II SA/Kr 454/12

PostanowienieWSA w Krakowie2012-05-11

Skład orzekający: Referendarz Sądowy Renata Ranicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sytuacja materialna skarżącej, obejmująca niskie dochody, utrzymywanie przewlekle chorych członków rodziny oraz posiadanie majątku w postaci domu i ziemi, uzasadnia zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy udzielenia informacji publicznej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że trudna sytuacja materialna skarżącej, wynikająca z niskich dochodów, konieczności utrzymania przewlekle chorych członków rodziny wymagających stałej opieki i leczenia, a także braku wsparcia ze strony rodziny, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Pomimo posiadania majątku w postaci domu i ziemi, sąd uznał, że bieżące potrzeby związane z leczeniem i utrzymaniem przeważają nad możliwością pokrycia kosztów postępowania.
Stan faktyczny
Skarżąca P.J. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Prokuratora Rejonowego w N. odmawiającą udzielenia informacji publicznej. Skarżąca wraz z matką i bratem prowadzi wspólne gospodarstwo domowe, z miesięcznym dochodem wynoszącym 1.794 zł. W skład majątku wchodzi dom i nieruchomość rolna. Skarżąca podniosła, że wszyscy członkowie rodziny są przewlekle chorzy, wymagają stałej opieki i leczenia, a rodzina boryka się z problemami finansowymi.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zwolnić skarżącą P.J. od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w osobie Referendarza Sądowego Renaty Ranickej po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P.J. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Prokuratora Rejonowego w N. z dnia 29 lutego 2012 r. , znak [...] w przedmiocie odmowy udzielenia informacji publicznej p o s t a n a w i a zwolnić skarżącą P.J. od kosztów sądowych W dniu 2 maja 2012 r. wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosek P.J., o zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie skargi na decyzję Prokuratora Rejonowego w N. z dnia 29 lutego 2012 r.. We wniosku tym skarżąca oświadczyła, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe matką i bratem. Ich wspólny miesięczny dochód wynosi 1.794 zł i składa się na niego świadczenie rentowe matki w wysokości [...] zł, renta socjalna brata wraz z zasiłkiem pielęgnacyjnym w wysokości [...] zł oraz alimenty na rzecz skarżącej od byłego męża w wysokości [...] zł. W skład majątku skarżącej wchodzi dom o pow. 100 m2 oraz nieruchomość rolna o pow. 5,82 ha. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podniosła, iż ona, matka i brat pozostają w stałym leczeniu. Matka jest osobą w podeszłym wieku, ( 92 lata) po przebytych sześciu operacjach , brat jest osobą niepełnosprawną nie słyszy i nie mówi. Wymagają oni stałe opieki lekarskiej oraz regularnego przyjmowania lekarstw. Niestety rodzina boryka się problemami finansowymi. Brakuje pieniędzy na żywność, leki. Gospodarstwo nie jest uprawiane. Nie mogą oni liczyć na pomoc rodziny, gdyż wszyscy bliscy już nie żyją. Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,( Dz. U. nr 153, poz.1270). prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowaniu lub w jego toku. Prawo to obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W przedmiotowej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych . W tym miejscu należy też zwrócić uwagę czym jest instytucja prawa pomocy. Prawo pomocy to inaczej prawo ubogich. Instytucja ta ma charakter wyjątkowy co oznacza, że może być stosowana tylko w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną ( do takich osób zalicza się bezrobotnych, osoby pozbawione środków do życia), bądź gdy środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko niezbędne potrzeby egzystencjonalne ( vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 października 2005 r. I GZ 107/05, niepubl.). Z kolei przez uszczerbek dla siebie, bądź rodziny należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych ( vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 2005 r. sygn. akt FZ 794/04, niepubl.). W ocenie orzekającego sytuacja majątkowa skarżącej, utrzymywanie się jedynie z alimentów od byłego męża w wysokości 150 zł, prowadzenie wspólnego gospodarstwo z osobami przewlekle chorymi wymagającymi stałej opieki i nakładu sporych środków finansowych, brak możliwości wsparcia finansowego ze strony rodziny czy znajomych, uzasadnia decyzję o uwzględnieniu wniosku i zwolnieniu skarżącej od kosztów sądowych. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 243 § 1, art. 244§ 1, art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło