II SA/Kr 463/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Brachel- Ziaja Sędziowie : WSA Krystyna Danie WSA Grażyna Firek (spr.) Protokolant : Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lutego 2008 r. sprawy ze skargi J. B. i H. D. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania zażaleniowego I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. przyznaje od Skarbu Państwa- WSA w Krakowie na rzecz adwokata K. K. kwotę 257 zł ( dwieście pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu, które nie zostały uiszczone przez skarżących II S.A./Kr 463/06 U Z A S A D N I E N I E Postanowieniem Nr [...] z dnia [...] r. znak: [...] na podstawie art. 50 ust.1 pkt 4 , art. 50 ust.3 w zw. z art. 80 ust.2 pkt 1 i art. 83 ust.1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. z 2003 r. Dz. U. Nr 207 poz. 2016 ze zm.) oraz art.123 §1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. z 2000 r. Dz. U. Nr 98 poz.1071 ze zm.) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] nałożył na inwestora [...] S.A. w [...] obowiązek przedłożenia dla obiektu budowlanego- stacji telefonii cyfrowej i urządzeń obsługujących stację na budynku inwentaryzacji techniczno-budowlanej wraz z oceną techniczną potwierdzającą lub nie zgodność wykonanego obiektu pod względem spełnienia wymagań podstawowych dotyczących bezpieczeństwa konstrukcji, bezpieczeństwa użytkowania i bezpieczeństwa pożarowego oraz nie naruszenia przepisów, w tym techniczno-budowlanych oraz opinii właściwego organu o zgodności wykonanego obiektu z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego dla miejscowości [...] w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia. Od powyższego postanowienia zażalenia złożyli J. B. oraz L. S., zarzucając , że w sprawie winien mieć zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego. Decyzją z dnia [...] r. znak: [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 i art. 105 § 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. -Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. z 2000r. Dz. U. Nr 98, poz. 1071 z późn zm) oraz art. 80 ust. 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane ( t.j. z 2003r. Dz. U. Nr 207 poz. 2016 z późn. zm.) [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] umorzył postępowanie zażaleniowe w przedmiotowej sprawie. W jej uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że rozpoznanie zażaleń stało się bezprzedmiotowe, albowiem skarżone postanowienie w dniu [...] r. utraciło ważność. W skardze od powyższej decyzji wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie J. B. domagała się "wydania decyzji z zastosowaniem prawa", zarzucając, że w nin. sprawie winien mieć zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i przytoczył ponownie argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Sąd zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art.3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153 poz.1270 ze zm./ sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania nie będąc przy tym związanym granicami skargi / art. 134 ustawy/. Zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 1 c/ ustawy sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skarga jest uzasadniona. Na wstępie należy wskazać, że zaskarżoną decyzja umorzono postępowanie zażaleniowe, a zatem ten jedynie formalny charakter orzeczenia musiał skutkować ograniczeniem rozważań wyłącznie do zbadania podstaw prawnych wydania przez organ odwoławczy tego rodzaju rozstrzygnięcia i pominięcia kwestii wskazanej w skardze tj. czy w przedmiotowej sprawie ma zastosowanie art. 50 Prawa budowlanego czy też winien mieć art. 48 tego Prawa. W ocenie Sądu postanowienie organu odwoławczego zapadło z naruszeniem art. 138 § 1 pkt 3 w związku z art. 144 Kpa, naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy. Umorzenie bowiem postępowania przed organem II instancji musi być uzależnione od wykazania bezprzedmiotowości tego postępowania w rozumieniu art. 105 § 1 Kpa i taka bezprzedmiotowość postępowania drugiej instancji będzie zachodzić na pewno w razie cofnięcia środków zaskarżenia, co w nin. sprawie miejsca nie miało. Nie może budzić wątpliwości, że prawo strony do wykorzystania przewidzianego przez ustawodawcę ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy w II instancji najpełniej jest realizowane, gdy organ II instancji orzeka merytorycznie ( art. 138 § 1 pkt 1 i 2 Kpa), a nie gdy ogranicza swą wypowiedź do formalnego zakończenia postępowania drugiej instancji przez jego umorzenie, które nie zawiera oceny konkretyzacji praw i obowiązków strony, dokonanej przez organ I instancji. Z tego względu w sposób ścisły i bez tendencji do jakiejkolwiek wykładni rozszerzającej należy interpretować możliwość stosowania art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. w rozpatrywanej sprawie w związku z art. 144 k.p.a. Z woli ustawodawcy została przewidziana możliwość kwestionowania przez stronę trafności postanowienia wydanego na podstawie art. 50 ust. 1 Prawa budowlanego w drodze zażalenia, o jakim mowa w ust. 5 tego artykułu. Na tej drodze zatem strona powinna mieć zagwarantowane prawo dokonania weryfikacji stanowiska organu I instancji przez organ II instancji co do wystąpienia w sprawie przypadku określonego w art. 50 ust. 1 omawianej ustawy. Zd. Sądu w składzie rozpoznającym nin. skargę analiza treści art. 50 i 51 Prawa budowlanego, nie wykazuje, aby w rozpatrywanej sprawie wystąpiły przesłanki bezprzedmiotowości postępowania zażaleniowego z przyczyn przedstawionych przez organ odwoławczy. Brak utraty ważności omawianego postanowienia nie eliminuje potrzeby zbadania przez organ II instancji zastosowania w sprawie wymienionego wyżej postanowienia, gdy niezadowolona strona, zgodnie z upoważnieniem ustawodawcy, wykorzystała przewidziany w prawie środek zaskarżenia tego rozstrzygnięcia. Płaszczyzną oceny organu odwoławczego winno było być ustalenie wystąpienia przesłanek przewidzianych w art. 50 ust. 1 prawa budowlanego. Przyjęcie odmiennego poglądu w zakresie powinności organu II instancji oznaczałoby zaakceptowanie możliwości bezpodstawnego uchylenia się organu od obowiązku dokonania kontroli instancyjnej, gdy przepis prawa ją zagwarantował, a tym samym niedopuszczalną korektę woli ustawodawcy. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c/ cytowanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w pkt I sentencji wyroku, a na zasadzie art. 250 cyt. ustawy w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1/cc/ i § 19 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu /Dz. U. Nr 163 poz.1348 ze zm./ orzekł o kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej jak w pkt II sentencji wyroku.