II SA/Kr 464/07
PostanowienieWSA w Krakowie2010-09-14
Skład orzekający: Sędzia WSA Ewa Rynczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, osiągający znaczne dochody i posiadający pokaźny majątek, może zostać zwolniony od kosztów sądowych i ustanowiony mu pełnomocnik z urzędu w postępowaniu administracyjnosądowym?Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu podlega oddaleniu, gdy wnioskodawca, pomimo twierdzeń o trudnej sytuacji materialnej, wykazuje znaczne miesięczne dochody oraz posiada pokaźny majątek (nieruchomości, samochody). Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest przeznaczona dla osób znajdujących się w rzeczywistym ubóstwie, a ciężar wykazania trudnej sytuacji materialnej spoczywa na wnioskodawcy.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni J. R. P. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy. Uzasadniała wniosek niemożnością poniesienia kosztów i koniecznością reprezentacji prawnej. Wnioskodawczyni wraz z rodziną osiąga miesięczne dochody w wysokości ok. 95 000 Euro, posiada dom, nieruchomości rolne i budowlane oraz trzy samochody osobowe. Wniosek został wcześniej oddalony przez referendarza sądowego, a wnioskodawczyni złożyła sprzeciw.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w całości.Pełny tekst orzeczenia
Kraków, dnia 14 września 2010r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Rynczak po rozpoznaniu w dniu 14 września 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. R. P. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi J. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 27 grudnia 2006r., znak. [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy postanawia: oddalić wniosek w całości.
W niniejszej sprawie uczestniczka postępowania J. R. P. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego uzasadniając, że nie ma możności poniesienia jakichkolwiek kosztów związanych ze sprawą, a dotychczas poniosła już znaczne koszty zarówno prowadzenia procesu jak i reprezentacji prawnej. Wnosi również o przyznanie radcy prawnego, którego udział uważa za konieczny ze względu na trudne zagadnienia prawne podnoszone w postępowaniu z zakresu gospodarki przestrzennej.
Ze złożonego oświadczenia wynika, że J. P. mieszka we W., prowadząc gospodarstwo domowe z mężem i dwoma pełnoletnimi synami. Członkowie rodziny wnioskodawczyni osiągają dochody będąc wspólnikami w spółce "A", w kwotach: skarżąca – [...] Euro, syn – l. F. [...] Euro, syn – l. R. [...] Euro. Łącznie wnioskodawczyni wykazuje dochody rodziny na kwotę 95 000 Euro miesięcznie. Ponadto skarżąca podaje, iż prowadzi działalność gospodarczą zarejestrowaną na osobę prywatną z kartą podatkową oraz jest wspólnikiem spółki cywilnej "B" w Z. (ze stratą). Ponadto majątek wnioskodawczyni składa się z następujących składników: dom o pow. 240 m2 wraz z działką, nieruchomość rolną o pow. 1,4663 ha (las), nieruchomość o pow. 1164 m2 oraz trzy działki o łącznej pow. 0,1988ha, ponadto fakt posiadania trzech samochodów osobowych – [...], [...], [...].
Postanowieniem z dnia 6 sierpnia 2010r. referendarz sądowy oddalił wniosek. Uczestniczka złożyła w terminie sprzeciw, podnosząc w nim, iż nie jest w stanie ponieść kosztów niniejszego postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wnioskodawczyni wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zarówno zwolnienie od kosztów sądowych, jak i ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), określanej dalej jako p.p.s.a., przyznanie takiego prawa może nastąpić, tylko gdy osoba ubiegająca się o zwolnienie wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Wniosek podlega oddaleniu, gdyż J. R. P. nie wykazała tej przesłanki.
Przede wszystkim wnioskodawczyni, oraz członkowie jej rodziny wspólnie prowadzący gospodarstwo domowe, osiągają stałe miesięczne dochody w znacznej wysokości - ok. 95.000 Euro. Dodatkowo wnioskodawczyni posiada znaczny majątek w postaci domu, innych nieruchomości oraz cennych samochodów osobowych. Nie wskazała przy tym jakie konkretnie ponosi koszty utrzymania, ani też nie podała nadzwyczajnych okoliczności wpływających na powstanie szczególnych kosztów obciążających budżet domowy, a jednocześnie mogących być uznane za konieczne koszty utrzymania rodziny. Stosownie zaś do art. 246 p.p.s.a. to na osobie ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek wykazania swojej trudnej sytuacji materialnej. Stan posiadania oraz osiągany znaczny dochód wskazuje, że wnioskodawczynię stać na poniesienie kosztów związanych z uczestnictwem w niniejszej sprawie, czy też wynajęcie profesjonalnego pełnomocnika. Podnieść przy tym należy, że instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i może być stosowana tylko do osób pozostających w trudnej sytuacji materialnej (ubóstwie) - osób bezrobotnych, lub osiągających znikome czy nieregularne niskie dochody. Co do zasady strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie, gdyż koszty te są rodzajem daniny publicznej. W powyższej sytuacji zwolnienie wnioskodawczyni od ponoszenia kosztów sądowych oznaczałoby bezzasadne przerzucenie ich ciężaru na budżet państwa, a w ostatecznym efekcie - na współobywateli, jako podatników.
Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia biorąc za podstawę art. 246 § 1 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło