcje techniczne w budownictwie, wobec braku wskazania w ww. opracowaniach dodatkowych czynności koniecznych do wykonania w przedmiotowym lokalu, [...]WINB stwierdził, że brak jest podstaw do nałożenia na inwestorów przebudowy lokali mieszkalnych nr [...] i [...] przy ul. [...] w S. dodatkowych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanej inwestycji do stanu zgodnego z prawem, gdyż wykonane roboty budowlane zostały doprowadzone do stanu zgodnego z prawem. Przy czym podkreślono, iż sądownictwo administracyjne wielokrotnie wskazywało, iż zadaniem organów nadzoru budowlanego jest doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, ale tylko w aspekcie przepisów prawa administracyjnego (budowlanego), a nie cywilnego, regulującego kwestie odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną działaniami inwestora oraz ochrony własności. W tym ostatnim przypadku poszkodowani właściciele mogą dochodzić swych praw przed sądem powszechnym. W odniesieniu do przyjętej przez organ I instancji podstawy materialnoprawnej zaskarżonej decyzji, organ odwoławczy wskazał na funkcjonujące w orzecznictwie sądowo-administracyjnym dwie linie orzecznicze: jedna wskazuje, iż w ww. sytuacji z uwagi na bezprzedmiotowość postępowania należy umorzyć postępowanie przed organem I instancji na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., natomiast druga kładzie nacisk na konieczność orzeczenia o braku podstaw do nałożenia na inwestora obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 2 Pr. bud. W ocenie WINB rozstrzygnięcie organu I instancji jest pod tym względem również prawidłowe. Odnosząc się do uwag zawartych w odwołaniu J. W., zarzucających nierzetelność przedłożonej ekspertyzy, wskazano, że projektant jest osobą wykonującą samodzielne funkcje techniczne w budownictwie, pełniącą zawód zaufania publicznego, posiadającą wymagane prawem uprawnienia poświadczone odpowiednimi dokumentami o nadaniu uprawnień i wpisami do właściwej izby samorządu zawodowego, a ponadto podlega odpowiedzialności zawodowej w budownictwie. W odpowiedzi na pozostałe uwagi zawarte w odwołaniu, [...]WINB stwierdził, iż zostały one rozpatrzone w toku postępowania odwoławczego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie J. W. zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, poprzez błędne przyjęcie, że nie zachodzi konieczność nałożenia na inwestorów obowiązku wykonania dodatkowych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia robót polegających na połączeniu dwóch odrębnych lokali mieszkalnych do stanu zgodnego z prawem. Ponadto zdaniem skarżącego doszło do naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a., poprzez brak dokonania należytej i kompleksowej oceny stanu faktycznego sprawy w zakresie oceny stanu technicznego budynku będącego skutkiem wykonanych robót budowlanych, a także braku rozpatrzenia materiału dowodowego, w tym zarzutów skarżącego co do braku przeprowadzenia przez autora ekspertyzy oględzin pomieszczeń należących do skarżącego. W uzasadnieniu skargi podniesiono brak legitymowania się inwestorów prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, bowiem stan zgodności z prawem to nie tylko zgodność z przepisami technicznymi. Skoro dysponowanie nieruchomością na cele budowlane stanowi czynność przekraczająca zwykły zarząd, to brak zgody wszystkich współwłaścicieli powoduje, że brak jest przesłanki do legalizacji spornych robót. Nadto skarżący ponowił argumentację dotyczącą nierzetelności sporządzonej w sprawie ekspertyzy powołaną w odwołaniu. W odpowiedzi na skargę [...]WINB wniósł o jej oddalenie w pełni podtrzymując swoje stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Rozpoczynając, wyjaśnić należy, że istota sądowej kontroli administracji publicznej sprowadza się do ustalenia czy w określonym przypadku, jej organy dopuściły się kwalifikowanych naruszeń prawa. Sąd administracyjny sprawuje swą kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 z późn. zm.). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.; zwana dalej p.p.s.a.), stanowiąc, że Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Ponadto w myśl art. 135 p.p.s.a. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Z punktu widzenia powyższego stwierdzić należy, że skarga okazała się być zasadna. Przede wszystkim należy zauważyć, że w sprawie ma miejsce naruszenie art.10 k.p.a., co w efekcie skutkuje naruszeniem art. 7 i 77 k.p.a. w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. ( dalej PINB) postanowieniem nr [...] m.in. nałożył na inwestorów obowiązek przedłożenia inwentaryzacji architektoniczno – budowlanej wykonanych robót budowlanych i instalacyjnych, a nadto ekspertyzy technicznej dotyczącej wszystkich wykonanych robót budowlanych i instalacyjnych, w zakresie prawidłowości wykonania robót, ich zgodności z przepisami, w tym techniczno – budowlanymi oraz zasadami sztuki budowlanej i wiedzy technicznej wraz z określeniem ich wpływu na elementy konstrukcyjne obiektu budowlanego i statykę budynku poparte odpowiednimi obliczeniami statyczno – wytrzymałościowymi, wraz ze sprawdzeniem prawidłowego funkcjonowania wszystkich wewnętrznych instalacji. W przypadku stwierdzenia wystąpienia nieprawidłowości ekspertyza techniczna winna wskazywać rodzaj, sposób i zakres wykonania niezbędnych robót budowlanych doprowadzających budynek do stanu zgodnego z prawem i zapewniającego jego bezpieczne użytkowanie. Ekspertyza i inwentaryzacja została przedłożona, a tuż po tym fakcie organ I instancji wydał decyzję, bez powiadomienia stron o złożeniu materiału dowodowego. Tymczasem zgodnie z art. 10 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. W niniejszej sprawie organ nie powiadomił skarżącego o wpłynięciu ekspertyzy i inwentaryzacji, co skutkowało pozbawieniem możliwości wypowiedzenia się co do jej treści. Skarżący uczyniło to dopiero w odwołaniu. Wskazał tamże zarzuty co do ekspertyzy, powtórzone następnie w skardze do sądu. W ekspertyzie wskazano /k.78 akt PINB/, że piętro budynku jest w dobrym stanie technicznym i może być użytkowane, ściany nośne wewnętrzne i zewnętrzne nie wykazują rys lub pęknięć, strop nad piętrem nie wykazuje rys lub pęknięć, dach budynku jest w dobrym stanie. Na tej podstawie stwierdzono, że konstrukcja budynku spełnia warunki budynku zapewniające nie przekroczenie stanów granicznych nośności oraz stanów granicznych przydatności do użytkowania w żadnym z jego elementów i w całej konstrukcji. Należy zaznaczyć, że ekspertyza w tym zakresie jest bardzo lakoniczna i nie zawiera żadnych obliczeń. Z ekspertyzy wynikałoby, że ściany nośne wewnętrzne i zewnętrzne nie wykazują rys lub pęknięć. Tymczasem tak w odwołaniu, jak i w skardze skarżący podnosi, że w lokalu nr [...] nastąpiło pęknięcie wzdłużne na ścianie nośnej bezpośrednio pod usuniętą ścianą piętro wyżej między lokalami nr [...] i [...] Pęknięcia są widoczne w lokalu nr [...] z obydwu stron ściany w lokalu nr [...] a także na suficie. Pęknięcia stropu są także widoczne w piwnicy jak i na strychu bezpośrednio nad lokalami nr [...] i [...], ponadto na klatce schodowej i elewacji budynku. Organ I instancji nie odniósł się do tych kwestii, albowiem poprzez brak zawiadomienia o wpłynięciu ekspertyzy nie uzyskał stanowiska skarżącego co do jej treści. Organ II instancji skwitował natomiast tę kwestię stwierdzeniem, że ekspertyza została sporządzona przez fachowca, tj. osobę wykonującą samodzielne funkcje techniczne. Oczywiście organ odwoławczy trafnie zauważa, że należy wykazać zaufanie do kompetencji i wiedzy fachowej specjalisty w danej dziedzinie, jednak w tym wypadku skarżący zarzucał, że biegły nie zinwentaryzował i nie odniósł się do istniejących pęknięć, a to podlegało oczywiście konieczności wyjaśnienia. Po pierwsze dlatego, że uprzednio organ I instancji naruszył art. 10 k.p.a. i nie udostępnił przed wydaniem decyzji ekspertyzy skarżącemu, a po drugie dlatego, że w ekspertyzie wskazano, że żadnych pęknięć ściany nośne nie noszą. Brak wyjaśnienia tej kwestii sprawił, że w skardze zarzucono, że ekspertyza przedłożona przez inwestorów jest nierzetelna, albowiem nie była poprzedzona oględzinami całego budynku, zaś ekspert nie mógł zbadać stanu ścian wewnętrznych i nośnych w lokalu skarżącego, skoro nikt nie zwracał się do niego o jego udostępnienie. W efekcie zachodzi konieczność wyjaśnienia tej kwestii poprzez uzupełniające wyjaśnienia eksperta, jaki jest stan ścian nośnych i stropów poza lokalami nr [...] i [...]. Należy przy tym zaznaczyć, że ponieważ ekspert będący architektem jest uprawniony m.in. do oceny stanu technicznego budynków, co wynika z ekspertyz, wbrew twierdzeniom skarżącego może wypowiadać się co do przedmiotu ekspertyzy. Drugim elementem, który zaważył na decyzji sądu, jest kwestia oceny zgodności z prawem w zakresie tytułu własności. W tym względzie należy wskazać, że "W uchwale składu siedmiu sędziów z 10.01.2011 r., II OPS 2/10, ONSAiWSA 2011/2, poz. 22, NSA wyraził pogląd, że art. 51 ust. 1 pkt 2 p.bud. nie stanowi podstawy do nałożenia na inwestora obowiązku złożenia oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, o którym stanowi art. 32 ust. 4 pkt 2 tej ustawy. Jednakże organ prowadzący postępowanie w sprawie nie jest zwolniony z obowiązku ustalenia, czy podmiot, wobec którego prowadzone jest to postępowanie, legitymuje się tytułem prawnym do nieruchomości na cele budowlane" (tak Alicja Plucińska Filipowicz w: Komentarz do prawa budowlanego, art. 50 wyd. Lex/el.). Najnowsze orzecznictwo wypowiada się w tej kwestii dosyć jednoznacznie W wyroku WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 16 maja 2019 r. II SA/Go 52/19 wskazano, że "Przepis art. 51 p.b. nie wiąże sposobu zakończenia postępowania naprawczego z uprzednim żądaniem od inwestora złożenia oświadczenia o posiadaniu przez niego prawa do nieruchomości na cele budowlane, to jednak nie oznacza to, że nie jest okoliczność istotna prawnie. Powyższe oznacza jedynie, iż to organ samodzielnie winien ustalić czy inwestor dysponował, względnie dysponuje prawem do nieruchomości na cele budowlane, zaś w przypadku ustalenia, że inwestor prawa takiego nie posiada uzasadniać to będzie wydanie orzeczenia na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 p.b. Jakiekolwiek czynności bądź roboty budowlane o jakich mowa w art. 51 ust. 1 pkt 2 p.b. nie są bowiem w stanie doprowadzić do wyeliminowania zasadniczego braku realizowanych robót budowlanych jakim jest brak prawa dysponowania nieruchomością na cele budowlane i co za tym idzie doprowadzić wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, w tym z art. 4 p.b.". Z kolei w wyroku WSA w Warszawie z dnia 2 kwietnia 2019 r., VII SA/Wa 2291/18 powiedziano, że "W przypadku ustalenia, że wykonane roboty budowlane dotyczą również części wspólnych budynku, organ winien zbadać prawo do dysponowania przez inwestorów tymi częściami wspólnymi nieruchomości na cele budowlane". Wyrok WSA w Szczecinie z dnia 7 marca 2019 r. II SA/Sz 77/19, LEX nr 2644242 stwierdza, że "Nie jest dopuszczalne prowadzenie postępowania naprawczego, określonego w art. 50-51 p.b., w celu doprowadzenia samowolnie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, w sytuacji gdy inwestor nie posiada tytułu prawnego do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Brak jest bowiem podstaw prawnych do tego, aby z kompetencji organów nadzoru budowlanego prowadzących postępowanie w trybie wskazanych przepisów p.b. wyłączyć uprawnienie do badania czy inwestor posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane". Zaś wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2019 r., II OSK 384/17, LEX nr 2624711 potwierdza powyższe, konkludując: "W postępowaniu naprawczym bada się uprawnienie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane". Organ II instancji wyraził pogląd, że zadaniem organów nadzoru budowlanego jest doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, ale tylko w aspekcie prawa administracyjnego ( budowlanego), a nie cywilnego. Zasadniczo organ ma rację, ale równocześnie takie stanowisko nie może prowadzić do sytuacji zaprzestania badania tytułu prawnego do nieruchomości, której dotyczy postępowanie naprawcze, właśnie dlatego, że bezprawne jest w aspekcie prawa budowlanego używanie do własnych celów cudzej nieruchomości bez zgody właścicieli. Zupełnie czym innym jest zagadnienie, jak daleko mają posunąć się organy przy badaniu tytułu prawnego, wchodząc w rozważania cywilnoprawne. Pytanie to jednak pozostaje w tej sprawie bez odpowiedzi, albowiem organy w niniejszej sprawie w ogóle nie ustaliły stanu własności nieruchomości, co wyklucza możliwość skontrolowania prawidłowości rozważań ( gdyż ich brak). Nie jest rzeczą sądu zastępowanie organów w ich rozstrzygnięciach i ustawowych kompetencjach. Wobec powyższego przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy ustalą stan własności przedmiotowej nieruchomości. Następnie organy zajmą stanowisko co do możliwości doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem wykonanych robot tak w aspekcie stanu własności, jak i prawidłowości pod względem technicznym ( po wyjaśnieniu zarzutów co do treści ekspertyzy). Z wymienionych przyczyn, na zas. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c orzeczono jak w sentencji. O kosztach orzeczono w oparciu o art. 200 p.p.s.a. w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (DZ.U. 1028.265 t.j.). Na kwotę zasądzonych kosztów składają się wpis w kwocie 500 zł, opłata kancelaryjna 17 zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika – radcy prawnego w kwocie 480 zł.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło