II SA/Kr 467/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Aldona Gąsecka - Duda Sędziowie: WSA Kazimierz Bandarzewski (spr.) WSA Barbara Pasternak Protokolant: Anna Chwalibóg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 czerwca 2008 r. sprawy ze skargi I. K. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu postanawia: skargę odrzucić. Kierownik Urzędu Rejonowego w K. decyzją z dnia [...] r. nakazał I. K. doprowadzenie ogrodzenia pełnego o długości 75,6 m. zlokalizowanego w granicy działek nr [...] i nr [...] do stanu zgodnego z prawem, które polegałoby na wykonaniu zamiast ogrodzenia pełnego ogrodzenia ażurowego o wysokości co najmniej powyżej 60 cm nad poziomem terenu. Łączna powierzchnia otworów umożliwiająca naturalny przepływ powietrza powinna wynosić co najmniej 25 % powierzchni ażurowej części ogrodzenia między słupkami. Termin zakończenia robót wyznaczono na 30.09.1998 r. Decyzję tą otrzymała I. K. w dniu 12 czerwca 1998 r. i od tej decyzji wniosła odwołanie, które zostało nadane w urzędzie pocztowym w dniu 29 czerwca 1998 r. Na odwołaniu znajduje się data jego sporządzenia [...] czerwca 1998 r. Przesyłka zawierająca to odwołanie wpłynęła do organu I-instancji w dniu 30 czerwca 1998 r. Datę 29 czerwca jako data wniesienia odwołania potwierdził pełnomocnik strony. W tym stanie sprawy w dniu 28 lipca 1998 r. I. K., zastępowana przez pełnomocnika H. K., złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. We wniosku o przywrócenie terminu podniesiono następujące argumenty: a) przesyłkę zawierającą decyzję organu I instancji odebrała I. K., która to osoba nie była w pełni sprawna intelektualnie i umysłowo (ze względu na wiek i choroby); b) pełnomocnik H. K. w okresie od 10 czerwca 1998 r. do dnia 16 czerwca 1998 r. przebywała razem z dziećmi u rodziców synowej; c) o decyzji organu pierwszej instancji H. K. dowiedziała się 16 czerwca i została powiadomiona przez swoją matkę o odbiorze decyzji w dniu 15 czerwca; d) pełnomocnik skarżącej była przekonana, że między dniem Bożego Ciała (11 czerwca, czwartek), a niedzielą 14 czerwca żaden urząd nie pracował, w tym również nie funkcjonowała poczta; e) po nadaniu odwołania na urzędzie pocztowym w dniu 29 czerwca pełnomocnik skarżącej wyjechała za granicę i w czasie pobytu za granicą organ administracji pisemnie poinformował o przekroczeniu terminu do wniesienia odwołania; f) H. K. wróciła z zagranicy w dniu 23 lipca i z przesyłką informującą o przekroczeniu terminu zapoznała się 27 lipca i stąd przyczyna uchybienia termin do wniesienia odwołania minęła dopiero w dniu 27 lipca 1998 r., a w związku z tym wniosek o przywrócenie terminu złożony 28 lipca mieści się w ustawowym 7-dniowym terminie. Rozpoznając ten wniosek Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem z dnia [...] r. odmówił na podstawie art. 59 § 1 i 2 k.p.a. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu tego postanowienia podniesiono, że nie można dowolnie liczyć upływu terminu na wniesienie odwołania. Pełnomocnik strony (wniosek o przywrócenie termin złożył bowiem pełnomocnik) nie przesłał żadnego zaświadczenia o stanie zdrowia samej strony. Nawet przy założeniu, że termin otrzymania decyzji nastąpił w dniu 15 czerwca 1998 r., to i tak można było wnieść odwołanie aż do 26 czerwca, a nie czekać do ostatniej chwili. We wniosku ponadto nie uprawdopodobniono w sposób nie budzący wątpliwości, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. Postanowienie to odebrał pełnomocnik strony w dniu 13.05.2002 r. i wniósł na nie skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodka Zamiejscowego w Krakowie w dniu 10 czerwca 2002 r. W skardze zażądano uchylenia zaskarżonego postanowienia odmawiającego przywrócenia terminu do wniesienia odwołania i wniesiono o dołączenie oraz ujawnienie na rozprawie akt II SA/Kr 1962/98. W uzasadnieniu skargi zarzucono brak logiki w argumentacji organu administracji. Podniesiono, że do tej pory matka pełnomocnika nigdy nie wprowadzała ją w błąd. Między 11 czerwca 1998 r. (świętem Bożego Ciała) a dniem 15 czerwca 1998 r. (poniedziałek) urzędy zazwyczaj "nie urzędują", co jest powszechnie wiadome. Mając na uwadze taki "długi weekend" można było zasadnie przyjąć, że decyzja została doręczona właśnie 15 czerwca (w poniedziałek). Niezasadnym jest zarzut, że odwołanie można było wnieść do 26.06, skoro ostatni termin, według przekonania pełnomocnika, przypadał na 29 czerwca. Do wniosku o przywrócenie terminu nie dołączono zaświadczenia lekarskiego, ponieważ w tym czasie lekarz, u którego leczy się matka pełnomocnika (I. K.) przebywał poza miejscowością K. Zaświadczenie o stanie zdrowia strony zostało dołączone do akt sprawy, a dodatkowo takie zaświadczenie stanowi załącznik do tej skargi. Art. 58 k.p.a posługuje się pojęciem "uprawdopodobnienia- co stanowi pojęcie podlegające ocenie. Uprawdopodobnienie uchybienia terminu bez winy strony może również wynikać stąd, że sama strona jest osobą w wieku 78 lat cierpiącą na zaburzenia pamięci na podłożu miażdżycowym. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu podniesiono, że nie uprawdopodobniono braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Nie uwiarygodniono zachowanie należytej staranności. Nie jest dopuszczalne przywracanie terminu, jeżeli stronie można zarzucić chociażby lekkie niedbalstwo. Pełnomocnik strony nie sprawdził daty otrzymania przesyłki z decyzją w urzędzie pocztowym i mógł wnieść odwołanie między 15 czerwca 1998 r. a 26 czerwca 1998 r. Nie ma żadnych dokumentów potwierdzających pobyt pełnomocnika za granicą po 1 lipca 1998 r. Na rozprawę nie stawił się nikt. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skarżąca wniosła z zachowaniem terminu 30 dni skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r., którym odmówiono na podstawie art. 59 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Zgodnie z treścią art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie P.p.s.a. Wojewódzkie sądy administracyjne w ramach kontroli nad działalnością organów administracji publicznej, uprawnione są do badania zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia. Sąd ten nie jest przy tym związany granicami skargi (art. 134 P.p.s.a.). W tej sprawie w pierwszej kolejności Sąd zbadał, czy w ogóle można było skutecznie wnieść skargę do sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 2 i 3 P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na określone kategorie postanowień, tj. na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Stosownie do art. art. 59 § 1 K.p.a. o przywróceniu terminu postanawia właściwy w sprawie organ administracji publicznej, zaś na postanowienia o odmowie przywrócenia terminu służy zażalenie. W art. 59 § 2 K.p.a. przewidziano szczególną regulację odnoszącą się do trybu orzekania o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania (zażalenia), o którym postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania (zażalenia). Na postanowienie, którym mowa w art. 59 § 2 K.p.a. - również odmowne - nie służy zażalenie i - co wymaga wyraźnego pokreślenia - takie postanowienie nie jest kończącym postępowanie w sprawie. Jak wynika bowiem z art. 58 § 2 K.p.a. składając prośbę o przywrócenie terminu należy jednocześnie dopełnić czynności, dla której przewidziany był termin, stąd w wypadku odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania (zażalenia) kończącym postępowanie będzie postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania (zażalenia), o którym mowa w art. 134 K.p.a., a nie postanowienie wydawane na podstawie art. 59 § 2 K.p.a. Postanowienie o odmowie przywrócenia terminu ma charakter aktu procesowego, którego podjęcie jest warunkiem prawidłowego wydania postanowienia w trybie art. 134 K.p.a. i nie należy do kategorii rozstrzygających sprawę co do istoty. Innymi słowy, jeżeli wraz z odwołaniem strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu, to wówczas w pierwszej kolejności właściwy organ rozpoznaje wniosek o przywrócenie terminu i w zależności od wyniku rozpoznania tego wniosku (przywrócenie terminu lub odmowa przywrócenia terminu) - podejmuje dalsze czynności w sprawie. Gdyby termin został przywrócony, wówczas organ administracyjny rozpoznaje odwołanie. Jeżeli zaś termin nie zostałby przywrócony, to wówczas jedyną konieczną czynnością, jaką powinien podjąć organ administracji jest wydanie postanowienia kończącego ten etap postępowania - czyli postanowienia o wniesieniu odwołania z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 134 K.p.a. Odnosząc te ogólne uwagi do stanu faktycznego niniejszej sprawy należy wskazać, że wbrew pouczeniu zawartemu w postanowieniu Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. znak: [...] postanowienie o odmowie przywrócenia terminu nie jest zaskarżalne w drodze skargi do sądu administracyjnego, bowiem nie służy na nie zażalenie, nie kończy ono postępowania administracyjnego, nie rozstrzyga sprawy co do istoty oraz nie jest również postanowieniem wydanym w postępowaniu egzekucyjnym lub zabezpieczającym. Tym samym stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego Mając powyższe na uwadze oraz uwzględniając, że na zaskarżone przez I. K. postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. znak: [...] o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania nie służy w myśl art. 3 § 2 pkt 2 i 3 P.p.s.a. skarga do sądu administracyjnego, zgodnie z treścią art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. orzeczono o jej odrzuceniu, jak w sentencji postanowienia.