II SA/Kr 464/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Renata Czeluśniak (spr.) Sędziowie: WSA Agnieszka Nawara-Dubiel WSA Waldemar Michaldo Protokolant: Anna Balicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi D.N. na decyzję Wojewody z dnia 8 lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana; III. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej D.N. kwotę 757 (siedemset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Starosta N. decyzją z dnia 13.09.2012 r. nr [...] , znak: [...] , po ponownym przeprowadzeniu postępowania w trybie art. 35 ust. 3 ustawy Prawo budowlane (Dz. U. 2010 r. Nr 243 poz. 1623, z późn. zm.), zatwierdził projekt i udzielił pozwolenia na budowę dla Gminnej Spółdzielni [...] w R. na realizację inwestycji w postaci przyobiektowej oczyszczalni ścieków z odprowadzeniem ścieków oczyszczonych do projektowanej studni chłonnej wraz z przyłączem kanalizacji sanitarnej od istniejącego budynku sklepu spożywczo - przemysłowego z częścią mieszkalną oraz magazynu towarów masowych w miejscowości S. W uzasadnieniu decyzji wskazano m.in., że decyzja został wydana na skutek wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 01.03.2012 r., sygn. akt II SA/Kr 1247/11, którym uchylone zostały decyzja Starosty N. z dnia 18.02.2011 r. oraz utrzymująca ją w mocy decyzja Wojewody [...] z dnia 17.06.2012 r., znak: [...] . Przedmiotem tych decyzji było zatwierdzenie projektu i udzielenie pozwolenia na budowę ww. obiektu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie jako przyczynę takiego rozstrzygnięcia wskazał, iż w postępowaniu nie brały udziału wszystkie osoby, którym przysługiwał przymiot strony. Jednocześnie nie dokonał merytorycznej oceny zarzutów skargi i poglądów przedstawionych przez organy. Starosta podkreślił, że po raz kolejny przeprowadził postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie uwzględniając uwagi zawarte w uzasadnieniu wyroku WSA z dnia 01.03.2012 r. i na tym etapie stroną postępowania została uznana D.N. , właścicielka działki ewid. nr [...] . Ponadto stwierdził, że działka inwestycyjna położona jest w terenie objętym ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy [...] - sołectwo S. - zatwierdzonego uchwałą Rady Gminy w R. Nr XLIV/331/2006 z dnia 27.02.2006 r. (Dz. U. Woj. ...Nr 225, poz. 1535 z dnia 10 maja 2006 r.) z późniejszymi zmianami, zgodnie z którym na całym obszarze obowiązywania planu dopuszczona jest budowa infrastruktury technicznej. Zgodnie z powołanym miejscowym planem nieruchomość może być zagospodarowana w sposób proponowany przez wnioskodawcę. Inwestor przedstawił oświadczenie złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w zakresie objętym niniejszą decyzją i w czasie postępowania dostarczył określone przepisami dokumenty. Do projektu budowlanego dołączył także oświadczenia projektantów o sporządzeniu projektu stosowanie do zapisu art. 20 ust. 4 ustawy Prawo budowlane. Przedłożony do zatwierdzenia projekt budowlany został wykonany przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane i wpisane na listy właściwych izb samorządu zawodowego. Projekt budowlany posiada wszystkie wymagane opinie i uzgodnienia. Organ stwierdził też, że inwestor uzyskał od Starosty N. decyzję o pozwoleniu wodnoprawnym znak: [...] z dnia 14.10.2009 r. którym udzielono pozwolenia na wykonanie przedmiotowej studni chłonnej oraz na wprowadzenie ścieków oczyszczonych z projektowanej oczyszczalni ścieków do ziemi, co gwarantuje, że inwestycja zaprojektowana jest zgodnie z przepisami szczególnymi w tym zakresie. Z w/w pozwolenia wodnoprawnego wynika, że ilość założonego niewielkiego (Qśrd = 0,42 m3/d) odpływu z oczyszczalni ścieków umożliwi rozsączenie w gruncie oraz nie pogorszy warunków hydrogeologicznych dla sąsiednich działek. Decyzja j w. jest w obiegu prawnym i podlega wykonaniu. Podkreślono , że podczas kolejny raz przeprowadzonego postępowania o udzielenie pozwolenia na budowę stronom postępowania zapewniono możliwość zapoznania się z materiałem dowodowym, dokumentacją przedstawioną przez inwestora oraz wniesienia ewentualnych uwag i zastrzeżeń. Podano, że uwagi wniosła D.N. żądając likwidacji przedmiotowej oczyszczalni oraz załączając badania wody ze studni prywatnej. Organ po rozpatrzeniu treści zarzutów uznał je za bezzasadne. Podniósł, że D.N. uzyskała w dniu 01.03.2012 r. pozwolenie na budowę, którym zatwierdzono projekt budowlany. Zgodnie z tym projektem na działce ewid. nr [...] ma powstać studnia kopana w odległości 31 m od kwestionowanej studni chłonnej odprowadzającej oczyszczone ścieki z przyobiektowej oczyszczalni ścieków. Dlatego w obecnym stanie, zdaniem organu, inwestycja nie narusza interesów osób trzecich chronionych art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Prawo budowlany, gdyż lokalizacja projektowanej inwestycji jest zgodna z przepisami prawa, co do odległości od studni do poboru wody pitnej, więc zachodzi przypadek określony przepisem art. 4 Prawa budowlanego i organ nie ma podstaw do odmowy udzielenia pozwolenia na budowę. Od ww. decyzji odwołanie wniosła w ustawowym terminie D.N. , obecna właścicielka działki nr ewid. [...] w S. , sąsiadującej bezpośrednio z działką inwestora. Odwołująca ponowiła zarzuty zgłaszane w toku postępowania I instancji (a także podnoszone w odwołaniu poprzedniego właściciela ww. działki, od decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia 18.02.2011 r., utrzymanej przez Wojewodę [...] w mocy decyzją z dnia 17.06.2012 r.). Zakwestionowała lokalizację studni chłonnej, która jej zdaniem, zaplanowana została za blisko granicy z jej nieruchomością oraz istniejącej na tej działce studni wody pitnej. Podniosła, iż umiejscowienie to zostało ponownie zatwierdzone zaskarżoną decyzją o pozwoleniu na budowę, pomimo iż poprzednio wydana w sprawie decyzja Starosty zezwalająca na taką lokalizację, została uchylona przez sąd. Wydając przedmiotowe pozwolenie na budowę organ naruszył art.5 ust.1 pkt 9 ustawy Prawo budowlane poprzez uniemożliwienie zabudowy działki odwołującej się ze względu na brak dostępu do wody pitnej ponieważ brak jest na tym terenie wodociągu i całe zaopatrzenie w wodę odbywa się z wykopanych studni. Istniejąca od wielu lat na działce odwołującej się studnia położona jest w odległości zaledwie 3 metrów od oczyszczalni ścieków. Ponadto odwołująca podkreślała, że oczyszczalnia mimo braku pozwolenia na budowę, została ukończona i jest użytkowana, powodując skażenie jedynego źródła wody pitnej na działce skarżącej (istniejącej studni). Na dowód powyższego do odwołania załączyła kserokopie sprawozdania z badań próbki wody z prywatnej studni z dnia 14.07.2012 r., wykonanych przez Laboratorium Zakładowe Zakładu Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o. o. w R. na zlecenie matki –J.N. Skarżąca uznała, że istnieje zagrożenie skażenia wód gruntowych pod całą jej działką. Zarzuciła też naruszenie § 31 ust. 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, zgodnie z którym minimalna odległość studni dostarczającej wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi, od najbliższego przewodu rozsączającego kanalizację indywidualną, jeżeli odprowadza się do niej ścieki oczyszczone biologicznie w stopniu określonym w przepisach dotyczących ochrony wód wynosi 30 m. Wobec faktu, iż planowana inwestycja leży w znacznie bliższej odległości, winna zostać wydana decyzja odmowna. Zarzuciła też, żew wydanej decyzji brak jest informacji, czy organ ją wydający zweryfikował zgodność z prawem przedłożonego projektu budowlanego. Samo wskazanie, iż sporządził go uprawniony projektant nie stanowi wystarczającego zabezpieczenia przed możliwymi błędami i uchybieniami. To do właściwego organu nadzoru należy obowiązek weryfikacji sporządzonego projektu, z której nie zwalnia jego przygotowanie przez profesjonalistę, w szczególności w nin. sytuacji gdy wykonanie obiektu zgodnie z planem nieodwracalnie wpłynie na działkę odwołującej. W razie omyłki projektanta doprowadzi to do nieodwracalnych skutków, które winny zostać przeanalizowane jeszcze na etapie wydawania stosownych decyzji. Tym samym w celu wydania odpowiedniej i prawidłowej decyzji projekt winien być sprawdzony przez uprawniony organ. Wg odwołującej za ewentualne błędy odpowiedzialność ponosi także organ, z której nie zwalnia go wykonanie projektu przez osobę do tego uprawnioną. Uznała, że projekt oczyszczalni jest błędny bo dopuszcza wypuszczanie nieoczyszczonych ścieków do gleby, na co wskazuje zanieczyszczenie studni na jej działce. Organ odwoławczy uznał, iż zarzuty odwołania nie znajdują uzasadnienia, a decyzja została wydana prawidłowo. W związku z tym Wojewoda [...] decyzją z dnia 8.02.2013 r. znak: [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty N.. W uzasadnieniu organ podniósł, iż inwestor uzyskał pozwolenie wodnoprawne wydane przez uprawniony podmiot, po przeprowadzeniu analizy warunków wodnych panujących na rozpatrywanym terenie. Ponadto, jak wynika z projektu zagospodarowania, lokalizacja studni chłonnej jest zgodna z przepisami określonymi w § 36 ust. 2 pkt 2 oraz § 31 ust.1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 z 2002 r. z późn. zm.) – minimalna odległość studni chłonnej od granicy z działką sąsiednią wynosi 3 m, a w promieniu 30 m nie ma istniejących ujęć wód podziemnych (studni), którym mogłyby zaszkodzić odprowadzane do studni chłonnej ścieki. Dodatkowo ustalono, iż w dacie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę przyobiektowej oczyszczalni ścieków na działce nr [...] należącej do skarżącej nie było studni. Została ona dopiero zaprojektowana do wykonania w odległości 31 m od oczyszczalni na potrzeby inwestycji na działce D.N. Co do zarzutu w którym skarżąca podniosła, iż przedmiotowa inwestycja, pomimo braku pozwolenia na budowę, została już zakończona i jest użytkowana, zostało wskazane, iż wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania skarżonej decyzji (w okresie od 17.06.2011 r. – kiedy została wydana ostateczna decyzja Wojewody [...] do 01.03.2012 r. – kiedy został wydany wyrok WSA w Krakowie pozwolenie na budowę było wykonalne). Odnosząc się do zarzutu dotyczącego skażenia ujęcia wody pitnej na działce odwołującej się stwierdzono, że wykracza on poza zakres postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, leży poza właściwością organów administracji architektoniczno-budowlanej i słusznie sprawa ta została zgłoszona, jak podano w odwołaniu, do Powiatowego Referatu Ochrony Środowiska. W skardze od powyższej decyzji D.N. wniosła o jej uchylenie wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji oraz ponowne przekazanie sprawy do rozpoznania Staroście N. Jako uzasadnienie wskazała: naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Prawo budowlane polegające na naruszeniu interesu skarżącej, poprzez uniemożliwienie zabudowy jej działki, a także§ 31 ust. 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie poprzez zezwolenie na budowę oczyszczalni ścieków w odległości mniejszej od studni czerpalnych wody niż dopuszczalna przez prawo. Zarzuciła też naruszenie przepisów postępowania, a to art. 97 § 1 ust 4 k.p.a. polegające na niezawieszeniu postępowania do chwili zakończenia postępowania prowadzonego przez Wojewódzki Wydział Ochrony Środowiska w sprawie zanieczyszczenia wód gruntowych przez inwestycję objętą decyzją; a także art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niezawiadomienie wszystkich podmiotów będących w obszarze oddziaływania inwestycji o toczącym się postępowaniu, podczas gdy obowiązek taki nakłada art. 28 ustawy Prawa budowlane. W uzasadnieniu skargi podniosła, iż na jej działce istnieje funkcjonująca od wielu lat studnia, która położona jest w odległości zaledwie 3 metrów oczyszczalni ścieków. Plany, na których nie została ona oznaczona są błędne. Wydane pozwolenie narusza interes skarżącej poprzez uniemożliwienie jej zabudowy działki sąsiedniej z przedmiotową inwestycją. Spowodowane to ma być brakiem dostępu do wody pitnej, w przedmiotowej lokalizacji brak jest bowiem wodociągów, a całe zaopatrzenie w wodę odbywa się z wykopanych studni. Istnieje zagrożenie, iż zostały skażone wody gruntowe pod działką skarżącej. Oczyszczalnia znajduje się wg skarżącej w znacznie mniejszej odległości niż jest wymagana. Dodatkowo przedmiotowa oczyszczalnia jest usytuowana powyżej studni, a co za tym idzie wody opadowe będą się kierowały bezpośrednio do niej. Wobec faktu, że działka skarżącej ma jedynie 22 m szerokości nie pozwala to na wykopanie studni w odległości większej niż wymagane 30 m. Ponadto mimo uprzedniego wskazania w wyroku WSA w Krakowie (z dnia 01.03.2012 r. sygn. akt II SA/Kr 1247/11), iż w sprawie ustalono niepełny katalog uczestników, w przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym podjętym wskutek przedmiotowego wyroku i ponownie ograniczona została liczba stron. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy w całości podtrzymał swoje wcześniejsze stanowisko w niniejszej sprawie i wniósł o oddalenie skargi w całości. Postanowieniem z dnia 21 maja 2013 r. WSA w Krakowie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a., a orzekanie – w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt. Stosownie do przepisu art. 145 p.p.s.a. kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych do sądu decyzji z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisów proceduralnych – o ile ich naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. treść wydanej decyzji lub postanowienia. Przepis art. 134 § 1 p.p.s.a. stanowi, iż sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z kolei przepis art. 151 mówi, że w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala. W wyniku dokonanej przez Sąd oceny postanowienia stwierdzić należy, że skarga jest uzasadniona. W przedmiotowej sprawie stwierdzono naruszenie przepisów postępowania – art. 7 i 77 § 1 kpa w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Meritum przedmiotowej sprawy sprowadzało się do zbadania prawidłowości usytuowania inwestycji, a przez to jej zgodności z prawem. Pomimo konsekwentnego kwestionowania w trakcie całego postępowania prawidłowości lokalizacji projektowanej studni chłonnej ze względu na zaplanowanie jej zbyt blisko granicy z nieruchomością sąsiednią oraz istniejącą na tej działce studnią wody pitnej (zaledwie 3 metrów od oczyszczalni ścieków), organy nie poczyniły ustaleń na tę okoliczność. Oparły się jedynie na postanowieniach pozwolenia wodnoprawnego i analizie map znajdujących się w aktach, nie przeprowadziwszy żadnego dowodu w celu wyjaśnienia różnicy pomiędzy twierdzeniami strony na powyższą okoliczność, a ustaleniami wynikającymi z tych dokumentów (np. oględziny, przesłuchanie stron). Przedstawione na rozprawie zdjęcie studni (a dokładnie betonowej pokrywy) na działce skarżącej stoi w sprzeczności zarówno z treścią analizowanych map, jak i ustaleniem poczynionym w trakcie wizji terenowej w lipcu 2009 r. przedstawionym następnie w opinii geologiczno – inżynierskiej i operacie wodnoprawnym (k. 56 i 77 akt adm. I inst. ) oraz ustaleniem podczas rozprawy przeprowadzonej w dniu 6 października 2009 r. (przed wydaniem pozwolenia wodnoprawnego), że w obszarze 30 m od projektowanej studni chłonnej nie ma studni. Jednoznaczne wyjaśnienie tej rozbieżności, w ponownie przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym, pozwoli na ustalenie, czy rzeczywiście inwestycja nie narusza interesów osób trzecich chronionych art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Prawo budowlany w związku z § 31 ust.1 pkt 4 ww. rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Odnośnie stron postępowania podnieść należy, że zgodnie z art.153 ppsa, zarówno organy administracyjne, jak i sąd administracyjny rozpoznający nin. skargę są związane wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 01.03.2012 r., sygn. akt II SA/Kr 1247/1. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Starosta T. jest obowiązany uwzględnić powyższy wyrok ustalając aktualny krąg stron postępowania. Ponadto zwrócić należy uwagę, iż zgodnie z art. 40 § 2 kpa jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się temu pełnomocnikowi, a nie stronie. W przedmiotowej sprawie pomimo, że skarżąca udzieliła pełnomocnictwa matce J.N. (k.140 akt adm. I inst., k.83 akt adm. II inst.) pełnomocnik ten został pominięty w postępowaniu(k.152 akt adm. I inst., k.99i 115 akt adm. II inst., ). Dlatego obowiązkiem organu/-ów będzie przeprowadzenie postępowania zgodnie z obowiązującymi przepisami postępowania administracyjnego i zgodnie z ustanowionymi w nich zasadami (art.6 - 12 kpa). Z tych względów orzeczono jak w pkt I i II sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.W przedmiocie kosztów orzeczono na podstawie art. 200 ppsa, zasądzając na rzecz skarżącej 757 złotych, na którą składają się: kwota uiszczonego wpisu (500 zł), koszty zastępstwa procesowego (240 zł) ustalone stosownie do § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09. 2002r. w sprawie opłat adwokackich oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu oraz kwota 17 zł opłaty za pełnomocnictwo (Dz.U. Nr 163 poz.1348).