II SA/Kr 428/12

WyrokWSA w Krakowie2012-05-29

Skład orzekający: Mariusz Kotulski, Jacek Bursa, Wojciech Jakimowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji, gdy strona uprawdopodobniła jedynie pobyt za granicą i chorobę, nie wykazując braku winy w uchybieniu terminu?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, ponieważ strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i wymaga szczególnej staranności; samo oświadczenie o pobycie za granicą i chorobie, bez przedstawienia konkretnych dowodów, nie jest wystarczające do wykazania braku winy. Sąd administracyjny nie jest kompetentny do merytorycznego rozstrzygania o przywróceniu terminu, a jedynie do kontroli legalności postanowienia organu odwoławczego.
Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał rozbiórkę budynku z powodu braku pozwolenia na budowę. Decyzja została doręczona skarżącemu. Skarżący wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, powołując się na pobyt za granicą i chorobę. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił przywrócenia terminu, uznając brak uprawdopodobnienia braku winy. Następnie wydał postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Skarżący zaskarżył postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych dotyczących kolejności wydawania postanowień.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mariusz Kotulski Sędziowie : Sędzia WSA Jacek Bursa (spr.) Sędzia WSA Wojciech Jakimowicz Protokolant : Justyna Owczarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 maja 2012 r. sprawy ze skargi S.S. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 20 stycznia 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania skargę oddala. wyroku z dnia 29 maja 2012r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. Powiat [...] w dniu 8 października 2010 r. wydał decyzję znak: [...], nakazującą inwestorowi S. S. rozbiórkę budynku mieszkaniowego wielorodzinnego, usytuowanego na działce nr [...] i [...] obr. [...] w K. przy [...] i [...] w K., wybudowanego w drugiej linii zabudowy za istniejącymi na tych działkach budynkami o nr [...] i [...] – bez decyzji o pozwoleniu na budowę wydanej przez właściwy organ administracji architektoniczno-budowlanej. W/w decyzja została prawidłowo doręczona skarżącemu w dniu 28 października 2010 r. Następnie w dniu 2 lutego 2011 r. skarżący S. S. reprezentowany przez adwokata B. C., wniósł do organu I instancji wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, odwołując się równocześnie od decyzji PINB w K. Powiat [...] z dnia 8 października 2010 r. znak: [...]. Jako przyczynę uchybienia terminu podano pobyt skarżącego poza granicami Polski w okresie od dnia 14 października 2010 r. do dnia 14 listopada 2010 r., spowodowany wizytą u córki, a następnie chorobę skarżącego. Pełnomocnik podniósł także, że skarżący dowiedział się o decyzji organu I instancji dniu 24 stycznia 2011 r., zatem w jego ocenie zachowany został 7-dniowy termin do wniesienia wniosku w oparciu o art. 58 § 2 k.p.a. WINB w K. po rozpatrzeniu wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania wydał w dniu 20 stycznia 2012 r. postanowienie nr [...] znak: [...], którym odmówił przywrócenia terminu, gdyż zdaniem organu nie zachodziły okoliczności uzasadniające jego przywrócenie. W ocenie organu odwoławczego nie uprawdopodobniono bowiem braku winy skarżącego w okresie, w którym miała być dokonana czynność procesowa. Organ II instancji podniósł, że w żaden sposób nie został wykazany fakt pobytu S. S. poza granicami kraju, jak też jego choroby. W opinii organu odwoławczego przywrócenie terminu do wniesienia odwołania ma charakter wyjątkowy i nawet najmniejsze niedbalstwo powoduje, że nie można uwzględnić żądania, tym bardziej, że skarżący został pouczony o konieczności powiadomienia o każdej zmianie swego adresu. WINB w K. zaznaczył, że nie podważa faktu zamieszkania córki skarżącego na terenie R.F.N, ale jego zdaniem stwierdzenie okoliczności pobytu u córki oraz choroby, która stanowiła taką przeszkodę, iż skarżący nie mógł osobiście lub przez inną osobę zaskarżyć decyzji, w oparciu jedynie o oświadczenia przedłożone do akt sprawy jest niewystarczające. W ocenie organu II instancji strona nie ma obowiązki udowadniania braku swej winy, ale uprawdopodobnienie nie może opierać się jedynie na rzeczowej argumentacji strony i bezkrytycznym przyjęciu oświadczeń strony przez organ. Dalej WINB wskazał, że mając na uwadze wydane postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia środka zaskarżenia, rozstrzygnął kwestię wniesionego odwołania S. S. i wydał w dniu 20 stycznia 2012 r. na podstawie art. 134 k.p.a. zaskarżone postanowienie nr [...] znak: [...] stwierdzające, iż odwołanie zostało wniesione z uchybieniem ustawowego terminu, który upłynął w dniu 12 listopada 2010 r., gdyż rozpatrzenie odwołania stanowiłoby rażące naruszenie prawa polegające na weryfikacji ostatecznej decyzji. Skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. nr [...] z dnia 20 stycznia 2012 r., znak: [...] złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie S. S. reprezentowany przez adwokata B. C.. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie art. 59 § 2 k.p.a. w związku z art. 134 k.p.a., poprzez wydanie w pierwszej kolejności skarżonego postanowienia (postanowienie nr [...]), a w drugiej kolejności postanowienia odmawiającego przywrócenia uchybionego terminu do wniesienia odwołania od decyzji PINB (postanowienie nr [...]), gdy tymczasem jak stwierdził skarżący odrębność przedmiotu rozstrzygnięć obu postanowień oraz logika procesowa implikują, iż postanowienia te winny zostać wydane w odwrotnej kolejności. W związku z powyższym wniesiono o uchylenie w całości skarżonego postanowienia oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu podniesiono, że wydanie postanowienia nr [...] mogło nastąpić jedynie w konsekwencji wydania postanowienia nr [...], gdy tymczasem w niniejszej sprawie WINB w K. postępował wbrew logice procesowej. Skarżący zaznaczył także w końcowej części uzasadnienia, że w dniu 24 lutego 2012 r. złożył on również skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na postanowienie WINB w K. nr [...] z dnia 20 stycznia 2012 r. znak: [...], podnosząc w niej argumentację uzasadniającą spełnienie przesłanek do przywrócenia terminu do złożenia odwołania od decyzji PINB w K. z dnia 8 października 2010 r. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w zaskarżonym postanowieniu. Wskazał dodatkowo, że odnosząc się do zarzutów zawartych w treści skargi dotyczących kolejności wydawania rozstrzygnięć przez WINB w K., iż numer postanowienia nie jest koniecznym składnikiem aktu wynikającym z art. 107 § 1 k.p.a., służy jedynie celom rejestracji ilości wydawanych przez organ rozstrzygnięć, stanowiąc czynność materialno-techniczną. O kolejności rozstrzyganych przez organ kwestii świadczyć może jedynie treść wydawanych aktów, w szczególności ich uzasadnienie. Ponadto organ odwoławczy dodał, że jednoznacznie z postanowień wynika, iż w pierwszej kolejności rozpatrzony był wniosek o przywrócenie terminu, bowiem to rozstrzygnięcie determinowało dalsze działania organu wynikające z kodeksu postępowania administracyjnego, zatem kwestia numeracji aktu nie stanowiła w ocenie WINB w K. w ogóle uchybienia, a tym bardziej uchybienia mającego istotny wpływ na wynik postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż nie zachodzą podstawy do stwierdzenia, że zaskarżone postanowienie narusza przepisy prawa. Na wstępie należy zaznaczyć, że sąd administracyjny w zakresie swej właściwości bada wyłącznie zgodność z prawem zaskarżonego rozstrzygnięcia, a w razie uwzględnienia skargi wydaje orzeczenie wyłącznie o charakterze kasacyjnym. Oznacza to, iż sąd ten nie może wyręczać organów poprzez orzekanie co do meritum sprawy. W przypadku zaś niniejszej sprawy nie posiada kompetencji do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Podstawą materialnoprawną zaskarżonego postanowienia nr [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 20 stycznia 2012 r. znak: [...] jest przepis art. 134 k.p.a., zgodnie z którym organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Użyte przez ustawodawcę sformułowanie "organ odwoławczy stwierdza", oznacza obowiązek organu odwoławczego stwierdzenia uchybienia terminu w sytuacji, gdy odwołanie zostało wniesione po jego upływie. W ocenie Sądu podkreślić przy tym należy, że przesłankę wydania w trybie art. 134 k.p.a. postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania stanowi ustalenie nie tylko faktu złożenia odwołania po upływie okresu czternastu dni od daty doręczenia stronie decyzji organu administracji, ale również ustalenie braku prośby o przywrócenie uchybionego terminu bądź wydania postanowienia odmawiającego przywrócenia tego terminu. W razie wniesienia odwołania z uchybieniem terminu oraz prośby o jego przywrócenie, postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania organ odwoławczy wydać może dopiero po ostatecznym rozpatrzeniu złożonej przez stronę prośby o przywrócenie terminu. Ewentualne postanowienie o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania wyłącza bowiem dopuszczalność wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu, a zatem wydanie takiego postanowienia przed rozpatrzeniem prośby strony byłoby niezgodne z prawem. Rozpoznając niniejszą sprawę wskazać należy, że z zestawienia dat doręczenia S. S. decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. Powiat [...] z dnia 8 października 2010 r. znak: [...] i złożenia przez niego odwołania od tego orzeczenia wynika, że wniesienie odwołania nastąpiło z uchybieniem terminu, określonego w art.129 § 2 k.p.a. Skuteczne doręczenie skarżącemu w/w orzeczenia PINB z dnia 8 października 2010 r. nastąpiło w dniu 28 października 2010 r., zatem termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 12 listopada 2010 r. (czternasty dzień do wniesienia odwołania upływał w dniu 11 listopada 2011 r., który jest dniem wolnym od pracy zgodnie z art. 57 § 4 k.p.a.). W tym miejscu należy wskazać, że w/w doręczenie miało charakter zastępczy zgodnie z art. 44 k.p.a. Jak wynika ze znajdującej się w aktach sprawy (k. 288-289 akt organu I instancji) koperty oraz zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki adresowanej do S. S., po raz pierwszy usiłowano doręczyć mu decyzję PINB z dnia 8 października 2010 r. w dniu 14 października 2010 r., zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie 7 dni umieszczono w skrzynce oddawczej skarżącego. Przesyłka została ponownie awizowana w dniu 21 października 201 r., a następnie zwrócona do nadawcy w dniu 29 października 2010 r. Mając zatem na uwadze brzmienie art. 44 § 4 k.p.a. należało uznać skuteczne doręczenie w/w orzeczenia organu I instancji S. S. w dniu 28 października 2010 r. Bezspornym jest również, iż skarżący reprezentowany przez adwokata B. C. w dniu 31 stycznia 2011 r. (data nadania w Urzędzie Pocztowym) wniósł do organu I instancji wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od w/w decyzji PINB w K. z dnia 8 października 2010 r., odwołując się równocześnie od niej. Wniesienie zatem przez skarżącego odwołania od w/w decyzji z uchybieniem terminu określonego w art. 129 § 2 k.p.a. nie budzi żadnych wątpliwości. Jak już wcześniej Sąd nadmienił skarżący wraz z wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania wniósł odwołanie od orzeczenia organu I instancji, co obligowało organ do uprzedniego rozpoznania przedmiotowego wniosku. Jak wynika z akt sprawy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. odrębnym postanowieniem nr [...] z dnia 20 stycznia 2012 r. znak: [...] rozstrzygnął negatywnie w kwestii przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W związku z tym skład orzekający mając na uwadze akta sprawy oraz treść art. 58 § 1 i § 2 k.p.a. stwierdził, że skarżący składając w dniu 31 stycznia 2011 r., o czym była już mowa, wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania zachował 7 dniowy termin oraz dopełnił czynności, dla której był on przewidziany. Jak jednak trafnie uznał organ, S. S. nie uprawdopodobnił jednak, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Sąd wskazuje, że kryterium braku winy jako przesłanki zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Brak winy w uchybieniu terminu można przyjąć tylko wówczas, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, przy nawet największym, w danych warunkach wysiłku. Zdaniem składu orzekającego S. S. mógł zadośćuczynić czternastodniowemu terminowi do złożenia odwołania. Sąd nie uznał argumentów, na które powołał się skarżący tzn.: pobyt w R.F.N z wizytą u córki, gdyż nie został poparty żadnymi konkretnymi dowodami (jedynie oświadczeniem – karta 34 akt organu II instancji), jak też choroba, która go dotknęła nie została potwierdzona aby była na tyle ciężka i nagła, że uniemożliwiła mu wniesienie odwołania w ustawowym terminie, np. przez ustanowionego na czas nieobecności pełnomocnika. Ponadto należy zaznaczyć, że z powodu nie doręczenia osobistego przesyłki, w skrzynce oddawczej skarżącego, zostały umieszczone dwa awiza. Aby w takiej sytuacji uznać, że skarżący nie dopuścił się zawinionego uchybienia terminu, winien on był podjąć czynności zmierzające do ustalenia jakiej przesyłki awiza dotyczyły. Gdyby tego dokonał, znacznie wcześniej wiedziałby o przesyłce. Jak natomiast wynika z akt sprawy skarżący takich działań w ogóle nie podjął. Podsumowując tę część uzasadnienia stwierdzić należy, iż, S. S. nie dowiódł, aby uchybienie czternastodniowemu terminowi do wniesienia odwołania od decyzji PINB z dnia 8 października 2010 r. nastąpiło bez jego winy. Odnosząc się natomiast do zarzutu skargi dotyczącego nieprawidłowej kolejności wydawanych przez WINB w K. postanowień z dnia 20 stycznia 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oraz nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia środka zaskarżenia, należy wskazać, że nadanie numeru postanowienia stanowi czynność materialno-techniczną będącą wynikiem rejestracji orzeczeń. Dodać należy w tym miejscu, iż obydwa wskazane postanowienia wydane zostały w tym samym dniu. Z treści uzasadnienia postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania wynika jednoznacznie (wers od 12 do 15 strony 2 zaskarżonego postanowienia), że wydano je już po wydaniu postanowienia odmawiającego przywrócenia terminu. Tym samym organowi nie można postawić zarzutu, że postąpił nielogicznie i naruszył prawo. W świetle powyższych okoliczności należy stwierdzić, iż brak jest podstaw do uwzględnienia skargi. W związku tym Sąd na zasadzie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło