II SA/Kr 452/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Niżnik-Dobosz Sędziowie: WSA Jacek Bursa (spr.) WSA Małgorzata Łoboz Protokolant: starszy sekretarz sądowy Katarzyna Zbylut po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 października 2017 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2016 r., znak: [...] w przedmiocie pobrania częściowej opłaty za usunięcie drzew i krzewów uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Prezydent Miasta K. decyzją z dnia 19 listopada 2015 znak: [...] orzekł o pobraniu od inwestora: "P." sp. z o.o., w K. w kwocie: 40 520,22 zł., z całościowej należności tj. w kwocie: 295.981,23 zł, naliczonej decyzją Prezydenta Miasta K. z dnia 30 grudnia 2009 r. znak: [...] za usunięcie 106 szt. drzew i 847,5 m2 krzewów, kolidujących z inwestycją pn.: "Przebudowa (skablowanie) jednotorowej linii 110 V relacji [...], dwutorowej linii 15 kV relacji [...] oraz jednotorowej linii 15 kV relacji [...] wraz z towarzyszącym kablem teletechnicznym na osiedlu [...] na dz. nr [...], [...], [...], [...] obr.[...], dz. nr [...], [...] obr. [...] - ETAP I", ponieważ posadzone w zamian 66 drzew nie zachowało żywotności z przyczyn zależnych od posiadacza nieruchomości w okresie 3 lat od daty ich posadzenia. Odwołanie wniosła "P." sp. z o.o. w K., zarzucając w szczególności błędy w ustaleniach faktycznych, które doprowadziły do tego, że uznano, iż 40 szt. drzew obumarło z przyczyn zależnych od spółki, a nie z przyczyn od niej niezależnych (w szczególności, że Organ I instancji nie przeprowadził w sprawie wszelkich dowodów, w tym dowodu z opinii biegłego w zakresie przyczyn obumarcia drzew). Spółka wskazuje, że przyczyny niezależne od posiadacza to: szkodniki, grzyby, choroby bakteryjne i wirusowe, zanieczyszczenie powietrza i gleby, uszkodzenia mechaniczne drzew, a w sprawie nie zbadano zaistnienia tych czynników (przy okazji oględzin z dnia 2 czerwca 2015 r. i 16 czerwca 2015 r.). Odwołująca w związku z powyższym wnosi o umorzenie całej opłaty. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 4 lutego 2016 r. nr [...], na podstawie art. 84 ust. 1, 2 i 5a w zw. z art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (t.j. Dz. U. z 2013 r. póź. 627 ze zm.,) oraz art. 138 § 1 pkt 2 kpa, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazano, iż bezspornym w sprawie jest, że 66 szt. drzew (tj. [...], [...], [...]) oraz 847 szt. krzewów (tj. [...] [...], [...], [...]), zachowało żywotność po okresie 3 lat od daty ich posadzenia, a drzewa i krzewy zostały posadzone w miejscu nasadzeń wskazanym w decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia 30 grudnia 2009 r. znak: [...] Bezspornym też było, iż 40 szt. drzew nasadzonych w ramach nasadzeń zastępczych nie zachowało żywotności. Spornym natomiast w sprawie było, czy były to przyczyny zależne, czy też niezależne od Spółki. Z powołaniem się na wyniki oględzin Kolegium ustaliło, że przyczyny obumarcia drzew leżą po stronie Spółki. Po pierwsze drzewa zostały zbyt gęsto nasadzone, co miało niewątpliwe przełożenie na możliwość ich rozwoju (drzewa silne rozwinęły się kosztem słabszych, które, nie mając ku temu odpowiednich warunków, obumarły). Kolejno, już zaraz po nasadzeniu część drzew wykazywały one oznaki (defoliacja liści), które wskazywały na konieczność ich pielęgnacji, czego nie zrobiono. Po nasadzeniu drzewa pozostawiono same sobie, teren zarósł najprawdopodobniej chwastami, które "zagłuszyły" obumarłe drzewa, uniemożliwiając im dostęp do wody i soli mineralnych. Także gatunki drzew zostały źle dobrane w stosunku do terenu, na którym dokonano nasadzenia. Wreszcie teren nasadzeń i warunki wegetacji drzew mogły być przyczyną powstania chorób i grzybów na obumarłych drzewach, jednakże te grzyby i choroby byłyby wtórną przyczyną obumarcia drzew, gdyż pierwotna przyczyna tkwiła właśnie w wyborze gatunków drzew i miejsc do nasadzeń, a także braku pielęgnacji po nasadzeniu. W decyzji przedstawiono tez sposób wyliczenia należności. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na powyższą decyzję złożyła "P." sp. z o.o. w K. zarzucając naruszenie: - art. 7, art. 77 §1, art. 80 kpa poprzezniewłaściwe zastosowanie i błędną wykładnię, skutkujących: brakiem zebrania pełnego materiału dowodowego w sprawie, błędnym przyjęciem, że zebrany materiał dowodowy obrazuje stan rzeczywisty sprawy, dowolną oceną zebranego materiału dowodowego, a w konsekwencji naruszenie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze zasady praworządności. - art. 84 §1 kpa poprzez niewłaściwe zastosowanie i błędną wykładnię, a w konsekwencji nie wyznaczenie biegłego do wyjaśnienia przyczyny obumarcia nasadzeń zastępczych, pomimo występujących ku temu przesłanek. - art. 8, art. 11, art. 107 §1 i § 3 kpa poprzez niewłaściwe zastosowanie i błędną wykładnię, sprowadzające się do niewłaściwego uzasadnienia zaskarżonej decyzji, w ramach którego organ odwoławczy nie odniósł się do wszystkich podniesionych przez Skarżącą w odwołaniu zarzutów, niewłaściwego uzasadnienia faktycznego wydanej decyzji, braku uzasadnienia faktycznego wydanej decyzji, a w konsekwencji naruszenie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze zasady przekonywania oraz zasady zaufania obywateli do organów władzy publicznej. - art. 104 § 2 kpa poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji nieuzasadnione przyjęcie, że organ I instancji prawidłowo wydał dwie decyzje w sprawie, podczas gdy powiązania przedmiotowe pomiędzy decyzjami Prezydenta Miasta K. oraz decyzjami Samorządowego Kolegium Odwoławczego są bardzo duże i uniemożliwiają ich rozdzielenie. - art. 113 § 1 kpa poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na uznaniu prawidłowości sprostowania przez organ I instancji decyzji w trybie art. 113 § 1 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego, podczas gdy nie zaszły ku temu przesłanki, a wydane w tym trybie postanowienie jest obarczone istotną wadą prowadzącą do konieczności stwierdzenia jego nieważności. - art. 84 ust. 5a ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r. o ochronie przyrody poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji błędne przyjęcie, że nastąpiły okoliczności zależne od Skarżącej, które powodują obowiązek zapłaty przez Skarżącą części opłaty za wycięcie drzew, w przypadku gdy nie przeprowadzono odpowiedniego postępowania w tym przedmiocie, w szczególności nie przeprowadzono z dowodu ze specjalistycznej opinii biegłego. - art. 84 ust. 5 ustawy o ochronie przyrody, poprzez błędną wykładnię i niezastosowanie, a w konsekwencji niewłaściwe przyjęcie, że nie nastąpiły przyczyny niezależne od posiadacza nieruchomości powodujące brak zachowania żywotności nasadzeń zastępczych. W uzasadnieniu podkreślono, iż nie ustalono w sposób odpowiedni przyczyn obumarcia drzew. Nie zbadano kory drzew ani też nie zbadano gleby w celu określenia, czy przyczyną obumarcia nasadzeń zastępczych było np.: zanieczyszczenie powietrza i gleby (co jest charakterystyczne dla miasta K.), grzyby, choroby bakteryjne i wirusowe, szkodniki, uszkodzenia mechaniczne drzew. Na wskazane czynniki Skarżąca nie miała wpływu, a nie zostały w ogóle zbadane przez organ administracji publicznej, pomimo tego, że Skarżąca wskazała na możliwość ich występowania w swoim odwołaniu. Wobec powyższego Organ nie miał racji twierdząc, że przyczyny obumarcia drzew leżą po stronie Skarżącej. Wniesiono o uchylenie decyzji obu instancji i zasądzenie kosztów. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" - "c" p.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisów proceduralnych. Skarga zasługuje na uwzględnienie z powodu naruszenia przez organ przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 7, art. 68, art. 77, art. 80, art. 81 kpa). Generalnie należy wskazać, że stan faktyczny jaki wynika z materiału dowodowego zebranego w sprawie, w ogóle nie koresponduje ze stanem faktycznym przedstawionym w uzasadnieniach decyzji. Zgodnie z decyzją Prezydenta Miasta K. z dnia 30 grudnia 2009 r. znak: [...] organ wyraził stronie skarżącej zgodę na usunięcie 106 szt. drzew i 847,5 m2 krzewów z terenu działki nr [...] obr. [...]. Jednocześnie powyższe zezwolenie uwarunkowano zastąpieniem w/w drzew i krzewów nasadzeniami innych 106 drzew i 847 krzewów, wskazując w decyzji, że nasadzenia te mają zostać dokonane na działce nr [...] obr. [...] (akta administracyjne k.108-109). Jak wynika z akt administracyjnych, najistotniejsze dla sprawy okoliczności tj. dokonanie nasadzeń oraz ilość drzew, które zachowały i które nie zachowały żywotności organ ustalił na podstawie oględzin. Istotną wadą tych oględzin jest przede wszystkim to, że odbyły się na innych działkach, niż działka na której w/w decyzją nakazano nasadzeń, bądź w ogóle nie wiadomo gdzie. Z protokołu oględzin kontroli dokonania nasadzeń z dnia [...].07.2012 roku (akta administracyjne k.179) wynika, że w tym celu organ udał się na działki nr [...] obr. [...], nr [...] i nr [...]. Nie był zatem w ogóle na działce gdzie miały być dokonane nasadzenia, to jest na działce nr [...] obr. [...]. Kontrole żywotności nasadzonych drzew odbyły się nie wiadomo dokładnie gdzie, bo w protokołach z dnia [...].06.2015 roku (akta administracyjne k.215) i z dnia [...].06.2015 roku (akta administracyjne k.223) podano jedynie, że oględzin dokonano na terenie osiedla [...]. Dokumentacja fotograficzna pierwszych oględzin przedstawia głównie zieleń osiedlową (akta administracyjne k.209-213), w sytuacji kiedy zarówno z mapy (akta administracyjne k.169), jak i ze stron geoportalu wynika, że działka nr [...] obr. [...], jest działką niezabudowaną. Dokumentacja fotograficzna drugich oględzin przedstawia co prawda zieleń w terenie niezurbanizowanym ale po pierwsze, nie wiadomo gdzie tym razem były przeprowadzone oględziny, a po drugie na podstawie tego materiału żadną miarą nie da się dokonać takich ustaleń, jakie poczynił organ. Porównując te dwie dokumentacje fotograficzne można jedynie wyrazić pogląd, że w każdym z tych przypadków, oględziny najprawdopodobniej przeprowadzono w różnych terenach, mimo że zamiarem organu było ich powtórzenie w tym samym miejscu (akta administracyjne k.217). Dlatego w ponownym postępowaniu organ przeprowadzi ponowne oględziny, na tej działce, na której zgodnie z decyzją Prezydenta Miasta K. z dnia 30 grudnia 2009 r. znak: [...] miały być dokonane nasadzenia, a protokół oględzin wraz z ewentualnymi załącznikami zostanie sporządzony tak, aby wynikało z niego jednoznacznie, ile nasadzono drzew, ile zachowało żywotność, a ile jej nie zachowało. Jeśli chodzi o przyczyny niezachowania żywotności, organ rozważy przeprowadzenie w tym zakresie dowodu z opinii biegłego, tak jak wnioskuje to strona skarżąca. Wyrażenie w tym zakresie miarodajnej oceny, może bowiem wymagać wiadomości specjalnych. Z powyższych przyczyn orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" p.p.s.a oraz art. 135 p.p.s.a.