II SA/Kr 459/00
WyrokWSA w Krakowie2004-03-12
Skład orzekający: Joanna Tuszyńska, Stanisław Biernat, Andrzej Niecikowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy naruszenie przepisów postępowania, w szczególności brak zawiadomienia stron o terminie oględzin i nieprawidłowości w sporządzeniu protokołu oględzin, mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy dotyczącej nakazu rozbiórki samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji z uwagi na istotne naruszenia przepisów postępowania. Stwierdzono, że oględziny przeprowadzone przez organ pierwszej instancji odbyły się bez zawiadomienia stron, co stanowi naruszenie art. 79 § 1 kpa. Ponadto, protokół oględzin sporządzono z naruszeniem art. 68 kpa, a organ przed wszczęciem postępowania zawarł w protokole stwierdzenie o obowiązku nakazania rozbiórki, co narusza zasady informowania stron (art. 9 kpa) i wyczerpującego zbierania materiału dowodowego (art. 77 kpa). Naruszenia te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, uzasadniając uchylenie decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt c PPSA.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki samowolnie wykonanych fundamentów i ścian budynku gospodarczego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał rozbiórkę, wskazując na budowę bez ważnego pozwolenia na budowę. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał decyzję w mocy. Skarżąca J.R. zarzucała, że fundamenty wykonała w 1989 r., a prace wznowiła w 1999 r. Skarżąca podniosła zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania przez organy obu instancji.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. Zasądzono od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz skarżącej J.R. kwotę 10 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt IISA/ Kr 459/ 00 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 marca 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Tuszyńska ( spr.) Sędziowie NSA: Stanisław Biernat Andrzej Niecikowski Protokolant Karina Lutyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 marca 2004r. sprawy ze skargi J. R. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] 2000r., Nr [...] w przedmiocie nakazania rozbiórki I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w na rzecz skarżącej J. R. kwotę 10 ( dziesięć ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
II SA/Kr/ 459/00
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 2.12.1999r , wydaną na podstawie art.48 ustawy z dnia 7.07.1994r Prawo budowlane / Dz.U. Nr 89 poz.414 z późn.zm./ oraz art.104. kpa, po rozpatrzeniu sprawy samowolnie rozpoczętej budowy budynku gospodarczego na działce nr ew. [....] położonej w K. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. nakazał J.R. dokonanie rozbiórki całkowitej samowolnie wykonanych ścian przyziemia i fundamentów budynku gospodarczego o wymiarach zewnętrznych 11,45 x 5,0 m , usytuowanego w odległości 2,63 m od granicy działki skarżącego J.C.
W uzasadnieniu decyzji wskazał, że J.R. w 1999r przystąpiła do budowy budynku gospodarczego o wymiarach 11,45m x 5,0 m w odległości 2,63 od granicy sąsiada J.C. w oparciu o nieaktualną decyzję o pozwoleniu na budowę budynku gospodarczego z dnia 27.02.1989r. Powyższa decyzja wygasła z mocy prawa , gdyż budowa nie została rozpoczęta przed upływem 2 lat.
Wzniesione ściany przyziemia naruszają przepisy prawa budowlanego z dnia 7 lipca 1994r i wykonane są nielegalnie. Dlatego też orzeczono j ak wyżej.
Zgodnie z art.52 prawa budowlanego właściciel obiektu budowlanego jest zobowiązany dokonać nakazanych czynności na własny koszt.
W odwołaniu J.R. zarzuciła, że w okresie 2 lat od daty wydania decyzji o pozwoleniu na budowę wykonała fundamenty pod budynek.
W 1999r wzniosła na istniejących fundamentach ściany budynku i pokryła je dachem.
Decyzją z dnia 24 stycznia 2000r znak : [....] , wydaną na podstawie art.138 § 1 pkt 1 kpa, po rozpoznaniu odwołania, [....] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazał , że wbrew zarzutom odwołania, zarówno świadkowie jak i komisja w czasie oględzin przeprowadzonych w dniu [....].11.1999r stwierdzili , że fundament pod budynek również był wykonany w 1999r.
W myśl przepisu art.48 prawa budowlanego z 7 lipca 1994r organ nakazuje rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części , będącego w budowie lub wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia , bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego na po wyższą decyzję J.R. zarzuciła , identycznie jak w odwołaniu , że fundamenty wykonała w 1989r, następnie prace zawiesiła z uwagi na chorobę syna. W 1999r podjęła starania o podjęcie budowy.
W skardze podała świadka , który może potwierdzić , że fundamenty były wykonane w 1989r. Decyzja , którą nakazuj e się rozebrać nawet fundamenty , jest bezprawna.
W odpowiedzi na skargę strona przecina wniosła o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Sąd zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1271), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dlatego też właściwym do rozpoznania skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie.
Zgodnie z treścią art.3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania , nie będąc przy tym związanym granicami skargi / art.134 ustawy/. Dlatego też zauważyć należy, że w dniu [....] .11.1999r organ I instancji przeprowadził oględziny bez zawiadomienia stron o terminie ich przeprowadzenia.
Zgodnie z treścią art.79 § 1 kpa , strona powinna być zawiadomiona o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu z oględzin przynajmniej na 7 dni przed ich terminem.
Zgłaszający samowolę J.C. podał , że roboty budowlane prowadzą R.R. i J.R.
W czasie oględzin nie był obecny R.R., który nie został zawiadomiony o terminie ich dokonania. Organ nie zawiadomił zresztą żadnej strony o terminie przeprowadzenia oględzin.
W protokole znalazł się zapis" według oceny komisji budowa została rozpoczęta w bieżącym roku , a konkretnie kilka tygodni temu. Fakt ten potwierdza świeży nasyp ziemi z wykopów fundamentowych. Widoczne mury fundamentowe jednoznacznie wskazują , iż zostały wykonane niedawno". Z powyższego zapisu nie wynika jeszcze, aby fundament był wykonany "kilka tygodni temu".
Zauważyć w związku z tym należy , że w protokole oględzin, zgodnie z treścią art.68 kpa, winny się znaleźć zapisy stwierdzające m.in. kto i w jakim charakterze był przy nich obecny oraz co i w jaki sposób w wyniku tych czynności ustalono.
Z protokołu oględzin z dnia [....] .11.1999r wynika, że obecna przy nich była inwestor J.R. , która jednakże protokół podpisała jako świadek.
Nadto, protokół został podpisany przez świadka A.C., którego obecności nie odnotowano na wstępie protokołu.
Wreszcie z protokołu nie wynika , aby przed podpisaniem przez biorących udział w czynności, był on obecnym odczytany.
Sprzecznie z treścią art.68 kpa w protokole oględzin wpisano również , że "z uwagi na popełnioną samowolę tut. Inspektorat jest zobowiązany podjąć decyzję o rozbiórce".
Podkreślić należy, że nastąpiło to nadto jeszcze przed wszczęciem postępowania w sprawie.
W treści zawiadomienia o wszczęciu postępowania organ stwierdził, że materiały dowodowe zostały już w sprawie zebrane.
Organ administracji naruszył również przepis art.7 kpa / nakazującego organowi podjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy/ , art.9 kpa /Organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego/ , art.77 kpa / Organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy/ , art.79 / Strona powinna być zawiadomiona o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu ze świadków, biegłych lub oględzin przynajmniej na siedem dni przed terminem / i 80 kpa / Organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona/.
Organ nie ustalił czy stroną postępowania nie powinien być również R.R., nie przesłuchał w sprawie świadków - ograniczając się do zapisania oświadczeń obecnych w czasie oględzin osób, nie pouczył stron o prawie składania wniosków dowodowych /lakonicznie uczynił to po zajęciu w
protokole oględzin stanowiska w sprawie o obowiązku nakazania rozbiórki/, nie ocenił oświadczenia inwestora, że fundamenty były wykonane w 1989r.
Stosownie do treści art.145 § 1 pkt c ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd uwzględniając skargę uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Wobec powyższego , na podstawie powołanego wcześniej przepisu i art.135 ustawy orzeczono jak w punkcie I wyroku .
Rozstrzygnięcie zawarte w punkcie II wyroku oparto na przepisie art.152 ustawy.
O kosztach orzeczono na podstawie art.200 ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło