II SA/Kr 443/17

Dnia 1 czerwca 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Niżnik-Dobosz po rozpoznaniu w dniu 1 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R.C. na decyzję Nr [...] [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 10 stycznia 2017 r., znak [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia: oddalić wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji R.C. reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzję Nr [...] [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 10 stycznia 2017 r., znak [...] , w przedmiocie nakazu rozbiórki. W treści skargi skarżący zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji rygoru, podnosząc, że w jego ocenie wykonanie obowiązku nałożonego decyzją organu I instancji, utrzymaną w mocy decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowalnego w K. , stanowi w istocie zniszczenie powierzchni przedmiotowej działki i uczyni niniejsze postępowanie całkowicie bezprzedmiotowym. Ponadto, skarżący odwołał się do argumentacji przywołanej w uzasadnieniu skargi, która jego zdaniem potwierdza brak realnej możliwości wykonania owego obowiązku. Tym samym, według skarżącego, przywołane przez niego okoliczności pozwalają przyjąć, że wykonanie ww. obowiązku stanowi wyrządzenie znacznej szkody i wiąże się z powstaniem skutków niemożliwych do odwrócenia, w sytuacji, w której Sąd właściwy do rozpoznania niniejszej skargi nie wydał w tej sprawie rozstrzygnięcia. Następnie w piśmie procesowym z dnia 8 maja 2017 r., skarżący zwrócił się ponownie o rozpatrzenie ww. wniosku wskazując, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. , upomnieniem z dnia 22 marca 2017 r., wezwał go do wykonania w terminie 7 dni nałożonego obowiązku, jednocześnie informując, iż w razie jego niewykonania w podanym terminie zostanie wszczęte przeciwko niemu postępowanie egzekucyjne. Ponadto, skarżący podał, że w związku z powyższym, w dniu 14 kwietnia 2017 r. został wobec niego wystawiony tytuł wykonawczy stosowany w egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 z późn. zm. – dalej: p.p.s.a.) po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Tym samym, katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego rozstrzygnięcia został określony przez ustawodawcę w sposób wyczerpujący i alternatywny. Oznacza to, że Sąd będzie uprawniony do udzielenia stronie ochrony tymczasowej dopiero wówczas, gdy uprawdopodobni ona chociaż jedną ze wskazanych w ww. przepisie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu, z tym zastrzeżeniem, że akt ten nadaje się do wykonania i wymaga wykonania. W doktrynie i orzecznictwie ugruntował się pogląd, zgodnie z którym obowiązek przedstawienia okoliczności uprawdopodabniających zaistnienie przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa wyłącznie na wnioskodawcy. Musi on przy tym wskazać konkretne okoliczności, które umożliwią Sądowi dokonanie oceny, czy wstrzymanie zaskarżonego rozstrzygnięcia jest w danej sytuacji uzasadnione (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 stycznia 2015 r., sygn. akt I OZ 1236/14, LEX nr 1624317). Nie ulega zatem wątpliwości, że wniosek o wstrzymanie wykonania aktu objętego skargą wymaga od skarżącego powołania się na tego rodzaju szczególne okoliczności, które będą przemawiały – w danej sprawie – za odstąpieniem przez Sąd od generalnej zasady wykonalności ostatecznych decyzji administracyjnych. Co prawda, w sprawach dotyczących nakazanej rozbiórki – co do zasady – wykonanie decyzji wydanej w tym zakresie powodować będzie niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, niemniej jednak nie jest to okoliczność bezwzględna. Odmienny pogląd prowadziłby bowiem do sytuacji, w której każde rozstrzygnięcie nakazujące rozbiórkę podlegałoby wstrzymaniu wykonania (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 kwietnia 2013 r., sygn akt II OSK 856/13, LEX nr 1310112). Dlatego też, chociaż w przypadku decyzji nakazującej rozbiórkę już z jej istoty wynika, iż jej wykonanie może powodować trudne do odwrócenia skutki oraz znaczną szkodę, nie sposób przyjmować, aby zasadne było wstrzymywanie wykonania takiej decyzji wyłącznie w oparciu o samo żądanie jej wstrzymania. Mając na uwadze powyższe, wskazać należy, że skarżący uzasadniając swój wniosek o wstrzymanie wykonania jedynie ogólnikowo podał, że wykonanie ciążącego na nim obowiązku oznaczać będzie w istocie zniszczenie powierzchni przedmiotowej działki i uczyni niniejsze postępowanie całkowicie bezprzedmiotowym, a nadto podkreślił, że w jego ocenie brak jest możliwości realnego wykonania nałożonego na niego obowiązku, gdyż spowoduje to wyrządzenie znacznej szkody i wiązać się będzie z powstaniem skutków niemożliwych do odwrócenia. W ocenie Sądu, nie sposób jednak uznać, że powołane przez skarżącego okoliczności, tj. "zniszczenie powierzchni przedmiotowej działki", "uczynienie niniejszego postępowania całkowicie bezprzedmiotowym" lub też "brak realnej możliwości wykonania nałożonego obowiązku", które – zdaniem skarżącego – mogą wiązać się z wykonaniem zaskarżonego aktu należy utożsamiać z określonymi w art. 61 § 3 p.p.s.a. "trudnymi do odwrócenia skutkami" albo "niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody". Podobnie wskazywana przez pełnomocnika skarżącego w piśmie z dnia 8 maja 2017 r., okoliczność wszczęcia postępowania egzekucyjnego nie uzasadnia jeszcze wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu. Ustawodawca jako zasadę, przewidział bowiem, że decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, są ostateczne (art. 16 § 1 k.p.a.). Wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest natomiast odstępstwem od zasady wykonalności ostatecznej decyzji administracyjnej, wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a., tak więc przepisu § 3 tego artykułu nie należy interpretować w drodze wykładni rozszerzającej. W przedmiotowej sprawie za taką decyzję posiadającą przymiot ostateczności należało niewątpliwie uznać decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 10 stycznia 2017 r., nr [...], wydaną na skutek rozpoznania przez ten organ wniesionego odwołania. Dlatego też, sam fakt wszczęcia w przedmiotowej sprawie postępowania egzekucyjnego nie mógł ze swej istoty stanowić argumentu za udzieleniem ochrony tymczasowej. Ponadto, na marginesie należy w tym miejscu jedynie zasygnalizować pewną niekonsekwencję w argumentacji podnoszonej przez pełnomocnika skarżącego w odniesieniu do niemożliwości praktycznego wykonania nałożonego obowiązku. Z jednej bowiem strony, uzasadniając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wskazał, iż wykonanie przez skarżącego rozbiórki nasypu na dz. ew. nr [...] położonej w S. spowoduje niemożliwe do odwrócenia skutki oraz wyrządzenie znacznej szkody. W zarzutach skargi na s. 2 jest m.in. stwierdzenie skarżącego podnoszące, że "realizacja nałożonego na skarżącego obowiązku w rzeczywistości doprowadziłaby bowiem do powstania miedzy, co skutkowałby utratą oparcia drogi publicznej i w konsekwencji osunięciem rzeczonej drogi na przedmiotową działkę oraz osunięciem części instalacji wodno-kanalizacyjnej. Powyższe skutkowałoby również powstaniem znacznego spadku powierzchni terenu w stosunku do graniczącej działki będącej własnością J.S. co z kolei prowadziłoby do zalewania rzeczonej działki. Zatem, w istocie realizacja nałożonego obowiązku (co istotne, niedoprecyzowanego, niedookreślonego) prowadziłaby do naruszenia przepisów zarówno prawa budowlanego, jak i prawa wodnego". Z drugiej zaś strony w treści obszernego uzasadnienia skargi na s. 17 skarżący podał, że postanowił w celu ulepszenia działki jedynie "nieco wyrównać powierzchnię działki, dokonać niwelacji, podsypania", co tym samym, od strony formalnej wydaje się być zaprzeczeniem przesłanek warunkujących udzielenie ochrony tymczasowej. Dlatego też, w ocenie Sądu uwzględniającej całość powyżej przedstawionej argumentacji, wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zawiera usprawiedliwionych motywów wskazujących na wystąpienie przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Należy jednak zaznaczyć, że na tym etapie postępowania Sąd nie bada zasadności skargi, a w związku z tym podnoszone przez skarżącego zarzuty zawarte w treści skargi, będą podlegały ocenie Sądu dopiero w toku merytorycznego rozstrzygania sprawy. Postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji stanowi bowiem jedynie postępowanie o charakterze wpadkowym, a zapadłe w tym przedmiocie rozstrzygnięcie ma wyłącznie charakter tymczasowy i traci moc z dniem wydania przez sąd orzeczenia uwzględniającego skargę, bądź uprawomocnienia się orzeczenia oddalającego skargę (art. 61 § 6 p.p.s.a.). Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.